Hôm nay,  

Bản Tin Cà-phê Sáng Thứ Sáu 2 tháng 1

02/01/202608:59:00(Xem: 3171)
01022026 (1)
1. Zohran Mamdani ký hủy hầu hết các sắc lệnh do người tiền nhiệm Eric Adams ban hành kể từ sau ngày 26.9.2024, thời điểm Adams bị đại bồi thẩm đoàn liên bang truy tố. 2. Thụy Sĩ  bắt đầu quá trình xác định danh tánh khoảng 40 nạn nhân thiệt mạng trong vụ cháy quán bar đêm Giao Thừa. Phần lớn thi thể bị cháy nặng, buộc phải giám định bằng răng và DNA, có thể kéo dài nhiều ngày. 



Sáng Thứ Sáu, 2 tháng Giêng năm 2026, tại Crans-Montana, Thụy Sĩ, các cơ quan hữu trách bắt đầu quá trình xác định danh tánh khoảng 40 nạn nhân thiệt mạng trong vụ cháy quán bar Le Constellation đêm Giao Thừa. Phần lớn thi thể bị cháy nặng, buộc phải giám định bằng răng và DNA, có thể kéo dài nhiều ngày. Nhiều gia đình mòn mỏi chờ tin người thân; thị trấn miền núi này chìm trong không khí tang thương và tưởng niệm. (Ảnh: Chụp lại từ YouTube)

New York: Mamdani Xóa Sắc Lệnh Thời Adams, Tuyên Bố “Kỷ Nguyên Mới”

Sáng Thứ Năm, ngay ngày đầu nhậm chức, tân Thị Trưởng New York Zohran Mamdani ký hủy hầu hết các sắc lệnh do người tiền nhiệm Eric Adams ban hành kể từ sau ngày 26.9.2024, thời điểm Adams bị đại bồi thẩm đoàn liên bang truy tố.

 

Phát biểu tại Tòa Thị Chính, Mamdani gọi đây là “một kỷ nguyên mới”, nói việc xóa các sắc lệnh cũ là cần thiết để lấy lại niềm tin người dân, vì “ngày Adams bị truy tố cũng là lúc nhiều cư dân quay lưng với chính quyền”.

 

Eric Adams là thị trưởng New York đầu tiên bị truy tố, với cáo buộc nhận tiền từ Thổ Nhĩ Kỳ để đổi lấy sự giúp đỡ mở tòa lãnh sự tại thành phố; vụ án sau đó được Bộ Tư Pháp hủy bỏ đầu nhiệm kỳ hai của Tổng Thống Trump, gây phẫn nộ trong giới Dân Chủ.

 

Trong số các sắc lệnh bị hủy có hai văn bản liên quan đến Israel do Adams ký trong năm qua. Một sắc lệnh, ban hành hồi tháng 12, cấm các cơ quan trực thuộc thành phố tham gia tẩy chay hoặc rút vốn đầu tư khỏi Israel. Sắc lệnh còn lại, ký hồi tháng 6, áp dụng định nghĩa bài Do Thái mở rộng của Liên minh Quốc Tế Tưởng Niệm Holocaust (IHRA), trong đó xem một số hình thức chỉ trích Israel – như phản đối tính chất nhà nước ưu tiên sắc tộc Do Thái – là hành vi bài Do Thái. Mamdani không hủy việc thành lập Văn Phòng Chống Bài Do Thái của thành phố, cơ quan do Adams lập hồi tháng 5.

 

Ngoài việc hủy sắc lệnh cũ, Mamdani ký ba sắc lệnh mới về khủng hoảng nhà ở, lập nhóm đặc nhiệm đẩy nhanh xây dựng, bổ nhiệm người đứng đầu văn phòng bảo vệ quyền lợi người thuê nhà, và giảm số phó thị trưởng xuống còn năm, khẳng định sẽ điều hành thành phố theo lập trường xã hội chủ nghĩa dân chủ mà cử tri đã chọn.

 

Iran: Biểu Tình Kinh Tế, Đụng Độ Đẫm Máu, Trump Dọa “Sẵn Sàng Hành Động”

 

Thứ Năm, tại Iran, làn sóng biểu tình vì giá cả leo thang, đồng tiền mất giá và đời sống bế tắc lan rộng, nhất là ở miền tây, dẫn tới đụng độ dữ dội giữa người biểu tình và lực lượng an ninh, làm nhiều người thiệt mạng và bị thương.

 

Theo truyền thông nhà nước và các tổ chức nhân quyền, ít nhất sáu người chết từ Thứ Tư đến nay; riêng tỉnh Lorestan có ba người biểu tình bị bắn chết, 17 người bị thương trong vụ tấn công đồn cảnh sát, một thành viên lực lượng bán quân sự Basij cũng tử vong tại thành phố Kuhdasht, và ít nhất 29 người bị bắt, đa số ở vùng người Kurd.

 

Đây được xem là các cuộc biểu tình lớn nhất tại Iran trong ba năm, kể từ phong trào toàn quốc sau cái chết của cô gái Mahsa Amini, 22 tuổi, khi bị cảnh sát bắt vì vi phạm quy định trùm khăn.

 

Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố nếu lực lượng an ninh Iran tiếp tục nổ súng vào dân, Hoa Kỳ “sẵn sàng hành động”, khiến giới lãnh đạo Tehran phản ứng gay gắt và cảnh báo bất cứ can thiệp nào từ Mỹ cũng có thể làm cả Trung Đông bất ổn.

 

Trong bối cảnh đó, Tổng Thống Iran Masoud Pezeshkian thừa nhận chính quyền có trách nhiệm trong khủng hoảng, nói lạm phát đã trên 36% từ tháng Ba và đồng nội tệ rơi mạnh sau các biện pháp tự do hóa kinh tế, góp phần đẩy dân chúng vào cảnh khốn khó.

 

Crans-Montana, Thụy Sĩ: Pháo Bông Trên Chai Rượu Gây Cháy Quán Bar Đêm Giao Thừa, Nhiều Thi Thể Khó Nhận Diện

 

Crans-Montana – Theo các bản tin cập nhật ngày 2 tháng 1 năm 2026, nhà chức trách Thụy Sĩ đang tiến hành nhận diện khoảng 40 nạn nhân thiệt mạng trong vụ hỏa hoạn xảy ra rạng sáng Giao Thừa tại quán bar Le Constellation, thuộc khu nghỉ mát trượt tuyết Crans-Montana.

 

Công tố viên bang Valais cho biết nguyên nhân ban đầu nhiều khả năng xuất phát từ các que pháo bông gắn trên miệng chai champagne. Khi được châm lửa, pháo bông bén lên trần tầng hầm có nhiều vật liệu dễ cháy, gây hiện tượng “flashover” – lửa bùng phát đồng loạt trong vài giây – kèm theo ít nhất một vụ nổ. Giới chức khẳng định đây là hỏa hoạn, không phải hành vi tấn công.

 

Vào thời điểm xảy ra cháy, quán bar đông nghẹt thanh thiếu niên và du khách mừng năm mới. Lối thoát hiểm hẹp khiến nhiều người không kịp thoát thân. Trong số 119 người bị thương, nhiều nạn nhân bị bỏng nặng đã được chuyển sang điều trị tại các bệnh viện ở Pháp và Đức.

 

Việc nhận dạng các nạn nhân tử vong gặp nhiều khó khăn do thi thể bị cháy nặng; nhà chức trách phải sử dụng hồ sơ răng và mẫu DNA, và cảnh báo quá trình này có thể kéo dài nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần. Nạn nhân đầu tiên được công bố danh tánh là Emanuele Galeppini, 16 tuổi, quốc tịch Ý.

 

Số người thiệt mạng hiện chưa có con số thống nhất: phía Thụy Sĩ ước tính khoảng 40, trong khi giới chức Ý cho rằng con số có thể lên tới 47, do còn nhiều công dân Ý trong nhóm nạn nhân.

 

Khu vực chung quanh quán bar đã bị phong tỏa, không phận tạm thời đóng. Người dân địa phương lập bàn thờ tạm trên phố chính, đặt hoa và thắp nến tưởng niệm. Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin tuyên bố sẽ truy cứu trách nhiệm đến cùng sau khi cuộc điều tra hoàn tất.

 

Đêm giao thừa tại Crans-Montana, vốn là biểu tượng của vui chơi và du lịch, đã khép lại bằng một thảm kịch chưa từng có trong nhiều năm tại Thụy Sĩ.

 

Trump Nói Lao Động Gốc Mỹ Phất Lên, Số Liệu Phủ Nhận

 

Tòa Bạch Ốc hôm qua lại khẳng định “công nhân sinh tại Hoa Kỳ đang được mùa việc làm” nhờ chính sách siết di trú của Tổng Thống Donald Trump. Nhưng thống kê chính phủ và các giới kinh tế gia đều nói khác.

 

Theo họ, từ giữa năm 2025, số người nhập cư rút khỏi thị trường lao động có tăng, song tỷ lệ thất nghiệp trong nhóm sinh tại Mỹ vẫn nhích lên, không hề có “làn sóng phồn thịnh” như Tổng Thống mô tả. Các chuyên viên còn cho biết lực lượng lao động nói chung đang yếu đi vì thiếu di dân, khiến tuyển dụng chậm lại và mức tăng lương không đáng kể.

 

Phát ngôn viên Bạch Ốc bác các phê bình ấy, nói rằng “mọi lời bắt bẻ vụn vặt không đổi được thực tế Tổng Thống đã làm hơn bất cứ ai để đem công việc về cho người Mỹ”, kể cả thương lượng lại hiệp ước mậu dịch và trục xuất hàng loạt di dân bất hợp pháp.

 

Đảng Dân Chủ: Đà Thắng Lợi Nhưng Vẫn Khó Khăn

 

Bước sang 2026, Đảng Dân Chủ có tâm thế dễ chịu hơn so với một năm trước khi thắng nhiều cuộc bầu cử quan trọng trong năm 2025, từ ghế thống đốc Virginia và New Jersey đến chức thị trưởng New York.

 

Giới lãnh đạo Dân Chủ cho rằng họ đánh trúng nỗi lo dân chúng: giá sinh hoạt tăng, thuế quan nặng và các vụ đóng cửa chính phủ liên bang dưới thời Trump, khiến nhiều cử tri dùng lá phiếu để phản ứng.

 

Hiện Đảng Cộng Hòa chỉ hơn Dân Chủ bảy ghế tại Hạ Viện; Dân Chủ cần giành thêm ba ghế để lật thế đa số trong cuộc bầu cử giữa kỳ 2026, nên nhiều người tin “cửa” đang mở rộng.

 

Tuy vậy, nội bộ Dân Chủ vẫn chia rẽ về đường hướng lâu dài, tranh luận giữa phe cấp tiến và trung dung còn gay gắt, và đảng chưa thật sự rút kinh nghiệm từ thất bại 2024, khiến đà thuận lợi có nguy cơ chỉ là tạm thời.

 

Tesla Mất Ngôi Vua Xe Điện, BYD Lên Đầu Bảng

 

Hãng Tesla của Elon Musk vừa mất danh hiệu “nhà sản xuất xe điện lớn nhất thế giới” sau hai năm liên tiếp doanh số suy giảm, trong khi đối thủ Trung Cộng BYD vượt lên.

 

Theo số liệu công bố, năm 2025 Tesla giao được 1,64 triệu xe, giảm 9% so với năm trước, trong khi BYD bán 2,26 triệu xe và chính thức chiếm ngôi đầu trong ngành xe điện toàn cầu.

 

Giới quan sát cho rằng Tesla sa sút vì ba lý do chính: phản ứng của người tiêu dùng trước khuynh hướng chính trị hữu khuynh của Musk, ưu đãi thuế 7.500 MK cho xe điện tại Mỹ hết hạn vào cuối tháng Chín, và cạnh tranh ngày càng gắt từ các hãng Á Châu.

 

Dù doanh số giảm, cổ phiếu Tesla vẫn tăng nhẹ khoảng 0,5%, phản ánh kỳ vọng nhà đầu tư vào tham vọng làm xe robotaxi, mở rộng mảng lưu trữ năng lượng và phát triển robot hình người cho nhà máy và gia đình.

 

Các nhà phân tích dự báo trong báo cáo quý IV công bố cuối tháng Giêng, doanh thu Tesla sẽ giảm khoảng 3% và lợi tức trên mỗi cổ phần giảm mạnh, nhưng tin rằng đà đi xuống có thể đảo chiều trong năm 2026 nếu các mẫu Model Y và Model 3 giá rẻ giúp hãng cạnh tranh tốt hơn tại châu Âu và Á Châu.

 

Tòa Bạch Ốc: Gấp Rút Chốt Phòng Khiêu Vũ 400 Triệu MK

 

Theo các nguồn tin tại Washington, chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang đẩy nhanh thủ tục để dự án xây phòng khiêu vũ mới trong khuôn viên Tòa Bạch Ốc được hai ủy ban liên bang chấp thuận trước đầu tháng Ba, nhằm khởi công sớm nhất tháng Tư.

 

Phòng khiêu vũ rộng khoảng 90.000 square foot, kinh phí 400 triệu MK do mạnh thường quân đóng góp, là hạng mục lớn nhất và gây tranh cãi nhất trong kế hoạch “tân trang” Bạch Ốc theo gu của Trump.

 

Dự án phải qua Ủy Ban Quy Hoạch Thủ Đô và Ủy Ban Mỹ Thuật, hai cơ quan giám sát công trình liên bang tại Washington; hồ sơ đã nộp từ cuối tháng Chạp, các phiên họp công khai dự trù trong tháng Giêng và Hai.

 

Giới chức cho biết hồ sơ đã được nộp từ cuối tháng Chạp; các buổi họp công khai dự trù diễn ra trong tháng Giêng và tháng Hai, trước khi hai ủy ban bỏ phiếu vào cuối tháng Hai và đầu tháng Ba. Theo Sở Công Viên Quốc Gia, nếu được bật đèn xanh, phần công trình bên trên mặt đất sớm nhất cũng phải đợi đến tháng Tư năm nay. Toàn bộ công trình dự kiến hoàn tất vào mùa hè năm 2028, tức không lâu trước khi Trump mãn nhiệm.

 

Các tổ chức bảo tồn di tích cho rằng tiến độ này quá gấp, chỉ ra rằng nhiều dự án nhỏ hơn tại Tòa Bạch Ốc từng mất nhiều năm duyệt xét, đồng thời chỉ trích việc phá bỏ khu East Wing trước khi tham khảo ý kiến công chúng.

 

California: Phán Quyết Cứu Quy Chế Hợp Pháp Của 60.000 Di Dân

 

Hôm Thứ Tư, một thẩm phán liên bang ở California bác quyết định của chính quyền Trump chấm dứt quy chế cư trú hợp pháp tạm thời (TPS) cho khoảng 60.000 di dân từ Honduras, Nepal và Nicaragua, giúp họ tiếp tục được ở lại và làm việc hợp pháp.

 

TPS, lập từ 1990, cho phép người từ các nước có chiến tranh, thiên tai hoặc khủng hoảng lớn được tạm trú và đi làm, không bị trục xuất trong giai đoạn nguy hiểm.

 

Trước đó, Bộ Nội An do Kristi Noem lãnh đạo loan báo sẽ chấm dứt TPS cho ba nước này với lý do tình hình đã “hồi phục”, nhưng Thẩm Phán Trina Thompson cho rằng quyết định mang tính “sắp đặt sẵn”, không dựa trên đánh giá thực tế.

 

Trong phán quyết, bà Thompson nói Bộ Nội An không làm đúng thủ tục luật định và có dấu hiệu kỳ thị sắc tộc, nhắc lại những cảnh báo bà nêu trước đó khi xem xét hồ sơ.

 

TPS cho Honduras và Nicaragua áp dụng từ cuối thập niên 1990 sau bão Mitch, còn Nepal được hưởng từ năm 2015 sau một trận động đất lớn; nhiều người trong số này đã sống tại Hoa Kỳ hơn 20 năm, có gia đình và công việc ổn định.

 

Trump: Bỏ Ngoài Tai Lời Bác Sĩ, Nói Sức Khỏe “Rất Tốt”

 

Trong cuộc phỏng vấn với The Wall Street Journal hôm Thứ Năm, Tổng Thống Donald Trump cho biết ông không làm theo lời bác sĩ khuyên giảm liều aspirin mỗi ngày, nói đã uống hơn 20 năm và tin thuốc giúp “máu loãng, dễ chảy qua tim”.

 

Trump cho hay bác sĩ đề nghị dùng liều thấp hơn, vì hiện nay ông uống 325 milligram mỗi ngày, cao hơn liều thường dùng để phòng bệnh tim; ông thừa nhận dễ bầm tay nhưng cho rằng đây là chuyện “đã quen từ lâu”.

 

Bạch Ốc giải thích các vết bầm tay gần đây là do tác dụng phụ của aspirin, còn Trump nói lần khám sức khỏe tại Walter Reed hồi tháng Mười ông chụp CT scan chứ không phải MRI như một số tường thuật trước đó.

 

Bác sĩ riêng Sean Barbabella xác nhận các hình ảnh tim mạch và bụng hoàn toàn bình thường, đánh giá sức khỏe tổng quát của Trump là rất tốt so với tuổi 79 và khẳng định việc chụp chỉ là kiểm tra định kỳ cho người cao niên.

 

Trump cũng phủ nhận tin ngủ gật trước công chúng, nói đôi khi chỉ “nhắm mắt thư giãn”, và thừa nhận không thích tập thể dục ngoài chơi golf, vì thấy “đi bộ trên máy chạy bộ rất chán”.

 

Quốc Hội Mỹ: Dân Biểu Có Nên Bị Cấm Buôn Cổ Phiếu?

 

Vấn đề có nên cấm dân biểu mua bán cổ phiếu đang bước vào giai đoạn gay gắt hơn khi lãnh đạo cả hai đảng buộc phải đối diện với áp lực dư luận về xung đột lợi ích.

 

Trong nhiều tháng, các dân biểu của cả Dân Chủ và Cộng Hòa liên tục đề nghị thắt chặt kỷ luật, nhưng hai bên chưa đồng ý về phạm vi áp dụng: phe Dân Chủ muốn cấm cả tổng thống, phó tổng thống và nhánh hành pháp, trong khi nhiều Cộng Hòa muốn bắt đầu từ Quốc Hội rồi tính tiếp.

 

Cuối tháng Chạp, Dân Biểu Cộng Hòa Anna Paulina Luna đưa thủ tục đặc biệt nhằm ép Hạ Viện bỏ phiếu về dự luật lưỡng đảng cấm dân biểu, vợ chồng và con cái phụ thuộc mua bán cổ phiếu riêng lẻ, buộc người tại chức phải bán hết cổ phiếu trong vòng 180 ngày, nhưng số chữ ký vẫn còn xa chuẩn cần thiết.

 

Lãnh đạo Cộng Hòa ở Hạ Viện cho biết đang soạn một dự luật riêng, có thể cho phép dân biểu giữ cổ phiếu hiện có nhưng không được mua thêm; phía Dân Chủ chuẩn bị thủ tục tương tự nhưng mở rộng lệnh cấm sang cả tổng thống và phó tổng thống.

 

Ai cũng nói chống xung đột lợi ích, nhưng mỗi phe muốn thiết kế luật theo hướng có lợi cho mình; trong năm 2026, vấn đề này nhiều khả năng phải đi tới kết luận vì áp lực cử tri ngày càng lớn.

 

Ukraine – Nga: Ngày Đầu Năm Lại Tố Nhau Đánh Thường Dân

 

Ngày mùng Một Tết Dương Lịch, Nga và Ukraine đồng loạt cáo buộc đối phương tấn công thường dân trong lúc các cuộc thương thảo do Tổng Thống Trump giám sát đang diễn ra nhằm tìm lối chấm dứt cuộc chiến gần bốn năm.

 

Phía Kyiv cho biết Nga phóng hơn 200 drone trong đêm giao thừa, đánh vào hệ thống điện tại bảy khu vực trên khắp Ukraine, và Tổng Thống Volodymyr Zelenskiy nói điều này cho thấy Kyiv cần thêm vũ khí phòng không.

 

Moscow đáp lại, tố Ukraine dùng drone bắn trúng khách sạn và quán cà phê tại vùng Kherson do Nga kiểm soát, nơi nhiều người tụ tập đón năm mới, làm ít nhất 24 người chết và khoảng 50 người bị thương, gọi đó là “tội ác chiến tranh”.

 

Quân Đội Ukraine phủ nhận tấn công thường dân, nói chỉ nhắm vào mục tiêu quân sự và cơ sở năng lượng phục vụ chiến tranh nhưng không bình luận trực tiếp về vụ Kherson, còn các hãng tin độc lập cho hay chưa thể kiểm chứng độc lập cáo buộc hai bên.

 

Giữa lúc hai phía tiếp tục đổ lỗi cho nhau, tình hình tại Kherson và nhiều khu vực tiền tuyến vẫn căng thẳng, thường dân ở cả hai phía tiếp tục gánh chịu hậu quả nặng nề của cuộc chiến chưa có lối ra.

 

California: Gia Hạn Bằng Lái Xe Tải Cho Di Dân Thêm Hai Tháng

 

Tuần này, Sở Lộ Vận (DMV) California cho biết sẽ tạm hoãn việc thu hồi bằng lái xe tải thương mại của khoảng 17.000 di dân, vốn dự trù bị hủy từ ngày 5.1, cho phép họ tiếp tục hành nghề thêm hai tháng để thi lại và nộp hồ sơ xin cấp bằng mới.

 

Quyết định được đưa ra trong bối cảnh chính quyền liên bang gây áp lực, khi Bộ Giao Thông Hoa Kỳ cáo buộc California cấp hàng ngàn bằng lái xe tải cho tài xế ngoại quốc không cư trú hợp pháp do sai sót kéo dài trong hệ thống duyệt xét.

 

Vấn đề càng được chú ý sau một loạt tai nạn chết người năm 2025, có vụ ba người thiệt mạng mà tình trạng di trú của tài xế không rõ ràng, làm dấy lên lo ngại về an toàn trên xa lộ.

 

Các tổ chức bảo vệ di dân kiện Sở Lộ Vận California, cho rằng nhiều tài xế bị thu bằng chỉ vì lỗi giấy tờ nhỏ chứ không phải lái xe nguy hiểm, trong khi Bộ Trưởng Giao Thông Sean Duffy đe dọa giữ lại 160 triệu MK ngân sách liên bang.

 

Thống Đốc Gavin Newsom nói đôi bên đã có thỏa thuận gia hạn, cho rằng cơ quan liên bang làm việc không thống nhất; với hai tháng tạm hoãn, giới tài xế thuộc diện này phải tranh thủ thi lại và hoàn tất giấy tờ nếu không muốn bị thu hồi bằng dứt khoát sau đó.

 

Hoa Kỳ: Giảm Thuế Dự Kiến Đánh Vào Mì Ống Ý

 

Hôm Thứ Tư, Bộ Thương Mại Hoa Kỳ giảm mạnh mức thuế dự kiến áp lên 13 hãng mì ống Ý, sau khi xem xét lại hồ sơ và giải trình của các công ty này, thay vì mức tối đa tới 92% như tính toán ban đầu.

 

Trong cuộc rà soát mới, hãng Garofalo bị giảm thuế còn 13,89%, La Molisana xuống 2,26%, còn 11 công ty khác chịu mức thuế chung 9,09%, thấp hơn nhiều so với đề nghị trước.

 

Phát ngôn viên Bộ Thương Mại nói kết quả cho thấy phía Ý đã giải thích được các điểm Hoa Kỳ quan ngại, nhấn mạnh tiến trình duyệt xét vẫn “công bằng và minh bạch”, và cho biết sẽ tiếp tục lấy ý kiến trước khi ra quyết định cuối cùng ngày 12.3.

 

Cuộc điều tra này bắt đầu từ tháng 8.2024, sau khi các nhà sản xuất nội địa tố các hãng mì Ý bán hàng dưới giá, gây thiệt hại cho ngành trong nước.

 

Việc giảm thuế mì ống diễn ra song song với sắc lệnh của Trump hoãn tăng thuế đồ gỗ nhập cảng thêm một năm, cho thấy Nhà Trắng tiếp tục dùng thuế quan như công cụ gây sức ép trong các tranh chấp thương mại.

 

Trump Mobile: “Điện Thoại Vàng” Lại Lỡ Hẹn

 

Những người đặt mua chiếc điện thoại màu vàng mang thương hiệu Trump sẽ phải chờ thêm, khi công ty Trump Mobile thông báo dời ngày giao máy, viện cớ việc chính phủ liên bang đóng cửa làm chậm tiến độ.

 

Mẫu T1 dự trù bán 499 MK, từng được quảng cáo ra mắt từ tháng 8 năm ngoái nhưng đến hết 2025 vẫn chưa có mặt trên thị trường; nhân viên chăm sóc khách hàng nói thời điểm giao mới dời sang cuối tháng Giêng.

 

Trump Mobile do các con trai Donald Trump giới thiệu hồi tháng Sáu, quảng bá là dịch vụ điện thoại “thuần Mỹ”, giá rẻ, kèm một mẫu máy “đẹp, mạ vàng”; ban đầu trang mạng công ty ghi rõ máy “sản xuất tại Hoa Kỳ”, sau đó âm thầm sửa thành “thiết kế theo giá trị Mỹ” và “hoàn thiện tại Hoa Kỳ”.

 

Trong lúc điện thoại vàng chưa xuất hiện, Trump Mobile đã bán điện thoại tân trang của Apple và Samsung, với iPhone 15 ‘refurbished’ giá 629 MK và Samsung S24 giá 459 MK.

 

Muốn đặt trước điện thoại vàng, khách phải đặt cọc 100 MK, được quyền lấy lại nếu đổi ý trước ngày giao; tới nay vẫn chưa rõ hãng nào sản xuất dòng T1, nên người đặt cọc chỉ còn cách chờ thêm và theo dõi hạn giao hàng mới.

 

Minnesota: Vụ Gian Lận Trợ Cấp Có Thể Vượt 9 Tỷ MK

 

Tại Minnesota, một vụ gian lận tiền trợ cấp chính phủ gây chấn động dư luận toàn quốc, với số tiền bị nghi chiếm đoạt có thể lên tới hơn 9 tỷ MK, phần lớn từ các chương trình cứu trợ thời COVID‑19.

 

Trong bối cảnh luật lệ được nới lỏng để bơm tiền nhanh cho dân, nhiều tổ chức và cá nhân bị cáo buộc khai khống, mượn danh phục vụ người nghèo để rút tiền ngân sách mà không cung cấp dịch vụ thực.

 

Đến nay, 92 người đã bị truy tố, hơn 60 người bị kết án; riêng vụ Feeding Our Future, một phần lớn tiền được dùng mua xe sang, nhà lớn, nữ trang và chuyển ra nước ngoài, kể cả Trung Cộng và Đông Phi.

 

Một đoạn video phổ biến trên mạng gần đây làm dư luận phẫn nộ, khiến liên bang tạm ngưng một số khoản trợ cấp chăm sóc trẻ em cho Minnesota và siết chặt giấy tờ trên toàn quốc.

 

Các nhà điều tra nói nhà trẻ chỉ là phần nổi; những chương trình nhà ở, dinh dưỡng và Medicaid mới là nơi thất thoát lớn, cho thấy cứu trợ khẩn cấp mà thiếu kiểm soát sẽ khiến tiền thuế của dân rất dễ bị rút ruột.

 

Tuần Duyên Mỹ: Tìm Cụ Bà 77 Tuổi Rơi Khỏi Du Thuyền Gần Cuba

 

Tuần Duyên Hoa Kỳ cho biết đang tìm kiếm một cụ bà 77 tuổi bị rơi xuống biển từ du thuyền Nieuw Statendam của hãng Holland America Line, khi tàu đang chạy ngoài khơi gần Cuba.

 

Tai nạn xảy ra khi chiếc tàu ở cách thị trấn Sabana, phía đông bắc Cuba, khoảng 40 hải lý; sau khi phát hiện hành khách mất tích, thuyền trưởng tổ chức tìm kiếm và báo cho Tuần Duyên.

 

Lực lượng này đã điều tàu tuần tra William Trump và một trực thăng MH‑60 để rà soát trên biển và từ trên không; hãng du thuyền nói đang hỗ trợ gia đình nạn nhân, trong khi thủy thủ đoàn tiếp tục tìm kiếm.

 

Du thuyền rời Fort Lauderdale hôm Thứ Bảy cho chuyến hải trình bảy ngày vòng Caribbean phía đông; vì cuộc tìm kiếm, lịch cập cảng Key West ngày Thứ Sáu đã bị hủy.

 

Hoa Kỳ – Đài Loan: Washington Chỉ Trích Trung Cộng “Làm Căng Thẳng Vô Ích”

 

Hôm Thứ Năm, Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ lên tiếng chỉ trích các hoạt động quân sự mới của Trung Cộng quanh Đài Loan, nói những hành động này làm căng thẳng khu vực leo thang, kêu gọi Bắc Kinh ngừng gây áp lực quân sự.

 

Phát ngôn viên Tommy Pigott nói Hoa Kỳ mong Trung Cộng kiềm chế, quay lại đối thoại, tái khẳng định Washington ủng hộ hòa bình và ổn định tại eo biển Đài Loan và phản đối mọi hành động đơn phương thay đổi nguyên trạng bằng vũ lực.

 

Trong hai ngày 29 và 30.12.2025, Bắc Kinh phóng hỏa tiễn, điều hàng chục chiến đấu cơ, chiến hạm và tàu tuần duyên bao vây đảo chính Đài Loan, gọi đây là cuộc tập trận “Justice Mission 2025” với lý do phong tỏa các hải cảng quan trọng.

 

Chính quyền Đài Bắc lên án cuộc tập trận là khiêu khích trắng trợn, trong khi Tòa Bạch Ốc dưới thời Trump tỏ ra tương đối dửng dưng, với Tổng Thống nói không tin Tập Cận Bình sẽ ra lệnh xâm lăng và coi các cuộc thao diễn này “vốn diễn ra từ nhiều năm”.

 

Đợt phô trương lực lượng lần này diễn ra sau khi Hoa Kỳ phê chuẩn gói bán vũ khí hơn 11 tỷ MK cho Đài Loan, là cuộc tập trận lớn thứ sáu quanh đảo kể từ 2022.

 

Venezuela: Maduro Muốn Nói Chuyện Với Mỹ Về Ma Túy Và Dầu, Né Vụ Drone CIA

 

Tổng Thống Venezuela Nicolás Maduro nói ông sẵn sàng đối thoại với chính quyền Trump về chống buôn ma túy và khai thác dầu, nhưng tránh trả lời khi được hỏi về vụ máy bay không người lái của CIA tấn công một cơ sở trong lãnh thổ Venezuela.

 

Trong cuộc phỏng vấn với một ký giả Tây Ban Nha, Maduro nói nếu Hoa Kỳ thực sự muốn hợp tác chống ma túy, Venezuela “đã sẵn sàng”, đồng thời tuyên bố sẽ mở cửa cho đầu tư dầu khí của Mỹ nếu cần, như trường hợp Chevron hiện là hãng duy nhất còn xuất dầu Venezuela về Hoa Kỳ.

 

Tuy vậy, ông vẫn lặp lại luận điệu cho rằng Washington tìm cách ép thay đổi chế độ tại Venezuela, dùng sức ép quân sự và kinh tế để giành quyền kiểm soát nguồn dầu, trong bối cảnh Hoa Kỳ tăng hiện diện quân sự trong vùng Caribê và phong tỏa các tàu dầu bị trừng phạt.

 

Theo phía Mỹ, từ tháng Chín đến nay quân đội đã đánh trúng ít nhất 35 ghe nghi chở ma túy tại vùng Caribê và Thái Bình Dương, làm hơn 115 nghi can buôn ma túy thiệt mạng, riêng ngày 24.12 CIA dùng drone tấn công một cảng bị coi là điểm tập kết ma túy của băng Tren De Aragua.

 

Khi bị hỏi về vụ này, Maduro chỉ nói lấp lửng rằng “có thể vài ngày nữa sẽ bàn”, cho thấy ông muốn tập trung câu chuyện vào dầu và ma túy hơn là vấn đề chủ quyền bị xâm phạm.

 

Việt Nam: Sập Bờ Kè Sông Ba, Bốn Người Thiệt Mạng

 

Sáng 2.1, tại khu vực bờ kè sông Ba thuộc thôn Lạc Mỹ, xã Sơn Thành (huyện Tây Hòa, tỉnh Phú Yên cũ), một đoạn kè dài hơn 50m bất ngờ đổ sập, làm bốn người chết tại chỗ.

 

Khoảng 9 Giờ 30, ông Bùi Xuân Vạn, 64 tuổi, cùng vợ và hai người quen đi trồng keo ở cánh đồng ven sông, gặp mưa lớn nên vào trú dưới đoạn bờ kè đã bị xói lở, chân kè hổng sâu như “hàm ếch”.

 

Chỉ chừng mười phút sau, khối bê tông nặng của đoạn kè đổ ập xuống đè trúng nhóm người đang trú mưa, không ai kịp chạy; người dân quanh vùng nghe tiếng động lớn chạy đến, phải dùng kích và móc cẩu gắn xe hơi để nâng từng mảng bê tông.

 

Sau hơn một giờ, thi thể bốn nạn nhân mới được đưa ra ngoài; chính quyền xã Sơn Thành cho biết đang phối hợp các cơ quan liên quan xử lý hiện trường và hỗ trợ gia đình nạn nhân.

 

Bờ kè sông Ba vừa chống lũ, vừa làm đường giao thông ven sông, nối các địa phương, nhưng sau đợt mưa lớn tháng 11.2025, nhiều đoạn bị xói lở nghiêm trọng mà chưa được sửa kịp thời, trong đó khu vực Tây Hòa có nơi bị nước lũ xé toạc, mở khe rộng khoảng 100m, dài hơn 1,5km.

 

Vụ việc một lần nữa gióng lên hồi chuông về an toàn các công trình chống lũ và giao thông ven sông, nhất là khi người dân vẫn phải đi lại trong mùa mưa bão.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tuyển Tập PHAN TẤN HẢI VĂN HỌC PRESS & VIỆT BÁO FOUNDATION đồng xuất bản, 2026 .... o .... Đuổi bắt một mùi hương? Tôi nghĩ nó sẵn đó rồi. Trong nếp ta sống ở đây và bây giờ, một thứ “vô tận hương” bay cao, bay xa, bay ngược chiều gió…? – BS Đỗ Hồng Ngọc
San Clemente — Thành phố biển yên ả của Quận Cam vừa chấp thuận một thỏa thuận gây tranh cãi, có thể thay đổi cách cư dân nơi đây nhìn — và bị nhìn — trên chính mảnh đất mình sinh sống. Với tỉ lệ biểu quyết 3–1, Hội đồng Thành phố San Clemente đã bỏ phiếu cho phép Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ (CBP) lắp đặt hệ thống camera giám sát dọc theo bờ biển, nhân danh an ninh quốc gia. Quyết định ấy, theo nhiều người dân, đánh dấu một bước lấn sâu của chính quyền liên bang vào đời sống riêng tư của địa phương.
Mỹ: với chi phí rất THẤP, và kéo dài MÃI MÃI, Mỹ sẽ đóng thêm quân, gắn phi đạn phòng thủ và hợp tác khai thác đất hiếm ở Greenland. Sau khi Trump nói không xài vũ lực, lập tức cổ phiếu tăng vọt. Đan Mạch: sẽ không để mất một tấc đất, nhưng cho Mỹ xây thêm căn cứ quân sự... Thực tế, Mỹ trước giờ, vẫn có quyền hợp tác khai thác kinh tế mà không cần xâm chiếm.
Ủy ban Giám sát Hạ viện ngày 21/1 đã biểu quyết, với số phiếu lưỡng đảng, đề nghị truy cứu trách nhiệm hình sự vì khinh thường Quốc hội đối với Bill Clinton và Hillary Clinton, do từ chối ra điều trần trong cuộc điều tra liên quan đến Jeffrey Epstein, theo tờ The New York Times. Chín dân biểu phía Dân Chủ bỏ phiếu thuận đối với Bill Clinton; ba người trong số này cũng ủng hộ khiển trách Hillary Clinton. Nếu toàn thể Hạ viện thông qua trong vài tuần tới, hồ sơ sẽ được chuyển sang Bộ Tư pháp để xem xét truy tố, với mức phạt tối đa 100.000 đô-la và có thể tù giam đến một năm. Chủ tịch Ủy ban Giám sát James R. Comer (Cộng Hòa, Kentucky) cho biết các nghị quyết “sẽ được thông qua, kể cả với phiếu của Dân Chủ”. Cuộc họp kéo dài suốt ngày, tranh luận gay gắt, phản ánh thế lưỡng nan của nhiều dân biểu Dân Chủ: vừa đòi minh bạch trong hồ sơ Epstein dưới chính quyền Trump, vừa tránh bị xem là bênh vực những nhân vật dính dáng đến Epstein.
Một văn bản nội bộ của Sở Di Trú và Hải Quan Hoa Kỳ (ICE) cho phép nhân viên di trú dùng vũ lực xông vào tư gia để bắt người mà không cần trát tòa do thẩm phán ký. Văn bản này đánh dấu một sự đổi hướng rõ rệt so với cách thi hành lâu nay, vốn nhằm tránh việc công quyền xâm phạm không gian riêng tư của người dân, theo bản tin của The Associated Press.
Theo báo Mirror, ngày 20 tháng 1 năm 2026, bài báo của hai phóng viên Alana Loftus, và Matt Atherton: Các con gái của bác sĩ Larry Braunstein cho biết cha họ đã chẩn đoán Donald Trump bị gai xương như một "ân huệ" dành cho Fred Trump, mặc dù không có tài liệu nào xác minh câu chuyện của gia đình.
Tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ, Thủ tướng Canada Mark Carney đã đọc một bài diễn văn hiếm hoi khiến cả hội trường – gồm các nhà lãnh đạo chính trị và giới kinh tài quốc tế – đồng loạt đứng dậy vỗ tay tán thưởng. Trong bài ph Câu trả lời của ông khởi đi từ hình ảnh một người bán rau. Mỗi sáng, ông chủ tiệm treo lên cửa kính tấm bảng “Vô sản toàn thế giới hãy đoàn kết lại”. Ông ta không tin câu đó – chẳng ai tin – nhưng vẫn treo lên để tránh phiền, để tỏ dấu quy thuận, để sống yên ổn. Và bởi vì mọi người bán hàng trên mọi con đường đều làm như thế, nên chế độ vẫn tồn tại – không chỉ nhờ bạo lực, mà còn nhờ sự tham gia của những người bình thường vào những nghi thức mà trong thâm tâm họ biết là giả. Havel gọi đó là “sống trong dối trá”. Sức mạnh của hệ thống không đến từ sự thật, mà từ sự sẵn lòng của mọi người đóng vai như thể nó là thật; và chỗ yếu của nó cũng từ đó mà ra: khi chỉ một người thôi không diễn nữa – khi người bán rau gỡ tấm bảng xuống – bức m
- Trump Thả Bom Dối Trá Trong 70 Phút Tại Davos, Nói Không Dùng Vũ Lực Cướp Greenland. -- EU Trì Hoãn Thỏa Thuận Thương Mại Của Mỹ Để Phản Đối Vụ Greenland. --Thị Trường Chứng Khoán Tăng Nhẹ Sau Khi Trump Nói Không Dùng Vũ Lực Cướp Greenland. -- Nữ Đô Đốc Hải Quân Bị Pete Hegseth Sa Thải Nay Tranh Cử Quốc Hội. -- Không Lực Một Của Trump Hạ Cánh Khẩn Cấp Vì trục trặc kỹ thuật. -- Đảng CH Hạ Viện Muốn Thông Qua Nghị Quyết Buộc Vợ Chồng Clinton Khinh Thường Quốc Hội . -- Thống Đốc Michigan: Mỹ Sẵn Sàng Cho Một Nữ Tổng Thống. -- Liên Bang Tấn Công Chính Quyền Thống Đốc Tim Walz. -- Cộng Hòa California Gõ Cửa TCPV Yêu Cầu Chặn Bản Đồ Địa Hạt Mới.
Kể từ năm 2019, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần công khai bày tỏ mong muốn giành quyền kiểm soát Greenland, biến hòn đảo giàu tài nguyên và có vị trí chiến lược này trở thành một phần lãnh thổ của Hoa Kỳ...
Bản tin tựa đề "Morally acceptable for US troops to disobey orders, archbishop says" (Tổng giám mục nói: có thể chấp nhận về mặt đạo đức, khi lính Mỹ không tuân lệnh). Bài viết của ba phóng viên Adela Suliman, Anthony Faiola, Matthew Brown trên báo Washington Post hôm Thứ Ba 20/1/2026.
Ni Sư Daehae, cũng là nhà đạo diễn điện ảnh nổi tiếng, đã thắng giải thưởng Phim truyện xuất sắc nhất (Best Fiction Film) tại Đại hội điện ảnh Bangladesh, theo tin của báo Korea Joong Ang Daily ngày 19/1/0226.
-- Lực Lượng ICE Đang Quét Sạch Nước Mỹ Có Ngân Sách Từ Đâu?. -- Trump ‘Tự Sướng’ Về Quân Sự, Nói Sẽ Bàn Bạc Về Greenland Tại WEF Ở Davos Tuần Này. -- Bác Sĩ Của Phó Tổng Thống Cheney Kêu Gọi Điều Tra Hành Vi Năng Lực Của Trump. -- Ted Cruz ‘Vuốt Đuôi’ Trump, Ca Ngợi Ý Đồ Mua Greenland. -- Trump Dọa Áp 200% Thuế Quan Lên Rượu Vang Của Pháp. -- Thị Trường Chứng Khoán Lao Dốc. -- Người Đàn Ông Hmong Quốc Tịch Mỹ Bị ICE Bắt Đi: ‘Tôi Không Phải Tội Phạm’. -- Quốc Hội Đạt Thỏa Thuận Ngân Sách $1.2 Tỷ Cho DHS, DOD. -- Cảnh Sát Truy Tìm Nghi Phạm Vụ Nổ Súng Vào Vợ Chồng Chánh Án Indiana. -- Trump Mời Putin Tham Gia Hội Đồng Hòa Bình Do Mỹ Dẫn Dắt.
hãy quăng bỏ luật quốc tế như ý Trump: chia 3 thế giới, sẵn sàng bom nguyên tử, đưa xe tăng Nga chiếm thêm 7 nước Armenia, Georgia, Azerbaijan, Kazakhstan, Uzbekistan, Tajikistan và Kyrgyzstan bên cạnh Ukraine.
Theo báo The Hill hôm Thứ Hai 19/1/2026, bản tin nhan đề "America’s top Catholic clerics denounce militaristic US foreign policy" (Các giáo sĩ Công giáo hàng đầu của Mỹ lên án chính sách đối ngoại quân sự hóa của Mỹ) của phóng viên Max Rego ghi nhận: Ba vị hồng y Công giáo cấp cao nhất lãnh đạo các tổng giáo phận ở Hoa Kỳ
Chiều Chủ Nhật 18 Tháng Giêng, cháu trai nhỏ của ông ChongLy Scott Thao, còn gọi là Saly, đang ngủ trưa trên ghế sofa trong nhà ở St. Paul thì các đặc vụ nhập cư liên bang (ICE) xông vào nhà. Họ phá cửa, tiến vào với những khẩu súng trên tay, chĩa thẳng vào người trong nhà. Ông Saly, một công dân Mỹ gốc Hmong, bị ICE còng tay, dẫn ra ngoài trong thời tiết lạnh buốt. Ông chỉ mặc quần đùi, dép Crocs và quấn một chiếc chăn trẻ em. Nhiệt độ ngoài trời là 10 độ F. Tuyết vẫn đóng dày đặc trên đường. Ông Brandi Reilly, người đã đưa đoạn video ICE bắt ông Saly ra khỏi nhà, nói với Việt Báo hôm Thứ Hai, 19 Tháng Giêng về tình trạng của ông Saly: “Họ đã thả ông ấy sau khi chở ông ấy đi lòng vòng và thẩm tra ông. Mẹ của ông Saly là một y tá làm việc cho CIA, bà vừa qua đời cách đây ba tuần.”


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.