
Bản Tin Cà Phê Sáng Thứ Tư 1/4/2026
- Bảo Vệ Quyền Đọc Của Trẻ Em, Một Thủ Thư Ở Tennessee Bị Sa Thải
- Một Đứa Trẻ 2 Tuổi Bị Bệnh Trong Trại Giam ICE, Không Được Chăm Sóc
- Lần Đầu Tiên Trong Lịch Sử, Tổng Thống Tham Dự Tranh Luận Của TCPV
- Trump Ký Sắc Lệnh Bầu Cử, Chỉ Trích Bỏ Phiếu Qua Thư
- Một Ký Giả Tự Do Người Mỹ Bị Bắt Cóc Ở Iraq
- Trump Nói Iran Muốn Ngừng Chiến
- 50 Năm Apple
- Trump Sẽ Phát Biểu Tình Hình Iran Vào Giờ Vàng Tối Nay
- Giáo Hoàng Leo Thúc Giục Trump Tìm Cách Chấm Dứt Cuộc Chiến Iran
Bảo Vệ Quyền Đọc Của Trẻ Em, Một Thủ Thư Ở Tennessee Bị Sa Thải
Hội đồng Thư viện Quận Rutherford (Rutherford County Library Board) đã bỏ phiếu 8-3 để sa thải giám đốc hệ thống thư viện Luanne James sau khi bà từ chối chuyển hơn 100 cuốn sách có chủ đề LGBTQ từ khu vực thiếu nhi sang khu vực người lớn. Hội đồng Thư viện cho rằng các tài liệu này gây “nhầm lẫn giới tính,” theo AP. Về phía bà James, bà lập luận rằng việc chuyển số sách đó sẽ vi phạm First Amendment và là hành vi phân biệt quan điểm do chính quyền áp đặt.
Một cuộc bỏ phiếu của hội đồng đã diễn ra vào ngày 16/3, nhằm chuyển các cuốn sách sang khu vực dành cho người lớn tại các thư viện trong hạt. Trong cuộc họp đó, Chủ tịch hội đồng Cody York phát biểu rằng việc nói với trẻ em, đặc biệt là những em đang trong độ tuổi dậy thì, bé trai có thể trở thành bé gái và bé gái có thể trở thành bé trai là điều nguy hiểm và thiếu chính xác.
Hai ngày sau, bà James gửi email cho hội đồng quản trị, tuyên bố rằng bà sẽ không di dời các cuốn sách. Khi đến lượt phát biểu, bà James khẳng định: “Tôi vẫn giữ vững quyết định của mình và sẽ không thay đổi ý định.” Sau khi hội đồng bỏ phiếu sa thải bà, luật sư của bà James đã đọc một tuyên bố cho rằng việc sa thải này là một hành vi phân biệt đối xử về quan điểm trái pháp luật.
“Người thủ thư không nên bị lợi dụng như một bộ lọc phục vụ cho các chương trình nghị sự chính trị,” tuyên bố nêu rõ. “Tôi đã đứng lên bảo vệ quyền được đọc sách, cũng chính là đứng lên bảo vệ quyền lợi của người dân Quận Rutherford.”
Những người ủng hộ bà, bao gồm Kasey Meehan thuộc PEN America, coi vụ việc là một phần của cuộc tranh luận toàn quốc về tự do tiếp cận thông tin và quyền đọc.
“Câu chuyện của bà ấy, từ Tòa án tại Murfreesboro, TN, sẽ lan tỏa khắp cả nước, như một biểu tượng cho cuộc đấu tranh chống lại sự kiểm duyệt và đàn áp,” bà Kasey Meehan – Giám đốc chương trình Tự do Đọc sách của PEN America, tổ chức chuyên vận động cho quyền tự do ngôn luận thay mặt cho giới văn sĩ, phát biểu.
Ngược lại, những người phản đối cho rằng các cuốn sách không phù hợp với trẻ em. Thành viên hội đồng trường học Caleb Tidwell ủng hộ việc kiểm soát chặt chẽ hơn. Quyết định này phản ánh xu hướng gia tăng tranh cãi trên toàn nước Mỹ về nội dung thư viện, đặc biệt liên quan đến chủ đề LGBTQ và chủng tộc, đồng thời cho thấy căng thẳng giữa việc chống kiểm duyệt và bảo vệ trẻ vị thành niên.
Một Đứa Trẻ 2 Tuổi Bị Bệnh Trong Trại Giam ICE, Không Được Chăm Sóc
The Guardian đưa tin lời cảnh báo của Dân biểu Hoa Kỳ Joaquin Castro về một bé trai hai tuổi tên Kaleth bị giam giữ cùng mẹ tại trung tâm giam giữ gia đình ở Dilley, Texas.
Trên trang Facebook chính thức của nhà lập pháp này, ông Castro thông báo đứa trẻ đang bị sốt và không ăn thức ăn do trại cung cấp. Những người bị giam giữ cho biết thức ăn có thể bị nhiễm nấm mốc và giun. Khi người mẹ yêu cầu hỗ trợ y tế, nhân viên được cho là đã coi tình trạng của bé là “vấn đề tâm lý.” Dân biểu Castro chỉ trích đây là hành vi vô trách nhiệm và vô nhân đạo.
Cơ sở Dilley, tên chính thức là South Texas Family Residential Center và do CoreCivic vận hành thay cho Cơ Quan Di Trú và Hải Quan (ICE.) Từ lâu nơi này đã bị chỉ trích về điều kiện sống kém, chăm sóc y tế không đầy đủ và chất lượng thực phẩm thấp. Những người bị giam giữ phản ánh tình trạng thiếu nước sạch, mất ngủ kéo dài, thiếu đồ vệ sinh và chậm trễ trong chăm sóc y tế. Hồ sơ tòa án cũng mô tả nơi đây như một môi trường giống nhà tù, nơi các gia đình sống trong “container như phòng giam” và bị gọi là “tù nhân.”
Dân biểu Castro kêu gọi cung cấp chăm sóc y tế ngay lập tức cho Kaleth, thả cậu bé và mẹ, đồng thời đóng cửa cơ sở này. Ông cũng chỉ trích các chính sách nhập cư liên quan đến Donald Trump là vô nhân đạo. Trong khi đó, CoreCivic phủ nhận các cáo buộc và khẳng định luôn ưu tiên sức khỏe và an toàn của người bị giam giữ.
Lần Đầu Tiên Trong Lịch Sử, Tổng Thống Tham Dự Tranh Luận Của TCPV
Tổng thống Donald Trump cho báo giới biết ông ta sẽ đến Tối Cao Pháp Viện (TCPV) vào sáng Thứ Tư 1/4, để nghe tranh luận về vấn đề quyền công dân theo nơi sinh. Truyền thông gọi sự có mặt của Trump ở TCPV hôm nay là một sự kiện chưa có tiền lệ.
Hành động Trump đến TCPV diễn ra sau khi ông liên tục chỉ trích các thẩm phán, chánh án, những người đã đưa ra phán quyết bất lợi cho ông trong các vụ án trước đây.
Chưa từng có vị tổng thống đương nhiệm nào trước đây tham dự một phiên tranh luận tại TCPV. Trước đó, Trump từng cân nhắc việc tham dự phiên tranh tụng liên quan đến thuế quan, nhưng sau đó đã quyết định không tham dự.
Ông Anthony Romero, Giám đốc điều hành của Liên đoàn Tự do Dân sự Hoa Kỳ (ACLU), tổ chức đang tranh tụng phản đối sắc lệnh của Trump về việc hạn chế quyền công dân theo nguyên tắc nơi sinh trong vụ án này, đã hoan nghênh sự hiện diện của ông tại tòa nhằm mục đích "dạy cho ông ấy một bài học" về Hiến Pháp.
"Mọi nỗ lực nhằm đánh lạc hướng khỏi tính chất nghiêm trọng và tầm quan trọng của vụ án này đều sẽ không thành công," ông Romero phát biểu. "TCPV hoàn toàn đủ năng lực để thực hiện sứ mệnh giải thích và bảo vệ HiếnPháp, ngay cả khi phải làm việc dưới ánh mắt giám sát trực tiếp của một tổng thống đương nhiệm đang ngồi cách họ không xa.”
Donald Trump đã trút phần lớn sự bất bình của mình lên hai thẩm phán do chính ông bổ nhiệm là Neil Gorsuch và Amy Coney Barrett. Hai vị này nằm tronng vào khối đa số bỏ phiếu 6-3 để đưa ra phán quyết rằng tổng thống không có thẩm quyền áp đặt các mức thuế khẩn cấp.
Trong suốt cả hai nhiệm kỳ của mình, Trump cũng đã nhiều lần xảy ra bất đồng với Thẩm Phán John Roberts liên quan đến việc tổng thống chỉ trích các thẩm phán đưa ra phán quyết chống lại mình. Đáp lại, Chánh án Roberts, dù không nêu đích danh Trump, đã tuyên bố rằng thái độ thù địch cá nhân đối với các thẩm phán "là điều nguy hiểm và cần phải chấm dứt."
Trump Ký Sắc Lệnh Bầu Cử, Chỉ Trích Bỏ Phiếu Qua Thư
Tổng thống Donald Trump hôm Thứ Ba 31/3 đã ký một sắc lệnh hành pháp siết chặt quy định đối với hình thức bỏ phiếu qua thư. Đây là một nỗ lực nhằm thắt chặt quyền kiểm soát đối với các cuộc bầu cử quốc gia trước thềm cuộc đua giữa nhiệm kỳ, nơi Đảng Cộng Hòa có nguy cơ đánh mất quyền kiểm soát Quốc Hội.
“Tình trạng gian lận trong bỏ phiếu qua thư đã trở thành chuyện ‘huyền thoại’. Những gì đã và đang diễn ra thật kinh khủng. Vấn đề này đã được phơi bày rất rõ ràng... Tôi tin rằng điều này sẽ giúp ích rất nhiều cho các cuộc bầu cử,” Trump phát biểu tại lễ ký kết diễn ra tại Phòng Bầu Dục.
Trump phát biểu với các phóng viên rằng ông ta tin sắc lệnh này "chặt chẽ" về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các chuyên gia bầu cử lại cho rằng sắc lệnh này vi hiến. Trong khi đó, những người ủng hộ quyền bầu cử cùng các quan chức tiểu bang thuộc Đảng Dân Chủ đã nhanh chóng cam kết sẽ khởi kiện nhằm ngăn sắc lệnh này có hiệu lực.
"Sắc lệnh Hành pháp này là một sự lạm quyền đáng lên án từ chính quyền liên bang, đồng thời cho thấy chính quyền Trump hiểu biết nông cạn đến mức nào về công tác quản lý bầu cử," ông Adrian Fontes, bộ trưởng Hành Chánh bang Arizona thuộc Đảng Dân chủ, phát biểu trong một tuyên bố hôm Thứ Ba.
"Chúng tôi sẽ không để sắc lệnh này tồn tại mà không đấu tranh, và sẽ đối đầu với chính quyền liên bang tại tòa án.”
Arizona nằm trong số hơn hai chục tiểu bang đã bị Bộ Tư Pháp dưới thời ông Trump khởi kiện liên quan đến quyền tiếp cận các dữ liệu cử tri cần bảo vệ.
Một Ký Giả Tự Do Người Mỹ Bị Bắt Cóc Ở Iraq
Cô Shelly Kittleson, một nhà báo tự do người Mỹ, đã bị các tay súng nghi có liên hệ với Iran bắt cóc tại Baghdad, Iraq vào ngày 31/3/2026. Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ và Bộ Nội Vụ Iraq cùng xác nhận. Theo NBC, cô Kittleson, cộng tác viên của Al-Monitor, được cho là bị bắt cóc bởi những người liên quan đến Kataib Hezbollah.
Ông Dylan Johnson, trợ lý ngoại trưởng phụ trách các vấn đề toàn cầu, cho biết trong một bài đăng trên X rằng Bộ Ngoại Giao "đã nắm được thông tin về vụ bắt cóc một nhà báo người Mỹ tại Baghdad, Iraq."
Ông cũng cho biết chính phủ đã từng cảnh báo trước về các mối đe dọa đối với Kittleson và hiện đang phối hợp với FBI để đảm bảo việc giải cứu. Lực lượng an ninh Iraq đã truy đuổi các nghi phạm, bắt giữ một người có liên hệ với Kataib Hezbollah sau khi chiếc xe dùng để bỏ trốn bị lật. Nhà chức trách đang tiếp tục truy tìm các đối tượng còn lại và nỗ lực giải cứu nạn nhân.
Vụ bắt cóc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực gia tăng và nguy cơ cao đối với công dân Mỹ tại Iraq. Mỹ đã ban hành cảnh báo du lịch cấp độ 4, khuyến cáo không đến Iraq. Đại sứ quán Mỹ tại Baghdad cũng cảnh báo các nhóm dân quân thân Iran có thể nhắm vào người Mỹ.
Vụ bắt cóc nữ nhà báo Shelly Kittleson tương tự trường hợp của Elizabeth Tsurkov, người từng bị giam giữ hơn hai năm, cho thấy những rủi ro nghiêm trọng đối với người ngoại quốc tại Iraq.
Trump Nói Iran Muốn Ngừng Bắn
Trong bài đăng trên Truth Social sáng nay, Tổng thống Donald Trump cho biết "tổng thống mới của chế độ" tại Iran đã đề nghị một lệnh ngừng bắn, đồng thời gọi ông này là người "ít cực đoan hơn nhiều và thông minh hơn hẳn so với những người tiền nhiệm.”
"Chúng tôi sẽ cân nhắc khi nào Eo biển Hormuz được mở cửa, tự do và thông suốt. Cho đến lúc đó, chúng tôi sẽ dội bão lửa xóa sổ Iran, hoặc, như người ta vẫn nói, đưa họ trở về thời kỳ Đồ đá!!!" ông Trump tuyên bố trong bài viết.
Điều đáng nói là Iran chưa bao giờ thay tổng thống, kể từ khi Mỹ và Israel phát động cuộc chiến vào Iran.
Theo một cuộc khảo sát mới, hai trong ba người Mỹ được hỏi, cho biết họ mong muốn chiến dịch quân sự của Hoa Kỳ tại Iran sớm kết thúc, ngay cả khi mọi mục tiêu quân sự của chính quyền Trump chưa đạt được.
Cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos, được công bố vào Thứ Ba, cho thấy 66% số người được hỏi ủng hộ việc Hoa Kỳ chấm dứt xung đột với Iran, trong khi 27% cho rằng quân đội Mỹ nên tiếp tục theo đuổi việc đạt được các mục tiêu tại khu vực này, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với một cuộc chiến tranh quy mô rộng hơn. 6% số người còn lại không trả lời câu hỏi.
50 Năm Apple Thay Đổi Thế Giới
Vào đầu năm 1976 tại California, Steve Wozniak vừa hoàn tất thiết kế một bảng mạch máy tính mà ông dự định chia sẻ với những người cùng sở thích tại một câu lạc bộ nổi tiếng trong vùng. Người bạn của ông, Steve Jobs, cũng nhận thấy cơ hội kinh doanh từ việc sản xuất và bán những bảng mạch này.
Ngày 1/4/1976, khi Steve Jobs, với mái tóc dài xù vào thời điểm đó, cùng người bạn chuyên mày mò thiết bị công nghệ Steve Wozniak ký vào một văn bản hợp tác dài hai trang, chính thức khai sinh ra Công ty Apple Computer. Cuộc hành trình phi thường ấy đã được 50 năm tuổi.
Jobs, một thanh niên 21 tuổi đã bỏ học đại học, và Wozniak, một nhân viên 25 tuổi của Hewlett-Packard. Mỗi người nắm giữ 45% cổ phần tại Apple, trong khi 10% còn lại thuộc về người cố vấn 41 tuổi của họ, ông Ron Wayne.
Hôm nay, công ty sẽ tròn 50 tuổi. Chặng đường 50 năm của Apple đã định hình cả ngành công nghệ lẫn văn hóa đại chúng. Trước hết là máy tính để bàn. Sau đó là điện thoại thông minh iPhone đã thay đổi hoàn toàn kỷ nguyên nghe, gọi của thế giới.
Mặc dù được thành lập vào năm 1976, phải đến tháng 6/1977, Apple mới gặt hái được thành công vang dội đầu tiên khi ra mắt của chiếc máy tính Apple II, được bán với mức giá $1,298 (tương đương khoảng $7,000 USD theo thời giá hiện nay sau khi đã điều chỉnh lạm phát.)
Nhờ doanh số bán hàng tăng trưởng bùng nổ, Apple đã chính thức niêm yết cổ phiếu vào cuối năm 1980 với mức giá $22 cho mỗi cổ phiếu. Con số này tương đương 10 xu mỗi cổ phiếu sau khi đã điều chỉnh theo các đợt chia tách cổ phiếu. Điều đó có nghĩa là khoản đầu tư $2,200 để mua 100 cổ phiếu theo mức giá chào bán lần đầu (IPO) sẽ có giá trị hơn $5,5 triệu ở thời điểm hiện tại.
Thành tựu lớn tiếp theo của Apple đã xuất hiện tại cuộc họp cổ đông thường niên diễn ra vào ngày 24/1/1984. Tại sự kiện này, Jobs đã trích dẫn những câu mở đầu trong ca khúc "The Times They Are A-Changin’" của Bob Dylan, đồng thời chính thức giới thiệu chiếc máy tính Macintosh đầu tiên – một thiết bị đã mang khái niệm chuột máy tính và giao diện đồ họa đến với công chúng.
Tuy nhiên, nhà sản xuất iPhone hiện đang chịu áp lực phải chứng minh rằng họ vẫn có thể duy trì vị thế là một cường quốc công nghệ trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, trong bối cảnh các đối thủ phần mềm như Alphabet (GOOGL.O) và Microsoft (MSFT.O) đang chi hàng chục tỷ đô la để giành lấy lợi thế dẫn đầu.
Cổ phiếu của công ty này hiện có hiệu suất kém thứ hai trong nhóm "Magnificent Seven" kể từ khi OpenAI ra mắt ChatGPT vào tháng 11/2022.
Trump Sẽ Phát Biểu Tình Hình Iran Vào Giờ Vàng Tối Nay
Tổng thống Trump sẽ có bài phát biểu trước toàn quốc vào lúc 9 giờ tối này (giờ miền Đông) để "cung cấp thông tin cập nhật quan trọng về Iran," Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt thông báo.
Đây là bài phát biểu vào khung giờ vàng đầu tiên mà ông Trump thực hiện kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28/2. Nhà Trắng chưa cung cấp thêm bất kỳ chi tiết nào khác về bài phát biểu này.
Hôm thứ Ba, phát biểu trước các phóng viên tại Phòng Bầu Dục, Trump cho biết ông dự trù lực lượng Hoa Kỳ tại Iran sẽ rút quân trong vòng "hai hoặc ba tuần tới."
Hôm Thứ Ba, giá xăng tại Mỹ đã chạm mức trung bình toàn quốc là $4/gallon, mức cao nhất kể từ năm 2022. Tuy nhiên, giá dầu đã giảm nhẹ trong ngày Thứ Tư sau những tuyên bố của Trump, phát đi tín hiệu về khả năng cuộc chiến sẽ sớm kết thúc.
"Tất cả những gì tôi cần làm là rút khỏi Iran, và chúng tôi sẽ thực hiện điều đó rất sớm thôi. Khi ấy, chế độ của họ sẽ sụp đổ hoàn toàn," Trump phát biểu trước các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc trong buổi ký sắc lệnh hành pháp nhằm hạn chế hình thức bỏ phiếu qua thư.
Theo số liệu được MS NOW tổng hợp, đã có hơn 4,800 người thiệt mạng trong cuộc chiến do Mỹ và Israel khởi xướng. Phần lớn trong số đó là tại Iran, với hơn 3,400 ca tử vong, theo báo cáo của Cơ quan Tin tức về Các nhà hoạt động Nhân quyền.
Bộ Y tế Lebanon cho biết nước này đã ghi nhận hơn 1,200 người thiệt mạng. Ngoài ra, 13 quân nhân Hoa Kỳ hy sinh, cùng hàng trăm người khác bị thương.
Giáo Hoàng Leo Thúc Giục Trump Tìm Cách Chấm Dứt Cuộc Chiến Iran
Trong một lời kêu gọi trực tiếp hiếm hoi từ Giáo Hoàng, hôm thứ Ba, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã thúc giục Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tìm kiếm một "lối thoát" nhằm chấm dứt cuộc chiến tại Iran, trong bối cảnh cuộc xung đột khu vực này đang lan rộng.
"Tôi được biết rằng Tổng thống Trump gần đây đã tuyên bố rằng ông muốn chấm dứt cuộc chiến," vị Giáo Hoàng đầu tiên đến từ Hoa Kỳ nói, theo Reuters.
"Hy vọng rằng ông ấy đang tìm kiếm một lối thoát," Đức Giáo Hoàng phát biểu với các phóng viên bên ngoài tư dinh của ngài tại Castel Gandolfo, gần Rome. "Hy vọng rằng ông ấy đang tìm cách giảm bớt mức độ bạo lực."
Bên cạnh đó, Đức Giáo Hoàng Leo kêu gọi tất cả các nhà lãnh đạo thế giới quay trở lại đối thoại và tìm kiếm các biện pháp giảm thiểu bạo lực, để “hòa bình, đặc biệt là trong dịp Lễ Phục Sinh, có thể ngự trị trong lòng chúng ta.”
Vào Chủ nhật Lễ Lá 28/3 vừa qua, trong những phát biểu mạnh mẽ, Giáo Hoàng tuyên bố rằng Chúa sẽ không nhận lời cầu nguyện của những nhà lãnh đạo khơi mào chiến tranh và có "đôi tay nhuốm đầy máu.”
Cuộc xung đột tại Iran kéo dài suốt một tháng qua, bùng phát sau các cuộc không kích do Mỹ và Israel nhằm vào Iran vào ngày 28/2. Cuộc chiến lan rộng khắp khu vực, cướp đi sinh mạng của hàng ngàn người, làm gián đoạn nguồn cung năng lượng và đe dọa đẩy nền kinh tế toàn cầu vào đà lao dốc nghiêm trọng.


