Hôm nay,  

Chính Trị Muôn Mặt

12/05/200900:00:00(Xem: 6259)

Chính Trị Muôn Mặt

Vũ Linh
...hồ sơ ‘tra tấn’ lại nổ bùng nhờ sự thổi lửa của TT Obama...
Trong những ngày tháng cuối trào của TT Bush, giới truyền thông và phe đối lập khui lại chuyện dùng cực hình tra tấn các tù khủng bố Al Qaeda. Họ cho rằng đó là hành động dã man, mất nhân tính của một chế độ cao bồi cực đoan. Không một người văn minh nào có thể chấp nhận được. Những tra tấn này làm hoen ố hình ảnh nước Mỹ văn minh tiến bộ nhất hoàn cầu.
Các chính trị gia đua nhau lên tiếng, bầy tỏ sự công phẫn tột cùng.
Thượng Nghị Sĩ Patrick Leahy của Dân Chủ nhất định đòi thành lập một thứ Ủy Ban Chân Lý gì đó theo mô thức Nam Phi và Rwanda để phanh phui sự thật. Dĩ nhiên theo ông thì chẳng ai biết Bush đã làm gì, do đó phải phanh phui cho ra lẽ. Đó là bên Thượng Viện.
Bên Hạ Viện thì bà Chủ Tịch Nancy Pelosi là người còn lớn tiếng xỉ vả Bush hơn nữa. Bà tự mô tả như là bị “sốc” nặng khi nghe những chuyện tra tấn man rợ này. Bà cho rằng việc thành lập Ủy Ban Chân Lý này là tối cần thiết.
Báo chí cũng đồng loạt viết những bài xã luận mạt sát tính bất nhân không thể tưởng tượng và không thể dung thứ được của Bush.
TT Obama cũng hồ hởi tiếp tay thổi lửa bằng cách công bố bốn phiếu ý kiến của các luật sư cố vấn của TT Bush viết ngay sau biến cố 9/11, trong đó họ bàn thảo về một số những biện pháp cứng rắn để lấy khẩu cung các tù khủng bố, trong đó có biện pháp trấn nước - waterboarding.
Thiên hạ lại được dịp nhao nhao chửi rủa Bush và đòi truy tố tất cả những người liên hệ đến chuyện tra tấn.
Tiếp tục chính sách thổi lửa, vài ngày sau chính quyền Obama cho công bố chuyện hai nhân vật trụ cột của Al Qaeda đã bị trấn nước tới hơn 200 lần. Và đáp ứng - hoặc để thỏa mãn - áp lực phản chiến, còn hứa hẹn tiếp tục nuôi dưỡng ngọn lửa này: trong tháng Năm sẽ công bố các hình ảnh của các tù khủng bố. Thiên hạ hồi hộp chờ dịp để thoá mạ Bush tiếp tục.
Nhìn qua những biến chuyển của tình hình hiện nay, những người bàng quan không thể không cảm thấy có cái gì không ổn.
***
Thứ nhất, chuyện TT Bush thành công bảo vệ cả nước Mỹ không có một vụ tấn công thứ hai sau vụ 9/11, không có một người nào chết vì khủng bố nữa, là chuyện không ai nhớ lại mà cũng chẳng ai cần biết. Người An-Nam ta có câu “ăn cháo đá bát” không biết áp dụng vào đây có quá đáng không"
Thứ hai, thôi thì chấp nhận là có những người nghĩ rằng mình chưa là nạn nhân của một 9/11 thứ hai vì chưa tới số chứ không ăn thua gì đến Bush, do đó không có lý do gì nhớ ơn Bush. Nhưng dù là không nhớ tới công lao của Chính quyền Bush đi nữa thì không cần thiết phải ráo riết mở cuộc truy lùng Bush và cộng sự viên của ông.
Cái tội của ê kíp Bush, nếu có, là đã quá lo lắng cho mạng sống của chúng ta. Đó có phải là cái tội cần truy lùng như truy lùng... Pol Pot không"
Thứ ba, và đây là điều khó hiểu nhất, tại sao phải truy lùng những người lo bảo vệ dân Mỹ để… bảo vệ những tên khủng bố đã từng giết và vẫn còn muốn giết người" Nên ghi nhận là chúng vẫn còn đó, nếu sơ hở thì một 9/11 nữa không phải không thể xẩy ra. Lúc đó trách ai"
Lấy một ví dụ nhỏ, dễ hiểu. Vài tên cướp xông vào nhà, đánh gia chủ, giết thân nhân trong nhà. Cảnh sát chạy tới chặn đứng được cuộc tàn sát, không ai bị giết nữa, và bắt được vài tên, dùng dùi cui đánh té gục xuống đất. Một ký giả đứng nhìn và viết bài báo hạch tội cảnh sát dã man, vô nhân tính, đã dùng dùi cui đánh mấy tên cướp, và mạt sát cảnh sát là đáng lẽ chỉ có thể bắt chúng, mang về trại tù với đầy đủ giường mền, TV, bàn bi-da, sách báo, nuôi nấng đầy đủ dưỡng sinh, mướn luật sư đến để tìm cách trả tự do cho chúng. Anh ký giả này không một mảy may thắc mắc mấy người bị giết trong nhà.
Quý độc giả nghe câu chuyện này cảm thấy như thế nào"
Hay là văn hóa Mỹ có cái gì cao siêu, kẻ viết bài này chưa thấu hiểu được vì còn quá man di mọi rợ" Hay vì kẻ viết này có chủ trương nịnh bợ Bush quá đáng nên không thấy cái tàn ác khủng khiếp của Bush, mà chỉ thắc mắc những hành động hy sinh tử đạo của mấy tên khủng bố bị đế quốc Mỹ áp bức quá độ"
Câu chuyện tra tấn tù khủng bố nếu đến đó là hết thì cũng không đến nỗi nào.
Vấn đề là… chưa hết chuyện.
***
Sau khi hồ sơ "tra tấn" lại nổ bùng nhờ sự thổi lửa của TT Obama, phe Cộng Hòa cảm thấy bực mình và phản công.
Một dân biểu lên tiếng huỵch tẹt ra là ngay từ đầu năm 2002 và liên tục trong nhiều năm tiếp, chính quyền của TT Bush đã thường xuyên báo cáo cho các lãnh tụ lưỡng đảng tại Quốc hội về tất cả các phương pháp lấy cung tù khủng bố. Tổng cộng 39 lần CIA và Bộ Nội An đã phúc trình trọn vẹn cho lãnh tụ cả hai đảng, gồm có trên dưới một chục vị. Và trong suốt quá trình gần bốn chục lần báo cáo đó, không có một vị dân biểu nghị sĩ nào không biết câu chuyện “tra tấn” và “trấn nước”, và cũng không có một vị nào lên tiếng phản đối.
Và đây là màn hấp dẫn nhất: vị dân biểu cao cấp nhất, được thông báo đầy đủ nhất cũng chính là người có vẻ ngỡ ngàng và bây giờ đang chửi bới ồn ào nhất: Chủ Tịch Hạ Viện Nancy Pelosi!
Trước sự đòi hỏi của một số dân biểu Cộng Hòa, cơ quan CIA công bố biên bản buổi họp ngày 4 tháng 9 năm 2002 giữa CIA, bà Pelosi và ông Porter Goss, là hai dân biểu cao cấp nhất trong Ủy Ban Tình Báo Hạ Viện (sau này ông Goss được TT Bush bổ nhiệm làm Giám Đốc CIA).
Trong buổi họp, CIA báo cáo cho hai vị lãnh đạo hai đảng là CIA đã dùng cực hình, kể cả trấn nước, tra tấn Abu Zubaidah, tư lệnh quân sự của Al Qaeda mới bị bắt. Nghĩa là bà Pelosi được thông báo đầy đủ chi tiết ngay từ đầu, và chẳng những không phản đối gì, mà, theo biên bản các phiên họp, bà còn hỏi mấy ông CIA hồi đó rằng mình còn có thể giúp được gì nữa" Thời ấy, ai chẳng sốt sắng chứng tỏ là mình ưu lo cho an ninh của dân chúng"


Bị bắt quả tang nói láo trắng trợn, bà bào chữa “tôi có nghe nói loáng thoáng, nhưng họ cho biết chỉ là trong kế hoạch, chứ họ chưa làm gì hết nên tôi không nói gì. Vả lại đây là những báo cáo mật, tôi không thể tiết lộ ra ngoài được và cũng chẳng ngăn cản gì được”.
Lời biện minh thật lạ. CIA đã nói rõ ràng đã dùng cực hình, nêu cả tên của nạn nhân mà, sao lại nói là chưa làm gì" Cho dù chỉ mới là dự tính - thực tế là đã thi hành việc tra tấn đó tám ngày trước khi báo cáo lại - tại sao bà không phản đối ngay" Như vậy hóa ra bà cố tình chấp nhận để CIA làm gì thì làm, đợi bẩy năm sau, khi thiên hạ hết sợ khủng bố và chống đối vì lý tưởng ngây ngô thì bà mới phản đối, chứ không muốn ngăn chặn trước, cho dù thấy đó là việc làm hoàn toàn sai trái. Vì đây là vấn đề cơ mật nên bà không nói gì và không làm gì" Vậy thì vai trò kiểm soát hành pháp của bà để làm gì" Bà đi nghe những báo cáo để làm gì"
Sau khi bị khui ra, thì Pelosi đã chuyển giọng. Bây giờ vẫn đòi thành lập ủy ban điều tra, nhưng lại thòng theo một câu, “nhưng đó là quyết định của tổng thống chứ không phải của quốc hội”. Thật là khéo bán cái. Cuối tuần qua, khi thấy mình bị khui nặng, Pelosi bỗng bất ngờ bay qua... Iraq để thăm hỏi các đơn vị tác chiến Mỹ và yêu cầu chính quyền Baghdad phải cung cấp thêm tin tức về tình báo để cùng trừ gian dẹp loạn! Vẫn là suốt đời ưu lo cho sự an nguy của Hoa Kỳ!
Thật sự mà nói, Nancy Pelosi không phải là người giả dối duy nhất.
Một ký giả cắc cớ đã viết một bài trên báo Newsweek là… tất cả chúng ta -tức là tất cả dân Mỹ- đều giả dối hết. Vì tất cả mọi người đều biết chuyện tra tấn, biết chính quyền dùng biện pháp mạnh để lấy cung tù khủng bố ngay từ những thời gian đầu, vào những năm  2002-2003. Nhưng không ai phản đối và ai cũng chấp nhận nếu không muốn nói là cổ võ, vì bối cảnh hậu 9/11 lúc đó.
Một vài bằng chứng:
-Ký giả trụ cột của Newsweek, Jonathan Alter, là một trong những người hiện nay ồn ào xỉ vả tội dã man của Bush. Hai tháng sau vụ tấn công 9/11, công khai đề nghị “chúng ta nên chuyển các tù khủng bố cho các đồng minh không e lệ cho lắm” để họ tra khảo dùm.
-Giáo sư thiên tả Alan Dershowitz của trường Harvard đề nghị ra luật hợp thức hóa ngay mọi hình thức tra khảo mạnh nhất, để FBI và CIA có phương tiện hành động hữu hiệu.
-Các báo Newsweek, New York Times, Washington Post đều đăng tin về những hình thức "tra tấn" tù, trong đó có phương thức trấn nước ngay từ năm 2004, mà không một ai lên tiếng phản đối hết. Cả nước Mỹ biết chuyện tra tấn  từ trước ngày bầu cử tổng thống tháng 11 năm 2004. Ứng viên Dân Chủ John Kerry cũng không kêu ca, và TT Bush vẫn tái đắc cử.
-Năm 2006, TNS Ted Kennedy đưa ra dự luật coi việc trấn nước là “tội ác” - crime - phải bị cấm, nhưng bị đại đa số thượng nghị sĩ bác. Dĩ nhiên là trước khi biểu quyết, cả Thượng Viện đã thảo luận chi tiết về chuyện trấn nước, không ai không rõ câu chuyện.
Bây giờ, sau khi TT Obama công bố các tài liệu mật thì phe Dân Chủ la hoảng, đòi đưa mấy cố vấn đã góp ý cho TT Bush ra tòa. Vậy chứ có cần đưa ra tòa không mấy ý kiến của các ông Jonathan Alter hay Alan Dershowitz" Những thượng nghị sĩ -đa số - bác bỏ dự luật của TNS Kennedy có cần bị truy tố không"
Đó là sự thật.
Nhưng nếu đọc báo ngày nay và nghe các chính trị gia múa võ miệng, thì ta sẽ có cảm tưởng như những hình thức tra tấn của chính quyền Bush là những hành động kinh khiếp, vừa mới được TT Obama - người của sự trong sáng - khui ra trong mấy tuần qua, làm chấn động cả nước Mỹ. Trước đó, chẳng ai biết gì hết. Do đó, bây giờ cần phải điều tra để tìm sự thật.
Chính quyền Obama còn thê thảm hóa vấn đề đến độ công bố hai lãnh tụ Al Qaeda đã bị trấn nước tới hơn hai trăm lần!
Nghe khiếp quá. Nhưng sự thật lại hơi khác. Theo báo cáo của CIA, hai trăm lần này là hai trăm lần đổ nước vào mặt có đặt khăn ướt, mỗi lần chỉ kéo dài vài giây đồng hồ để nạn nhân khỏi chết ngộp, chứ không phải là bị mang ra trấn nước hơn hai trăm ngày như báo chí hàm ý.
Nếu mỗi lần đổ nước kéo dài năm giây, thì tổng cộng hai trăm lần tức là xấp xỉ 1.000 giây, hay là tổng cộng hơn 15 phút. Tức là trong suốt mấy năm trời bị “hành hạ tra tấn”, hai lãnh tụ Al Qaeda đã bị trấn nước tổng cộng khoảng 15 phút. Sheik Mohammed (là người chủ xướng và điều hành vụ tấn công 9/11) bị 10 phút và Abu Zubaidah bị 5 phút.
Họ là thủ phạm giết ba ngàn người vô tội - dĩ nhiên là có thể nhiều ngàn nữa tại miền Tây, nếu không bị bắt - mà chỉ bị 15 phút trấn nước. Có ai hỏi ba ngàn người chết đó xem 5-10 phút trấn nước như vậy có quá dã man không" Và họ hấp hối bao nhiêu lâu trước khi thiệt mạng"
Một điều đáng ghi nhận nữa là chính TT Bush đã ra lệnh chấm dứt hình thức trấn nước cũng như tất cả các hình thức tra tấn khác từ năm 2004, hơn năm năm nay rồi. Nhưng TT Obama vừa nhậm chức đã màu mè rùm beng ký sắc lệnh cấm tra tấn. Làm như thể chuyện tra tấn vẫn tiếp tục không ngừng từ hồi nào đến giờ, cho đến lúc TT Obama nhậm chức và ra lệnh cấm.
Trong xã hội tự do ngôn luận này, ai muốn nói gì thì nói, báo muốn viết gì thì viết. Quyền nghe, quyền đọc, và quyền tin là quyền của người dân. Chúng ta cần nghe và cần đọc để biết chuyện, nhưng cũng cần cảnh giác kiểm chứng để khỏi quá tin vào bất cứ những gì chính trị gia nói và nhà báo viết - kể cả kẻ viết bài này (10-5-09).

Có những hành động mà tần suất và cường độ kỳ lạ của nó tăng dần theo thời gian, tỷ lệ thuận với sự phá hủy xã hội và cả sinh mạng, nhưng cộng đồng chung quanh vẫn im lặng, thì vấn đề không còn ở người thể hiện nữa. Nó đã trở thành cáo buộc chung cho sự “im lặng của bầy cừu.” Những hành vi thất thường cùng các phát ngôn cực đoan, bạo lực, gần như không thể kiểm soát, của Donald Trump trong thời gian gần đây đã thổi bùng lên cuộc tranh luận dai dẳng. Những bài phát biểu của Tổng thống Donald Trump ngày càng dài, tăm tối và lan man. Từ bài diễn văn thông điệp liên bang cho đến những lần trả lời báo giới. Trump có thể trôi từ chủ đề này sang chủ đề khác, từ nhập cư sang cối xay gió, cá mập, giá cổ phiếu, rồi đến câu chuyện cây bút Sharpie. Bất kỳ buổi họp báo nào, Trump cũng có thể trở thành “spotlight.”
Xin nói ngay cho khỏi mất công nghiêm mặt: đây không phải bài thần học, cũng chẳng phải sớ tâu lên Vatican, lại càng không phải bản tự kiểm của ban vận động tranh cử nào. Đây chỉ là một mẩu tạp ghi nhỏ, viết trong lúc thiên hạ đang cãi nhau đỏ mặt và người viết đang nghe một câu hát quen thuộc: Yêu tôi hay yêu đàn? Hay hợp thời hơn: Yêu Trump hay Yêu Ngài?
Theo một bài phân tích đăng trên The Conversation ngày 13 tháng 4 năm 2026, thất bại bầu cử của Viktor Orbán tại Hung Gia Lợi không chỉ khép lại 16 năm cầm quyền của một chính thể ngày càng thiên về độc đoán, mà còn vang dội ra ngoài biên giới nước này, từ Mạc Tư Khoa đến Hoa Thịnh Đốn, như một lời cảnh cáo đối với thứ chính trị đặt trên chia rẽ, bất mãn và chủ nghĩa dân tộc cực đoan.
Diễn biến chính trị gần đây tại Việt Nam đang đặt ra một vấn đề nền tảng của mọi nhà nước hiện đại, rằng quyền lực chính trị quyền lực đang được kiểm soát bằng cơ chế nào? Và liệu còn tồn tại bất kỳ không gian nào cho việc kiểm soát đó hay không? Sau Đại hội đảng Cộng Sản, việc Tô Lâm trở thành Tổng Bí thư, rồi mới đây, tiếp tục được Quốc hội bầu kiêm nhiệm thêm chức vụ Chủ tịch nước, không đơn thuần là một sự sắp xếp nhân sự. Mà đây là một bước dịch chuyển mang tính nền tảng, làm thay đổi hoàn toàn cách thức vận hành quyền lực trong hệ thống chính trị Việt Nam theo chiều hướng đầy rủi ro. Nếu nhìn bề ngoài, đây có thể được diễn giải như một bước tăng hiệu quả lãnh đạo. Nhưng dưới lăng kính chính trị học, đó là một bước tiến rõ rệt của quá trình tập trung quyền lực. Khi hai vị trí vốn đại diện cho hai trục quyền lực, gồm đảng và nhà nước được hợp nhất vào một cá nhân, thì câu chuyện không còn là phân công nữa, mà là hội tụ quyền lực vào một điểm gần như tuyệt đối.
Tháng Tư đến, như sự chờ đợi hàng năm từ một thế giới đang oằn mình chống chọi với những vết thương do chiến tranh tàn khốc gây ra. Họ mong mỏi dù chỉ vài ngày, vài giờ ngắn ngủi, không có tiếng súng, bom rơi, đạn nổ, để thật sự được hít thở không khí hòa bình, nhất là vào dịp Lễ Phục Sinh – một mùa lễ tràn đầy thông điệp của hy vọng. Thế nhưng có những âm thanh lạc điệu, chói tai đã len lỏi vào niềm vui thiêng liêng nhất của người Kitô giáo vào buổi sáng ngày Chúa Nhật Phục Sinh, 5/4/2026. Âm thanh đó khiến bất kỳ ai nghe thấy cũng sững sờ.
Ngay trước khi tối hậu thư của Mỹ gởi cho Iran hết hạn, Mỹ và Iran đã đồng ý về một lệnh ngừng bắn tạm thời cùng kế hoạch đàm phán cho một hòa ước dài hạn. Công luận và giới chính trị trên toàn thế giới thở phào nhẹ nhõm khi một thảm họa nhân đạo quy mô lớn đã được tránh khỏi, và nền văn minh rực rỡ của Iran không bị phá hủy như những lời đe dọa trước đó. Một niềm hy vọng mong manh về hòa bình cho Iran đã được nhen nhúm. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng không nên kỳ vọng quá mức...
Ngày xưa bên bờ sông Dịch Thủy nước Triệu, có một con bạng (sò) leo lên bờ mở to miệng nằm phơi nắng, con duật (cò) bay ngang liền sà xuống mổ lấy hạt ngọc trai. Con sò kẹp chặt lấy mỏ cò, đôi bên giằng co không ai chịu nhường ai. Đúng lúc ấy ngư ông đi qua, thản nhiên thò tay bắt cả hai vào rọ. Từ đó có câu “bạng duật tương trì, ngư ông đắc lợi”, nêu cảnh hai bên tranh chấp, tiêu diệt lẫn nhau, còn kẻ thứ ba ung dung thò tay hưởng lời. Trong cuộc chiến Iran hôm nay, Trump dùng sức mạnh hỏa lực và lời đe dọa tiêu diệt để ép đối phương, tưởng rằng chỉ cần ra tay siết cổ là có thể buộc thiên hạ phải khuất phục. Nhưng thế cục không vận hành đơn giản như vậy. Hai bên càng đối đầu, càng tự làm tổn hao sức lực, còn những nước đứng ngoài lại có cơ hội tranh thủ trục lợi. Người hiểu thời cuộc nhìn không khó đoán ra rằng trên bàn cờ này, bàn tay thứ ba đang chờ thâu tóm là ai.
Ngưng bắn, dĩ nhiên, vẫn hơn là không ngưng bắn. Phải nói điều này trước, và nói cho rõ. Bom đã thôi rơi xuống Iran. Tàu bè lại qua lại. Những người lẽ ra phải chết thì còn sống. Ai từng có mặt trong một vùng chiến sự đều biết: khi súng im tiếng, bầu trời không còn gào thét, chim lại bay, trẻ con lại nói ngoài đường, thì đó là một điều gần như thiêng liêng. Nhưng ngưng bắn không phải hòa bình. Và cuộc ngưng bắn này, nếu giữ được, có thể đã phải mua bằng một giá chiến lược rất đắt. Nếu mục tiêu chính của cuộc chiến là chấm dứt, hay ít ra làm suy yếu hẳn mối đe dọa từ chế độ Iran, thì sự thật khó nghe nhất lại là sự thật đơn giản nhất: Iran vẫn còn số uranium có độ tinh khiết rất cao. Và Iran cũng đã cho thấy họ có thể biến eo biển Hormuz, một trong những thủy lộ quan trọng nhất thế giới, thành một món hàng mặc cả mà không ai có thể làm ngơ.
Kể từ ngày 28/2, Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công Iran và ngày càng gia tăng cường độ với mục tiêu nhằm kết thúc chiến sự càng sớm càng tốt, đồng thời làm suy yếu hoặc lật đổ chế độ thần quyền. Hai mục tiêu chính được Trump công bố là phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân và chấm dứt sự cai trị của giới giáo sĩ Hồi giáo...
Tình hình giữa Hoa Kỳ và Iran vào tháng 4 năm 2026 cho thấy sự tương tác phức tạp giữa các áp lực quân sự, ngoại giao và chính trị trong nước. Trong những tuần gần đây, đã xảy ra việc cách chức các lãnh đạo quân sự cấp cao của Mỹ — bao gồm Tổng Tham mưu trưởng Lục quân, Tướng Randy George, cùng hai vị tướng khác — như một phần của cuộc cải tổ rộng lớn ảnh hưởng đến hơn một chục sĩ quan cấp cao. Đồng thời, Tổng thống Donald Trump đã sử dụng những lời lẽ ngày càng thô tục và mang tính khiêu khích đối với Iran. Tổng thể, những diễn biến này phản ánh một chiến lược rộng hơn, trong đó đàm phán cưỡng ép đã chạm đến giới hạn, khiến khả năng leo thang quân sự và chuẩn bị cho các chiến dịch trên bộ quy mô hạn chế trở nên ngày càng cao.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.