Hôm nay,  

Cộng Hòa Bê Bối?

15/04/201000:00:00(Xem: 11118)

Cộng Hòa Bê Bối"

Vũ Linh

Cách chức ông chỉ củng cố hình ảnh đảng Cộng Hòa là đảng của mấy anh da trắng kỳ thị...

Trong bài viết gần đây “Chính Quyền Dân Chủ Thanh Liêm Hơn"”, kẻ viết này đã ghi nhận: “Đảng Cộng Hòa hình như học được bài học, hết lem nhem, hay ít ra thì ta cũng không thấy báo chí đăng tin lem nhem nào của Cộng Hòa nữa”.
Có lẽ tác giả phải có lời xin lỗi cùng độc giả vì đã viết … hơi quá sớm.
Thiên hạ tưởng rằng một số lớn chính khách đảng Cộng Hòa, sau hàng loạt xì-căng-đan về những lem nhem tiền bạc, tình dục, lạm quyền,… đã bị dân Mỹ mời về nhà đi câu cá, thua đậm trong hai cuộc bầu cử năm 2006 và 2008 liền tù tì. Và như vậy, tất đã học được bài học và sẽ cư xử phải đạo và phải phép chính trị hơn. Nhưng chứng nào tật nấy, khó trị!
Báo chí gần đây đăng tải tin tức về chuyện lem nhem mới của đảng Cộng Hòa.
Điều đáng nói bây giờ không phải là chuyện của mấy ông dân biểu hay nghị sĩ nữa, mà là chuyện của… ông Chủ Tịch đảng! Ông Michael Steele.
Ông Steele là một luật sư rất thành công trong nghề, nhưng với một thành tích chính trị không mấy gì đặc biệt. Ông đắc cử Phó Thống Đốc tiểu bang Maryland, là tiểu bang có thành phần cử tri da màu đông đảo. Sau bốn năm ngồi chơi xơi nước như tất cả các ông “phó”, ông ra tranh cử thượng nghị sĩ, nhưng thất bại, và rút lui về làm bình luận viên cho vài chương trình truyền hình.
Năm 2008, đảng Dân Chủ xôi động vì ngôi sao sáng đang lên Barack Obama, một người da đen. Đến tháng 11, như ta đã biết, ông Obama đắc cử tổng thống. Đảng Cộng Hòa không muốn chịu thua, bèn mau mắn bầu ông Steele, cũng là một người da đen, làm Chủ Tịch đảng  - hay đúng hơn, là Chủ Tịch Ủy Ban Toàn Quốc của đảng (Chairman of the Republican National Committee). Hiển nhiên để chứng minh mình cũng không thua gì Dân Chủ, cũng không có gì là kỳ thị. Cũng là lúc đảng Cộng Hòa quảng bá ngôi sao mới của đảng, Thống Đốc Louisiana, Bobby Jindal, một người gốc Ấn Độ. Thêm một bằng chứng Cộng Hòa không kỳ thị. Đảng cũng cố gắng khuyến khích những khuôn mặt mới lạ như các ông Cao Quang Ánh, Trần Thái Văn, để xác định tính đa dạng của đảng.
Trên quan điểm chính trị, ông Steele là người bảo thủ: chống hôn nhân đồng tính, chống phá thai, chống những can dự quá lớn của Nhà Nước, ủng hộ các biện pháp mạnh chống khủng bố, không tin chuyện hâm nóng địa cầu, chống lại các chương trình vĩ đại, tốn kém như chương trình kích cầu kinh tế, cải tổ y tế của TT Obama, v.v...
Sau khi đắc cử Chủ Tịch đảng, ông Steele đã bỏ thời giờ đi chu du khắp nước, để tổ chức cơ cấu đảng cũng như vận động gây quỹ cho đảng và cho các ứng viên của đảng. Đúng theo tổ chức đảng phái của Mỹ, vận động tiền bạc là vai trò thực sự của Chủ Tịch Ủy Ban Toàn Quốc, chứ ông không có quyền quyết định chính sách hay nhân sự gì. Ông cũng rất bận rộn họp báo, mạnh mẽ chỉ trích chính quyền Obama. Đảng Cộng Hòa không có nhiều khuôn mặt da màu, nên ông Steele đi khắp nơi để chỉ trích ông tổng thống da màu là điều tốt thôi.
Rồi bất ngờ câu chuyện mấy ông Cộng Hòa đi viếng một hộp đêm ở Hollywood, gần trung tâm Los Angeles, nổ bùng ra. Một số mạnh thường quân trẻ (young donors) của đảng Cộng Hòa đi chơi tối tại một hộp đêm. Chi phí gần hai ngàn đô do một mạnh thường quân trả, sau đó được bà Allison Meyers, phụ trách vấn đề liên lạc vận động khối mạnh thường quân trẻ này lấy tiền quỹ của đảng bồi hoàn lại. Đã vậy, cái hộp đêm lại là loại khá đặc biệt, giải trí khách bằng những màn S&M, sado-machosist. Văn hoá An Nam ta không có mấy cái trò quái quỷ bệnh hoạn này thành ra chưa biết phải dịch như thế nào cho sát nghĩa, chữ "khổ dâm" có người xài coi bộ chưa đủ khổ. Đại khái, sado-macho là kẻ khoái làm người khác khổ lại gặp kẻ bị khổ mới thấy khoái. Tr ên sân khấu thì đây là những màn show tình dục mang nặng mùi bạo hành, trong đó các giai nhân tài tử mặc quần áo bằng da màu đen hở hang, xiềng xích nhau lại rồi hành hạ nhau bằng roi vọt,…
Câu chuyện bị xì ra trên báo cả nước.
Ông Steele ra lệnh sa thải bà Meyers, bắt những “bị can” tham gia cuộc vui đêm đó phải hoàn trả tiền du hý lại cho đảng. Ông cũng mau mắn cải chính tin ông có mặt tại hiện trường. Có điều dường như là ông Steele có mặt tại Los Angeles trong thời gian đó, và ông từ chối bồi hoàn lại tiền chuyến đi của ông. Một chuyến đi rất đắt tiền. Vì ông Chủ Tịch có cái tật là xài rất sang, đi đâu cũng thuê tàu bay riêng, và thuê xe limo, tức là loại xe dài lê thê chục thước, trong đó có bar với đủ loại rượu đắt tiền. Trước đó, ông đã bỏ cả  chục ngàn ra sửa sang lại văn phòng Chủ Tịch của ông.
Theo ông Dick Morris, một cựu phụ tá của TT Clinton, thì trong năm 2009, ông Steele gây quỹ cho đảng được đâu một trăm triệu đô, nhưng đồng thời lại xài nhiều hơn vậy khá nhiều cho các công tác vận động tranh cử kể cả chi phí cho ông Chủ Tịch, tức là khiến đảng rốt cuộc bị… lỗ!
Chẳng những ông Chủ Tịch đảng, mà ngay cả các viên chức cao cấp trong Ủy Ban Toàn Quốc cũng mau mắn noi theo gương xài xang và gửi biên lai về cho đảng. Người ta khám phá ra trong cả ngàn biên lai tiền “văn phòng phẩm” có rất nhiều món hàng đắt giá chẳng có liên hệ gì đến “văn phòng” như quần áo hiệu, nước hoa và mỹ phẩm, nhà hàng, khách sạn, xe limo, …
Ông Steele này còn có một đặc điểm nữa: chuyên môn ăn nói vung vít, không khác gì ông tướng “Râu Kẽm” của chúng ta hồi xưa, khiến mấy anh phụ tá suốt ngày phải đi theo cải chính hay giải thích.


Cách đây không lâu, ông lớn tiếng chỉ trích Rush Limbaugh, một bình luận gia trên đài phát thanh, thần tượng của hàng chục triệu dân bảo thủ. Lời đả kích tạo nên một luồng sóng chống đối, khiến vài ngày sau ông phải chính thức rút lại lời và xin lỗi ông Limbaugh. Mới đây và nghiêm trọng hơn nữa, ông tuyên bố vấn đề phá thai là một sự “lựa chọn cá nhân” (individual choice). Cả đảng Cộng Hòa và khối bảo thủ lên cơn sốt. Ông Chủ Tịch đảng Cộng Hòa mà đi theo phe cấp tiến chấp nhận phá thai là chuyện lựa chọn của mỗi người" Hoàn toàn ngược lại quan điểm bảo thủ tôn trọng mạng sống của bào thai! Vài ngày sau, dĩ nhiên ông Steele đã phải ra thông cáo phân trần. Nhưng sự giải thích lòng vòng chẳng thỏa mãn ai hết.
Đây là những tin có thể nói là thuộc loại đại họa cho đảng Cộng Hòa. TT Obama và đảng Dân Chủ đang gặp đủ thứ khó khăn, và mọi người dự đoán có thể bị thua lớn trong kỳ bầu cử tháng 11 cuối năm nay, và như vậy đảng Cộng Hòa có hy vọng sẽ chiếm được một số ghế đáng kể, biết đâu chiếm lại được cả vị thế đa số tại cả thượng viện lẫn hạ viện không chừng. Và đảng đang tìm mọi cách để khai thác lợi thế đó, tấn công TT Obama và đảng Dân Chủ không ngừng nghỉ, từ các chuyện chính sách lớn lao như kích cầu kinh tế và, gần đây nhất, cải tổ y tế, cho đến các chuyện lem nhem của các chính khách Dân Chủ. Cộng Hòa tràn trề hy vọng lật ngược thế cờ, nắm lại thế chủ động ít nhất cũng là trong ngành lập pháp.
Con đường hoan lộ đang mở lớn thì bất ngờ lại gặp những chuyện vớ vẩn này! Nó chỉ nhắc nhở dân Mỹ những cái bê bối quá mức của mấy ông chính khách Cộng Hòa dưới thời Bush. Tệ nhất là cái kiểu giải trí quái gở trong hộp đêm Hollywood đã phá tan ngay mọi cố gắng gây dựng hình ảnh đảng Cộng Hòa như là đảng của giá trị gia đình, đối lại với những hình ảnh đồng tính, tự do phá thai, mèo chuột với con rơi con rớt, tài tử xi-nê-ma với những xì-căng-đan tình ái, v.v.. của phe cấp tiến và đảng Dân Chủ.
Quan trọng hơn cả, nhiều mạnh thường quân đã dè dặt hơn trước mỗi lần gửi tiền yểm trợ đảng Cộng Hòa. Chính trị ở cái xứ Cờ Hoa này, không có tiền thì miễn bàn đến. TT Obama đắc cử một phần lớn nhờ đã vận động được bẩy trăm triệu để tranh cử, bỏ xa bà Hillary hay ông McCain.
Những chuyện hộp đêm Hollywood và tiêu xài vung vít gây bất mãn lớn trong khối bảo thủ, nhất là trong các tổ chức tôn giáo. Ông Tony Perkins, Chủ Tịch một tổ chức tôn giáo bảo thủ rất lớn, Family Research Council, đã chính thức lên tiếng yêu cầu các giáo dân ngưng ngay tất cả các yểm trợ tài chánh cho Ủy Ban Toàn Quốc, mà hãy yểm trợ trực tiếp các cá nhân ứng viên Cộng Hòa. Ngay cả ông Dick Morris, tuy là cựu cố vấn cho TT Dân Chủ Clinton, nhưng nay đã là một trong những bình luận gia bảo thủ chống TT Obama rất mạnh, cũng kêu gọi ngưng yểm trợ tài chánh cho Ủy Ban đó. Cả bà Chủ Tịch Hiệp Hội Phụ Nữ Bảo Thủ Mỹ cũng vậy.
Tuần báo Time, viết về nguy cơ thất bại của đảng Dân Chủ trong kỳ bầu cử tới, cho rằng lý do quan trọng nhất Cộng Hòa sẽ không đại thắng được như hồi năm 1994  - khi Cộng Hòa lật ngược thế cờ, nắm quyền kiểm soát Hạ Viện và Thượng Viện - là vì ông Chủ Tịch đảng Michael Steele. Những chuyện ông làm và nói đã thu hút chú ý của thiên hạ, làm họ nhớ lại những bê bối của Cộng Hòa, mà quên đi những chính sách nguy hại của TT Obama.
Đảng Cộng Hòa lúng túng trong thế kẹt. Ông Chủ Tịch đảng trở thành một thứ “gân gà của Tào Tháo”, bỏ thì thương, vương thì tội. Không thể phớt lờ những biến cố quá tai hại này, nhưng cũng không thể cách chức ông Steele. Ông này được Ủy Ban Toàn Quốc gồm khoảng 170 đại biểu của đảng trên năm mươi tiểu bang bầu, và chỉ có thể bị cách chức bởi Ủy Ban này thôi, và hiện nay thì Ủy Ban không có ý định tạo xì-căng-đan khổng lồ là Chủ Tịch đảng bị cách chức, nhất là khi ông Chủ Tịch này lại là người da màu nữa. Cách chức ông chỉ củng cố hình ảnh đảng Cộng Hòa là đảng của mấy anh da trắng kỳ thị. Hơn nữa, người ta cũng không thể bỏ qua công trạng của ông Steele đã đóng góp đáng kể vào việc Cộng Hòa thắng lớn tại các tiểu bang Virginia, New Jersey, và Massachusetts gần đây.
Trước áp lực của các đồng chí, ông Steele đồng ý bổ nhiệm một viên chức đặc trách kiểm soát mọi chi tiêu của đảng. Ông tân giám đốc tài chánh này không ai khác hơn là ông cựu chủ tịch ủy ban tài chánh đảng, từng bị ông Steele cách chức vì đã gây khó khăn cho ông. Bây giờ ông Steele đành phải chấp nhận ông này trở lại. Cuộc bầu cử sắp tới quá quan trọng, không thể để những xì-căng-đan về tiêu xài vung vít gây hại cho hình ảnh của đảng.
Còn về chuyện ăn nói vung vít thì… chẳng có cách gì bịt miệng ông Chủ Tịch lắm mồm này. Các lãnh tụ Cộng Hòa chỉ còn cách yêu cầu, năn nỉ ông… bớt nói dzùm thôi.
Để xem từ giờ đến cuộc bầu cử tháng 11 tới, ông Chủ Tịch sẽ cư xử như thế nào, và dân Mỹ sẽ bỏ phiếu như thế nào. Kể cũng khó lựa thật. Nếu nói về chính sách và đường lối thì sự khác biệt giữa Dân Chủ và Cộng Hoà rõ ràng như ban ngày và ban đêm. Nhưng nếu nói về cá nhân thì các chính khách Dân Chủ hay Cộng Hoà phần lớn cũng chỉ khác nhau như ông Nỉnh khác ông Ninh thôi. Giữa những ông như ông Michael Steele này và ông Charles Rangel của Dân Chủ, chỉ nhờ làm dân biểu lâu năm mà thành triệu phú, bên tám lạng người nửa cân, biết làm gì bây giờ" (11-4-10)
Quý độc giả có thể liên lạc với tác giả để góp ý qua email: [email protected]. Bài của tác giả được đăng mỗi Thứ Ba trên Việt Báo, trừ số tuần qua, vì bận công vụ.

Diễn biến chính trị gần đây tại Việt Nam đang đặt ra một vấn đề nền tảng của mọi nhà nước hiện đại, rằng quyền lực chính trị quyền lực đang được kiểm soát bằng cơ chế nào? Và liệu còn tồn tại bất kỳ không gian nào cho việc kiểm soát đó hay không? Sau Đại hội đảng Cộng Sản, việc Tô Lâm trở thành Tổng Bí thư, rồi mới đây, tiếp tục được Quốc hội bầu kiêm nhiệm thêm chức vụ Chủ tịch nước, không đơn thuần là một sự sắp xếp nhân sự. Mà đây là một bước dịch chuyển mang tính nền tảng, làm thay đổi hoàn toàn cách thức vận hành quyền lực trong hệ thống chính trị Việt Nam theo chiều hướng đầy rủi ro. Nếu nhìn bề ngoài, đây có thể được diễn giải như một bước tăng hiệu quả lãnh đạo. Nhưng dưới lăng kính chính trị học, đó là một bước tiến rõ rệt của quá trình tập trung quyền lực. Khi hai vị trí vốn đại diện cho hai trục quyền lực, gồm đảng và nhà nước được hợp nhất vào một cá nhân, thì câu chuyện không còn là phân công nữa, mà là hội tụ quyền lực vào một điểm gần như tuyệt đối.
Tháng Tư đến, như sự chờ đợi hàng năm từ một thế giới đang oằn mình chống chọi với những vết thương do chiến tranh tàn khốc gây ra. Họ mong mỏi dù chỉ vài ngày, vài giờ ngắn ngủi, không có tiếng súng, bom rơi, đạn nổ, để thật sự được hít thở không khí hòa bình, nhất là vào dịp Lễ Phục Sinh – một mùa lễ tràn đầy thông điệp của hy vọng. Thế nhưng có những âm thanh lạc điệu, chói tai đã len lỏi vào niềm vui thiêng liêng nhất của người Kitô giáo vào buổi sáng ngày Chúa Nhật Phục Sinh, 5/4/2026. Âm thanh đó khiến bất kỳ ai nghe thấy cũng sững sờ.
Ngay trước khi tối hậu thư của Mỹ gởi cho Iran hết hạn, Mỹ và Iran đã đồng ý về một lệnh ngừng bắn tạm thời cùng kế hoạch đàm phán cho một hòa ước dài hạn. Công luận và giới chính trị trên toàn thế giới thở phào nhẹ nhõm khi một thảm họa nhân đạo quy mô lớn đã được tránh khỏi, và nền văn minh rực rỡ của Iran không bị phá hủy như những lời đe dọa trước đó. Một niềm hy vọng mong manh về hòa bình cho Iran đã được nhen nhúm. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng không nên kỳ vọng quá mức...
Ngày xưa bên bờ sông Dịch Thủy nước Triệu, có một con bạng (sò) leo lên bờ mở to miệng nằm phơi nắng, con duật (cò) bay ngang liền sà xuống mổ lấy hạt ngọc trai. Con sò kẹp chặt lấy mỏ cò, đôi bên giằng co không ai chịu nhường ai. Đúng lúc ấy ngư ông đi qua, thản nhiên thò tay bắt cả hai vào rọ. Từ đó có câu “bạng duật tương trì, ngư ông đắc lợi”, nêu cảnh hai bên tranh chấp, tiêu diệt lẫn nhau, còn kẻ thứ ba ung dung thò tay hưởng lời. Trong cuộc chiến Iran hôm nay, Trump dùng sức mạnh hỏa lực và lời đe dọa tiêu diệt để ép đối phương, tưởng rằng chỉ cần ra tay siết cổ là có thể buộc thiên hạ phải khuất phục. Nhưng thế cục không vận hành đơn giản như vậy. Hai bên càng đối đầu, càng tự làm tổn hao sức lực, còn những nước đứng ngoài lại có cơ hội tranh thủ trục lợi. Người hiểu thời cuộc nhìn không khó đoán ra rằng trên bàn cờ này, bàn tay thứ ba đang chờ thâu tóm là ai.
Ngưng bắn, dĩ nhiên, vẫn hơn là không ngưng bắn. Phải nói điều này trước, và nói cho rõ. Bom đã thôi rơi xuống Iran. Tàu bè lại qua lại. Những người lẽ ra phải chết thì còn sống. Ai từng có mặt trong một vùng chiến sự đều biết: khi súng im tiếng, bầu trời không còn gào thét, chim lại bay, trẻ con lại nói ngoài đường, thì đó là một điều gần như thiêng liêng. Nhưng ngưng bắn không phải hòa bình. Và cuộc ngưng bắn này, nếu giữ được, có thể đã phải mua bằng một giá chiến lược rất đắt. Nếu mục tiêu chính của cuộc chiến là chấm dứt, hay ít ra làm suy yếu hẳn mối đe dọa từ chế độ Iran, thì sự thật khó nghe nhất lại là sự thật đơn giản nhất: Iran vẫn còn số uranium có độ tinh khiết rất cao. Và Iran cũng đã cho thấy họ có thể biến eo biển Hormuz, một trong những thủy lộ quan trọng nhất thế giới, thành một món hàng mặc cả mà không ai có thể làm ngơ.
Kể từ ngày 28/2, Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công Iran và ngày càng gia tăng cường độ với mục tiêu nhằm kết thúc chiến sự càng sớm càng tốt, đồng thời làm suy yếu hoặc lật đổ chế độ thần quyền. Hai mục tiêu chính được Trump công bố là phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân và chấm dứt sự cai trị của giới giáo sĩ Hồi giáo...
Tình hình giữa Hoa Kỳ và Iran vào tháng 4 năm 2026 cho thấy sự tương tác phức tạp giữa các áp lực quân sự, ngoại giao và chính trị trong nước. Trong những tuần gần đây, đã xảy ra việc cách chức các lãnh đạo quân sự cấp cao của Mỹ — bao gồm Tổng Tham mưu trưởng Lục quân, Tướng Randy George, cùng hai vị tướng khác — như một phần của cuộc cải tổ rộng lớn ảnh hưởng đến hơn một chục sĩ quan cấp cao. Đồng thời, Tổng thống Donald Trump đã sử dụng những lời lẽ ngày càng thô tục và mang tính khiêu khích đối với Iran. Tổng thể, những diễn biến này phản ánh một chiến lược rộng hơn, trong đó đàm phán cưỡng ép đã chạm đến giới hạn, khiến khả năng leo thang quân sự và chuẩn bị cho các chiến dịch trên bộ quy mô hạn chế trở nên ngày càng cao.
Ngày 28 tháng 2 năm 2026, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố mục tiêu của Washington là chấm dứt chế độ thần quyền tại Iran và buộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng (Islamic Revolutionary Guard Corps, IRGC) đầu hàng; nếu không, Hoa Kỳ sẽ sử dụng vũ lực, đồng thời chấm dứt mọi nỗ lực đàm phán liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.
Có lẽ không bao giờ Melania Trump, người từng là Melanija Knavs, rồi Melania Knauss, trước khi trở thành Đệ Nhất Phu Nhân Melania Trump, tưởng tượng được là sẽ có ngày đó. Ngày bà điều hợp một hội nghị thượng đỉnh giáo dục toàn cầu, và nói về… giáo dục. Vì sao thì, chẳng cần phải nói rõ. Có những chuyện khi người ta đã muốn che giấu, thì nếu có đưa ra bằng chứng, họ cũng có trăm ngàn cách phản biện. Huống chi, đó là Melania Trump. Nhưng có một điều, không nói không được. Nghĩ là nói giùm bà đệ nhất phu nhân, cũng được. Hay trừu tượng hơn, nói giùm nhân loại vậy. Đó là, bà đã mạnh dạn, dũng cảm, đứng trước toàn thế giới, và nói về…Plato.
Giữa một thế giới đã quá quen với những lời ngụy biện, câu nói của Đức Giáo hoàng Leo XIV trong Thánh lễ Chúa Nhật Lễ Lá tại Quảng trường Thánh Phêrô vang lên như một sự thật không thể né tránh: “Chúa Giêsu là Vua Hòa Bình, không ai có thể nhân danh Ngài để biện minh cho chiến tranh.” Đó không chỉ là một câu trong bài giảng lễ. Đó là tiếng nói của lương tri, cất lên đúng lúc chiến tranh lan rộng, khi thế giới bị kéo vào những xung đột dữ dội, ngôn ngữ quyền lực trở nên thô bạo, và nhân tính bị thử thách đến tận cùng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.