Chương trình bản tin của Fox News sáng nay, Chủ Nhật 8 Tháng Ba, đã dùng lại đoạn phim cũ về một buổi “chuyển giao trang trọng” (dignified transfer) hồi ngày 17 Tháng Mười Hai, 2025 – khi đó Donald Trump mặc đồ vest, không đội mũ – để minh họa cho nghi lễ đón nhận thi hài sáu lính Mỹ tử trận ở Kuwait hôm qua tại căn cứ không quân Dover, Delaware. Đoạn video cũ ấy thực ra là nghi lễ chuyển giao thi hài hai quân nhân Vệ Binh Quốc Gia và một thông dịch viên dân sự thiệt mạng tại Syria, nhưng khi phát sáng nay Fox News lại chèn dòng chữ ở cuối màn hình là ‘Dover AFB, Saturday’, khiến khán giả dễ lầm tưởng đó là cảnh quay buổi lễ ngày hôm qua ở Dover ngày hôm qua. Lý do rất dễ hiểu: trong nghi lễ mới nhất này, Trump đội chiếc mũ lưỡi trai trắng in chữ “USA” theo phong cách quảng bá thương hiệu chính trị MAGA của ông, giữa một nghi lễ vốn được coi là trang nghiêm nhất dành cho quân nhân tử trận.
Sau đó, Fox News buộc phải lên tiếng “thừa nhận sai sót” và xin lỗi vì đã phát hình cũ thay cho cảnh thật ghi lại hình ảnh Trump đội mũ lưỡi trai trong nghi lễ hôm qua. Trên mạng xã hội, nhiều tài khoản theo dõi truyền thông Mỹ đã chỉ đích danh Fox & Friends Weekend là chương trình đã dùng đoạn video cũ và ghi chú “Dover AFB, Saturday”, trong khi cảnh quay đúng của ngày hôm qua lại cho thấy Trump đội mũ lưỡi trai màu trắng.
Hình ảnh Donald Trump đội chiếc mũ lưỡi trai màu trắng xuất hiện tràn ngập trên các trang báo lớn và truyền thông mạng, từ báo Anh đến báo Mỹ. Cùng với đệ nhất phu nhân, phó tổng thống và nhiều quan chức cao cấp trong chính quyền, Trump đã đến căn cứ không quân Dover dự buổi lễ trang trọng đón linh cữu sáu binh sĩ Mỹ thuộc Lục Quân Trừ Bị, thiệt mạng vì một trận tấn công bằng drone của Iran tại Kuwait trong cuộc chiến với Iran ở Trung Đông.
Với hành động này, Trump được ghi nhận là tổng thống Mỹ đầu tiên mang hình ảnh một món hàng chính trị – chiếc mũ lưỡi trai kiểu golf đội hằng ngày trong vận động tranh cử – vào một nghi lễ “dignified transfer”, một nghi thức mà các đời tổng thống trước đều giữ trọn tính chất trang nghiêm và đầy phẩm giá.
Nhiều nhà bình luận tại Mỹ nhận định ông đã “tước bỏ phẩm giá” ra khỏi một nghi lễ vốn được xem là một trong những nhiệm vụ nghiêm cẩn nhất của tổng tư lệnh khi phải chứng kiến binh sĩ của mình trở về trong quan tài phủ cờ.
Trong cảnh đó, người ta nhắc lại quá khứ Trump nhiều lần công khai chỉ trích, hạ thấp danh dự các cựu quân nhân và tử sĩ Mỹ. Năm 2015, lúc tranh cử tổng thống, ông từng nói về cố Thượng Nghị Sĩ John McCain – tù binh chiến tranh Việt Nam: “Ông ta không phải là anh hùng chiến tranh. Tôi thích những người không bị bắt làm tù binh.” Sau khi McCain qua đời năm 2018, nhiều nguồn tin cho hay Trump còn gọi ông là “kẻ thua cuộc”.
Nhiều tường thuật báo chí nêu ra Donald Trump từng đưa ra những nhận xét miệt thị về những quân nhân Mỹ bị bắt hoặc thiệt mạng, bao gồm cả việc gọi những người lính Mỹ tử trận tại Nghĩa trang quân đội Mỹ Aisne-Marne ở Pháp năm 2018 là “những kẻ thua cuộc” và “những kẻ ngu ngốc”. Vào Tháng Mười 2023, cựu Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc John Kelly – một tướng bốn sao đã nghỉ hưu của Thủy Quân Lục Chiến, cũng là cha của một quân nhân hy sinh – đã ra tuyên bố xác nhận với truyền thông rằng Trump đã miệt thị các quân nhân Mỹ, trong đó có việc gọi những người lính hy sinh là “kẻ thua cuộc” và “ngu ngốc”.
(vb)
