Hôm nay,  

Đạo Kiếp Luận

27/12/200800:00:00(Xem: 8959)

ĐẠO KIẾP LUẬN      
                                                                            
Nguyễn văn Trần
Cái tựa “Đạo Kiếp luận” thiệt tình quá lớn và quá kêu cho một bài viết đơn giản của một tác giả có khả năng rất hạn chế. Đưa ra cái tựa lớn và kêu như vậy chỉ mong muốn gợi sự tò mò của người đọc thì bài viết họa chăng có người chịu khó vì tò mò mà để ý đọc qua ".
Theo sự giải thích của các cụ còn biết chữ Hán trong số bạn hữu ngày nay, chữ Đạo có nghĩa là Ăn trộm và Kiếp có nghĩa là Ăn cướp. Vậy, Đạo Kiếp luận có nghĩa là Luận về Ăn trộm và Ăn cướp. Mà đó là thứ Ăn trộm và Ăn cướp có một quá trình lịch sử khá dài, với những nhân danh to lớn, từ một thứ có khi còn được gọi là “chủ nghĩa xã hội khoa học hiện thực”!.
Làm sao định nghĩa được Ăn Cướp "
Ăn cắp là hành động lén lấy đồ vật, tài sản, sở hữu quí giá, tiền bạc của người khác một cách kín đáo, tránh bị phát giác để khỏi bị xử lý trước pháp luật .Có khi phải ăn cáp chỉ vì không có điều kiện sử dụng bạo lực . Như vụ một nữ đảng viên đảng cộng sản, Bí thư Sứ quán Hà nội tại Nam phi, ăn cắp sừng Tê giác thuộc loại thú rừng được bảo vệ; như vụ Đại sứ Bằng của Hà nội tại NY, Hoa kỳ, ăn cắp Sò, vụ PMU 18 ăn cắp công quỹ, vụ PCI ăn cắp ngoại viện ODA và những vụ ăn cắp hàng hóa, hành lý của nhân viên cán bộ đảng viên Hàng không Việt Nam tu nghiệp tại Phi trường Nhựt bổn, … Lui về thời gian, Việt Nam còn nhiều vụ ăn cắp cao cấp khác đã đi vào lịch sử vì khía cạnh ăn cắp bị mờ nhạt. Hồ Chí Minh, từ bước đầu tập tểnh hoạt động chánh trị, ăn cắp tên Nguyễn Ái Quốc của các Cụ Phan Chu Trinh, Nguyễn Thế Truyền, Phan văn Trường…rồi khi làm lãnh tụ, ăn cắp những lời nói của người xưa làm như của chính mình nói ra, không cần nhắc xuất xứ : “Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng người”,…
Ăn cắp là hành động của người ý thức mình đang trong tình trạng phạm pháp. Còn ăn cướp là hành động vượt qua ý thức phạm pháp, sử dụng triệt để bạo lực để tước đoạt của cải hợp pháp của người khác, vô hiệu hóa mọi phản kháng bảo vệ hay tự vệ của sở hữu chủ. Có khi ăn cướp còn sử dụng quyền lực của luật pháp quốc gia để thủ đắc tài sản tư nhân hay công thể khi họ nắm quyền cai trị quốc gia.
Ngày nay, ăn cướp đã được thời đại hóa. Đúng hơn, được toàn cầu hóa. Trước đây, ăn cướp chỉ nhằm từng mục tiêu chính xác, giới hạn theo từng khu vực cư dân. Ở nhà quê là ăn cướp vườn. Ở thành phố là ăn cướp thành, ăn cướp chợ. Văn minh hơn, khả năng lớn hơn vì bị nhiều rủi ro, nguy hiểm hơn . Thời đó vẫn chưa có thứ ăn cướp trên qui mô cả nước.
Ở thời đại chúng ta, ăn cướp lưu diễn từ vùng biển Caraibes, Đại Tây dương, Ấn Độ dương, Thái Bình dương, vượt qua Thế giới ảo để ăn cướp những tài sản trí tuệ. Ăn cướp phụ thuộc theo sự biến chuyển không ngừng của xã hội, mà vụ đáng lưu ý nhứt trong gần đây là vụ cướp chiếc tàu dầu Sirius-Star của Á-Rập hôm 15 tháng 11- 2008 ở Somalie. Vụ cướp này đã làm cho cả thế giới bàng hoàng trước một thực tế là nạn cướp thật sự trở thành hiểm họa đang đà phát tiển mạnh.
Ăn cướp đã chuyển biến từ qui mô đến bản chất, nên muốn tìm cho ăn cướp một định nghĩa được nhiều người chấp nhận dể dàng không còn là điều đơn giản nữa.
Thí dụ như chúng ta thử nhìn thấy có mối quan hệ nào giữa không tặc ăn cướp máy bay hướng theo mục tiêu chánh trị hay khủng bố, với tin tặc phát thanh tin tức không cần có phép "
Về mặt lịch sử, ăn cướp xuất phát trên biển cả, từ thời cổ đại. Jules César bị ăn cướp bắt giữ trên Địa-Trung hải. Ông trả tiền chuộc mạng, sau đó, ông thanh toán đám cướp này để phục hận. Nhưng băng cướp này chẳng may bị người đời quên lãng.
Khi nói đến ăn cướp, chúng ta không khỏi nghĩ đến những hòn đảo hoang vắng xa xôi trên biển cả, lá cờ màu đen có hình sọ người và những chai rượu Rhum. Ăn cướp là những nhân vật có một con mắt bịt lại, có chân gổ, có con két trên vai nhưng trông họ hào hùng, dễ thương, ngày nay đang làm say mê trẻ con trên màn ảnh.
Trái lại, hậu duệ của họ khó giữ địa vị của họ trong những truyện mạo hiểm hay phim ảnh và khó làm say mê mọi người. Đó là những người kết bè kéo cánh thành băng đảng võ trang theo đuổi mục tiêu ăn cướp tài sản của kẻ khác làm của riêng cho mình. Họ thuộc thành phần tội phạm có tổ chức và hoàn toàn đánh mất đặc tính mạo hiểm lãng mạn của thời xưa. Áp dụng luật pháp cổ để gọi thì họ là những “kẻ thù của loài người ”.
Tổ quốc của những người Ăn cướp
Ăn cướp là những con người không cần biết mình có một đất nước, một lãnh thổ, một biên giới để bảo vệ và để xác nhận nguồn gốc dân tộc. Tổ quốc của họ là lá cờ đen phất phới ở biển khơi, quốc gia của họ là nơi nào luật pháp không còn hiệu lực.
Ăn cướp phần lớn là những người sanh ra vô sản và chết trẻ. Có người cho rằng ăn cướp là những người bị những động cơ hèn kém thúc đẩy hành nghề ăn cướp: tánh ham tiền dễ bị mua chuộc, tánh liều mạng, hận đời ... Người khác thì nghĩ rằng ăn cướp là những anh hùng của Tự do, coi thường trật tự luật pháp và cả hệ thống quyền lực của thế giới. Đó là những người chống lại sự toàn cầu hóa hàng hóa, sức ép của những tổ chức quốc tế và sự khống chế tâm hồn con người bằng những chủ thuyết mơ hồ.
Đề cập đến lịch sử Ăn cướp là muốn nói đến “chánh sử”, tức vinh danh những con người muôn mặt, xuất thân từ lớp bần cố nông, du đảng, bụi đời tam đại, …kết hợp thành những Đội ngũ tiền phong, hơạt động dưới sự chỉ huy của những quyền lực chánh trị vào thời mà những thương thuyền còn là phương tiện duy nhứt phục vụ nền kinh tế toàn cầu. Khi chiến tranh xảy ra giữa các nước cùng vùng biển, họ trở thành lực lượng hải quân hùng hậu tham chiến. Khi hết chiến tranh, họ bị giải ngũ rồi sống bằng nghề thủy thủ trên các thương thuyền. Đời sống cực kỳ bi thảm: đói khát, bịnh tật, sỉ nhục, …Thế là họ bắt đầu vùng lên làm cách mạng chống lại bất công. Thương thuyền giờ đây là không gian xảy ra xung đột đấu tranh sanh tử giữa tư bản và vô sản, giữa kẻ áp bức và kẻ bị áp bức. Tức giai cấp đấu tranh sau này.
Sau khi thoát khỏi nơi này, họ kéo nhau về với lá cờ đen và bắt đầu công khai tuyên chiến với thế giới tư bản. Quây quần chung quanh bầu rượu Rhum, chia nhau của cải cướp được, bình bầu lãnh tụ. Mọi người hòa đồng không còn phân biệt chủng tộc, màu da, nguồn gốc xã hội. Tất cả có chung Tổ quốc, tức Tổ quốc xã hội chủ nghĩa đầu tiên. Và Cờ Đen là cờ của giai cấp vô sản.
Thử định nghĩa Ăn cướp
Trở lại vụ chiếc tàu dầu Sirius-Star ở Somalie, các luật gia lên án tác giả của vụ này là những tên cướp, và cướp biển. Đó là những người  hoạt động trên vùng biển khơi, nơi biên giới chủ quyền quốc gia không còn nữa. Nơi mà con người phải tự lo ứng xử lấy. Nguyên tắc ứng xử chung là không gây hấn và tương trợ khi nguy hiểm xảy ra. Bởi từ ngàn xưa, loài người được định nghĩa bằng « sự đoàn kết, khả năng tưong thân tương trợ, ý thức cứu hộ đồng loại  ».


Dựa trên nguyên tắc ứng xử phổ quát này, chúng ta có thể nhận diện khá rõ nét, Ăn cướp là những người lợi dụng pháp quyền, sử dụng bạo lực, cướp đoạt tài sản của người khác mà thoát khỏi luật pháp trừng trị.
Từ đây, ngữ nghĩa của tiếng Ăn Cướp, cả Cướp biển, được mở rộng ra thêm và trở thành một định nghĩa chung phổ quát. Người ta có xu hướng quên dần ngữ nghĩa ban đầu Ăn Cướp, tức cướp biển, là từ ngữ chỉ những kẻ phóng lên chiếm đoạt thương thuyền, vơ vét của cải trên đó, lật lưng hành khách trấn lột sạch. Mà mọi người lừa đảo đoạt của cải của người khác đều là Ăn Cướp. Từ vụ quan trọng đến vụ nhỏ nhặt, tầm thường. Người sao chép văn hóa phẩm không tôn trọng bản quyền, nhái làm hàng giả bán ra thị trường, … đều bị nhận diện chung là Ăn cướp. Căn bản pháp lý để định nghĩa Ăn Cướp là sự vi phạm những quyền sơ đẳng mà người vi phạm lại không bị sự lương thiện lên án, không bị loài người nhận diện chỉ mặt, không bị luật pháp can thiệp.
Thử thêm một định nghĩa
Nguyên lý cách mạng của Lê-nin là  sử dụng “dối trá và bạo lực cướp Chánh quyền và giữ Chánh quyền ». Ông khai triển thêm “ Dối trá để che giấu bạo lực. Bạo lực để làm cho dối trá đạt hiệu quả mong muốn ”. Áp dụng triệt để nguyên lý này, người cộng sản trên khắp thế giới đều cướp Chánh quyền để có được Chánh quyền. Chưa thấy có một Chánh quyền cộng sản nào mà quyền lực được toàn dân ủy nhiệm. Dựa theo định nghĩa Ăn Cướp trên đây, người cộng sản là những người Ăn Cướp chuyên chính.
Ở Việt Nam, HCM là đảng trưởng đảng cướp chính thống, vì được Đệ III Quốc tế chỉ định. Vụ cướp đầu tiên vĩ đại trên qui mô cả nước là cướp công kháng chiến của toàn dân. Trong vụ cướp này, chiến lợi phẩm vô giá cướp được là lòng yêu nước tinh ròng của nhân dân Việt Nam, những giá trị văn hóa truyền thống, xương máu của đồng bào đổ ra trong kháng chiến, tài sản, ruộng vườn của nhân dân, …Phương pháp thủ đắc những thứ này, về thực chất, không khác những người hoạt động dưới là Cờ Đen. Nhưng những người ăn cướp dưới lá Cờ Đen lương thiện hơn, vì họ tự xác nhận tư cách và lý lịch, phân định biên giới sanh tồn của họ. Trái lại, băng đảng HCM thiếu hẳn tư cách trung thực này, nên ẩn núp dưới danh xưng “cách mạng vô sản” , làm “giải phóng dân tộc ”. Nhưng vẫn không che giấu được hành động đích thực là “ biển thủ ”. Họ biển thủ tất cả những thứ mà họ đang nắm giữ ngày nay. Xét ra biển thủ là hành động thiếu tính anh hùng, thiếu sự can trường, sự hào hùng vì do sự xảo trá, hèn mạc .
Nắm được Chánh quyền, HCM khai triển hành động ăn cướp trên phạm vi cả nước nhằm vào nhân dân Việt Nam. Những vụ cướp có hồ sơ truy tố trước pháp luật là vụ Cải Cách Ruộng Đất ở Miền Bắc vào các năm 1952-1956; Cải tạo Công thương nghiệp tiếp theo, vụ Nhân văn Giai phẩm (lưu đày người, tịch thu tài sản,…).
Sau 30/ 04/1975, ở Miền Nam, những người kế nghiệp HCM phát huy sự nghiệp ăn cướp qua những vụ đánh tư sản mại bản, kinh tế mới, tổ chức vượt biển thu vàng, học tập cải tạo cho những người của chế độ cũ để tịch thu tài sản, chiếm hữu vợ con của nạn nhân,….
Ngày nay, hành động ăn cướp ở Việt Nam được qui hoạch theo từng mục tiêu chính xác: biển thủ của công, ngoại viện, tài sản tư nhân, đất đai, …Một cách đơn giản, tất cả các hành động biển thủ này, ngày nay được mọi người gọi tập trung bằng một nhóm từ ngữ là “tham nhũng của đảng và nhà nước”.
Để xác định thêm cho rõ, để thuyết phục thêm một lần nữa những ai còn mơ hồ về lập luận ăn cướp trong trường hợp của Việt Nam, chúng tôi chỉ đề nghị hãy đặt lại vấn đề “Tài chánh của đảng cộng sản”. Ngân sách của đảng cộng sản là bao nhiêu " Nguồn tài chánh từ đâu " Ai chấp thuận cho ngân sách này " Ai, cơ quan nào có quyền kiểm soát ngân sách của đảng cộng sản " Tại sao lại có hiện tượng kỳ quái này"
Nếu đây không phải là một trường hợp ăn cướp cụ thể " Đối với luật pháp và cả với thực tế xã hội "
Đảng cộng sản Hà nội bắt đầu sự nghiệp cướp Chánh quyền, khi nắm được Chánh quyền thì sử dụng đủ mọi thứ quyền lực, bạo lực, luật pháp,… để khuếch trương nghiệp vụ ăn cướp .
Ở việt nam không phải chỉ có đảng cướp là đảng cộng sản như ta biết ngày nay. Trước đây, ở Miền nam, đã có  một đảng cướp một thời hoạt động lừng danh làm cho Chánh quyền thực dân pháp phải nể mặt. Đó là đảng cướp Bình Xuyên với đảng trưởng là Bảy Viển . Nhưng nếu xét về phong cách ứng sử, tức điệu nghệ giang hồ, thì đảng cướp Bình Xuyên vượt xa hẳn đảng cộng sản. Bình Xuyên chỉ ăn cướp nhà giàu bất lương, lấy của cải chia bớt giúp người nghèo . Chống lại cò bót Tây, bênh vực, bảo vệ người cô thế . Không bao giờ Bình Xuyên xâm phạm đến quyền lợi của dân chúng hay hà hiếp dân chúng .
Trở lại với định nghĩa về loài người
Dù có ưa hay ghét, khách quan mà nói, thì đảng cộng sản ở Việt Nam, sự nghiệp “vĩ đại” của HCM, vẫn khó thoát khỏi định nghĩa “đó là một đảng ăn cướp”.
Chính sự bất lực của các quốc gia, tức của thế giới ngày nay, tuy có tổ chức, đã giúp ăn cướp tồn tại và hoạt động công khai, hợp pháp. Sự thiếu vắng đồng tình và phối hợp về đạo lý của cộng đồng thế giới đã góp thêm phần không nhỏ làm cho ăn cướp có thêm nhiều thuận lợi hoạt động. Ở Việt Nam, ăn cướp nhằm thẳng vào nhân dân Việt Nam. Ăn cướp Trung Hoa cộng sản đánh cướp tài sản, đất đai của Việt Nam . Trong lúc đó, đối với ăn cướp tư nhân – khác với ăn cướp đảng và Nhà nước như ở Việt Nam – Trung tâm Quan sát Ăn cướp (Piracy Reporting Center), thành lập năm 1992, vừa công bố kết quả điều tra là chỉ trong vòng ba tháng đầu năm 2008, ăn cướp đã gia tăng 20 %. Sự thiệt hại về nhân mạng rất nghiêm trọng : hiện có 3200 thủy thủ bị giam giữ, 500 người bị thương, 160 người bị giết.
Tuy nhiên, điều đáng lạc quan là từ khi có nhiều nước phối hợp can thiệp, thì ăn cướp bắt đầu giảm thấy rõ. Cụ thể, trong vùng eo biển Malacca, các quốc gia Singapour, Mã-Lai, Nam-Dương phối hợp can thiệp, thì các vụ cướp giảm đi ba phần tư.
Đem lại hòa bình và ổn định cho mọi người sanh sống, tái lập quan hệ trên nền tảng đạo lý, sự phối hợp địa phương và quốc tế là cần thiết .
Nhắc lại một định nghĩa về loài người vượt thời gian, xuyên suốt từ thời đại Aristote đến Cicéron, vẫn là “Loài người được định nghĩa bởi sự đoàn kết, khả năng tương thân tương trợ, ý thức cứu hộ đồng loại ”. Định nghĩa này không đặt vấn đề tình yêu đồng loại, tức lòng nhân đạo, tình thân hữu nồng nhiệt, những tình cảm tốt đẹp khác… “Loài người” hay nhân loại không gì khác hơn là động lực, là sức mạnh, thúc đẩy chúng ta cứu giúp đồng loại khi bị lâm nguy mà không cần phải hỏi trước lý lịch hay tư tưởng .
Việt Nam ngày nay cần khẩn cấp sự phối hợp địa phương và quốc tế để, trong nước, ngăn chận hành vi ăn cướp của đảng cướp Hà nội đang cầm quyền, bên ngoài, ngăn chận hành vi ăn cướp đất đai, biển cả của đảng cướp Bắc kinh.
Chưa bao giờ sự phối hợp theo qui mô này thấy cần thiết và quan trọng cho Việt Nam bằng lúc này !
Nguyễn văn Trần

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.