Hôm nay,  

Lá thư Habtoor và Sự Im Lặng của Trump

13/03/202600:00:00(Xem: 742)

la thu habtoor
Khalaf Ahmad Al Habtoor, chủ tịch sáng lập Al Habtoor Group, doanh nhân tầm vóc ở Trung Đông công khai chỉ trích Trump vì gây chiến với Iran, biến Trung Đông thành một vùng bất ổn. Minh họa VB.

Ngày 5.03.2026, Khalaf Ahmad Al Habtoor đã công bố một bức thư sắc bén và thẳng thừng (1) gửi tới Tổng thống Donald Trump liên quan đến Iran, cũng như tầm ảnh hưởng của Benjamin Netanyahu trong việc định hình chính sách của Mỹ.

Mặc dù các chính phủ vùng Vịnh không công khai ủng hộ hay bác bỏ bức thư này, sự im lặng của họ đã được hiểu như một dấu hiệu cho thấy những mối quan ngại của Habtoor đang âm thầm cộng hưởng trong khu vực.

Một điểm nổi bật trong sự kiện này là việc Trump hoàn toàn không phản hồi công khai.

Điều này qúa bất thường đối với một lãnh đạo vốn nổi tiếng với các phản hồi nhanh chóng, thường mang tính công kích lại những chỉ trích, cả trên mạng xã hội lẫn diễn đàn công chúng.

Thông thường, Trump sẽ trả lời mọi câu hỏi hướng về mình, dù bằng các giải thích thay đổi nhiều lần hoặc cả mâu thuẫn. Vì vậy, việc không trả lời Habtoor trở nên đặc biệt quan trọng: nó ngầm làm tăng sức nặng của lời chỉ trích và thu hút sự chú ý đến những nhạy cảm chính trị và chiến lược đang diễn ra.

Bức thư của Habtoor chạm đến nhiều vấn đề nhạy cảm cùng lúc.

Trước hết, nó đặt câu hỏi về số tiền của vùng Vịnh được đóng góp cho các sáng kiến được Trump trình bày là nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định.

Thứ hai, nó nhấn mạnh rủi ro mà khu vực phải đối mặt khi căng thẳng với Iran có nguy cơ phá hủy những nỗ lực hoà bình và ổn định này.

Thứ ba, nó ám chỉ khả năng ảnh hưởng của các tác nhân bên ngoài, đặc biệt là Netanyahu, trong việc thúc đẩy chính sách của Mỹ.

Trong văn hóa chính trị vùng Vịnh, chỉ trích thường phải được diễn đạt một cách khéo léo, tránh những cáo buộc trực tiếp; Habtoor thực hiện điều này thông qua những câu hỏi sắc bén vừa như thăm dò vừa như khiển trách.

Sự kết hợp giữa trách nhiệm tài chính, rủi ro khu vực và ảnh hưởng của các tác nhân nước ngoài đã đặt Trump vào một góc kẹt bất thường và khó xử.
Khác với các chỉ trích thông thường mà ông phải đối mặt trong nước—nơi ông có thể phản ứng mạnh mẽ hoặc thao túng câu chuyện bằng những lời xúc phạm—bức thư của Habtoor nhắm vào một bối cảnh quốc tế đầy rủi ro. Một phản hồi của Trump có thể tạo ra căng thẳng ngoại giao với các đối tác vùng Vịnh, liên quan đến các sắp xếp tài chính nhạy cảm, hoặc buộc phải tiết lộ các quyết định chiến lược phức tạp có thể thiếu vững chắc hay chịu ảnh hưởng của tác nhân khác.


Do đó, sự im lặng của Trump không chỉ là chiến lược kiềm chế để hạn chế tổn thất—nó có thể phản ánh thực tế rằng ông bị đặt vào thế kẹt khi phải đối mặt với những lời chỉ trích quá nghiêm trọng và chiếu thẳng vào trọng tâm.

Theo nghĩa này, chính sự im lặng trở thành một tuyên bố mạnh mẽ.

Xét đến tính tình và cách hành xử của Trump, việc không trả lời càng làm nổi bật sự phê phán của Habtoor. Nó nhấn mạnh cách các quốc gia vùng Vịnh bị cuốn vào những sáng kiến được Trump quảng cáo là hòa bình và ổn định,  họ đã đóng góp nguồn lực đáng kể, và giờ đây lại phải đối mặt với nguy cơ bất ổn khu vực—một nghịch lý mà Habtoor đặt ra như một lời kêu gọi phải giải trình trách nhiệm.

Bức thư do đó trở thành một chỉ trích hiếm hoi và trực tiếp về chính sách Mỹ-vùng Vịnh, được khuếch đại bởi sự vắng mặt bất thường của lời phản hồi từ người bị chỉ trích.

Kết Luận
Bức thư của Habtoor phơi bày một căng thẳng cơ bản trong chính trị khu vực: các quốc gia vùng Vịnh được khuyến khích tham gia các sáng kiến hòa bình dưới sự hướng dẫn của Mỹ, nhưng giờ đây vì Mỹ họ lại phải đối mặt với sự bất định và nguy cơ xung đột. Sự im lặng của Trump—không điển hình so với hành vi thường thấy của ông—làm tăng sức nặng của lời chỉ trích, gợi ý rằng ngay cả một lãnh đạo vốn có biệt tài đối đáp, cũng bị trói chặt bởi sự nhạy cảm và tính hợp lý của các câu hỏi được đặt ra.

Tuy nhiên, ngoài khía cạnh ngoại giao, tài chính và chiến lược, còn có một thực tế đắng cay: những quyết định nằm trong trọng tâm của các chỉ trích này đã khởi xướng các cuộc xung đột, nơi mạng sống con người đang mất đi, rẻ rúng và chóng vánh.

Sự im lặng xung quanh trách nhiệm không chỉ là hiện tượng chính trị; nó nhấn mạnh mức độ hệ trọng của các quyết định lãnh đạo trong chiến tranh, nơi mỗi sự chậm trễ, đánh giá sai, thiếu tầm nhìn hoặc tránh né đều gây ra hậu quả trực tiếp đến con người.

Trong bối cảnh này, bức thư—và sự im lặng của Trump—là lời nhắc nhở rõ ràng rằng trong chính trị toàn cầu, thiếu đạo đức trong hành động và cả trong việc không hành động, đều mang theo những hệ quả vượt xa lời nói suông.

Thục Quyên
 
 

Diễn biến chính trị gần đây tại Việt Nam đang đặt ra một vấn đề nền tảng của mọi nhà nước hiện đại, rằng quyền lực chính trị quyền lực đang được kiểm soát bằng cơ chế nào? Và liệu còn tồn tại bất kỳ không gian nào cho việc kiểm soát đó hay không? Sau Đại hội đảng Cộng Sản, việc Tô Lâm trở thành Tổng Bí thư, rồi mới đây, tiếp tục được Quốc hội bầu kiêm nhiệm thêm chức vụ Chủ tịch nước, không đơn thuần là một sự sắp xếp nhân sự. Mà đây là một bước dịch chuyển mang tính nền tảng, làm thay đổi hoàn toàn cách thức vận hành quyền lực trong hệ thống chính trị Việt Nam theo chiều hướng đầy rủi ro. Nếu nhìn bề ngoài, đây có thể được diễn giải như một bước tăng hiệu quả lãnh đạo. Nhưng dưới lăng kính chính trị học, đó là một bước tiến rõ rệt của quá trình tập trung quyền lực. Khi hai vị trí vốn đại diện cho hai trục quyền lực, gồm đảng và nhà nước được hợp nhất vào một cá nhân, thì câu chuyện không còn là phân công nữa, mà là hội tụ quyền lực vào một điểm gần như tuyệt đối.
Tháng Tư đến, như sự chờ đợi hàng năm từ một thế giới đang oằn mình chống chọi với những vết thương do chiến tranh tàn khốc gây ra. Họ mong mỏi dù chỉ vài ngày, vài giờ ngắn ngủi, không có tiếng súng, bom rơi, đạn nổ, để thật sự được hít thở không khí hòa bình, nhất là vào dịp Lễ Phục Sinh – một mùa lễ tràn đầy thông điệp của hy vọng. Thế nhưng có những âm thanh lạc điệu, chói tai đã len lỏi vào niềm vui thiêng liêng nhất của người Kitô giáo vào buổi sáng ngày Chúa Nhật Phục Sinh, 5/4/2026. Âm thanh đó khiến bất kỳ ai nghe thấy cũng sững sờ.
Ngay trước khi tối hậu thư của Mỹ gởi cho Iran hết hạn, Mỹ và Iran đã đồng ý về một lệnh ngừng bắn tạm thời cùng kế hoạch đàm phán cho một hòa ước dài hạn. Công luận và giới chính trị trên toàn thế giới thở phào nhẹ nhõm khi một thảm họa nhân đạo quy mô lớn đã được tránh khỏi, và nền văn minh rực rỡ của Iran không bị phá hủy như những lời đe dọa trước đó. Một niềm hy vọng mong manh về hòa bình cho Iran đã được nhen nhúm. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng không nên kỳ vọng quá mức...
Ngày xưa bên bờ sông Dịch Thủy nước Triệu, có một con bạng (sò) leo lên bờ mở to miệng nằm phơi nắng, con duật (cò) bay ngang liền sà xuống mổ lấy hạt ngọc trai. Con sò kẹp chặt lấy mỏ cò, đôi bên giằng co không ai chịu nhường ai. Đúng lúc ấy ngư ông đi qua, thản nhiên thò tay bắt cả hai vào rọ. Từ đó có câu “bạng duật tương trì, ngư ông đắc lợi”, nêu cảnh hai bên tranh chấp, tiêu diệt lẫn nhau, còn kẻ thứ ba ung dung thò tay hưởng lời. Trong cuộc chiến Iran hôm nay, Trump dùng sức mạnh hỏa lực và lời đe dọa tiêu diệt để ép đối phương, tưởng rằng chỉ cần ra tay siết cổ là có thể buộc thiên hạ phải khuất phục. Nhưng thế cục không vận hành đơn giản như vậy. Hai bên càng đối đầu, càng tự làm tổn hao sức lực, còn những nước đứng ngoài lại có cơ hội tranh thủ trục lợi. Người hiểu thời cuộc nhìn không khó đoán ra rằng trên bàn cờ này, bàn tay thứ ba đang chờ thâu tóm là ai.
Ngưng bắn, dĩ nhiên, vẫn hơn là không ngưng bắn. Phải nói điều này trước, và nói cho rõ. Bom đã thôi rơi xuống Iran. Tàu bè lại qua lại. Những người lẽ ra phải chết thì còn sống. Ai từng có mặt trong một vùng chiến sự đều biết: khi súng im tiếng, bầu trời không còn gào thét, chim lại bay, trẻ con lại nói ngoài đường, thì đó là một điều gần như thiêng liêng. Nhưng ngưng bắn không phải hòa bình. Và cuộc ngưng bắn này, nếu giữ được, có thể đã phải mua bằng một giá chiến lược rất đắt. Nếu mục tiêu chính của cuộc chiến là chấm dứt, hay ít ra làm suy yếu hẳn mối đe dọa từ chế độ Iran, thì sự thật khó nghe nhất lại là sự thật đơn giản nhất: Iran vẫn còn số uranium có độ tinh khiết rất cao. Và Iran cũng đã cho thấy họ có thể biến eo biển Hormuz, một trong những thủy lộ quan trọng nhất thế giới, thành một món hàng mặc cả mà không ai có thể làm ngơ.
Kể từ ngày 28/2, Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công Iran và ngày càng gia tăng cường độ với mục tiêu nhằm kết thúc chiến sự càng sớm càng tốt, đồng thời làm suy yếu hoặc lật đổ chế độ thần quyền. Hai mục tiêu chính được Trump công bố là phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân và chấm dứt sự cai trị của giới giáo sĩ Hồi giáo...
Tình hình giữa Hoa Kỳ và Iran vào tháng 4 năm 2026 cho thấy sự tương tác phức tạp giữa các áp lực quân sự, ngoại giao và chính trị trong nước. Trong những tuần gần đây, đã xảy ra việc cách chức các lãnh đạo quân sự cấp cao của Mỹ — bao gồm Tổng Tham mưu trưởng Lục quân, Tướng Randy George, cùng hai vị tướng khác — như một phần của cuộc cải tổ rộng lớn ảnh hưởng đến hơn một chục sĩ quan cấp cao. Đồng thời, Tổng thống Donald Trump đã sử dụng những lời lẽ ngày càng thô tục và mang tính khiêu khích đối với Iran. Tổng thể, những diễn biến này phản ánh một chiến lược rộng hơn, trong đó đàm phán cưỡng ép đã chạm đến giới hạn, khiến khả năng leo thang quân sự và chuẩn bị cho các chiến dịch trên bộ quy mô hạn chế trở nên ngày càng cao.
Ngày 28 tháng 2 năm 2026, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố mục tiêu của Washington là chấm dứt chế độ thần quyền tại Iran và buộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng (Islamic Revolutionary Guard Corps, IRGC) đầu hàng; nếu không, Hoa Kỳ sẽ sử dụng vũ lực, đồng thời chấm dứt mọi nỗ lực đàm phán liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.
Có lẽ không bao giờ Melania Trump, người từng là Melanija Knavs, rồi Melania Knauss, trước khi trở thành Đệ Nhất Phu Nhân Melania Trump, tưởng tượng được là sẽ có ngày đó. Ngày bà điều hợp một hội nghị thượng đỉnh giáo dục toàn cầu, và nói về… giáo dục. Vì sao thì, chẳng cần phải nói rõ. Có những chuyện khi người ta đã muốn che giấu, thì nếu có đưa ra bằng chứng, họ cũng có trăm ngàn cách phản biện. Huống chi, đó là Melania Trump. Nhưng có một điều, không nói không được. Nghĩ là nói giùm bà đệ nhất phu nhân, cũng được. Hay trừu tượng hơn, nói giùm nhân loại vậy. Đó là, bà đã mạnh dạn, dũng cảm, đứng trước toàn thế giới, và nói về…Plato.
Giữa một thế giới đã quá quen với những lời ngụy biện, câu nói của Đức Giáo hoàng Leo XIV trong Thánh lễ Chúa Nhật Lễ Lá tại Quảng trường Thánh Phêrô vang lên như một sự thật không thể né tránh: “Chúa Giêsu là Vua Hòa Bình, không ai có thể nhân danh Ngài để biện minh cho chiến tranh.” Đó không chỉ là một câu trong bài giảng lễ. Đó là tiếng nói của lương tri, cất lên đúng lúc chiến tranh lan rộng, khi thế giới bị kéo vào những xung đột dữ dội, ngôn ngữ quyền lực trở nên thô bạo, và nhân tính bị thử thách đến tận cùng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.