Hôm nay,  

Những câu hỏi không vui

10/11/202300:00:00(Xem: 1526)

GettyImages-1767200570
KHAN YUNIS, GAZA - NGÀY 6 THÁNG 11: Một cậu bé đang được cứu khỏi đống đổ nát sau một cuộc tấn công vào tòa nhà thuộc về gia đình Shaqwra khi các cuộc không kích tiếp tục vào ngày thứ 31 ở Khan Yunis, Gaza vào ngày 6 tháng 11 năm 2023. (Ảnh của Belal Khaled/Anadolu từ Getty Images)
 
Gần đây, thỉnh thoảng tôi thức giấc nửa đêm.  Nằm trong giường ấm êm chờ giấc ngủ trở lại cũng được thôi nhưng tôi cứ phải tung chăn mền, mở laptop xem chuyện đó đây trên internet.  Từ tin tức chiến tranh Israel-Palestine đến hình ảnh quần áo hóa trang Halloween.  Nhưng có tin nhỏ này làm tôi chú ý:  Một cuộc thăm dò*, trong đó 1,000 người Mỹ trưởng thành tham dự, cho thấy 92% thích hẹn hò với những người đã hay đang được điều trị tâm lý.
 
Halloween là dịp những người giàu trí tưởng tượng mua vui.  Một bà, người mẫu nổi tiếng trước đây, đăng hình mình nằm khoả thân với lời cảnh cáo ‘sự yên lặng trước cơn bão' trong khi chờ hoá trang thành con công xanh cầu kỳ, lộng lẫy.  Năm mươi tuổi mà thân hình bà nhìn vẫn còn đẹp lắm.  Vì sao khoả thân?  Muốn được chú ý?  Không đâu, con đường nghệ thuật, tằm đến thác vẫn còn vương tơ, làm sao dừng lại được!
 
Một bà cựu người mẫu khác, hoá trang làm noir gangster, tay anh chị.  Trong chiếc quần bikini và áo ngắn nửa vời đơn giản, bà tạo ấn tượng tức thì.  Lịch sử xã hội đen chưa bao giờ được hân hạnh đón nhận một thành viên thu hút như bà, tôi đoan chắc.  Khuôn mặt bà khá đặc biệt nhưng thân hình còn đặc biệt hơn nhiều. Bà này không nổi tiếng mấy nên phải qua vài chặng quan san Google tôi mới thu thập được kiến thức mình muốn.  A, bà mới bốn mươi bốn thôi.  Bên dưới là do trời ban, nhưng bên trên là của người ban.  Bà nói đã làm giải phẫu thẩm mỹ để vẽ đẹp được trọn vẹn, dưới trên hoà hợp.
 
Tôi có cảm tình với bà người mẫu này ngay.  Thành thật, tự tin, biết mình.  Bà có cái tính cách mà xã hội đang khuyến khích cổ võ mọi người nên có:  Tự nhận thức, tự phản ảnh bản thân.  Tính cách này rất cần thiết cho việc phát triển cá nhân.  Muốn đi tới thì phải biết mình đang ở nơi đâu, đúng chứ?
 
Nhưng nhìn vào đáy tâm tư mình để phát triển và từ đó có đời sống thăng bằng, lạc quan không phải lúc nào cũng dễ dàng.  Nhất là khi những kinh nghiệm không vui, không tốt, những gút mắc chưa giải quyết núp trong ngõ kẹt của ý thức hay lặn tuốt trong tiềm thức.  Muốn lôi chúng ra và bảo chúng né sang một bên cho ta đi tới là cả một quá trình.  Đòi hỏi sự kiên trì, thành thật với chính mình và cả sự cố vấn, giúp đỡ của bác sĩ tâm lý vì DIY, tự biên tự diễn đôi khi không đưa đến kết quả.
 
Sự cần thiết của cố vấn tâm lý được thấy rõ trong cuộc thăm dò nói trên.  Nếu kết luận của nó phản ánh thực tại, ta có thể nói cái nhìn của xã hội đối với vấn đề sức khỏe tâm thần đã thay đổi rất nhiều.  Trước đây, những người có vấn đề tâm lý thường phải đối phó với chúng trong đơn độc vì lo ngại bị kỳ thị, hiểu lầm.  Không ai muốn bị cho là yếu đuối, bất bình thường hay ‘tửng tửng'.  Giờ, chúng được nhìn một cách chính xác hơn.  Vấn đề sức khỏe tâm thần chỉ là vấn đề sức khoẻ như các vấn đề sức khoẻ khác.  Và khi có vấn đề về sức khỏe thì tìm sự giúp đỡ từ chuyên gia về sức khoẻ là một trong những điều nên làm.
 
Nếu kết quả của cuộc thăm dò phản ánh thực tại, thì chẳng những điều trị tâm lý được coi là bình thường mà còn được đánh giá cao trong quan hệ nam nữ.  Vì sao?  Người làm cuộc khảo sát cho rằng điều trị giúp người được điều trị có công cụ để giải quyết các vấn đề của mình, thấu hiểu cảm xúc của mình hơn (và sau đó là của những người khác).  Từ đó, có thể suy diễn là người nhận sự điều trị tâm lý dễ trở nên một đối tượng tình yêu đáng chuộng:  Thấu hiểu cảm xúc của mình, biết cảm thông, lắng nghe và kiên nhẫn với người khác.
 
Nhưng, có một chữ ‘nhưng’ rất lớn ở đây, vì sao người tham dự cuộc thăm dò lại thích hẹn hò những người đã nhận được cố vấn tâm lý?  Vì họ mong muốn có một mối quan hệ tình cảm sâu sắc với một đối tượng thấu hiểu cảm xúc của chính mình, biết cảm thông, lắng nghe và kiên nhẫn?  Hay vì chính họ đã từng có vấn đề tâm lý và tìm kiếm một đối tượng ‘đồng hội đồng thuyền'? 
 
Câu hỏi này là câu hỏi rất không vui.  Cứ tưởng tượng 92% người trưởng thành trong nước Mỹ đã có một lúc nào đó trải nghiệm vấn đề tâm thần lớn nhỏ nào đó.  Cứ tưởng tượng ảnh hưởng của chúng trên cuộc sống những người này!
 
Dalai Lama nói “ Mọi người đều muốn có một cuộc sống hạnh phúc. Tuy nhiên, hạnh phúc thực sự không phải là có tiền bạc hay quyền lực mà là đạt được sự bình yên nội tâm. Nếu tâm an lạc thì ngày đêm sẽ vui vẻ.” 
 
Trích dẫn câu nói nổi tiếng này, tôi chỉ cố ‘gây ấn tượng’ thôi vì ai trong chúng ta cũng biết sự thật đó.  Nội tâm bình yên là điều kiện cần có cho hạnh phúc.  Nhưng sự bình yên nội tâm của một người, tuy dứt khoát không tuỳ thuộc và quyền lực hay tiền bạc, lại tuỳ thuộc vào tình trạng xã hội và môi trường chung quanh.  Khi thế giới bất an, có thể nào con người tìm được bình yên nội tâm?  Khi cả một thế hệ thấy cuộc sống hiện tại khó khăn và tương lai bấp bênh, có thể nào họ giữ được tâm thần yên ổn? 
 
Có thể nào một người tìm được sự bình an nội tâm khi các câu hỏi lớn không được trả lời thích đáng?  Các vụ xả súng hàng loạt, nguyên do là gì?  Do bệnh tâm thần không được quan tâm?  Do việc cho phép mua khí giới bừa bãi?  Ai là người trả giá cho chính sách, chủ trương sai lầm?  Các nhà lập pháp hay học sinh ngồi trong lớp học?
 
Trẻ em, người dân vô tội bị giết ở Israel.  Trẻ em, người dân vô tội bị giết ở Palestine.  Người bị lưu lạc trở thành người gây lưu lạc.  Một chính quyền dựa trên các khủng bố công khai tàn bạo.  Một chính quyền khác trắng trợn vi phạm luật pháp quốc tế.  Quyền tự vệ của một dân tộc có giới hạn hay không?  Quyền sống của một dân tộc khác có cần được tôn trọng?  Những người gốc Do Thái ở Mỹ và Âu châu đang sống trong lo âu vì sự kỳ thị đã tăng lên.  Có bao giờ sự kỳ thị mất đi và người quá khích nhận ra họ không liên quan gì tới việc làm của chính quyền Israel hiện tại?  Sự vận động hành lang của người Mỹ gốc Do Thái có quá mức không?  Làm sao hạn chế nó?
 
Câu trả lời đồng nhất cho những câu hỏi trên chắc không bao giờ có được.  Lằn ranh giữa những gì có thể chấp nhận được và những gì không chấp nhận được ngày càng lu mờ và kim chỉ nam chung không còn định hướng.  Khi mỗi cá nhân phải liên tục tìm lối đi và sự thăng bằng cho chính mình, không có gì lạ nếu nội tâm mất bình yên và vấn đề tâm lý nảy sinh.
 
Có thể cuộc thăm dò không đủ rộng, không hoàn toàn chính xác.  Có thể tôi đã suy diễn quá xa.  Có thể xã hội phát triển đến đâu thì cũng có những nan đề không giải quyết được.  Nhưng nếu bạn là người thức giấc nửa đêm, chắc bạn chia sẻ với tôi kinh nghiệm này:  Con người có khả năng tạo niềm vui vô thưởng vô phạt cho chính mình và quên bẵng ở nơi khác cái chết và thương đau đang tiếp diễn, quên bẵng chung quanh có nhiều người đang gượng đứng lên. 
 
Tuy nhiên, niềm vui và tiếng cười không làm cân bằng nỗi đau và tiếng khóc bao giờ.
 
KC Nguyễn
 
*https://www.cnbc.com/2023/10/25/survey-92-percent-of-us-adults-prefer-to-date-people-whove-been-to-therapy.html

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
27/08/202422:37:00
TNS Tim Kaine (Dân Chủ), 66 tuổi, được bầu vào Thượng Viện Hoa Kỳ lần đầu tiên vào năm 2012 sau khi đánh bại cựu TNS George Allen (Cộng Hòa) với 6 điểm và đã thắng Correy Stewart (Cộng Hòa) trong nhiệm kỳ 2 vào 2018 sau khi đánh bại đối thủ với 16 điểm. Ông hiện đang tranh cử nhiệm kỳ thứ 3 chống lại đối thủ Cộng Hòa là ông Hùng Cao, 52 tuổi, một người Mỹ gốc Việt và là cựu đại tá Hải Quân Hoa Kỳ.
23/08/202400:00:00
“Quốc tang” với roi vọt “Hồng vệ binh” để kiếm thêm nước mắt trang trí khiến tôi hình dung đất nước dị thường của chúng ta như một… tang quốc, với những tang chế rất cao nhưng lại rất thấp trong ý nghĩa nhân bản phải có là hướng về sự sống, như là một phần của đời sống. Ý tưởng này đã nhem nhúm khi tôi, gần như cùng một lúc, thọ tang rồi lại mãn tang mẹ. Mẹ qua đời giữa đỉnh điểm của đại dịch nên tôi cùng hai người chị sống ở nước ngoài phải đợi mất hai năm mới có thể trở về quàng lên đầu vành khăn thương khó. Đứng trước di ảnh mẹ sau làn khói nhang nghi ngút, chúng tôi tuần tự tiến hành những nghi thức theo tín ngưỡng thờ cúng ông bà. Chúng tôi quàng khăn tang lên đầu rồi lại tháo ra ôm vào ngực. Chúng tôi hòa bàn thờ riêng của mẹ vào bàn thờ chung của tổ tiên. Rồi chúng tôi mang những vành khăn ấy ra vườn để hóa thân bằng lửa.
23/08/202400:00:00
Cảm giác đầu tiên khi bước chân vào tiệm Coffee Factory tại Quận Cam, tiểu bang California, Hoa Kỳ, đến từ hình ảnh tờ báo giấy trên chiếc bàn nhỏ phía dưới quầy nước, một vị trí dễ thấy. Cảm giác ấy thân thuộc như thuở còn nằm nôi, được nghe lời mẹ ru êm theo tiếng võng đưa kẽo kẹt giữa trưa hè nóng bức.
22/08/202408:49:00
Nói sơ tâm, là nói về tâm của người mới học, tâm đơn sơ, tâm như hài nhi trẻ nhỏ, tâm rất mực hồn nhiên, chưa có chút gì là chữ nghĩa dày đặc, không chút gì là kiến thức uyên bác. Ngắn gọn, tận cùng của người sống với “sơ tâm” là sống với “tâm không biết,” bởi vì, hễ “có biết” là có quá khứ, có mài giũa, có lộ trình nhân quả, không còn là tâm nguyên sơ, tâm bản nhiên. Cốt tủy Thiền Tông là sống với sơ tâm.
16/08/202400:00:00
Con đường mà những công dân Mỹ trở thành phó tổng thống khác với cái “quy trình” ở đó những nhà hào phú nhưng xưng danh“cộng sản” trên đất nước chúng ta trở thành phó chủ tịch hay phó bí thư, phó giám đốc như thế nào? Thực ra thì nhân vật số hai của nước Mỹ chẳng có trách vụ cụ thể nào mà cũng chẳng phải là nhân vật thiết yếu trừ những trường hợp bất thường, khẩn cấp. Nước Mỹ cần nhân vật này khi Thượng Viện lâm cảnh bế tắc với số phiếu lưỡng đảng cân bằng 50-50. [1] Và nước Mỹ còn cần hơn nữa khi tổng thống bị phế truất hay bất ngờ qua đời do tai nạn, bệnh tật hay bị ám sát chẳng hạn. Chẳng ai có thể đoan chắc việc gì sẽ xảy ra nên xác suất quốc hội bị treo hay nguy cơ tổng thống đột nhiên “chuyển sang từ trần” hoàn toàn không phải là zero nên những nhà lập quốc Mỹ mới nghĩ đến chức vụ này.
14/08/202407:32:00
Bài viết này trước tiên, sẽ phân tích về Văn, Tư, Tu – tức là, nghe kinh hay đọc kinh, suy nghĩ tư duy về pháp, và tu tập để giải thoát. Cuối bài sẽ dịch Kinh Snp 3.12 (Trong Kinh Tập, Tiểu Bộ) để đối chiếu nhiều cách an tâm. Đọc kỹ Kinh này, nhiều người có thể bất ngờ vì thấy Kinh này không khác Thiền Tông, không khác bài Tín Tâm Minh của Tổ Tăng Xán, vị tổ thứ ba của Thiền Tông Trung Hoa.
09/08/202400:00:00
Thời gian gần đây, Donald Trump đang cố gắng né tránh phủ nhận sự liên hệ của Trump và Vance với Dự án 2025 (Project 2025), một dự án của Tổ chức Heritage Foundation nhằm tái cấu trúc chính phủ liên bang nếu Trump quay trở lại Bạch Ốc. Vào đầu tháng 7, cựu Tổng thống từng tuyên bố: “Tôi không biết ai là người đứng sau dự án đó.” Dự án 2025 (Project 2025) được lập ra với mục tiêu xóa sổ “nhà nước ngầm” bằng cách sa thải hàng chục ngàn công chức liên bang hiện tại và thay thế bằng những người trung thành với Trump, cấm phá thai gay gắt và giải tán Bộ Giáo Dục.
09/08/202400:00:00
Ngày thi đấu đầu tiên tại Thế vận hội 2024 chưa kết thúc thì ngành truyền tin và trên mạng đã nổi sóng vì một hoạt cảnh mang tên “ Festivité” (Lễ hội) trong lễ khai mạc, do các nghệ sĩ LGBTQ+ biểu diễn, đã bị một số các nhà thần học công giáo La mã, và vài chính trị gia như cựu tổng thống Donald Trump chỉ trích gay gắt. Họ coi cảnh tượng này là sự giễu nhại bức tranh "Bữa tối cuối cùng" của Leonardo Da Vinci và một sự báng bổ Kitô giáo.
06/08/202415:21:00
Lời tác giả: Olympic Paris đang diễn ra sau một lễ khai mạc độc đáo, chưa từng có và đầy ý nghĩa nhưng lại khiến nhiều người Việt tranh cãi bắng nhắng trên mạng xã hội. Sự thể khiến làm tôi nhớ lại cảm giác bực bội và, có thể nói, là phẫn nộ của mình khi chứng kiến báo chí Việt Nam, trong và ngoài nước, bày tỏ cảm giác “thán phục” trước lễ khai mạc Olympic Bắc Kinh 2008. Bài viết dưới đây được viết ra trong tâm trạng đó, đã đăng trên hai trang talawas và Tiền vệ, sau như in lại trong cuốn Ngôn ngữ và quyền lực (Người Việt Books, 2016), nay tôi đăng lại bài viết xưa nhưng có thể chưa hề cũ.
04/08/202407:31:00
Thỉnh thoảng chúng ta nghe rằng bạn này tu theo Thiền Chỉ, và rồi nghe rằng bạn kia tu theo Thiền Quán. Và rồi có bạn nói như dường hai pháp này dị biệt nhau, khi bạn này nói rằng Thiền Chỉ là cách vào Tứ Thiền, trong khi Thiền Quán là theo Tứ Niệm Xứ. Bất chợt, có bạn chợt nhớ lời khuyên quân bình từ Trần Thánh Tông rằng “Dụng của chân tâm, tỉnh tỉnh lặng lặng” và từ Vĩnh Gia Huyền Giác rằng “Tỉnh tỉnh lặng lặng phải…” Bài này sẽ ghi lời Đức Phật dạy rằng quân bình là ưu thắng nhất.
“Đây là quan điểm của người viết, không nhất thiết là quan điểm của Việt Báo.”


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.