Hôm nay,  

Ngon Ngọt Chết Người

21/05/202009:28:00(Xem: 7192)

 

**-Disclaimer-(Chối từ trách nhiệm) tác giả không phải là y khoa BS, và cũng không phải là dược  sĩ – Bài viết chì là một tổng kết từ các tài liệu khoa học ngoại quốc đáng tin cậy mà thôi-Mọi nghi vấn xin các bạn vui lòng tham khảo với bác sĩ gia đình

 

                                                                ****

Nguyen Thuong Chanh 01CẢNH ĐÓ NGƯỜI ĐÂY LUỐNG NGẬM NGÙI

 

Nguyen Thuong Chanh 02Trong  tiệm Café bánh ngọt rất quen thuộc bên nhà SAIGON.góc Bùi chu-HTT

 

Thèm ngọt là một nhu cầu thiết yếu của cơ thể, để củng cố năng lượng.

Carbohydrate hay Glucide là những hợp chất bao gồm đường (sugar), bột đường hay tinh bột (amidon, starch) và chất xơ (fibre).

Những chất nầy rất cần thiết cho chúng ta để sống. Nhưng ngọt quá đôi khi cũng nguy hiểm lắm đó!

VIDEO: High Fructose Corn Syrup  (Michael Pollan. New York Times) 15 phút

http://www.youtube.com/watch?v=1JhxXp_P3H0

                                                           

Đường đơn giản hay đường hấp thụ nhanh

(Sucre simple ou à absorption rapide)

 

Nguyen Thuong Chanh 03(Photo NTC)

 

Đây là đường thiên nhiên theo nghĩa thông thường mà chúng ta hiểu…Những chất tạo vị ngọt nầy được thấy trong bánh, kẹo, chè, chocolat hoặc trong các loại nước ngọt loại regular như Pepsi, Coca, Soda, Seven Up, v.v…

 

Đường mía (saccharose), đường trái cây (fructose), đường sữa (lactose) là những thí dụ điển hình.

 

Trong ruột, đường đơn giản chuyển thành glucose và được hấp thụ vào máu một cách rất nhanh chóng.

 

Khi đường huyết glycémie tăng, lập tức tụy tạng sẽ tiết ra insuline để giúp tế bào hấp thụ glucose vào đồng thời kéo đường huyết xuống mức bình thường.

 

Đường phức tạp hay đường hấp thụ chậm

(Sucre complexe ou à absorption lente)

 

Vị hơi ngọt và gồm có bột đường (tinh bột) và các chất xơ.

Tinh bột được thấy trong bánh mì, khoai Tây, cơm, gạo, ngũ cốc và trong các loại pasta như nouille, macaroni, spaghetti, v.v...

Chất xơ có nhiều trong rau, cải, hoa quả, đậu, trong hạt dẻ (walnuts) cũng như trong các loại cereal làm từ hạt thô (wholemeal grain, grain entier)...

Đường phức tạp cần sự tác động của một số enzymes để chuyển ra thành glucose rồi mới được hấp thụ vào máu. Bởi lý do nầy, cho nên đường huyết tăng lên chậm hơn so với trường hợp đường đơn giản. 

Đường phức tạp rất cần cho các hoạt động biến dưỡng của cơ thể.

Đường đơn giản và đường phức tạp không thể thay thế lẫn nhau được.

 

Một gram đường cho ra 4 calories. Năng lượng dư thừa sẽ được dự trữ dưới dạng glycogen và mỡ... Ăn ngọt thường xuyên quá, mập ra cũng dễ hiểu mà thôi.

 

Tình trạng béo phì dễ dẫn đến các bệnh tim mạch, tăng huyết áp và tiểu đường. Ngoài ra, việc ăn nhiều đường, kể cả đường thiên nhiên như đường trái cây và mật ong cũng vậy, có thể đưa đến tình trạng hư răng nếu không chịu súc miệng đánh răng kỹ lưỡng.

 

Ăn nhiều bánh kẹo ngọt cũng có thể làm chất triglyceride (một loại chất béo xấu) trong máu gia tăng.

 

Người bị bệnh tiểu đường có thể dùng đường được   không?

 

Theo l’Association Canadienne du Diabète, thì họ vẫn có thể ăn ngọt được, nhưng phải ăn một cách điều độ chừng mực và vừa phải thôi. Họ cũng có thể thay thế đường bằng cách ăn trái cây, rau cải, hoặc bằng các sản phẩm của sữa.

 

Trong một ngày họ không được ăn quá giới hạn tối đa 10% calories từ các thức ăn ngọt.

Biết rằng 1gr đường cho 4 calories...

Trên đây là những chỉ dẫn chung chung mà thôi. Bệnh trạng mỗi người mỗi khác, nên chỉ có bác sĩ điều trị mới có thẩm quyền quyết định.

Theo khuyến cáo của American Heart Assocation: Added sugar (đường thêm vào):

- đàn ông tối đa:không nên dùng hơn 9 muỗng café /ngày

- đàn bà tối đa: không nên dùng hơn 6 muỗng café/ ngày.

Thực tế cho thấy người Mỹ dùng lối 22 muỗng added sugar/ ngày.

Some of the common added sugars include: corn syrup, dextrose, corn sweetener, maltose, malt syrup, glucose, molasses, sucrose, syrup, and high fructose corn syrup. These ingredients are commonly found in candies, cakes, cookies, and soft drinks. Other sugars, the naturally occurring ones such as fructose and lactose, can be found in fruit and dairy products, respectively.

 

Video :Where is added sugar hiding?

http://www.cnn.com/videos/tv/2015/03/10/orig-added-sugar-sanjay-gupta-calories-food.cnn

 

Các nhà khoa học Âu Mỹ đều nói rằng, không có mối liên hệ trực tiếp cho thấy đường là nguyên nhân gây ra bệnh diabetes type II. Nhưng về mặt sinh lý học, rất có thể đường gây ra bệnh diabetes một cách gián tiếp, chẳng hạn như trong trường hợp chúng ta thường tiêu thụ những thức ăn thức uống có chỉ số đường huyết (glycemic index) cao, khiến tụy tạng bị mệt mỏi và trở nên yếu đi, vì phải thường xuyên tiết insuline.

 

Gs Jim Mann thuộc Đại Học Otago, New Zealand cũng nhận định rằng đường gây béo phì  và tình trạng nầy sẽ dẫn tới bệnh diabetes. Mập bụng (abdominal obesity) là một mối nguy cơ (risk factor) làm xuất hiện bệnh tiểu đường type II..

 

Trong thực tế, rất khó tách rời ảnh hưởng của đường trong bệnh diabetes. Thêm đường vào thức ăn thức uống chỉ làm tăng calories ăn vào chớ chẳng làm gia tăng giá trị dinh dưỡng của sản phẩm.

 

Các khảo cứu về bệnh tiểu đường những năm gần đây nghi ngờ các loại nước ngọt có gaz như Coca, Soda, Pepsi, Seven Up, v.v...đã dự phần quan trọng trong sự xuất hiện của bệnh diabetes.

 

Vậy thì đường fructose có tốt hơn không?

 

Đây là đường trích từ trái cây.

Fructose ảnh hưởng ít hơn các loại đường khác trong việc làm gia tăng đường huyết, vì vậy từ trước tới giờ các bệnh nhân tiểu đường thường được khuyên nên sử dụng đường fructose để tạo vị ngọt, nhưng ngày nay thì fructose mất dần sự sáng chói của nó.

 

Được biết rằng ảnh hưởng của fructose không mấy quan trọng trong việc kiểm soát đường huyết, vì nó không kích thích sự tiết insuline, và tai hại hơn nữa là nó làm tăng hàm lượng loại chất béo xấu triglyceride lên.

 

Sự gia tăng triglyceride trong máu là một yếu tố làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch. Thí nghiệm trên súc vật cho thấy fructose còn làm tăng sự kháng insuline (résistance à l’insuline), đồng thời cũng làm thay đổi hiện tượng dung nạp glucose (tolérance au glucose) và hiện tượng cao máu.

 

Thí nghiệm lâm sàng sơ khởi thực hiện ở người, còn cho biết fructose làm tăng cân do tác dụng xấu trên hàm lượng của hai hormones liên hệ tới sự no (satiété) và sự đói  (appétit)... Đó là hormones leptine và ghréline.

Fructose có chỉ số đường huyết (index glycémique hay IG) rất thấp, lối 22 nên làm tăng glucose trong máu lên chậm  so với đường sucrose (đường mía) có IG lối 67.

IG là vận tốc chuyển hóa của một chất bột đường carbohydrate ra  thành glucose để được hấp thụ vào máu. IG càng cao, đường huyết càng tăng nhanh.

Về mặt tạo năng lượng, 1 gram fructose cho ra 3 Calories trong khi 1 gram sucrose tạo ra 4 Calories.

Trong cơ thể, năng lượng dư thừa sẽ được chuyển ra thành mỡ.

 

- Fructose thiên nhiên trong trái cây chiếm một tỉ lệ không đáng kể. Nếu sử dụng một cách bình thường sẽ không hại gì đến sức khỏe.

Trong rau quả, fructose (và một vài loại đường khác) luôn luôn phối hợp với một số dưỡng chất khác để giúp cho việc hấp thụ được dễ dàng.

Lấy thí dụ, các chất xơ trong trái cây làm chậm lại sự hấp thụ của đường, cũng như sự hiện diện của các bần tố oligoéléments  như chrome, magnesium sẽ giúp vào tác động chuyển hoá của đuờng.

 

- Fructose tự do là dạng đường được cho thêm vào (added sugar) trong thức ăn thức uống để tạo vị ngọt. Người ta sử dụng đường Fructose cao của sirop bắp (high fructose corn sirup hay HFCS).

 

Tại Canada, kỹ nghệ thực phẩm cố tình tránh né danh từ HFCS, và họ thay thế bằng cụm từ Sugar/glucose-fructose trên các nhãn hiệu của sản phẩm.

 

HFCS được cho thêm vào sản phẩm để tạo vị ngọt nhưng không có kèm theo những dưỡng chất khác để giúp vào tác động chuyển hóa.

 

Tại Hoa Kỳ và Canada lối 40% thức ăn và thức uống biến chế công nghiệp đều có chứa đường fructose cao high fructose corn syrup(HFCS).

 

HFCS có thể được chế biến thành nhiều loại đường có độ ngọt khác nhau bằng cách cho thay đồi tỉ lệ glucose-fructose.

 

Thông thường, trái cây có chứa một tỉ lệ glucose - fructose bằng nhau 50/50, nhưng hầu như kỹ nghệ nước ép trái cây thường có khuynh hướng cho thêm fructose cao HFCS trong sản phẩm để giúp tăng độ ngọt lên.

HFCS được thấy trong trong các loại nước ngọt như Coca, Pepsi, Seven Up, soda, iced tea,chocolate,yogurt, bánh mì sandwich, ketchup, tomato soup, cereal ăn sáng, thỏi cớm  ngọt (energy bars, barres tendres, chewy granola bars), trong các loại bánh kẹo, và trong mật ong (honey) được pha HFCS một cách bất hợp pháp  v,v…

Tóm lại món nào ngọt là có đường high fructose corn syrup trong đó.

 

Nguyen Thuong Chanh 04Canada Pepsi : Glucose –Fructose có nghĩa là HIGH FRUCTOSE CORN SYRUP(Photo NTC)

 

 

Nguyen Thuong Chanh 05Coke regular  Hoa Kỳ chứa High Fructose Corn Syrup

 

                           

           Nguyen Thuong Chanh 06Nước ngọt soda chứa toàn đường Fructoe (high fructose corn syrup)(Photo Vietbao.com)

 

 

Nguyen Thuong Chanh 07Ảnh hưởng của đường high fructose corn syrup trên sức khỏe

 

 

Một sự tiêu thụ bình thường fructose sẽ không có hại gì nhưng ngược lại, một sự thặng dư hay tiêu thụ quá tải đường fructose dưới dạng sirop bắp hay HFCS sẽ là nguyên nhân của nhiều thứ bệnh tật như tim mạch, béo phì và tiểu đường type 2.

 

Thông thường thì chất bột đường carbohydrate tiêu thụ sẽ được chuyển ra thành đường dơn glucose. Vào máu, glucose sẽ kích thích tuyến tụy tạng pancreas tiết hormone insuline giúp đem glucose vào tế bào để tạo năng lượng đồng thời cũng giúp vào việc điều chỉnh đường huyết glycémie ở mức độ thích hợp.

 

Riêng fructose được chuyển hóa tại gan. Một sư tiêu thụ quá nhiều fructose sẽ làm cho gan không chu toàn được nhiệm vụ tạo năng lượng và thay thế vào đó là sự tạo ra những chất mỡ xấu  triglycerides và được thải vào máu. Đây là yếu tố nguy cơ gây ra bệnh tim mạch.

 

Cá loại thức uống ngọt như Soda, Coca, Pepsi, 7 Up đều có chứa rất nhiều đường fructose dưới dạng HFCS.

Từ hơn 20 năm nay HFCS đã được kỹ nghệ thực phẩm sử dụng hết sức rộng rãi trong thức ăn thức uống sản xuất theo lối công nghiệp.

 

Vào cơ thể HFCS sẽ tạo ra các chất reactive carbonyls và làm tổn hại tế bào bêta của tụy tạng (nơi sản xuất insuline) và dẫn tới bệnh tiểu đường type 2.

 

Các thí nghiệm sơ khởi ở người cho thấy, fructose cũng làm tăng cân, gây béo phì do tác dụng xấu trên liều lượng của hai loại hormones liên hệ đến sư no satiety và sự đói bụng appetite.

Đó là hormone leptin và hormone ghrelin.

 

Một khảo cứu của Gs Luc Tappy, Lausanne Univ School of Biology & Medicine Thụy Sĩ cho thấy ảnh hưởng chuyển hóa đường fructose có hơi khác biệt tùy theo giới tính.

http://www.reuters.com/article/idUSCOL26917620080602

12 tham số parameters chuyển hóa fructose  (như tăng triglyceride, tăng glucose...) xuất hiện nhanh hơn ở nhóm thanh niên so với nhóm phụ nữ tham dự trong cuộc thí nghiệm.

 

                                           Nguyen Thuong Chanh 08Sản phẩm có chứa high fructose corn syrup

 

Vậy tại sao có sự thặng dư fructose?

 

Vấn đề thặng dư ở đây là do fructose tự do mà ra. Đó là fructose cao của sirop bắp (HFCS) được cho thêm vào thức ăn hoặc thức uống để tạo vị ngọt.

 

 Trước những năm 70, Hoa Kỳ sử dụng toàn đường mía và đường củ cải (sucrose- saccharose), nhưng từ những năm 80 chánh phủ Hoa Kỳ cho tăng giá đường lên và đồng thời họ cho tài trợ ngành trồng bắp  trong xứ. Nhờ đó mà giá bắp được giữ thật thấp.

Kỹ nghệ thực phẩm không còn cách nào khác hơn là phải chọn nguồn đường rẻ tiền được sản xuất từ bắp. Đó là lý do xuất hiện đường fructose cao của sirop bắp (HFCS).

 

 HFCS là một loại đường dễ hòa tan, dễ sử dụng và đồng thời nó cũng có thời hạn dùng (shelf life) dài hơn so với các loại đường khác.

 

 

Đường hóa học và các chất thay thế đường

 

Đây là những chất có vị ngọt nhưng tạo ra rất ít calories.

 

Người ta chia chúng ra làm 2 nhóm:

 

1)- Nhóm có tính dinh dưỡng (édulcorants nutritifs): 

Xylitol, SorbitolMannitol, là những chất được làm từ trái cây. Người ta còn gọi những chất nầy là đường rượu (sucre alcoolique). Chúng có vị ngọt, nhưng lại có thêm tính nhuận trường nữa. Ăn trên 30g/ngày có thể bị tiêu chảy...

Mỗi gram của các chất này chỉ cho ra có 2 calories, trong khi đường cát cho ra 4 calo.

Các loại đường này không mấy phổ biến cho lắm, chỉ thấy được sử dụng trong một số sản phẩm, chẳng hạn như trong kẹo chewing gum.

 

2)- Nhóm không có tính dinh dưỡng (édulcorants non nutrtifs):  

 

Những chất này không tạo ra năng lượng, nhưng lại có vị ngọt gấp cả trăm lần đường cát. Chúng thường được đựng trong các bao nho nhỏ màu xanh, vàng hoặc hường để chúng ta bỏ vào café.

Kỹ nghệ thực phẩm cũng sử dụng các loại đường hóa học này để tạo vị ngọt cho các loại sản phẩm nhược năng lượng (hypocaloric) và các thực phẩm diet. Đây là những chất tổng hợp hóa học để tạo vị ngọt (édulcorant synthétique) và thường được phân chia ra làm hai nhóm:

 

* nhóm thế hệ thứ nhất: saccharine, sodium cyclamate, aspartame.

* nhóm thế hệ thứ nhì: sucralose (Splenda), acésulfame-potassium (Sunnet, Sweet One, Acek)), neotame, alitame.

 

Thông dụng nhất, là chất aspartame mà chúng ta thấy trong các thức ăn thức uống diet.

 

Tuy nhiên cũng có dư luận cho rằng ăn thường xuyên các loại đường hóa học sẽ không tốt cho sức khoẻ.

 

Phe chống đối đường hóa học quả quyết rằng chất aspartame gây nhức đầu (migraine) cũng như có thể gây cancer não.

 

Được biết một phần aspartame sẽ chuyển thành methanol trong bao tử và chất nầy sau đó sẽ phân hóa thành formaldehyde và acide formique là chất độc cho hệ thần kinh.

 

Họ còn nói là trong cơ thể aspartame còn bị phân cắt ra thành acide aspartique và phénylalanine.

 

Đối với những người bị bệnh phenylketonuria (PKU), là một bệnh rất hiếm thấy do sự lệch lạc của một gene, khiến cơ thể không tạo ra được enzyme để khử chất phenylalanine, do đó chất nầy tăng nhiều trong máu và gây tổn hại đến hệ thần kinh trung ương.

 

Thí nghiệm cho thấy, chất saccharine  (Twin, Sweet N Low) ở liều lượng thật lớn nó có thể gây cancer bọng đái ở loài chuột.

 

Ngày nay tại Canada, saccharinesodium cyclamate (Sucaryl, Twin sugar) bị rút ra khỏi danh sách các chất phụ gia và bị cấm sử dụng trong kỹ nghệ, nhưng vẫn còn được cho phép sử dụng với liều lượng nhỏ để chúng ta tự bỏ vào café.

 

Phe cổ võ chất aspartame lẽ đương nhiên là giới kỹ nghệ thực phẩm, chánh phủ, FDA, Health Canada, các trung tâm nghiên cứu trong các đại học, National Cancer Institute Hoa Kỳ, Tổ chức Autorité Européenne de Sécurité des Aliments EFSA, Tổ chức y tế thế giới OMS, tổ chức Lương nông FAO thuộc Liên Hiệp Quốc...tất cả đều khẳng định là trong điều kiện sử dụng bình thường, chất aspartame rất an toàn cho sức khỏe cũng như chẳng có mối liên hệ nào với bệnh cancer cả.

 

Trên thế giới, aspartame (Nutrasweet, Equal, Egal, Canderel...) được sử dụng rộng rãi trong khoảng 6000 loại mặt hàng và sucralose có mặt trong lối 4000 sản phẩm.

 

Ý niệm về sự an toàn hoặc không an toàn của đường hóa học rất thay đổi tùy theo từng quốc gia... Alitame được sử dụng tại Mexico, Úc châu và Trung quốc, nhưng Canada và Mỹ thì cấm... Riêng neotame, một chất tạo vị ngọt anh em với aspartame thì được FDA Hoa kỳ chấp thuận từ 2002, nhưng Canada thì chưa cho phép.

 

Nói chung, các nhà dinh dưỡng đều đồng ý là các loại đường hóa học có thể giúp ích một phần nào cho con người, nhưng không thể xem chúng là một giải pháp thỏa đáng để giúp ta có một hàm răng tốt, để giảm cân, hoặc để kềm hãm bệnh tiểu đường.

 

Năm 2007 vừa qua, Bs Ramachandran Vasan, Hoa Kỳ, trong khảo cứu thực hiện trên một nhóm 9000 ngàn người trung niên đã cho biết, là có sự liên quan mật thiết giống như nhau, giữa sự tiêu thụ mỗi ngày trên một lon 355ml sođa loại thường regular tức là có chứa đường và loại diet (không có đường sugar free), cùng với sự xuất hiện của hội chứng biến dưỡng (metabolic syndrome) như tăng mỡ vùng bụng, cao máu, tăng hàm lượng chất béo xấu triglyceride, giảm hàm lượng chất cholesterol tốt HDL và tăng đường huyết.

 

Tất cả các nhà khoa học kể cả Bs David Jenkins (St Micheael’s Hospital Toronto), đều bối rối trước khám phá quá mới mẻ nầy «Before we were saying take the diet drink and you’re ok. Now we’re saying: watch it»...

 

Bs R.Vasan người thực hiện cuộc khảo cứu đăng trong tạp chí Circulation: Journal of the American Heart Association, cũng thắc mắc trước kết quả. Ông ta đưa ra giả thuyết rất có thể những người uống một hai lon soda một ngày cũng là những người có khuynh hướng tiêu thụ nhiều calories, nhiều chất béo bão hòa và nhiều trans fat (là những chất béo xấu). Đồng thời, họ cũng là những người ù lì ít chịu vận động

Một khảo cứu khác do Ts Susie Swithers (Purdue Univ. Indiana), đăng trong tạp chí Behavioral Neuroscience cho biết thức ăn thức uống nhược năng nghĩa là chỉ có chứa đường hóa học saccharine hoặc aspartame đều có khuynh hướng làm xáo trộn chức năng nhận biết calories của não.

 

Bình thường khi ăn ngọt thật sự, cơ thể sẽ nhận biết ngay số calories ăn vào để sau đó kích động biến dưỡng để đốt số năng lượng thặng dư và tăng thân nhiệt lên.

 

Trường hợp sử dụng đường hóa học saccharine để tạo cảm giác ngọt giả tạo, nhưng chẳng có calorie nào kèm theo, thì cơ thể tăng nhiệt độ rất ít và vì thế sẽ bị mập ra. Thí nghiệm đã được thực hiện trên loài chuột. Đây là một giả thuyết rất mới mẻ và trái ngược với ý niệm cũ là việc sử dụng các chất tạo vị ngọt hóa học như aspartame, saccharine để giúp giảm cân. 

 

Chuyện nước soda (nước ngọt có gas)

Thời đại nào, xã hội nào cũng thế, vị ngọt vẫn dễ hấp dẫn mọi người.

Các loại nước giải khát như Coke, Pepsi, Seven Up, Soda v,v...đều có chứa rất nhiều đường, mà đặc biệt là đường sirop bắp gọi lả high fructose corn sirup HFCS

Rất nhiều khảo cứu cho biết việc sử dụng quá thường xuyên các loại nước ngọt là nguyên nhân dẫn đến tình trạng béo phì, bệnh tim mạch và bệnh tiểu đường loại 2 tại Hoa Kỳ.

Tại Canada, từ 1977 đến 1997 số lượng nước ngọt có gas tiêu thụ đã tăng vọt lên 100% ở trẻ em theo tỉ lệ cứ bốn em thì có ba em uống các loại nước có gas mỗi ngày.

Trong một số lớn các em, các loại nước giải khát có gas đã chiếm lối 10% calories trong tổng số nhu cầu năng lượng cần thiết trong ngày.

Đây quả là một tỉ lệ quá lớn đối với một loại thức uống chả có ích gì cho sức khỏe hết nhưng ngược lại chúng còn chiếm chỗ các thức uống cần thiết như sữa và các loại nước ép trái cây.

Công ty Coca Cola và Pepsi Cola không ngừng tìm mọi cách để xâm chiếm thị trường, và khai thác thị hiếu hảo ngọt của dân chúng, đặc biệt là giới trẻ em, sinh viên học sinh.

 

Nước ngọt nhược năng (diet, zero calorie) có tốt không?

 

Thay thế nước ngọt có gas và nhiều đường bằng loại nước ngọt nhược năng hay nước kiêng (diet): Diet Coke , Coke zero, Diet Pepsi, v,v... là những thức uống chứa toàn chất ngọt hóa học như Aspartame,Acesulfame potassium không phải là một giải pháp tốt đẹp cho sức khỏe như mọi người thường lầm tưởng đâu

 

Nguyen Thuong Chanh 09Coke zero calorie cũng không khá vì hơn

 

Trên lý thuyết, nước giải khát diet, ít nhiệt năng sẽ giúp bớt đi tác hại của sự tăng cân, của bệnh tiểu đường loại 2 và của bệnh cao máu.
Thực tế cho thấy có thể là ngược lại.
Tạp chí Circulation số tháng 7/2007 của American Heart Association có đăng bài khảo cứu giá trị liên quan đến ảnh hưởng của hai loại nước ngọt, loại có đưòng và loại diet, trên  sự xuất hiện của triệu chứng biến dưỡng (metabolic syndrome).

Theo định nghĩa, triệu chứng biến dưỡng được xác định bởi các dấu hiệu sau đây:
- Dư cân (nguy cơ béo phì).
- Có hàm lượng insuline cao (nguy cơ bênh tiểu đường).
-Có hàm lượng chất béo glyceride cao (nguy cơ bệnh tim mạch).
-Có áp huyết cao (nguy cơ bị tai biến mạch máu não)
Ngoài ra, hội chứng biến dưỡng còn làm tăng thêm nguy cơ bị đứng tim (heart attack),  tiểu đường, hoặc có thể dẫn đến một vài loại ung thư.
Qua kết quả nghiên cứu, các nhà khoa học nhấn mạnh thêm một điểm ở đây là dù cho có uống nước ngọt loại nhược năng (diet) đi nữa thì sự nguy hiểm cho sức khỏe cũng y như mình uống nước ngọt có đường (regular).
Tóm lại, sự tiêu thụ  quá thường xuyên các loại nước có gas loại diet hay nước ngọt có đường regular cho thấy đó là một thói quen phản ảnh một lối sống không được lành mạnh cho lắm và rất có thể dẫn tới nhiều vấn đề sức khỏe trong tương lai.
Phòng bệnh không chỉ là việc thay thế nước ngọt có đường bằng loại nước diet mà thôi, nhưng  còn cần phải sửa đổi lối sống của chúng ta chẳng hạn như chỉ dùng những thức ăn thức uống trong lành, tinh khiết, bỏ rượu, bỏ thuốc cũng như cần phải chuyên cần vận động và tập thể dục.

 

Khuyến cáo của Tổ Chức Y Tế Thế Giới

Tổ chức Y tế Thế Giới (WHO) và Cơ Quan Lương Nông Quốc Tế (FAO) vừa phối hợp nghiên cứu và đồng khuyến cáo mọi người nên cắt giảm số calories do đường mang vào xuống dưới mức 10%. 

Nói một cách dễ hiểu, nếu tổng số nhu cầu của một người là 2000 calories/ngày, thì calories do đường tinh chế tạo nên phải thấp hơn 200.

Được biết, 1g đường cho 4 calories, 1 muỗng café đường có khoảng 16 calories và 1 lon  Coke regular chứa lối 9 muỗng đường tương đương với 145 calories. 

Mục đích của Cơ Quan Liên Hiệp Quốc là nhằm giúp ngăn chặn phần nào các loại bệnh mạn tính cũng như các bệnh về tim mạch, bệnh béo phì, bệnh tiểu đường và một vài loại cancer. 

Để duy trì một sức khỏe tốt, chúng ta cần theo đuổi  một chế độ dinh dưỡng ít dầu mỡ, ít đường, ít muối, không được dùng quá 2400 mg sodium hay 5g muối tương đương với 1 muỗng café muối ăn trong 1 ngày. 

Đồng thời cần phải ăn nhiều rau cải, trái cây tươi  và nên vận động, tập thể dục thường xuyên.

Chắc chắn là khuyến cáo nầy không làm hài lòng kỹ nghệ bánh kẹo và kỹ nghệ nước ngọt rồi. Một tài liệu khảo cứu mới vừa được phổ biến trong tạp chí JAMA, August 2004  cũng đưa kết luận là các loại nước ngọt classic hay regular như Coke, Pepsi, Soda….vì chứa quá nhiều đường nên là một trong nhiều nguyên nhân quan trọng làm gia tăng sự xuất hiện của bệnh tiểu đường type II ở Hoa Kỳ. 

 

Kết luận

Các nhà dinh dưỡng thường xếp các loại thức ăn thức uống bán trong máy (bánh, kẹo, chip, chocolat, Coca Pepsi, v.v...) vào nhóm tạp phẩm (junk food), không bổ dưỡng gì hết vì chứa nhiều calorie rỗng (empty calorie), nhiều đường, nhiều caffeine, nhiều gaz và chất hóa học...nhưng lại không có hoặc có rất ít vitamins.

Trong xã hội ngày nay, nước ngọt có gas nói chung, loại có đường cũng như loại diet, có mặt khắp mọi nơi.
Sử dụng nước ngọt có gas là một việc quá dễ dàng, quá đơn giản đối với mọi người.

Vấn đề là việc lạm dụng, uống quá nhiều và quá thường xuyên các loại nước ngọt mới thật sự có hại.

Tóm lại, sự tiêu thụ  quá thường xuyên các loại nước có gas loại diet hay nước ngọt có đường regular cho thấy đó là một thói quen phản ảnh một lối sống không được lành mạnh cho lắm và rất có thể dẫn tới nhiều vấn đề sức khỏe trong tương lai.


Phòng bệnh không chỉ là việc thay thế nước ngọt có đường bằng loại nước diet mà thôi, nhưng  còn cần phải sửa đổi lối sống của chúng ta chẳng hạn như chỉ dùng những thức ăn thức uống trong lành, tinh khiết, bỏ rượu, bỏ thuốc cũng như cần phải chuyên cần vận động và tập thể dục./.

 

 

           

Tài liệu tham khảo:

     

     *AHA Scientific Position on Carbohydrates & Sugars. Feb 10,2008

       http://www.americanheart.org/presenter.jhtml?identifier=4471

 

   *Matthias B. Schulze et al, Sugar- Sweetened Beverages, Weight Gain, and Incidence

        Of Type 2 Diabetes in Young and Middle-Aged Women; JAMA, August 25,

        2004, No 8

        http://jama.ama-assn.org/cgi/content/abstract/292/8/927

 

   *Passport santé.net. Sucré sans sucre et sans danger?

http://www.passeportsante.net/fr/Actualites/Dossiers/DossierComplexe.aspx?doc=edulcorant_do

 

   *CBC News. Diet soft drinks linked to health risks: study. july 24, 2007

http://www.cbc.ca/health/story/2007/07/24/sodapop-consumer.html

 

     * Nguyễn Thượng Chánh-Nuoc-lanh-tuyet-voi

        http://vietbao.com/a160802/nuoc-lanh-tuyet-voi

 

    *Susie Swithers,Terry Davidson. Study: Artificial sweetener may disrupt body’s ability to count calories. Behavorial NeuroScience, Purdue Univ. Indiana. July 2004

http://www.purdue.edu/UNS/html4ever/2004/040629.Swithers.research.html

 

     *Dr S.Hughes. Intensive-Glycemic- Control-Arm ACCORD Stopped.Medscape Feb12, 2008

http://www.medscape.com/viewarticle/570063

 

* Ravi Dingra MD et al. Soft drink consumption and risk of developing cardiometabolic risk factors and the metabolic syndrome in midle-age adults in the community. Circulation 2007; 116:480-488
http://circ.ahajournals.org/cgi/content/full/116/5/480

 

 

 

 

Montreal, 2020

 

 

 

                                                   HẾT

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Bản tin sau đây của nhà báo Layna Hong trên báo Medill Reports Chicago, nhan đề "Historically Republican Vietnamese American community shifting left, according to AAPI Data" (Cộng đồng người Mỹ gốc Việt vốn theo đảng Cộng hòa đang chuyển hướng sang cánh tả, theo dữ liệu của AAPI Data). Bản tin dịch như sau.
-- Venezuela nhượng bộ: Thả tù chính trị, Trump nói hủy oanh kích đợt II. -- Hoa kỳ chặn tàu dầu thứ năm – nắm toàn quyền phân phối dầu Venezuela. -- Iran: Dân Xuống Đường Biểu Tình rầm rộ dù nhà nước cắt Internet. -- Thượng Viện muốn giữ tay Trump ở Venezuela. -- Trump: sẽ gặp Machado và sẽ “vinh dự” nhận Giải Hòa Bình từ bà. -- Nga dùng hỏa tiễn siêu thanh mới, Kyiv thiệt hại nặng. -- Hạ Viện thông qua gia hạn trợ cấp y tế, dẫu khó thành luật. -- Hạ Viện phê chuẩn gói chi tiêu...
Chính phủ Hoa Kỳ đang nhanh chóng mở rộng việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong các quyết định về di trú và chiếu khán. Các hồ sơ di dân không chỉ được xem xét bởi các viên chức người thật mà còn bởi các hệ thống tự động có khả năng quét và phân tích khối lượng dữ liệu rất lớn. Các hệ thống này tìm kiếm sự khác biệt, thông tin bị thiếu và các yếu tố bất thường. Kết quả là, các đơn xin di dân đang được xem xét kỹ lưỡng hơn bao giờ hết.
Một phúc trình mới công bố của Quỹ Marshall Đức tại Hoa Kỳ (German Marshall Fund of the United States - GMF) cho rằng bất cứ hành động quân sự nào của Trung Cộng nhằm xâm chiếm Đài Loan đều sẽ đem lại hậu quả nghiêm trọng cho chính lục địa, từ kinh tế, quân sự đến xã hội và ngoại giao.
Sau đúng bốn thế kỷ gắn bó với đời sống dân chúng, dịch vụ bưu chính quốc doanh Đan Mạch sẽ chính thức ngưng phát thư tay. Vào ngày cuối năm, 30 tháng 12, lá thư cuối cùng đã được phát đi, khép lại một chương dài trong lịch sử liên lạc của xứ sở Bắc Âu này. Cơ quan đảm trách việc ấy là PostNord, công ty do nhà nước Đan Mạch và Thụy Điển cùng sở hữu, thành lập năm 2009 sau khi hai hệ thống bưu chính quốc gia sáp nhập. Từ sau mốc 30 tháng 12, PostNord vẫn tiếp tục phát bưu kiện tại Đan Mạch, trong khi dịch vụ phát thư tay tại Thụy Điển vẫn được duy trì.
Một tòa án tại thủ đô Paris hôm nay đã tuyên mười bị cáo phạm tội “tấn công mạng và vu khống” đối với bà Brigitte Macron, phu nhân Tổng thống Emmanuel Macron, vì loan truyền trên mạng xã hội lời đồn thất thiệt cho rằng bà vốn “sinh ra là đàn ông”. Theo phán quyết, tám nam và hai nữ, tuổi từ 41 đến 65, đều bị tòa kết án với các mức hình phạt khác nhau — từ tham dự khóa huấn luyện về tấn công mạng cho tới án tù treo tám tháng. Một số bị cáo là giáo viên, viên chức dân cử và chuyên viên điện toán.
Dịch cúm mùa đông năm nay đang lan mạnh khắp nơi ở Hoa Kỳ, đẩy số người đi khám bác sĩ vì triệu chứng giống cúm lên mức cao nhất trong gần ba mươi năm. Theo số liệu của CDC, từ đầu mùa đến nay đã có khoảng 5.000 người chết vì cúm, trong đó có chín trẻ em. Trong tuần kết thúc ngày 27 tháng 12, gần 1 trong 10 lượt khám ngoại trú trên toàn quốc — tương đương 8,2% — vì các triệu chứng như sốt, đau họng, mệt rã rời và đau nhức mình mẩy. Đây là mức cao nhất kể từ khi CDC bắt đầu theo dõi dữ liệu này vào năm 1997. Tính đến nay, cúm đã gây hơn 11 triệu ca bệnh và khoảng 120.000 ca phải nhập viện.
Công ty Boston Dynamics, thuộc quyền kiểm soát của Hyundai, vừa chính thức giới thiệu thế hệ mới của robot hình người Atlas do Boston Dynamics phát triển tại CES 2026. Đây là lần đầu tiên Atlas được trình diễn công khai trước đông đảo công chúng, và cũng là dấu mốc cho thấy robot hình người đã rời phòng thí nghiệm để bước vào môi trường sản xuất thực tế. Trên sân khấu một khách sạn ở Las Vegas, Robot Atlas — cao ngang người thật, có hai tay hai chân — tự đứng dậy từ mặt sàn, đi lại nhẹ nhàng, vẫy tay chào khán giả và xoay đầu quan sát xung quanh. Trong buổi trình diễn, robot được một kỹ sư điều khiển từ xa, nhưng Boston Dynamics cho biết phiên bản thực tế sẽ có khả năng tự vận hành độc lập.
Paris by Night hân hạnh kính mời quý khán thính giả tham dự hai buổi văn nghệ sẽ diễn ra vào lúc 2:00 chiều và 7:30 tối Chủ Nhật 1 tháng 2 năm 2026 với chủ đề “O Sen Ngọc Mai – Từ Giọng Hát Em” tại rạp Pechanga Theater bên trong Pechanga Resort Casino. Trong những năm tháng gần đây, những tài năng nghệ thuật ở Việt Nam, nhất là trong lãnh vực âm nhạc, mau chóng nổi bật trong văn nghệ đại chúng. Người yêu nhạc đi từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác trước sự xuất hiện của rất nhiều khuôn mặt trẻ đẹp và xuất sắc trong việc trình bày và diễn tả những âm điệu cổ điển lẫn tân thời khiến người nghe không khỏi cảm thấy như được nhìn thấy sự kết nối liên tục của dòng nhạc một thời với khuynh hướng đổi mới sinh động hơn của ngày nay. Khán giả sành điệu cũng kỳ vọng được thưởng thức những ca khúc, những khuôn mặt, giọng ca thực sự có thể tiếp nối thế hệ đi trước để thổi lửa vào nền âm nhạc Việt Nam trong cũng như ngoài nước
Trong Thiền Tổ Sư, thường nói rằng hễ thấy bản tâm xong mới biết tu, còn chưa thấy được thì chỉ là đi mù mờ trong đêm, cứ như chặp sáng chặp tối, không biết gì để tu. Bởi vì, chưa thấy gốc của tâm thì mọi chuyện tu chỉ là tu nơi ngọn của tâm, chỉ mất thêm thì giờ, cho dù là có phước đức. Tuy nhiên, Đức Phật nói rằng thân và tâm đều là rỗng không, vậy thì lấy gì mà gọi là gốc của tâm, hay ngọn của tâm.
-- Minnesota: Bà Mẹ Ba Con 37 Tuổi Bị ICE Bắn Chết; Video Cho Thấy Viên Đặc Vụ ICE Không trong lộ trình xe. -- Hạ Viện Thông Qua Gia Hạn Trợ Cấp Y Tế, Phớt Lờ Lãnh Đạo Cộng Hòa Ra Sức Cản. -- Trump Rút Mỹ Khỏi Công Ước Khí Hậu LHQ; Dư Luận Quốc Tế Phẫn Nộ. -- Bộ Nội An Hối Thúc Người Venezuela Về Nước, Nhưng Nỗi Sợ Chế Độ Maduro Chưa Tan. -- Thăm Dò Mới: Cử Tri Đảng Cộng Hòa Quay Sang Ủng Hộ Mạnh Chiến Dịch Venezuela Của Trump. -- Châu Âu Vạch Lằn Ranh Đỏ Vụ Greenland, Sau Một Năm Cố Xoa Dịu Trump. -- Trump Đòi Nâng Ngân Sách Quốc Phòng 2027 Lên 1.500 Tỷ, Kêu “Thời Thế Hiểm Hóc”. -- Trump Chặn Giới Đầu Tư Thâu Tóm Nhà Ở, Nói Để Hạ Sốt Giá Nhà. -- Tháp Dinh Dưỡng RFK Jr.: Thịt, Phô Mai, Rau Quả Lên Đầu Bảng. -- Hai Người Chết Trong Vụ Nổ Súng Bãi Đậu Xe Nhà Thờ Salt Lake City. -- Chính Quyền Trump Tính Cắt Hàng Tỷ Đô Ngân Khoản Giữ Trẻ California. -- Mỹ Giữ Quyền Kiểm Soát Dầu Venezuela “Vô Thời Hạn”. -- Giáo Sư Sa Thải Vì Bài Về Charlie Kirk Được Phục Chức, Lãnh 500.00
Sáng Thứ Tư, tại khu Nam Minneapolis, một nhân viên thuộc Cơ quan Di trú và Thuế quan Hoa Kỳ (ICE) đã nổ súng bắn chết một phụ nữ trong lúc lực lượng liên bang thi hành chiến dịch truy quét di dân. Vụ nổ súng ngay lập tức làm dấy lên biểu tình và phản ứng gay gắt từ chính quyền địa phương.
-- Trump Duy Trì Quyền Kiểm Soát Dầu Mỏ Của Venezuela ‘Vô Thời Hạn’. -- Mỹ Phát Động Chiến Dịch Thu Giữ Tàu Chở Dầu Venezuela Treo Cờ Nga. -- Giá Dầu Toàn Cầu Giảm Sau Khi Trump Nói Venezuela Nộp 50 Triệu Thùng Dầu Cho Mỹ. -- Thì Ra Đây Là Lý Do Chính Trump Bắt Cóc Maduro. -- Dân Chủ Thắng Đậm Ở Thượng Viện Tiểu Bang Virginia. -- Trump Cảnh Báo Cộng Hòa: ‘Nếu Không Thắng Giữa Kỳ, Tôi Sẽ Bị Luận Tội’. -- Warner Bros. Discovery Chính Thức Chọn Netflix. -- Trump Và Đồng Minh: ‘Cuba Sẽ Bị Tiêu Diệt Năm Nay Hoặc Năm Sau’. -- Vợ Chồng Nicole Kidman Ly Dị Sau 19 Năm Chung Sống. -- Các Quốc Gia Châu Âu Cam Kết Đưa Quân Đội Vào Ukraine.
-- Năm năm ngày bạo loạn Quốc Hội 6/1/2021 – 6/1/2026. -- Làn sóng đòi luận tội Trump gia tăng sau chiến dịch quân sự tại Venezuela. -- Tập Đoàn Phát Thanh Công Cộng bỏ phiếu giải thể sau khi mất ngân sách liên bang. -- Dân Biểu Cộng Hòa Doug LaMalfa, California, đột ngột qua đời ở tuổi 65. -- Bộ Nội An Mỹ buộc tội Hilton Hotels hủy đặt phòng của nhân viên ICE tại Minnesota. -- Thủ tướng Đan Mạch cảnh báo nếu Mỹ chiếm Greenland, NATO có thể tan rã. -- Cộng Hòa lo Trump sa lầy vào chiến lược “xây dựng quốc gia” tại Venezuela. -- TNS Rand Paul chỉ mặt Lindsey Graham là người “giựt dây” Trump trong vụ Maduro. -- Vẫn còn hơn 2 triệu hồ sơ Jeffrey Epstein chưa được công bố. -- Lãnh đạo đối lập Venezuela Maria Corina Machado muốn trao Nobel Hòa Bình cho Trump. -- Cô giáo mẫu giáo bị bắt ngay trên sóng truyền hình sau khi chỉ trích Trump và chiến dịch Venezuela. -- Chính quyền Trump ngưng gần 10 tỉ Mỹ kim trợ cấp xã hội tại 5 tiểu bang Dân chủ....
FORT HOOD, Pennsylvania - Thiếu tá Prasert Ammartek đã sống một cuộc đời được định hình bởi kỷ luật và sự phục vụ. Thiếu tá đã trải qua 19 năm làm nhà sư Phật giáo trong rừng và 14 năm phục vụ trong Quân đội Hoa Kỳ. Ngày nay, Thầy kết hợp cả hai con đường đó trong vai trò là một tuyên úy và là người cố vấn cho các binh sĩ.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.