Hành khách xếp hàng tại trạm kiểm soát an ninh trong phi trường George Bush Intercontinental, Houston, Texas, ngày 6 tháng 11, 2025. Cục trưởng Hàng không Liên bang Bryan Bedford cho biết FAA sẽ cắt giảm 10% chuyến bay tại 40 phi trường lớn trên toàn quốc nhằm bảo đảm an toàn không phận trong bối cảnh thiếu nhân viên vì chính phủ đóng cửa. (Ảnh: Brandon Bell/Getty Images)
- Kiểm Chứng Tin Sai Lệch Về Chương Trình SNAP
- Thượng Viện Bác Dự Luật Trả Lương Công Chức, Bế Tắc Đóng Cửa Chính Phủ Tiếp Diễn
- Chính Quyền Trump Mở Rộng Ưu Đãi Thuế Cho Giới Giàu Và Các Tập Đoàn Lớn
- Indiana: Người Giúp Việc Bị Bắn Chết Khi Đến Dọn Dẹp Nhầm Nhà
- Dân Chủ Tại Quốc Hội Bị Phớt Lờ Trong Các Yêu Cầu Về Dự Án Phòng Khiêu Vũ Của Trump
- UPS Đình Chỉ Toàn Bộ Phi Đội MD-11 Sau Tai Nạn Chết Người Ở Kentucky
- Tranh Cãi Truyền Thông: Trưởng Phòng Báo Chí Tòa Bạch Ốc Mắng Chửi BBC Là “100% Fake News”
- Bão Fung-Wong (Phượng Hoàng) Mạnh Lên Thành Siêu Bão, Sắp Vào Biển Đông
- Đàm Phán Hòa Bình Afghanistan–Pakistan Đổ Vỡ, Nhưng Lệnh Ngừng Bắn Vẫn Còn Hiệu Lực
- Đan Mạch Dự Kiến Cấm Trẻ Em Dưới 15 Tuổi Sử Dụng Mạng Xã Hội
- Trump Tuyên Bố Không Cử Viên Chức Đi Dự Hội Nghị Thượng Đỉnh G20 Tại Nam Phi
- Ukraine: Nga Tuyển Mộ Hơn 1,400 Công Dân Phi Châu Ra Tiền Tuyến
- Tòa Hình Sự Quốc Tế (ICC) Phát Lệnh Bắt Giữ Cộng Sự Thân Cận Của Cựu TT Philippines Duterte
- Cảnh Sát Indonesia Phát Hiện “Loại Bột Nghi Là Chất Nổ” Sau Vụ Nổ Tại Nhà Thờ Hồi Giáo Jakarta
- Hoa Kỳ Yêu Cầu Các Quốc Gia Chia Sẻ Dữ Liệu “Mầm Bệnh Có Cơ Nguy Gây Ra Đại Dịch” Để Đổi Lấy Viện Trợ Y Tế
- Qcells Tạm Thời Cho 1,000 Công Nhân Nghỉ Việc Tại Nhà Máy Ở Hoa Kỳ Do Ách Tắc Nhập Cảng
Kiểm Chứng Tin Sai Lệch Về Chương Trình SNAP - Tòa Tối Cao Tạm Thời Cho Trump Ngưng Trả SNAP
Cho đến chiều qua, ngày 7 tháng 11, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ lật ngược lệnh tòa liên bang, cho phép Tổng thống Donald Trump tạm thời ngưng tiền trợ cấp thực phẩm cho 42 triệu người nghèo, giữa lúc cuộc đóng cửa chính phủ kéo dài nhất trong lịch sử vẫn chưa chấm dứt.
Lệnh tạm đình chỉ do Thẩm phán Ketanji Brown Jackson ban hành sau khi chính phủ Trump kháng cáo phán quyết buộc phải chi trả đầy đủ tiền trợ cấp. Trước đó, tòa liên bang đã ra lệnh chi 100% quyền lợi, cáo buộc chính phủ trì hoãn vì lý do chính trị.
Việc đóng băng khiến hàng triệu gia đình, người già và người khuyết tật tiếp tục sống trong bất an, nhiều người phải trông cậy vào các kho thực phẩm. Một số tiểu bang như New York và Massachusetts đã quyết định phát đầy đủ khoản SNAP tháng 11 trong khi chờ kết quả pháp lý.
Giữa lúc tiền trợ cấp thực phẩm tháng 11 bị đình trệ, nhiều tin thất thiệt lan truyền từ Bạch Ốc và mạng xã hội về chương trình trợ giúp thực phẩm SNAP — chương trình chống đói lớn nhất của quốc gia.
Tổng thống Trump than phiền rằng ngân sách SNAP “phình to”, và cáo buộc sai sự thật rằng chính quyền Biden “phát cho bất cứ ai xin.” Thực tế, luật quy định rõ: người tham gia phải có lợi tức dưới 130% mức nghèo liên bang, khai báo định kỳ và tuân thủ điều kiện lao động. Người nhập cư bất hợp pháp không đủ điều kiện, và gần 90% người nhận trợ cấp là công dân sinh tại Hoa Kỳ.
Trump cho rằng khi ông làm tổng thống, chi phí chỉ “7 tỷ đô-la,” còn nay “nhiều lần hơn.” Con số đó sai. Trong nhiệm kỳ đầu của Trump, chi phí SNAP trung bình từ 4,5 đến 5,3 tỷ đô mỗi tháng, tăng vọt lên 7,7 tỷ vào thời kỳ dịch COVID-19 năm 2020. Đến tháng 1 năm 2021, chương trình đạt 8,7 tỷ và phục vụ hơn 42 triệu người. Dưới thời Biden, chi phí dao động từ 9 đến 11 tỷ đô mỗi tháng, phần lớn do lạm phát thực phẩm và mức tăng phúc lợi thường trực ban hành tháng 10 năm 2021. Mức tăng này khoảng 60%, không phải “nhiều lần hơn” như Trump nói.
Về tin cho rằng “59% di dân lậu hưởng tem phiếu thực phẩm,” con số ấy hoàn toàn sai. Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, 96% người nhận SNAP là công dân Mỹ; người nhập cư bất hợp pháp không được hưởng. Thống kê bị xuyên tạc xuất phát từ một nghiên cứu năm 2023 của Trung tâm Nghiên Cứu Di Trú, vốn gộp cả các hộ có con sinh tại Mỹ (được hưởng quyền lợi hợp pháp). Năm 2023, các hộ có thành viên sinh tại Mỹ chiếm 88,5% tổng số người tham gia, còn hộ không công dân chỉ chiếm 4,8%, bao gồm cả những người sống chung với thân nhân được hưởng trợ cấp hợp pháp.
Tóm lại, SNAP không phải là “kho phát gạo” cho di dân bất hợp pháp, mà là chương trình bảo đảm an sinh cho người nghèo có lợi tức thấp — phần lớn là công dân Mỹ.
Thượng Viện Bác Dự Luật Trả Lương Viên Chức, Bế Tắc Đóng Cửa Chính Phủ Tiếp Diễn
Tình trạng chính phủ Hoa Kỳ đóng cửa kéo dài bước sang ngày thứ 38 mà chưa có lối thoát, Thượng Viện vào thứ Bảy (8/11) đã bác bỏ một dự luật do Đảng Dân chủ đưa ra nhằm khôi phục trả lương cho hàng trăm ngàn nhân viên liên bang đang phải làm việc không lương hoặc bị cho nghỉ việc tạm thời.
Dự luật nhận được 53 phiếu thuận và 43 phiếu chống, thấp hơn mức 60 phiếu cần thiết để tiến hành. Hầu hết các TNS Đảng Cộng Hòa đã bỏ phiếu chống.
Dự luật này được đưa ra nhằm cung cấp các khoản thanh toán ngay lập tức cho khoảng 800,000 nhân viên liên bang bị ảnh hưởng, nhiều người trong số họ đã không được nhận lương 2 kỳ. Dự luật cũng tìm cách bảo đảm rằng tất cả viên chức, bao gồm cả những người bị cho nghỉ việc, sẽ được truy lĩnh toàn bộ lương sau khi chính phủ mở cửa trở lại. Lãnh đạo Khối Đa số Thượng viện Chuck Schumer (Dân chủ) chỉ trích mạnh mẽ phe Cộng hòa sau cuộc bỏ phiếu. Ông nói: “Các công chức liên bang không phải là con cờ chính trị. Họ là những người dân bình thường đang cố gắng trả tiền nhà, tiền chợ, tiền học cho con cái... Giữ lại lương của họ như vậy rất tàn nhẫn.”
Tuy nhiên, phía Đảng Cộng Hòa, dẫn đầu bởi Lãnh đạo Khối Thiểu số John Thune, đã chặn dự luật này. Họ lập luận rằng việc thông qua các biện pháp như thế vừa trao quá nhiều quyền cho Trump, vừa làm giảm áp lực buộc Đảng Dân chủ phải đàm phán một thỏa thuận ngân sách toàn diện. Thune nhắc lại lập trường của Đảng Cộng hòa rằng cách duy nhất để trả lương cho viên chức là “mở cửa lại chính phủ,” và điều đó chỉ xảy ra khi Đảng Dân chủ đồng ý với các yêu cầu của Tòa Bạch Ốc về việc cắt giảm chi tiêu cho Chương Trình Tem Phiếu Thực Phẩm (SNAP) và tài trợ cho Cơ quan Hàng không Liên bang (FAA), vốn là trung tâm của cuộc bế tắc ngân sách hiện tại.
Hai phe đang tranh cãi gay gắt: phía Dân chủ yêu cầu bất kỳ luật nào mở lại chính phủ phải bao gồm gia hạn trợ cấp y tế cho 24 triệu người dân; phía Cộng hòa khẳng định việc mở lại chính phủ và cấp ngân sách là “điều kiện tiên quyết,” sau đó mới bàn tới các gói phụ trợ. Cho tới nay, chưa biết bên nào sẽ nhường bên nào.
Chính Quyền Trump Mở Rộng Ưu Đãi Thuế Cho Giới Giàu Và Các Tập Đoàn Lớn
Chính quyền Trump đang ban hành loạt quy định mới giúp các tập đoàn khổng lồ và giới siêu giàu tiết kiệm thêm hàng trăm tỷ Mỹ kim tiền thuế, làm suy yếu đáng kể các quy định được lập ra dưới thời Biden nhằm buộc doanh nghiệp lớn phải đóng phần thuế công bằng. Bộ Ngân khố và Sở Thuế vụ (IRS) đã liên tục công bố các hướng dẫn cho phép nhiều nhóm quyền lực – từ quỹ đầu tư tư nhân, công ty tiền ảo, nhà đầu tư ngoại quốc trong địa ốc, đến các tập đoàn bảo hiểm và đa quốc gia – được miễn giảm thuế sâu rộng. Những thay đổi này làm giảm hiệu lực của đạo luật thuế tối thiểu doanh nghiệp (Corporate Alternative Minimum Tax), được ban hành năm 2022 với mục tiêu buộc các công ty có lợi nhuận hàng tỷ Mỹ kim như Microsoft hay Amazon phải đóng ít nhất 15% thuế liên bang. Luật này từng được ước tính sẽ mang lại 222 tỷ Mỹ kim cho ngân sách trong 10 năm, nhưng theo các chuyên gia, loạt quy định mới khiến số thu thực tế sẽ giảm chỉ còn một phần nhỏ.
Kể từ mùa hè 2025, Bộ Ngân khố đã ban hành nhiều thông báo và quy định cho phép các công ty tự điều chỉnh cách tính lợi nhuận chịu thuế. Hai công ty tiền ảo lớn Coinbase và Strategy vừa được miễn áp dụng quy định tính thuế trên lợi nhuận “mark-to-market” – tức lợi nhuận chưa hiện thực hóa từ tài sản kỹ thuật số – sau khi các cố vấn pháp lý từng phục vụ trong chính quyền Trump vận động hành lang. Nhờ đó, Strategy ngay lập tức tuyên bố “không còn phải chịu thuế tối thiểu”, dù trước đó dự kiến phải trả hàng tỷ Mỹ kim thuế. Tập đoàn xuất khẩu khí đốt Cheniere Energy cũng tiết lộ được hoàn thuế 380 triệu Mỹ kim theo hướng dẫn mới. Các công ty đầu tư tư nhân như Blackstone cũng được mở rộng quyền tự tính lại nghĩa vụ thuế, nhờ đó cắt giảm thêm đáng kể khoản phải nộp.
Những ưu đãi này được bổ sung cho gói cắt giảm thuế trị giá khoảng 4 ngàn tỷ Mỹ kim mà Tổng thống Trump ký hồi tháng 7 – đạo luật “One Big Beautiful Bill Act” – do Đảng Cộng Hòa thông qua. Luật này giảm sâu thuế doanh nghiệp và thuế thu nhập cao, đồng thời cắt mạnh ngân sách y tế và trợ cấp thực phẩm SNAP cho người nghèo. Dự luật được ước tính sẽ làm tăng thâm hụt ngân sách thêm nhiều ngàn tỷ Mỹ kim. Giờ đây, với loạt quy định mới từ Bộ Ngân khố, chính quyền Trump đang bổ sung thêm hàng trăm tỷ Mỹ kim ưu đãi thuế cho giới thượng lưu mà không cần thông qua Quốc hội.
Nhiều chuyên gia cảnh báo chính quyền đang vượt thẩm quyền khi tự ban hành các “giảm thuế chưa được lập pháp”. Nhà kinh tế Kyle Pomerleau thuộc Viện American Enterprise nhận định: “Quốc hội mới là nơi định ra luật thuế. Khi Bộ Ngân khố tự viết lại quy định, họ đang vượt quá quyền hiến định.” Giáo sư Daniel Hemel của Đại học New York cũng nói rằng việc làm này cho phép chính phủ “âm thầm tặng quà cho một nhóm người, mà không cần lấy lại từ ai khác”, và gọi đây là “kẽ hở đang bị khai thác ở mức chưa từng có.”
Giới phân tích cho rằng các thay đổi này có thể khiến ngân sách liên bang thất thu thêm hàng trăm tỷ Mỹ kim, nhưng vì được ban hành bằng quy định hành chính thay vì luật, chính phủ không buộc phải công khai số tiền mất đi hay bù đắp từ đâu. Một số luật sư thuế mô tả loạt quy định mới “thực chất là bãi bỏ đạo luật thuế tối thiểu” – vốn được lập ra để ngăn các tập đoàn báo lãi lớn với cổ đông nhưng nộp thuế ít hơn 15%.
Indiana: Người Giúp Việc Bị Bắn Chết Khi Đến Nhầm Nhà Để Dọn Dẹp, Gây Tranh Cãi Về Luật Súng Và “Phòng Vệ Chính Đáng”
Cô Maria Florinda Rios Perez Velasquez bị bắn chết vì đến dọn dẹp nhà lộn địa chỉ. Ảnh chụp từ video, chồng và các con của Cô đang trả lời phỏng vấn đài truyền hình địa phương.
Maria Florinda Rios Perez Velasquez, 36 tuổi, gốc Guatemala, bị bắn chết trước hiên một căn nhà ở thị trấn Whitestown, ngoại ô Indianapolis, sáng sớm thứ Năm, 6 tháng 11. Cảnh sát cho biết cô cùng chồng, Mauricio Velazquez, đến dọn dẹp nhưng lạc địa chỉ. Chủ nhà, 65 tuổi, “thấy người lạ cố mở cửa” nên nổ súng từ bên trong mà không cảnh báo, cũng không gọi cảnh sát. Khi cảnh sát tới nơi lúc 6:49 sáng, Rios Perez đã chết vì một vết đạn.
Nạn nhân là mẹ của bốn con nhỏ, làm nghề dọn nhà thuê hợp pháp; địa chỉ làm việc được ghi trong hợp đồng chỉ cách nơi xảy ra án mạng vài căn. Chồng cô kể rằng anh đứng cạnh vợ ngay trước cửa, chỉ nhận ra cô bị bắn khi cô gục xuống, máu thấm đầy tay anh.
Cảnh sát chưa công bố danh tính người bắn. Hồ sơ điều tra đã được chuyển sang Công tố hạt Boone, Kent Eastwood, để xem xét có truy tố hay không. Eastwood thừa nhận quyết định “sẽ không dễ,” vì luật “bảo vệ gia cư” (castle doctrine) của Indiana cho phép chủ nhà dùng vũ lực chết người nếu “hợp lý tin rằng có kẻ xâm nhập.” Tuy nhiên, những gì xảy ra ở Whitestown không hề giống một vụ đột nhập.
Luật này, cùng biến thể “stand your ground,” đang bị dư luận đặt lại câu hỏi sau hàng loạt vụ tương tự. Ở Missouri, một cụ ông 86 tuổi đã nhận tội bắn Ralph Yarl, thiếu niên da đen đến gõ nhầm cửa. Ở New York, một người đàn ông bị kết án sát nhân cấp hai vì bắn chết một phụ nữ trong xe chỉ vì cô rẽ nhầm vào lối vào nhà.
Hội người nhập cư tại Indianapolis đã kêu gọi truy tố tội giết người có chủ ý, trong khi luật sư của nghi phạm biện minh đây là “phòng vệ chính đáng.” Cảnh sát cho biết họ đang xem xét đoạn phim và lời khai nhân chứng.
Công tố Eastwood nói: “Phải xem từng giây bằng chứng để hiểu điều gì thật sự xảy ra và điều gì là hợp lý. Nhưng ngày nay, ngay cả chữ ‘hợp lý’ cũng trở thành cuộc tranh cãi.”
Ở ngưỡng cửa một căn nhà giữa nước Mỹ, cái chết của một người mẹ đi làm sớm đã buộc công lý phải trả lời câu hỏi xưa như súng đạn: ai mới là kẻ có tội – người gõ nhầm cửa, hay người bóp cò?
Dân Chủ Tại Quốc Hội Bị Phớt Lờ Trong Các Yêu Cầu Về Dự Án Phòng Khiêu Vũ Của Trump
Các dân biểu và nghị sĩ Dân Chủ đã gửi ít nhất tám thư yêu cầu thông tin về dự án phòng khiêu vũ trị giá 300 triệu đô-la của Tổng thống Trump, nhưng đến nay hầu như chưa nhận được phản hồi nào từ chính quyền hay tổ chức phi lợi nhuận liên quan.
Dân biểu Robert Garcia, thành viên cao cấp của Ủy ban Giám sát Hạ Viện, cho biết không nhận được hồi âm về bản vẽ, ngân sách và danh sách nhà tài trợ mà ông yêu cầu. Nghị sĩ Adam Schiff cũng không nhận được phản hồi từ Chánh văn phòng Bạch Ốc Susie Wiles sau khi gửi thư hỏi về danh sách quyên góp và các vấn đề đạo đức.
Dân biểu Elizabeth Warren của Massachusetts yêu cầu Cơ quan Công Viên Quốc Gia (National Park Service) và tổ chức Trust for the National Mall cung cấp thông tin chi tiết về nguồn và số tiền quyên góp cho dự án, đồng thời đặt câu hỏi về việc chi phí ngày càng tăng.
Catherine Townsend, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Trust for the National Mall, trả lời rằng tổ chức này chỉ “quản lý các khoản quyên góp tư nhân dành cho dự án,” chứ không tham gia vào việc thiết kế hay xây dựng. Bà Townsend nhấn mạnh rằng tên và thông tin của nhà tài trợ “không thuộc diện công bố công khai” và tổ chức “tuân thủ chặt chẽ quy định bảo mật để bảo vệ quyền riêng tư của họ.”
Cơ quan Công Viên Quốc Gia không phản hồi yêu cầu của bà Warren. Townsend hướng thêm mọi câu hỏi về Bạch Ốc. Bà Warren tuyên bố: “Nếu Trust for the National Mall trở thành công cụ giao dịch ân huệ giữa giới tỷ phú và Tổng thống Hoa Kỳ, người dân có quyền được biết.”
Các thượng nghị sĩ hay dân biểu Dân Chủ hiện không có quyền trát đòi (subpoena), nên các thư yêu cầu chỉ mang tính chất đề nghị. Bạch Ốc không bị ràng buộc pháp lý phải trả lời. Chưa rõ việc chính phủ tạm ngưng hoạt động có ảnh hưởng đến khả năng phản hồi của Bạch Ốc hay không.
Tuần trước, Dân biểu Jamie Raskin cùng 59 Dân Chủ khác cũng yêu cầu Bạch Ốc giải thích việc bảo tồn hiện vật tại khu Đông viện (East Wing) đã bị phá bỏ. Văn phòng Raskin cho biết đến hạn chót hôm thứ Năm, ông vẫn chưa nhận được phản hồi. Người phát ngôn Bạch Ốc từ chối bình luận về việc có hợp tác với các yêu cầu giám sát hay không.
Tranh Cãi Truyền Thông: Trưởng Phòng Báo Chí Tòa Bạch Ốc Mắng Chửi BBC Là “100% Fake News”
Trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Telegraph thứ Sáu (7/11), Trưởng Phòng Báo Chí Bạch Ốc Karoline Leavitt công khai chỉ trích BBC, gọi hãng truyền thông này là “100% fake news” và “cỗ máy tuyên truyền” (propaganda machine).
Lời công kích gay gắt này được đưa ra sau khi BBC công bố một tập của chương trình chính luận Panorama (thuộc BBC) bị cáo buộc “cắt ghép” lời phát biểu của Trump vào ngày 6/1/2021 để tạo ấn tượng rằng ông kêu gọi người ủng hộ “đi tới Capitol và chiến đấu như địa ngục” (fight like hell), trong khi phần lời kêu gọi ôn hoà và yêu cầu biểu tình hòa bình bị cắt bỏ.
Leavitt nói: “Đoạn clip được biên tập có chọn lọc, không trung thực một cách cố ý của BBC là bằng chứng nữa cho thấy tin tức của họ là tin giả 100%... Mỗi khi tôi đến Anh quốc cùng Tổng thống Trump và buộc phải xem BBC trong phòng khách sạn, là coi như hỏng cả một ngày khi phải nghe những lời tuyên truyền trắng trợn và dối trá của họ.”
Các cáo buộc về việc biên tập sai lạc xuất phát từ một bản ghi nhớ (memo) dài 19 trang bị lộ ra, được cho là của Michael Prescott, cựu cố vấn cho ủy ban về quy tắc biên tập và tiêu chuẩn của BBC. Tài liệu này cũng chỉ trích cách loan tin của BBC có “vấn đề hệ thống” trong việc cân bằng tin tức, bao gồm việc BBC Arabic và cách loan tin về cuộc chiến Gaza, cũng như các vấn đề liên quan tới công tác loan tin về quyền lợi người chuyển giới.
Phản ứng trước cáo buộc này, BBC đã ra thông cáo rằng họ “không bình luận về tài liệu bị tiết lộ” nhưng “khi nhận được phản hồi, BBC luôn xem xét nghiêm túc và cân nhắc cẩn trọng.”
Bão Fung-Wong (Phượng Hoàng) Mạnh Lên Thành Siêu Bão, Sắp Vào Biển Đông
Sáng thứ Bảy (8/11), bão Fung-Wong (bão số 14) đã mạnh lên thành siêu bão, trở thành cơn bão cực kỳ nguy hiểm khi quét qua vùng biển phía Đông Philippines. Đây là cơn bão thứ 24 hoạt động trên khu vực Tây Thái Bình Dương trong mùa bão năm nay.
Theo Trung Tâm Cảnh Báo Bão (JTWC) của Hoa Kỳ và Sở Khí Tượng Philippines (PAGASA), vào sáng 8/11, tâm siêu bão ở trên vùng biển phía Đông đảo Luzon (Philippines). Sức gió mạnh nhất vùng gần tâm bão đạt cấp 16 (khoảng 185-200 km/h), giật trên cấp 17; Fung-Wong được xếp vào loại Siêu bão cấp 5 (theo thang bão Saffir-Simpson của Hoa Kỳ).
PAGASA đã phát cảnh báo mức cao nhất tại các tỉnh ven biển phía Đông Luzon, cảnh báo cơ nguy sóng biển cao tới 5 mét và mưa lớn gây lũ quét, sạt lở đất nghiêm trọng. Chính quyền Philippines đã cấm tuyệt đối tàu thuyền ra khơi và bắt đầu các phương án sơ tán dân tại các khu vực trũng thấp ven biển. Fung-Wong có vòng hoàn lưu rộng tới 1,500 km, gần như bao trùm toàn bộ lãnh thổ Philippines.
Theo Sở Khí Tượng Việt Nam, bão đang di chuyển theo hướng Tây Tây Bắc với tốc độ khoảng 15-20 km/h. Dự báo trong 24-48 giờ tới, siêu bão sẽ vượt qua Philippines và đi vào khu vực Bắc Biển Đông vào khoảng sáng thứ Hai (10/11). Sở Khí Tượng cảnh báo diễn biến của bão còn rất phức tạp và có khả năng ảnh hưởng đến các tỉnh miền Bắc và Bắc Trung Bộ của Việt Nam trong tuần tới.
UPS Đình Chỉ Toàn Bộ Phi Đội MD-11 Sau Tai Nạn Chết Người Ở Kentucky
Hãng vận chuyển UPS hôm thứ Sáu (7/11) thông báo tạm dừng toàn bộ phi đội gồm hơn 40 phi cơ chở hàng McDonnell Douglas MD-11 để kiểm tra kỹ thuật khẩn cấp, sau vụ tai nạn thảm khốc tại Louisville, Kentucky làm 13 người thiệt mạng.
Quyết định này được đưa ra “hết sức cẩn trọng và vì an toàn là trên hết,” đồng thời dựa trên khuyến nghị từ chính nhà sản xuất phi cơ (Boeing, công ty đã mua lại McDonnell Douglas). Phi đội MD-11 chiếm khoảng 9% tổng số phi cơ của UPS. Công ty cho biết đã có kế hoạch dự phòng để đảm bảo dịch vụ tiếp tục mà không bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Theo tờ The Guardian, vụ tai nạn xảy ra vào thứ Ba (4/11), khi chuyến bay 2976 của UPS, một chiếc MD-11 đang trên đường đến Honolulu, gặp trục trặc ngay sau khi cất cánh từ Phi trường Quốc tế Louisville Muhammad Ali. Hội Đồng An Toàn Vận Tải (NTSB) cho biết chiếc phi cơ bị cháy ở cánh trái và động cơ bên trái đã bị bung trong quá trình cất cánh, gây ra vụ nổ lớn.
Vụ tai nạn khiến 13 người thiệt mạng, bao gồm 3 thành viên phi đoàn (Cơ trưởng Richard Wartenberg, Cơ phó Lee Truitt, và Sĩ quan Cứu trợ Quốc tế Dana Diamond) và 10 người dưới mặt đất. NTSB đang tập trung điều tra lịch sử bảo trì của chiếc phi cơ (trước đó từng được sửa chữa tại San Antonio, Texas, trong khoảng thời gian từ ngày 3 tháng 9 đến 18 tháng 10).
Đàm Phán Hòa Bình Afghanistan–Pakistan Đổ Vỡ; Lệnh Ngừng Bắn Vẫn Còn Hiệu Lực
Theo Reuters, phát ngôn viên của Taliban cho biết hôm thứ Bảy (8/11), các cuộc đàm phán hòa bình giữa Afghanistan và Pakistan tại Doha (Qatar) đã chính thức sụp đổ sau bốn ngày thương lượng không đạt kết quả.
Các cuộc đàm phán, vốn được Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar làm trung gian, diễn ra tại Istanbul (vòng hai) sau khi một thỏa thuận ngừng bắn ban đầu được ký tại Doha vào tháng 10. Tuy nhiên, vòng đàm phán mới nhất đã thất bại.
Phát ngôn viên Taliban Zabihullah Mujahid tuyên bố các cuộc đàm phán thất bại do phía Islamabad đưa ra một yêu cầu mà Kabul không thể chấp nhận. Theo Mujahid, Pakistan “khăng khăng đòi Afghanistan phải chịu trách nhiệm về an ninh nội bộ của Pakistan,” và điều này vượt quá “năng lực” của Afghanistan. Dù vậy, ông khẳng định: “Lệnh ngừng bắn đã được thiết lập, cho đến nay vẫn chưa bị vi phạm và sẽ tiếp tục được tuân thủ.”
Phía Pakistan, Bộ trưởng Quốc phòng Khawaja Muhammad Asif cũng xác nhận với truyền thông rằng các cuộc đàm phán “đã kết thúc.” Asif nói thêm lệnh ngừng bắn sẽ được giữ vững, miễn là bên Afghanistan không vi phạm hay tấn công trước.
Căng thẳng giữa hai nước đã leo thang nghiêm trọng vào tháng trước sau các cuộc đụng độ biên giới ác liệt, khiến hàng chục người (bao gồm binh lính, dân thường và các tay súng) thiệt mạng. Căng thẳng này xuất phát từ việc Pakistan cáo buộc Taliban ở Afghanistan không thực hiện cam kết trong thỏa thuận Doha 2021 nhằm kiềm chế các nhóm chiến binh thù địch với Pakistan (như nhóm Tehrik-i-Taliban Pakistan - TTP) đang hoạt động từ bên trong Afghanistan.
Đan Mạch Dự Kiến Cấm Trẻ Em Dưới 15 Tuổi Sử Dụng Mạng Xã Hội
Chính phủ Đan Mạch hôm thứ Sáu (7/11) công bố kế hoạch ban hành luật mới cấm trẻ em dưới 15 tuổi sử dụng các nền tảng mạng xã hội như TikTok, Instagram và Snapchat, nhằm “bảo vệ sức khỏe tâm thần và quyền riêng tư kỹ thuật số” của thanh thiếu niên.
Thủ tướng Mette Frederiksen trước đó đã lên tiếng mạnh mẽ về vấn đề này, tuyên bố rằng điện thoại di động và mạng xã hội đang “đánh cắp tuổi thơ của con em chúng ta.” Bà cho rằng việc sử dụng mạng xã hội có liên quan với sự gia tăng đáng báo động về các vấn đề sức khỏe tâm thần, bao gồm lo âu và trầm uất, ở thanh thiếu niên Đan Mạch.
Bộ trưởng Kỹ Thuật Số Marie Bjerre cho biết quy định này là một phần trong “Chiến lược quốc gia về bảo vệ trẻ vị thành niên trong môi trường trực tuyến,” sẽ được trình Quốc Hội vào đầu năm 2026.
Theo dự thảo, các nền tảng mạng xã hội sẽ phải xác minh độ tuổi người dùng thông qua định danh điện tử quốc gia (MitID). Các công ty công nghệ không tuân thủ quy định xác minh độ tuổi nghiêm ngặt có thể đối mặt với khoản tiền phạt lên tới 6% tổng doanh thu toàn cầu của họ.
Một số nhà nghiên cứu tại Đại học Copenhagen cho rằng chính sách này phản ánh sự chuyển hướng trong mô hình “bảo hộ kỹ thuật số,” đưa Đan Mạch trở thành quốc gia đi đầu ở Âu Châu sau khi Pháp và Tây Ban Nha áp dụng các quy định tương tự.
Các nhóm công nghệ và tổ chức quyền riêng tư bày tỏ lo ngại rằng biện pháp xác thực danh tính có thể làm suy giảm tính ẩn danh trực tuyến và tạo tiền lệ cho việc thu thập dữ liệu cá nhân quy mô lớn. Chính phủ khẳng định “mọi hệ thống nhận dạng sẽ tuân thủ Quy định Bảo vệ Dữ liệu Chung (GDPR) của EU.”
Trump Tuyên Bố Không Cử Viên Chức Đi Dự Thượng Đỉnh G20 Tại Nam Phi
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Sáu (7/11) tuyên bố rằng sẽ không có viên chức nào của chính phủ Hoa Kỳ tham dự Hội nghị thượng đỉnh G20 sắp tới tại Johannesburg, Nam Phi. Trên mạng xã hội Truth Social, Trump gọi việc tổ chức sự kiện tại Nam Phi là “nỗi ô nhục,” theo Reuters.
Lý do được đưa ra là các cáo buộc về “vi phạm nhân quyền” đang diễn ra ở Nam Phi. Trump lặp lại những tuyên bố gây tranh cãi rằng người Afrikaners (người da trắng Nam Phi gốc Hà Lan, Pháp và Đức) đang bị “giết hại và tàn sát,” còn đất đai, trang trại của họ thì “bị tịch thu bất hợp pháp.”
Trước đó, Tòa Bạch Ốc đã thông báo Trump sẽ không tham dự hội nghị thượng đỉnh (diễn ra từ 22-23 tháng 11). Phó Tổng thống JD Vance đã được lên kế hoạch đi thay, nhưng với thông cáo mới nhất, Vance cũng sẽ không đi.
Chính quyền Trump từ lâu đã đưa ra các cáo buộc về “nạn diệt chủng người da trắng” ở Nam Phi. Chính phủ Nam Phi và Tổng thống Cyril Ramaphosa đã nhiều lần bác bỏ những lời vu cáo trên là hoàn toàn sai sự thật. Bộ Ngoại giao Nam Phi cho biết “lấy làm tiếc” trước quyết định của Trump, và nhắc lại rằng các cáo buộc về việc đàn áp cộng đồng Afrikaner là “không có cơ sở thực tế.”
Căng thẳng giữa hai nước cũng gia tăng vì các vấn đề khác, bao gồm việc Nam Phi đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) về tội diệt chủng ở Gaza. Đầu năm nay, Ngoại trưởng Marco Rubio cũng đã tẩy chay một cuộc họp các ngoại trưởng G20 tại Nam Phi. Trump kết thúc bài đăng của mình bằng câu “mong chờ được tổ chức G20 năm 2026 tại Miami, Florida!.”
Ukraine: Nga Tuyển Mộ Hơn 1,400 Công Dân Phi Châu Ra Tiền Tuyến
Theo Al Jazeera, Ngoại trưởng Ukraine, Dmytro Kuleba, hôm thứ Sáu (7/11) cáo buộc Nga đang thực hiện một chiến dịch tuyển mộ “săn mồi” (predatory) nhắm vào các công dân Phi Châu, dụ dỗ họ tham gia cuộc chiến tại Ukraine.
Trong buổi họp báo, Kuleba cho biết Kyiv đã xác định được hơn 1,400 người từ ít nhất 5 quốc gia Phi Châu (bao gồm Sierra Leone, Somalia, Uganda, Rwanda và Cộng hòa Congo) bị lôi kéo vào hàng ngũ quân đội Nga. Theo phía Ukraine, các phương thức tuyển mộ rất đa dạng. Một số người bị dụ dỗ bằng lời hứa cấp quốc tịch Nga hoặc mức lương cao (khoảng 2,000 MK/tháng). Một số khác, như các sinh viên đang học tập tại Nga, bị ép buộc hoặc lừa gạt, bị đe dọa trục xuất nếu không đồng ý tham chiến.
Các nhà phân tích cho rằng Nga đang tăng cường nỗ lực tuyển lính đánh thuê từ các nước đang phát triển, đặc biệt là ở Phi Châu, để bù đắp cho tổn thất nhân lực nặng nề tại Ukraine mà không cần phải tiến hành một đợt tổng động viên không được lòng dân. Nhiều hoạt động tuyển mộ được cho là thực hiện thông qua các tổ chức còn sót lại của nhóm Wagner (nay là “Quân đoàn Phi Châu” của Nga).
Kuleba kêu gọi các nhà lãnh đạo Phi Châu “làm mọi thứ trong khả năng của mình” để ngăn chặn công dân của họ bị Nga “lợi dụng làm bia đỡ đạn.” Ông nhấn mạnh rằng việc này không chỉ vi phạm luật pháp quốc tế mà còn cho thấy sự coi thường của Moscow đối với các đối tác Phi Châu. Nga chưa đưa ra bình luận ngay lập tức về cáo buộc này, nhưng trước đây Moscow từng tuyên bố những công dân nước ngoài chiến đấu cho họ đều là tình nguyện viên.
Tòa Hình Sự Quốc Tế (ICC) Phát Lệnh Bắt Giữ Cộng Sự Thân Cận Của Cựu TT Philippines Duterte
Reuters loan tin, Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) hôm thứ Bảy (8/11) đã ban hành lệnh bắt giữ đối với Wilfredo Garrido, cựu cố vấn an ninh và là người đứng đầu “Lực lượng đặc nhiệm chống ma túy” dưới thời Tổng thống Rodrigo Duterte, với cáo buộc phạm “tội ác chống nhân loại” liên quan đến chiến dịch trấn áp ma túy ở Philippines giai đoạn 2016–2022.
Theo thông cáo của ICC, các công tố viên khẳng định có “bằng chứng hợp lý” cho thấy Garrido “chỉ đạo hoặc dung túng hành vi giết hại hàng ngàn người.” Đây là lần đầu tiên một nhân vật cấp cao trong nội các cũ của Duterte bị truy tố chính thức sau nhiều năm điều tra sơ bộ bị đình trệ vì chính phủ Manila rút khỏi Quy chế Rome năm 2019.
Chính quyền Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. tuyên bố “tôn trọng tiến trình tư pháp quốc tế” nhưng nhấn mạnh Manila “không có nghĩa vụ phải hợp tác thi hành lệnh bắt giữ.” Các tổ chức nhân quyền trong nước hoan nghênh quyết định của ICC, gọi đây là “bước tiến quan trọng hướng tới công lý cho các nạn nhân của Tokhang.
Rosa được xem là kiến trúc sư trưởng của “Oplan Tokhang,” chiến dịch truy quét ma túy gây tranh cãi khiến hơn 6,200 người thiệt mạng (một số nhóm nhân quyền ước tính con số thực tế có thể lên tới 30,000 người).
Giới phân tích cho rằng lệnh bắt Garrido có thể mở đường cho việc mở rộng điều tra đối với các nhân vật cấp cao khác, bao gồm cả cựu Tổng thống Duterte.
Cảnh Sát Indonesia Phát Hiện “Loại Bột Nghi Là Chất Nổ” Sau Vụ Nổ Tại Nhà Thờ Hồi Giáo Jakarta
Cảnh sát Indonesia hôm thứ Bảy (8/11) cho biết đã phát hiện một loại “bột nghi là chất nổ” tại hiện trường vụ nổ ở nhà thờ Hồi giáo bên trong khuôn viên trường trung học công lập ở Bắc Jakarta.
Vụ tấn công xảy ra vào trưa thứ Sáu (7/11), nhắm vào các học sinh và giáo viên đang tham gia buổi cầu nguyện, khiến ít nhất 55 người bị thương, trong đó có 3 người trong tình trạng nguy kịch. Các nhân chứng cho biết các vụ nổ phát ra từ gần khu vực hệ thống loa của nhà thờ.
Phát ngôn viên cảnh sát quốc gia, Trunoyudo Wisnu Andiko, cho biết đội gỡ bom đã tìm thấy loại bột này trong quá trình khám nghiệm hiện trường và đang tiến hành phân tích trong phòng thí nghiệm để xác định thành phần chính xác.
Theo Reuters, các cơ quan hữu trách đang điều tra vụ án theo hướng một vụ tấn công có chủ đích. Can phạm hiện được xác định là một nam sinh 17 tuổi, là học sinh của trường. Cậu này cũng nằm trong số những người bị thương nặng trong vụ nổ và hiện đang được điều trị tại bệnh viện dưới sự canh phòng nghiêm ngặt của cảnh sát.
Cảnh sát đang điều tra động cơ gây án, bao gồm cả việc tự bản thân suy nghĩ cực đoan hoặc có liên quan với các nhóm khủng bố. Vụ tấn công làm dấy lên lo ngại về an ninh tại các cơ sở giáo dục và tôn giáo ở Indonesia. Tổng thống Indonesia đã lên án sự việc và yêu cầu điều tra triệt để.
Hoa Kỳ Yêu Cầu Các Quốc Gia Chia Sẻ Dữ Liệu “Mầm Bệnh Có Cơ Nguy Gây Ra Đại Dịch” Để Đổi Lấy Viện Trợ Y Tế
Chính phủ Hoa Kỳ dự kiến công bố một chính sách y tế toàn cầu mới, yêu cầu các quốc gia muốn nhận viện trợ y tế của Washington phải cam kết chia sẻ dữ liệu và mẫu sinh học của “các mầm bệnh có cơ nguy gây dịch bệnh hoặc bùng phát thành đại dịch.”
Theo The Guardian, chính sách này sẽ được công bố tại Hội nghị Global Health Security Forum ở Geneva tuần tới, do Cơ Quan Kiểm Soát và Phòng Bệnh (CDC) phối hợp cùng Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) chủ trì. Một viên chức cấp cao cho hay mục tiêu là “ngăn chặn tái diễn tình trạng thiếu minh bạch trong chia sẻ dữ liệu, từng cản trở phản ứng toàn cầu đối với đại dịch COVID-19.”
USAID và CDC sẽ đưa các điều khoản chia sẻ mầm bệnh vào các thỏa thuận viện trợ y tế song phương. Washington cho rằng việc nhanh chóng có được các mẫu virus mới là điều kiện tiên quyết để phát triển vắc-xin, thuốc điều trị và chẩn bệnh, để bảo vệ không chỉ Hoa Kỳ mà cả thế giới.
Tuy nhiên, kế hoạch này ngay lập tức vấp phải sự phản đối từ các chuyên gia y tế toàn cầu và các quốc gia đang phát triển. Các nhà phê bình lo ngại chính sách này có thể hình thành một hình thức “chủ nghĩa thực dân sinh học” (biological colonialism) hoặc “cướp dữ liệu mầm bệnh” (pathogen piracy). Họ lo ngại các quốc gia giàu có sẽ sử dụng dữ liệu từ các nước nghèo hơn để phát triển các loại thuốc và vắc-xin lợi nhuận cao mà không đảm bảo cơ chế chia sẻ lợi ích công bằng (như có vắc-xin miễn phí hoặc mua với giá rẻ) cho chính các quốc gia đã cung cấp dữ liệu ban đầu.
Một số viên chức y tế từ Phi Châu và Đông Nam Á cảnh báo rằng chính sách mới rất có thể sẽ phản tác dụng, khiến các quốc gia ngần ngại báo cáo các đợt bùng phát dịch bệnh mới vì sợ bị bóc lột, gây nguy hiểm cho an ninh y tế toàn cầu.
Gửi ý kiến của bạn
