Có thực là thế giới chúng ta đang ở đã giàu hơn" Ít nhất thì điều này đúng cho Hoa Kỳ, nơi chỉ số trung bình Dow Jones liên tục tăng và chỉ tốn 26 ngày đã từ 10,000 điểm nhảy lên 11,000 điểm. Nhưng điều này sẽ không đúng cho một thế giới hiểu theo nghĩa thu hẹp, thí dụ như một vài tiểu bang Trung Tây, nơi nông nghiệp cứ lệ thuộc nhiều hơn vào bao cấp liên bang hay cho kỹ nghệ may dệt đang chống cự rất vất vả với làn sóng hàng rẻ mạt từ Á Châu đổ vào. Dù vậy, kinh tế Mỹ tăng vọt trong thời hầu hết nơi trên thế giới suy thoái đúng là một hiện tượng kinh ngạc.
Và bây giờ sau hai năm Á Châu khủng hoảng tài chánh, nếu nhìn trên tầm toàn cầu, thì cũng đúng là thế giới đã giàu hơn đồng thời cũng nghèo hơn. Các nước giàu nhất đã tăng vọt lên trong khi ít nhất một tỉ người tại các nước đang phát triển đã nghèo hơn. Đây là một nan đề cho môn học kinh tế vĩ mô, khi các chuyên gia tìm cách giải quyết hố ngăn cách giàu nghèo để tránh rơi vào một khủng hoảng khác. Nhưng giảm khoảng cách giàu nghèo, hay ít nhất giảm hậu quả của nó, trong hoàn cảnh mức tăng dân số thế giới đã vượt xa mức tăng sản lượng kinh tế cũng là nan đề mới.
Điều bất công thấy rõ nơi đây: người giàu thì giàu hơn. Tại các nước kỹ nghệ, chứng khoán công ty đã tăng gần 7 ngàn tỉ đô la về giá trị kể từ tháng 10 năm ngoái, làm cho những người sở hữu cổ phần giàu hơn. Con số 7 ngàn tỉ đô la hơi khô khan, nhưng nếu so sánh với các con số khác chúng ta sẽ thấy hố ngăn cách thực sự là khổng lồ: Theo báo Christian Science Monitor, tổng sản lượng quốc dân của tất cả các nước đang phát triển, nơi hầu hết dân cư đang sống, chỉ bằng có 5 ngàn tỉ đô la.
Con số 7 ngàn tỉ đô la lợi nhuận trên giấy tờ này cũng gần bằng sản lượng thường niên 8.6 ngàn tỉ đô la các hàng hóa và dịch vụ tại Hoa Kỳ.
Đó là nhìn thế giới theo các con số của những thị trường chứng khoán ở các nước kỹ nghệ. Bây giờ thử nhìn theo bản tường trình Liên Hiệp Quốc, vừa mới duyệt tại New York tuần này bởi các kinh tế gia 79 quốc gia, thì thấy rằng kinh tế thế giới “đã dần dần vượt qua cơn chấn động khủng hoảng tài chánh quốc tế mới đây... nhưng thu nhập các nhân và tiêu chuẩn sống của phần lớn dân cư thế giới lại đang giảm xuống...”
Nghĩa là hầu hết thế giới đang nghèo đi. Điều này sẽ đưa thế giới vào các vũng lầy xã hội khác. Trong hội nghị tuần trước, Chủ Tịch Ngân Hàng Thế Giới James Wolfensohn nói, “Mới một năm trước, chúng ta tự tin tiên đoán rằng mục tiêu phát triển quốc tế trong việc cắt giảm phân nửa mức nghèo đói, giảm 2/3 tử suất hài nhi và trẻ em, và ghi danh tất cả trẻ em vào giáo dục phổ thông có thể đạt được. Bây giờ mục tiêu đó xa vời quá.”
Đúng là thế giới đang nghèo đi, trong khi các những người đầu tư cổ phiếu tại các nước kỹ nghệ bỗng giàu xụ thêm. Riêng về vùng Á Châu, tại Trung Quốc và tiểu lục địa Ấn Độ, nơi 2.4 tỉ dân trong tổng số 6 tỉ người của thế giới, kinh tế có khá hơn. Nhưng tại 5 con rồng tân hưng — Thái Lan, Indonesia, Nam Hàn, Mã Lai và Hồng Kông — kinh tế vẫn bết bát, gây thêm thảm họa xã hội, vẫn chưa phục hồi, theo tường trình của kinh tế gia LHQ Jozef Van Brabant. Ông nói, tại nhiều nước nghèo, chính phủ không hề cung cấp “lưới an toàn” thí dụ như bảo hiểm thất nghiệp.
Các vùng khác cũng bi đát. Như Phi Châu, nơi trong thập niên vừa qua hưởng mức tăng sản lượng đều đặn 5% mỗi năm, bây giờ lại giảm xuống còn 2.6%, và lương trên đầu người lại sụt xuống. Kinh tế Mỹ La Tinh cũng thê thảm vì ảnh hưởng khủng hoảng Ba Tây, và trong cuộc suy thoái “nhẹ” nơi này đã làm cho toàn vùng giảm sản lượng 0.3%, và con số này tệ hơn ở Ba Tây, Argentina và Venezuela.
Điều làm cho thế giới tự do lo ngại nhất lại là: việc chuyển hướng từ chủ nghĩa cộng sản sang kinh doanh tự do tại nhiều nước thì “không khích lệ gì,” theo bản tường trình LHQ. Năm 1989, khoảng 14 triệu người tại các nước Liên Xô sống dưới mức nghèo đói (lương dưới 4 Mỹ Kim một ngày). Bây giờ thì Ngân Hàng Thế Giới than thở rằng con số nghèo này đã lên tới 147 triệu người, tức là cứ 3 người thì có 1 người dưới mức nghèo.
Tình hình trên đã làm các cơ quan thế giới lo ngại. Bởi vì đó sẽ là nguồn cơn của hỗn loạn, bất ổn xã hội. Một giải pháp gần nhất vừa được đề ra hôm Thứ Ba tuần qua, bởi Interim Committee của Quỹ Tiền Tệ Thế Giới, cam kết là sẽ tận lực giúp 41 nước nghèo đang nợ đìa, và IMF sẽ bán một phần trong 103 triệu ounces vàng dự trữ để xóa nợ các nước này đối với IMF, và để chi dụng cho một chương trình cho các nước nghèo vay tiếp.
Nếu được như vậy, thì Việt Nam mình cùng với 40 nước khác sẽ tạm nhẹ thở. Nhưng hiểm họa riêng cho VN sẽ là nước này có chịu thật tâm muốn cải tổ kinh tế trước khi thế giới rơi vào cuộc khủng hoảng khác hay không" Xài tiền chùa cũng rất mực gian nan, và có thể rơi vào “chu kỳ welfare” bất tận. Kinh tế gia Richard Cooper của Đại Học Harvard lo sợ là việc IMF xóa nợ có thể “xóa nhòa lằn ranh giữa tiền cho vay và tiền viện trợ không hoàn.” Nhà nước CSVN không nhân cơ hội này vùng dậy mạnh mẽ, dứt bỏ mọi thói quen hưởng welfare thế giới thì sợ là khó tìm cơ hội nào khác nữa, khi thế giới cùng lo tiến lên mà nước mình cứ trì trệ mãi.
Và bây giờ sau hai năm Á Châu khủng hoảng tài chánh, nếu nhìn trên tầm toàn cầu, thì cũng đúng là thế giới đã giàu hơn đồng thời cũng nghèo hơn. Các nước giàu nhất đã tăng vọt lên trong khi ít nhất một tỉ người tại các nước đang phát triển đã nghèo hơn. Đây là một nan đề cho môn học kinh tế vĩ mô, khi các chuyên gia tìm cách giải quyết hố ngăn cách giàu nghèo để tránh rơi vào một khủng hoảng khác. Nhưng giảm khoảng cách giàu nghèo, hay ít nhất giảm hậu quả của nó, trong hoàn cảnh mức tăng dân số thế giới đã vượt xa mức tăng sản lượng kinh tế cũng là nan đề mới.
Điều bất công thấy rõ nơi đây: người giàu thì giàu hơn. Tại các nước kỹ nghệ, chứng khoán công ty đã tăng gần 7 ngàn tỉ đô la về giá trị kể từ tháng 10 năm ngoái, làm cho những người sở hữu cổ phần giàu hơn. Con số 7 ngàn tỉ đô la hơi khô khan, nhưng nếu so sánh với các con số khác chúng ta sẽ thấy hố ngăn cách thực sự là khổng lồ: Theo báo Christian Science Monitor, tổng sản lượng quốc dân của tất cả các nước đang phát triển, nơi hầu hết dân cư đang sống, chỉ bằng có 5 ngàn tỉ đô la.
Con số 7 ngàn tỉ đô la lợi nhuận trên giấy tờ này cũng gần bằng sản lượng thường niên 8.6 ngàn tỉ đô la các hàng hóa và dịch vụ tại Hoa Kỳ.
Đó là nhìn thế giới theo các con số của những thị trường chứng khoán ở các nước kỹ nghệ. Bây giờ thử nhìn theo bản tường trình Liên Hiệp Quốc, vừa mới duyệt tại New York tuần này bởi các kinh tế gia 79 quốc gia, thì thấy rằng kinh tế thế giới “đã dần dần vượt qua cơn chấn động khủng hoảng tài chánh quốc tế mới đây... nhưng thu nhập các nhân và tiêu chuẩn sống của phần lớn dân cư thế giới lại đang giảm xuống...”
Nghĩa là hầu hết thế giới đang nghèo đi. Điều này sẽ đưa thế giới vào các vũng lầy xã hội khác. Trong hội nghị tuần trước, Chủ Tịch Ngân Hàng Thế Giới James Wolfensohn nói, “Mới một năm trước, chúng ta tự tin tiên đoán rằng mục tiêu phát triển quốc tế trong việc cắt giảm phân nửa mức nghèo đói, giảm 2/3 tử suất hài nhi và trẻ em, và ghi danh tất cả trẻ em vào giáo dục phổ thông có thể đạt được. Bây giờ mục tiêu đó xa vời quá.”
Đúng là thế giới đang nghèo đi, trong khi các những người đầu tư cổ phiếu tại các nước kỹ nghệ bỗng giàu xụ thêm. Riêng về vùng Á Châu, tại Trung Quốc và tiểu lục địa Ấn Độ, nơi 2.4 tỉ dân trong tổng số 6 tỉ người của thế giới, kinh tế có khá hơn. Nhưng tại 5 con rồng tân hưng — Thái Lan, Indonesia, Nam Hàn, Mã Lai và Hồng Kông — kinh tế vẫn bết bát, gây thêm thảm họa xã hội, vẫn chưa phục hồi, theo tường trình của kinh tế gia LHQ Jozef Van Brabant. Ông nói, tại nhiều nước nghèo, chính phủ không hề cung cấp “lưới an toàn” thí dụ như bảo hiểm thất nghiệp.
Các vùng khác cũng bi đát. Như Phi Châu, nơi trong thập niên vừa qua hưởng mức tăng sản lượng đều đặn 5% mỗi năm, bây giờ lại giảm xuống còn 2.6%, và lương trên đầu người lại sụt xuống. Kinh tế Mỹ La Tinh cũng thê thảm vì ảnh hưởng khủng hoảng Ba Tây, và trong cuộc suy thoái “nhẹ” nơi này đã làm cho toàn vùng giảm sản lượng 0.3%, và con số này tệ hơn ở Ba Tây, Argentina và Venezuela.
Điều làm cho thế giới tự do lo ngại nhất lại là: việc chuyển hướng từ chủ nghĩa cộng sản sang kinh doanh tự do tại nhiều nước thì “không khích lệ gì,” theo bản tường trình LHQ. Năm 1989, khoảng 14 triệu người tại các nước Liên Xô sống dưới mức nghèo đói (lương dưới 4 Mỹ Kim một ngày). Bây giờ thì Ngân Hàng Thế Giới than thở rằng con số nghèo này đã lên tới 147 triệu người, tức là cứ 3 người thì có 1 người dưới mức nghèo.
Tình hình trên đã làm các cơ quan thế giới lo ngại. Bởi vì đó sẽ là nguồn cơn của hỗn loạn, bất ổn xã hội. Một giải pháp gần nhất vừa được đề ra hôm Thứ Ba tuần qua, bởi Interim Committee của Quỹ Tiền Tệ Thế Giới, cam kết là sẽ tận lực giúp 41 nước nghèo đang nợ đìa, và IMF sẽ bán một phần trong 103 triệu ounces vàng dự trữ để xóa nợ các nước này đối với IMF, và để chi dụng cho một chương trình cho các nước nghèo vay tiếp.
Nếu được như vậy, thì Việt Nam mình cùng với 40 nước khác sẽ tạm nhẹ thở. Nhưng hiểm họa riêng cho VN sẽ là nước này có chịu thật tâm muốn cải tổ kinh tế trước khi thế giới rơi vào cuộc khủng hoảng khác hay không" Xài tiền chùa cũng rất mực gian nan, và có thể rơi vào “chu kỳ welfare” bất tận. Kinh tế gia Richard Cooper của Đại Học Harvard lo sợ là việc IMF xóa nợ có thể “xóa nhòa lằn ranh giữa tiền cho vay và tiền viện trợ không hoàn.” Nhà nước CSVN không nhân cơ hội này vùng dậy mạnh mẽ, dứt bỏ mọi thói quen hưởng welfare thế giới thì sợ là khó tìm cơ hội nào khác nữa, khi thế giới cùng lo tiến lên mà nước mình cứ trì trệ mãi.
Gửi ý kiến của bạn
