Ảnh: American Community Media
Giữa muôn vàn khó khăn do phải rời bỏ tổ quốc, gia đình ly tán, tương lai bất định, những gia đình di dân thường đặt hết hy vọng vào việc giáo dục của con cái. Trong cuốn sách "Now We Are Here: Family Migration, Children’s Education, and Dreams for a Better Life", nữ học giả Gabrielle Oliveira của Đại học Harvard đã mô tả cha mẹ di dân coi giáo dục là "sự thể hiện tình yêu" (currency of love), là ý nghĩa cho sự hy sinh để đầu tư một tương lai tươi sáng hơn cho con cái.
Gabrielle Oliveira là một di dân đến từ Brazil, tốt nghiệp tiến sĩ tại Columbia University, New York. Nghiên cứu của bà nêu bật những khía cạnh cảm xúc và đạo đức của người di dân, vốn thường bị bỏ qua trong các cuộc tranh luận về chính sách. Theo bà, trường học nên trở thành nơi để các gia đình di dân hàn gắn những chấn thương tâm lý, nuôi dưỡng bản sắc. Trong một cuộc phỏng vấn trên mạng do American Community Media (ACM) tổ chức, bà đã trình bày những quan điểm của mình.
ACM: Trong cuốn sách của mình, bà mô tả giáo dục như một "sự thể hiện tình yêu". Khái niệm này xuất hiện như thế nào, và nó khác với cách hiểu thông thường về di cư vì lý do kinh tế ra sao?
Oliveira: Di dân thường ly hương vì bất ổn xã hội hoặc tìm cơ hội sống, nhưng đó chỉ là một phần của sự thật. Các gia đình di cư không chỉ là những nạn nhân kinh tế; họ còn có hy vọng và ước mơ. Giáo dục trở thành một động lực to lớn, khiến sự hy sinh trở nên xứng đáng. Cho con đi học, chứng kiến chúng tiến bộ và trưởng thành, đó là hành động của tình yêu thương, và ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi kinh tế.
ACM: Nhiều bậc cha mẹ di dân vẫn tin rằng nước Mỹ xứng đáng cho sự hy sinh, nhưng đây là thời điểm khó khăn đối với người nhập cư. Các gia đình di dân phải làm gì bây giờ?
Oliveira: Nghiên cứu của tôi bắt đầu từ nhiệm kỳ đầu của Trump, khi tình trạng giam giữ và chia cắt gia đình diễn ra tràn lan. Các gia đình di dân phải đối mặt với nhiều xáo trộn: trục xuất, giam giữ, COVID. Và nay, họ đang sống trong sự truy đuổi, sợ hãi. Một số cha mẹ không dám lái xe đưa con đến trường. Nỗi lo sợ này ảnh hưởng đến khả năng học tập của trẻ em. Tuy nhiên, bất chấp tất cả, các gia đình vẫn giữ vững niềm hy vọng và sức bật đáng kinh ngạc.
ACM: Trường hợp của Nory Sontay Ramos thật đau lòng: học sinh giỏi bị trục xuất cùng mẹ, người sau này đã qua đời. Cái giá của những sự kiện như vậy đối với đất nước chúng ta là gì?
Oliveira: Những chính sách này gây ra tổn hại sâu sắc cho trẻ em. Chấn thương tâm lý do bị trục xuất hoặc gia đình ly tán để lại những vết thương lâu dài. Các chính sách di dân cứng rắn cố tình gây ra đau khổ, tin rằng sẽ ngăn chặn được di dân. Nhưng hậu quả lâu dài là sự cô lập, mất niềm tin và làm suy yếu cấu trúc xã hội Mỹ.
ACM: Làm thế nào để các nhà giáo dục có thể hỗ trợ các gia đình di dân?
Oliveira: Giáo viên được yêu cầu giải quyết các vấn đề của xã hội trong khi họ làm việc quá sức và được trả lương thấp. Những lớp học tốt nhất bắt đầu bằng sự tin tưởng - hiểu rõ câu chuyện, tổ quốc của các em học sinh, hiểu việc di dân ảnh hưởng đến các em ra sao. Khi trẻ em chia sẻ những trải nghiệm khó khăn, giáo viên không nên né tránh mà nên lắng nghe, kết nối với các cố vấn, nhân viên xã hội. Các nhóm hỗ trợ toàn trường, như ở New York và Massachusetts, không chỉ giải quyết vấn đề ngôn ngữ mà còn cả các nhu cầu về cảm xúc và xã hội.
ACM: Trong nghiên cứu của bà, liệu ước mơ của bậc cha mẹ có quan trọng hơn các yếu tố kinh tế trong việc thúc đẩy di cư không?
Oliveira: Chúng đan xen vào nhau. Cha mẹ di cư để tìm sự ổn định và cơ hội cho con cái; trong khi con cái định nghĩa thành công thông qua kết quả giáo dục. Cha mẹ xem việc làm và hỗ trợ con cái là tình yêu; con cái xem việc học tập và tốt nghiệp là sự thành công. Mục tiêu kinh tế và giáo dục song hành.
ACM: Bà có dữ liệu so sánh về thế hệ di dân thứ nhất và thứ hai?
Oliveira: Học sinh thuộc thế hệ di dân thứ nhất thường tiến bộ nhanh. Các em mới đến Mỹ bắt đầu chậm hơn do rào cản ngôn ngữ, nhưng bắt kịp vào lớp năm và thường vượt trội hơn các bạn cùng lứa. Tuy nhiên, kết quả học tập phụ thuộc rất nhiều vào tình trạng nghèo đói và khu vực. Nhiều trẻ em nhập cư theo học tại các trường học quá đông đúc, thiếu kinh phí, hạn chế tiềm năng của chúng.
ACM: Những thách thức lớn nhất hiện nay đối với các khu học chánh là gì?
Oliveira: Nhân sự. Cứ bốn trẻ em ở Hoa Kỳ thì có một trẻ có cha mẹ là người nhập cư; nhưng nhiều trường hiện nay lại thiếu nhân viên song ngữ.
ACM: Giáo dục trẻ em di dân ảnh hưởng đến nền kinh tế Hoa Kỳ như thế nào?
Oliveira: Năng lực cạnh tranh của Hoa Kỳ phụ thuộc vào lao động nhập cư. Xem nhẹ việc giáo dục những trẻ em nhập cư sẽ gây ra những tổn thất dài hạn, ít lao động lành nghề hơn, sự gắn kết xã hội yếu hơn. Đầu tư vào giáo dục giúp duy trì sức mạnh kinh tế và xã hội Mỹ.
ACM: Một số gia đình di dân hiện nay cho con em mình ở nhà, hoặc yêu cầu các lớp học online vì sợ bị trục xuất. Điều đó có hại như thế nào?
Oliveira: Rất nguy hiểm. Hầu hết các tiểu bang đã quay trở lại học trực tiếp, nhưng tỷ lệ học sinh đến trường vẫn giảm. Chúng ta vẫn chưa phục hồi sau những tổn thất về học tập do đại dịch COVID-19 gây ra. Mỗi ngày nghỉ học lại càng làm gia tăng khoảng cách này. Một số địa phương đang cố gắng trấn an phụ huynh rằng trường học an toàn; nhưng nỗi lo sợ bị trục xuất khiến nhiều người không dám đến trường.
ACM: Phản ứng chống lại DEI (Đa dạng-Bình đẳng-Hòa nhập) của chính quyền ảnh hưởng đến giáo dục như thế nào?
Oliveira: Đó không chỉ là vấn đề tên gọi. Việc loại bỏ DEI đồng nghĩa với việc mất nguồn tài trợ, nhân sự và kiến thức chuyên môn. Nếu không có sự hỗ trợ, giáo viên sẽ bị bỏ lại một mình. Những người xây dựng các hệ thống hòa nhập đang bị đẩy ra ngoài, và chuyên môn của họ đang dần biến mất.
ACM: Làm thế nào cha mẹ có thể khuyến khích con cái tiếp tục đến trường bất chấp nỗi sợ hãi và khó khăn?
Oliveira: Di dân thanh thiếu niên thường muốn đi làm sớm thay vì học, trong khi các em nhỏ tuổi hơn có nhiều khả năng tốt nghiệp hơn. Cha mẹ nên nhấn mạnh rằng mỗi bước đi trong giáo dục - trung học phổ thông, cao đẳng cộng đồng, đại học - đều nhân lên cơ hội thành công. Các em cần cả sự khích lệ lẫn hỗ trợ về mặt tinh thần.
ACM: Các tổ chức phi chính phủ và các tổ chức địa phương đang lấp đầy khoảng trống do sự cắt giảm chi phí liên bang như thế nào?
Oliveira: Họ là những anh hùng thầm lặng, làm việc trong điều kiện thiếu thốn và quá tải. Mặc dù nguồn lực đang cạn kiệt, các cộng đồng địa phương đang xây dựng lại tình đoàn kết thông qua các đợt quyên góp thực phẩm, quần áo và hỗ trợ cộng đồng. Phần lớn công việc thực sự hiện đang diễn ra ở cấp địa phương, thường là âm thầm, để tránh phản ứng dữ dội.
Gửi ý kiến của bạn
