Hôm nay,  

Tân Thực Dân Thế Kỷ Xxi

08/01/202512:15:00(Xem: 4154)

trump nqk

 

Những gì Trump làm trong thời gian qua thể hiện bản chất thực dân không thể chối cãi được của ông ta. Từ việc Trump ủng hộ Putin xâm lăng Ukraine, ca ngợi Putin là thiên tài, dọa chiếm kênh đào Panama, cho đến việc công nhận Golan Heights là một phần lãnh thổ của Israel sau khi nước này chiếm đoạt được của Syria.

 

Chủ đích của chủ nghĩa thực dân là dùng sức mạnh quân sự và kinh tế để chiếm đóng hoặc kiểm soát các vùng lãnh thổ hoặc dân tộc nước ngoài với mục đích khai thác tài nguyên thiên nhiên, bóc lột lao động, trồng trọt, thị trường và có thể đưa dân từ mẫu quốc đến định cư ở thuộc địa. Chủ nghĩa đế quốc thường đồng nghĩa với chủ nghĩa thực dân. Giống như chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa đế quốc cũng liên quan đến sự kiểm soát chính trị và kinh tế đối với một lãnh thổ phụ thuộc.

 

Khi Trump lên nắm chính quyền trong nhiệm kỳ I, ngay lập tức Trump quyết định di chuyển tòa đại sứ Hoa Kỳ từ Tel Aviv tới Jerusalem, gián tiếp công nhận phần đất này là của Do Thái. Trên thực tế, thành phố lâu đời nhất trên thế giới này được coi là linh thiêng đối với ba tôn giáo lớn của Abraham - Do Thái Giáo, Cơ Đốc Giáo và Hồi Giáo. Cả Israel và Palestine đều tuyên bố Jerusalem là thủ đô của họ nhưng đều không được quốc tế công nhận rộng rãi. Quyết định của Trump đặt Hoa Kỳ vào thế cô lập.

 

Do Thái có tổng cộng 96 tòa đại sứ. Chỉ có sáu tòa đại sứ đặt trụ sở tại Jerusalem, số còn lại ở Tel Aviv. Sau khi Hoa Kỳ thực hiện việc dời tòa Đại Sứ về Jerusalem vào tháng 5, 2018, năm nước khác làm theo trong những năm sau đó là Guatemala, Honduras, Kosovo, Papua New Guinee, và Paraquay.

 

Trump hỗ trợ cuộc đảo chánh bất thành ở Venezuela vào 2019 nhằm lật đổ chính quyền Nicholas Maduro. Mục tiêu của Trump là kho dự trữ dầu không lồ hơn 300 tỉ thùng của nước này. Lãnh tụ đảo chánh là Juan Gaido được mời vào Nhà Trắng. Trump đã gọi Gaido là "Mr. President". Mike Pompeo, Ngoại trưởng Hoa Kỳ, tuyên bố "Chính phủ Hoa Kỳ hoàn toàn ủng hộ người dân Venezuela trong việc tìm kiếm tự do và dân chủ".

 

Cuộc đảo chánh không được các sĩ quan cao cấp Venezuela ủng hộ nên đã thất bại chỉ trong vòng hai tháng. Ngoại giao vụng về của chính quyền Trump làm Hoa Kỳ bẽ mặt trên chính trường quốc tế.

 

Trong buổi họp báo vào ngày 7/1/2025 tại Mar-a-Lago, Tổng Thống đắc cử Donald Trump tuyên bố rằng Hoa Kỳ rất cần đảo Greenland vì lý do an ninh, để bảo vệ thế giới tự do. Trump từ chối loại trừ việc sử dụng lực lượng quân sự hoặc kinh tế để chiếm lãnh thổ từ Đan Mạch, một đồng minh của Hoa Kỳ. Ông cũng đe dọa áp đặt thuế quan đối với Đan Mạch nếu nước này từ chối.

 

Vào năm 2023, chính phủ Đan Mạch đã công bố một báo cáo chi tiết về Greenland có tiềm năng như một mỏ khoáng sản có giá trị phong phú. Hòn đảo Bắc Cực có "điều kiện thuận lợi cho sự hình thành của sự lắng đọng quặng, bao gồm nhiều nguyên liệu thô quan trọng khoáng sản."

 

Các tảng băng và sông băng rộng lớn của Greenland đang nhanh chóng thoái lui khi trái đất ấm lên qua việc biến đổi khí hậu. Sự tan chảy của băng có thể cho phép khoan dầu và khai thác các khoáng sản như đồng, lithium, niken và coban. Những khoáng chất đó nguồn lực rất cần thiết cho các ngành công nghiệp phát triển nhanh chóng sản xuất tuabin gió, đường dây truyền tải, ắc quy và xe điện.

 

Băng tan ở Bắc Cực cũng đang mở ra các tuyến vận chuyển ngắn hơn và hiệu quả hơn. Đường hàng hải qua Biển Bắc Cực từ Tây Âu đến Đông Á ngắn hơn khoảng 40% so với đi thuyền qua kênh đào Suez. Lưu lượng tàu ở Bắc Cực đã tăng 37 phần trăm trong 10 năm qua theo một báo cáo gần đây của Artic Council.

 

Trên đây là những lý do chính khiến Trump chú ý đến việc chiếm đoạt Greenland, theo một trong những cố vấn của ông là Robert C. O’brien, mặc dù ông đã nhiều lần gọi biến đổi khí hậu là một "trò lừa bịp". Trump tìm thấy kho vàng ở dưới tảng băng phía bắc Đại Tây Dương.

 

Sau cuộc họp báo của Tổng Thống đắc cử Donald Trump, chính phủ Đan Mạch đã mạnh mẽ khiển trách đề xuất này, nói rằng hòn đảo lớn nhất thế giới không phải để bán.

 

Greenland, hòn đảo lớn nhất thế giới, là một phần của Đan Mạch trong 600 năm mặc dù 57,000 người dân của nó hiện đang tự lo công việc nội bộ của riêng họ. Các chính phủ lãnh đạo hòn đảo nhằm mục đích cuối cùng là giành độc lập.

 

Ông Lars Rasmussen, Bộ Trưởng Ngoại Giao Đan Mạch cho biết rằng Greenland có thể trở nên độc lập nếu cư dân ở đây muốn, nhưng Greenland sẽ không trở thành một tiểu bang của Hoa Kỳ.

 

Tham vọng của Trump gây bất bình trong khối đồng minh NATO. Ngoại trưởng Pháp, Jean-Noel Barrot, cho biết châu Âu sẽ không để các quốc gia khác tấn công biên giới có chủ quyền của họ, mặc dù ông không tin vào Mỹ sẽ xâm lược. Một phát ngôn viên của chính phủ Đức cho biết Berlin giữ nguyên tắc rằng biên giới không được thay đổi bằng vũ lực. Một phát ngôn viên của Ủy ban châu Âu cho biết chủ quyền của các quốc gia thành viên EU phải được tôn trọng.

 

Thực dân Pháp giành được quyền kiểm soát miền bắc Việt Nam sau chiến thắng Trung Quốc trong Chiến tranh Trung-Pháp (1884–85). Đông Dương thuộc Pháp được thành lập vào ngày 17-10-1887 bao gồm An Nam (Trung Kỳ), Tonkin (Bắc Kỳ). Cochinchina (Nam Kỳ) và Campuchia; Lào được thêm vào sau cuộc khủng hoảng Pháp-Xiêm năm 1893.

 

Pháp xâm lược Việt Nam do quyết định của Napoléon III vào tháng 7 ,1857. Bên ngoài Pháp tuyên truyền là để truyền đạo Thiên Chúa Giáo, nhưng thực sự là để tìm kiếm thị trường và khai thác tài nguyên thiên nhiên ở nước ngoài phục vụ nhu cầu của chủ nghĩa tư bản Pháp đang bành trướng mạnh mẽ kể từ 1850. Gạo, bắp, cà phê, trà, gỗ, cao su, than đá và các khoáng sản khác là những tài nguyên chính mà thực dân Pháp khai thác.

Tân thực dân cũng hành xử như thực dân Pháp, Anh, Hòa Lan, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Ý, Bỉ và Đức vào thế kỷ XVIII và XIX.

 

Ngày nay không thiếu gì con cháu của nạn nhân thực dân Pháp sẵn sàng tôn thờ Trump, một tân thực dân của thế kỷ XXI.

 

THAM KHẢO

 

(1) Abby Rogers, “The 10 Greatest Empires In The History Of The World,” Business Insider, November 9, 2011.

(2) Stine Jacobsen, Jacob Gronholt-Pedersen, “Greenland may become independent, but not a U.S. state, Denmark says,” Reuters, January 8, 2025.

(3) Minho Kim, “Why Does Trump Want Greenland?” New York Times, January 7, 2025.

(4) Wikipedia, “French Indochina”, January 8, 2025.

 

Ý kiến bạn đọc
02/02/202502:16:12
Khách
Thực dân đưa đến các chiến tranh xâm luợc trên thế giới từ thế kỷ 16 đến 21. Ða số chiến tranh lớn trong 5 thế kỷ qua là do thực dân gây ra. Nếu thực dân Pháp không chiếm VN thì VN đã không rơi vào tay Cộng Sản. Nay Trump lại chủ truơng thực dân xâm luợc ở thế kỷ 21 thì nuớc Mỹ và thế giới có nguy cơ đi đến thế chiến III.
Sau năm 2000, Mỹ là quốc gia giết nguời nhiều nhất trên thế giới, hơn Nga và TQ, qua chiến tranh tại Trung Ðông. Ðây là nghiệp báo mà nuớc Mỹ phải trả.
14/01/202500:33:23
Khách
Đừng nghe những gì tên này nói mà hãy nhìn kỹ những gì tên này làm.
09/01/202504:04:46
Khách
1) Đối với những người cuồng Trump,những bài báo cũng như những phân tích về Trump,sẽ không thay đổi được.
Tôi nghĩ nếu cái xấu không thay đổi được , có lẽ phớt lờ nó.Càng nhắc đến Trump,càng nói đến Trump ( dù mạ lỵ) cũng làm ông ta mong muốn mà thôi!
Cứt thối, không nên chọc...
Kính
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
09/01/202600:00:00
Người Việt mình, nói cho gọn, là dân có rất nhiều ý kiến. Chuyện gì cũng bàn — bóng đá, chính trị, kinh tế, đến cả… triết học. Ấy vậy mà khi đụng đến nghệ thuật, nhiều người lại im lặng lạ kỳ: nghe người ta khen thì gật, thấy đông người thích thì “ừ, chắc hay đó”, sao cũng được, miễn không phải động não. Một chương trình ca nhạc làm ẩu, ánh sáng lòe loẹt, tiết mục chắp vá — vẫn được tung hô “hoành tráng”. Một không gian trang trí lủng củng, rối mắt, thiếu tiết điệu, thiếu khoảng lặng để mắt nghỉ — vẫn được tán tụng “rực rỡ”. Một cuốn sách lỏng lẻo, thiếu nội dung, không bố cục, chữ nghĩa vênh váo, vẫn được gắn nhãn “sản phẩm văn hóa”. Ca sĩ giọng yếu, phát âm ngọng nghịu, chỉ cần ngân chút “mùi mẫn” là thành “có hồn”.
09/01/202600:00:00
Trong buổi họp báo tại Mar-a-Lago ngày 3 tháng 1 năm 2026, Trump nói rất thẳng. Mục tiêu của Hoa Kỳ tại Venezuela không phải là điều gì mờ ám hay úp mở. Trái lại, ông nêu ra ít nhất bốn mục tiêu, rõ ràng đến mức không thể hiểu lầm: giành thêm quyền tiếp cận dầu hỏa Venezuela; chặn đường ma túy; cắt dòng di dân; và đưa Venezuela trở lại con đường dân chủ. Vấn đề không nằm ở chỗ thiếu minh bạch. Vấn đề nằm ở chỗ bốn mục tiêu ấy không thể cùng tồn tại. Mỗi mục tiêu, nếu xét đến cùng, đều mâu thuẫn với ít nhất một mục tiêu khác. Có mục tiêu này thì phải hy sinh mục tiêu kia. Và khi sự hy sinh ấy xảy ra, ưu tiên thật sự của Washington sẽ lộ diện.
08/01/202611:41:00
Hôm qua, thứ Tư, bà Renee Nicole Good, 37 tuổi, người mẹ ba con ở Minneapolis, lãnh ba phát đạn từ tay đặc vụ ICE – chết ngay giữa đường. Chính quyền Trump qua bà Tricia McLaughlin – thư ký báo chí Bộ Nội An – nhả ngay kịch bản: "Bà ta là 'kẻ bạo loạn hung hãn', dùng xe cán lính, lính bắn tự vệ!" Bà Kristi Noem – bộ trưởng Nội An – vội phong cho nạn nhân danh hiệu "khủng bố nội địa", như thể bà này là du kích ISIS cầm lựu đạn xông vào Nhà Trắng. Chẳng chứng cớ chi hết, chỉ có miệng lưỡi chính trị nhả khói cho vừa kịch bản. Tổng thống Trump xem video một cái là phán: "Bà ta hành động kinh tởm, không phải 'cố tông' mà tông thật!" Ủa, video rõ mồn một: xe bà lùi nhẹ rẽ phải chạy trốn, lính ICE lành lặn bước đi sau đó. Cảnh sát trưởng Minneapolis Brian O’Hara xác nhận: "Chỉ bà ấy bị trọng thương!" Nhưng nhằm nhò gì, Trump-Noem cần kịch bản phải thế thì nó phải thế!
06/01/202619:47:00
Hôm nay, một dòng chữ xuất hiện nhiều trên mạng xã hội: “Jan 06 – Never Forget.” Nếu Donald Trump bị ám ảnh bởi cuộc tranh cử thất bại năm 2020 như thế nào thì vết thương của Đồi Capitol về một ngày bạo loạn cũng hằn sâu như thế. Khác biệt ở chỗ, rồi sẽ có một ngày, khi ra đi, Trump không thể nhớ mình đã từng thua ông Joe Biden. Nhưng vết sẹo của cuộc bạo loạn và hành động của người khởi xướng, vĩnh viễn đi vào lịch sử.
05/01/202618:16:00
Đức Giáo Hoàng Leo XIV, vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên trong lịch sử, đã công khai phản đối chiến dịch quân sự của Trump. Trong buổi đọc kinh vào Chủ Nhật tại Quảng Trường Thánh Phêrô, ngài cho biết ông đang theo dõi sát sao diễn biến tình hình ở Venezuela và kêu gọi tôn trọng chủ quyền và nhân quyền của quốc gia này. Một vị giáo hoàng người Mỹ chỉ trích một tổng thống Mỹ vì vi phạm chủ quyền của một quốc gia khác là một biến cố lịch sử. Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres bày tỏ "quan ngại sâu sắc" về các cuộc tấn công của Mỹ, người phát ngôn của ông dẫn lời ông nói rằng điều này có thể "tạo ra một tiền lệ nguy hiểm". Tiếng nói chỉ trích mạnh mẽ nhất ở Âu Châu là từ Ngoại Trưởng Pháp, Jean-Noël Barrot. Ông đã tuyên bố chiến dịch bắt giữ Maduro "vi phạm nguyên tắc không sử dụng vũ lực, nguyên tắc nền tảng của luật pháp quốc tế".
02/01/202609:30:00
Tổng thống Donald Trump trong năm đầu của nhiệm kỳ thứ hai tập trung vào những chính sách nhập cư, quốc phòng, thương mại và chính sách đối nội, bao gồm tăng cường kiểm soát biên giới, áp đặt thuế quan mới, tạm dừng tuyển dụng nhân viên liên bang, cùng với những biến đổi lớn trong các cơ quan liên bang như Bộ Giáo dục. Ông cũng không quên tìm cách trả thù những nhân vật đối lập.
02/01/202600:00:00
Thế giới sau mười năm như một bản đồ chằng chịt vết thương. Số cuộc chiến đang diễn ra tăng nhanh, nhiều nơi đẫm máu, nhiều nơi âm ỉ chỉ chờ bùng nổ. Trong số đó, bảy điểm nóng sau đây đáng được theo dõi đầu năm 2026.
31/12/202514:02:00
Những ngày cuối năm, dán mắt vào màn hình giữa tiếng ồn ào của mạng xã hội, một câu hỏi tuy cũ nhưng vẫn luẩn quẩn trong đầu người làm báo: vì sao chúng ta vẫn viết?
26/12/202510:43:00
Từ 61% đến 74% dân Mỹ nghĩ rằng Trump đã đưa nước Mỹ đi sai hướng.
26/12/202500:00:00
Có những người sanh ra trong chiến tranh, lớn lên theo với chiến tranh và vẫn theo dõi âm thầm mọi biến động trong chiến tranh. Không thoát khỏi mọi ám ảnh thì âm thầm sống với ám ảnh…ta xin tạm gọi đó là một sự hỗn loạn ổn định. Và sự hỗn loạn ổn định đó ở rải rác mọi nơi… như một nỗi đau kinh niên, trầm kha, dai dẳng ở mọi lãnh vực của con người. Nga phát động chiến dịch xâm lăng lãnh thổ Ukraine từ năm 2022 mà Putin gọi là một chiến sự đặc biệt, đó là một cuộc chiến tiêu hao, đúng ra là muốn đánh mau, thắng gọn, nhưng rồi đã ba bốn năm qua, cuộc chiến đi vào một đường hầm hun hút!
“Đây là quan điểm của người viết, không nhất thiết là quan điểm của Việt Báo.”


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.