Đêm 31-10 theo thông tục là đêm Halloween, chúng ta sống ở Mỹ lâu ngày thường vẫn gọi là Đêm Hội Ma Quỷ. Thứ tư tuần này khi ngồi viết bài đúng ngày 31-10, tôi vốn thích đề tài chuyện ma nên tạm bỏ chuyện thời cuộc để bàn đến chuyện linh hồn trên căn bản khoa học và tôn giáo. Các sách báo khoa học giả tưởng không thiếu gì những chuyện ma rất lý thú và có ý nghĩa sâu sắc về triết học, nhưng hồn ma có thật hay không vẫn là câu hỏi khoa học thực nghiệm chưa thể giải đáp với những chứng cớ không thể chối cãi. Tuy không thể giải đáp, các khoa học gia vẫn nghiên cứu tìm tòi bằng chứng về linh hồn từ lâu và đến nay với những phương tiện kỹ thuật ngày càng tân tiến, sự khảo sát lại càng mạnh hơn trước. Điều này chứng tỏ giới khoa học vẫn nghĩ linh hồn có thể có thật.
Phần đông người dân bình thường chúng ta có tín ngưỡng tôn giáo đều tin ở thuyết linh hồn. Trong dân gian thường có câu nói bình dị người chết hồn lìa khỏi xác, hiển nhiên con người có hai phần: phần hồn và phần xác. Vậy khi hồn lìa khỏi xác, có cách nào chứng minh khi linh hồn đã bay đi không" Có một cách để máy móc khoa học làm được, đó là cân xem linh hồn nặng bao nhiêu. Linh hồn chỉ là bóng mờ mờ ảo ảo như hơi sương, không phải ai cũng có thể nhìn thấy, như câu nói "hồn ma bóng quế" trong giới bình dân Việt Nam, linh hồn không phải là vật chất sờ được, nắm lấy được, làm sao có thể cân" Vậy mà các nhà khoa học đã tưởng có thể cân được.
Khoảng 45 năm trước đây khi còn ở Việt Nam, tôi có viết một bài với tựa đề "Người cân linh hồn". Năm 1921, có một vị bác sĩ tên là Duncan MacDougal, đã tìm ra cách đo được linh hồn và đưa ra một lời tuyên bố lừng danh: linh hồn nặng 21 gờ-ram. Cách đo là cân sức nặng của người bệnh khi hấp hối và ngay sau khi chết hồn lìa khỏi xác, cân lại cái xác đó để tìm sự khác biệt. Ông đã cân như vậy trong 6 trường hợp chết lâm sàng, và cho biết các xác tùy trường hợp đã mất đi khoảng từ 11 đến 43 gờ-ram, con số 21 gờ-ram là lấy số trung bình. Tuy nhiên các cuộc thí nghiệm kế tiếp của các nhà khoa học không lập lại được đúng như kết quả MacDougal đã tìm thấy. Nhiều năm sau các nhà khảo cứu lập luận là người vừa mới chết, thể xác lạnh đi nên có hiện tượng nước trong cơ thể bốc hơi, khoảng từ 11 đến 43 gờ ram nước chỉ có một dung tích nước quá nhỏ, bình thường người sống khi toát mồ hôi quá nhiều trong một lúc cũng có thể mất nước như vậy.
Đến năm nay có chuyện lạ. Tạp chí Discover, tháng 6-2007, đăng một bài về việc Khoa học đi tìm linh hồn (Soul Search). Báo cho biết năm 1998, tại làng Kham hẻo lánh vùng phía Đông nước Tây Tạng, khi vị Lạt Ma Khenpo A-Chos từ trần, có một vùng hào quang như cầu vồng đã hiện ra. Khenpo tuổi đã ngoài bát tuần, không đau yếu gì. Ngày đó vừa thuyết pháp xong, Ngài nằm xuống, mắt nhắm niệm chú "Um-ma-ni-bát-mê-hồng", rồi chết luôn. Các đệ tử tăng ni xúm lại tụng kinh. Một lát sau họ nhận thấy nước da của Khenpo bỗng đỏ hồng, tay chân mềm đi. Sau mấy ngày tụng niệm các đệ tử mở cửa trai phòng, thấy thi hài Khenpo trên giường đã biến mất, nhưng trên gối còn vài sợi râu bạc. Tin này truyền đến Mỹ, các giới khoa học không để ý, vì chuyện khó tin. Nhưng giới Công giáo lại chú ý, vì chuyện này không khác gì chuyện Chúa lên trời. Một phái đoàn do Linh mục Francis Tiso, có bằng tiến sĩ về Phật học lãnh đạo, đã đến Kham với một số thông dịch viên để hỏi chuyện dân làng. Họ đều nói đúng như vậy và không có ai cho là chuyện lạ. Không có hình chụp, nhưng trong chùa ở Kham có một bức họa hình một nguời chết trên có hào quang hình mầu và linh hồn bay lên trời.
Từ đó đến nay khoảng 10 năm đã trôi qua, trong giới khoa học ở Mỹ đã có nhiều cuộc nghiên cứu về lằn ranh giữa trạng thái thức tỉnh (tri thức) và trạng thái hôn mê của người sắp chết. Các nhà khoa học không nói thẳng đến chữ linh hồn, nhưng có một ý niệm tương tự là tri thức (consciousness) có thể sống riêng ở ngoài thể xác. Vậy có chứng cớ gì không" Điều lạ lùng nhất, chứng cớ lại do một ngành khoa học vật lý siêu đẳng là Cơ học Lượng tử (Quantum Mechanics) đem lại. Lượng tử là ngành Vật lý tìm hiểu cơ cấu và chức năng của các vi hạt ở một thế giới vô cùng nhỏ, nhỏ hơn một nguyên tử. Hạt nguyên tử đã là một thế giới vô hình đối với con mắt thường của chúng ta. Nay thế giới lượng tử còn vô hình hàng trăm ngàn lần hơn nữa. Các nhà khoa học soi máy vào các não tử trong bộ óc, đã nhận thấy chính cái thế giới cực vi, cực vô hình đó đã tạo ra tri thức của con người.
Vậy cái tri thức đó nằm ở đâu, ở trong óc chăng" Riêng tôi, tôi xin trả lời: Nó nằm ở chữ "tâm". Vì thế dân Việt chúng ta có chữ tâm hồn, linh hồn nằm ở đó. Tâm không phải để chỉ vật cụ thể là trái tim. Tâm là một tấm lòng và khi gắn với đức độ tôn giáo đó là thiện tâm, lòng tốt, tình thương, bởi vậy ta còn gọi là lương tâm. Còn về niềm tín ngưỡng thánh thần, chữ tâm đó đi đôi với chữ linh thành tâm linh. Tôi rất mừng khi có những dấu hiệu đầu tiên khiến loài người hiểu được rõ cái tâm linh này có thể đi ra ngoài thể xác. Nếu vậy tại sao ta không nhìn thấy linh hồn" Thế giới của chúng ta là thế giới ba chiều, cộng thêm một chiều nữa là chiều thời gian. Mắt của chúng ta chỉ nhìn thấy thế giới này. Còn ở thế giới cực vi nhỏ hơn nguyên tử và ở thế giới nhỏ hơn nữa của lượng tử siêu vi, mắt chúng ta không thể nào nhìn thấy được. Trừ phi...
Tôi muốn nói đến đạo Phật một chút. Sách nhà Phật hay nói đến "sắc, sắc, không, không", nhưng thế nào là sắc, thế nào là không" Sắc là những gì ta nhìn thấy, chẳng hạn như hình hay tướng. Vậy mà có đó nhưng cũng không có đó. Phật dạy: Vô ngã tướng, vô nhân tướng, vô chúng sinh tướng, vô thụ giả tướng. Không có cái ta, không có con người, không có chúng sinh, kể cả cái gì chúng ta thụ hưởng, chẳng hạn như chức tước, pháp danh hay áo cà sa, cũng không có. Bởi thế vô tội, vô nghiệp, vô đức, vô công. Nếu ta còn nghĩ đến cái ta quá lớn, nó sẽ đưa ta đến thói tự cao tự đại, và khi chỉ nghĩ đến cái ta, chỉ có ta mới là nhất, không ai làm được hơn ta, nó sẽ đưa đến thói ganh đua đố kỵ, tham danh tham lợi, tranh giành và ghen ghét hận thù. Đó là những mầm mống của tự diệt và vô hình chung đó cũng là mầm mống phá hoại những mục tiêu cao cả mà ta muốn đạt tới.
Gửi ý kiến của bạn
