Hôm nay,  

Giã Từ Năm 2011

31/12/201100:00:00(Xem: 11975)

Giã Từ Năm 2011

Trần Chí Phúc

Chỉ còn một ngày nữa là tấm lịch mang số 2011 được lấy xuống, ngồi suy gẫm bao chuyện đã xảy ra trong năm sắp hết.

Có lẽ điều nổi bật nhất là dân số loài người đã lên tới con số 7 tỉ vào cuối tháng 10, thống kê cho biết thập niên 1960 số nhân khẩu là 3 tỉ, cuối năm 1999 là 6 tỉ và theo đà tiến này thì năm 2020 nhân loại sẽ có 8 tỉ người. Cứ tăng hoài dân số thì tới một ngày nào đó quả đất sẽ không đủ nuôi sống loài người và sẽ có một biến cố ghê gớm nào đó xảy ra. Nói điều này để nhắc rằng không nên buồn nhiều khi có người thân ra đi vì nếu không có ai chết thì chỗ trống nào để những đứa bé mới ra đời.

Giã từ năm 2011, một năm của “cách mạng hoa lài” nổi lên từ các nước châu Phi và Trung Đông lật đổ một số chính quyền độc tài. Đi trước là nước Tunisia, dân chúng biểu tình phản đối tham nhũng độc tài thất nghiệp cao đời sống khó khăn và cuối cùng làn sóng người tham gia lớn mạnh khiến tổng thống Ben Ali phải từ chức và lưu vong nước ngoài ngày 14/1 sau 24 năm nắm quyền. Bắt nguồn từ một vụ tự thiêu của sinh viên tên Mohamed Bouazizi thất nghiệp bán hàng rong ở vỉa phố bị cảnh sát cấm bắt và chỉ trong 28 ngày cuộc nổi dậy đã thành công.

Luồng gió cách mạng mùa xuân Ả Rập tiếp tục thổi tung chế độ của tổng thống Mubarak trụ trì suốt 30 năm chỉ trong vòng 18 ngày biểu tình, ông phải từ chức vào ngày 25/1 và bị quản thúc, ủy ban quân sự đang điều tra các tội tham nhũng lạm quyền và nghi ngờ vai trò của ông ta trong vụ ám sát tổng thống Anwar Sadat năm 1981.

Tuy nhiên nguồn cảm hứng từ làn gió cách mạng này khi đến Lybia vào tháng 2 thì bị chặn đứng bởi thái độ ngoan cố của Khadafi, cương quyết đàn áp người biểu tình tới cùng. Phe nổi dậy quyết lật đổ từ một số tỉnh và bị máy bay của Khadafi ném bom. Và các nước Tây Âu đã phải nhập cuộc, thực hiện lệnh cấm bay trên toàn quốc Lybia và dùng phi cơ oanh tạc các lực lượng quân sự của Khadafi. Cuộc nội chiến bắt đầu và với sự hỗ trợ của Mỹ và các nước Tây Âu, cuối cùng Khadafi đã bị bắt và bị giết vào cuối tháng 10. Lên nắm quyền từ một cuộc đảo chính nhà vua năm 1969, viên sĩ quan trẻ 27 tuổi Khadafi lúc đầu còn lý tưởng nhưng sau 41 năm cầm quyền đã biến thái trở thành nhà độc tài, tiền bạc có cả hàng trăm tỉ đô la, còn muốn truyền ngôi cho các con trai và cuối cùng chết như một con chó ghẻ bị đánh đập, chửi mắng, kéo lê xác trên đường. Kết cục của Khadafi thật không ai ngờ tới, vẫn là bài học lịch sử về ngày tàn của một bạo chúa.

Sự can thiệp vào nội bộ Lybia của Tây Âu và Mỹ dấy lên câu hỏi về tính pháp lý quốc tế nhưng thế giới vẫn chứng kiến sự lấn áp của thế lực mạnh mẽ đối với cái gọi là luật pháp quốc tế. Tính ra Mỹ chỉ tốn vài tỉ đô la không chết một quân nhân nào để lật đổ Khadafi năm 2011 so với việc đưa quân vào Iraq để bắt giết Saddam Hussein năm 2003 tốn mấy trăm tỉ và chết và bị thương hàng ngàn quân nhân Mỹ. Và từ đó tổng thống Obama đã ra lệnh rút toàn bộ lính Mỹ ra khỏi Iraq cuối năm 2011, chấm dứt một cuộc chiến vô nghĩa.

Giã từ năm 2011,giữa tháng 12 thì có tin lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Il từ trần ở tuổi 69 và con trai là Kim Jong Un tuổi chưa đến 30 được chỉ định làm người kế vị. Tin tức cho thấy có hàng triệu người dân Bắc Hàn khóc lóc thảm thiết làm người ta băn khoăn là thật tình hay đóng kịch. Nếu dân chúng khóc thật tình thì quả thật sự tuyên truyền đã quá ảnh hưởng vào đầu óc người dân mê muội. Làm nhớ tới câu thơ của Tố Hữu bốc thơm Stalin: “Vui biết mấy khi nghe con học nói. Tiếng đầu lòng tên gọi Xít Ta Lin”. Chủ nghĩa cộng sản ở Bắc Hàn là một quái thai, ngôi vua truyền từ đời Kim Nhật Thành, truyền cho Kim Jong Il rồi truyền tới đời cháu Kim Jong Un. Không biết là tên tuổi trẻ này kế tục được bao lâu, câu đố thời gian thật thú vị.

Cùng lúc đó thì cựu tổng thống Valac Havel của nước Tiệp Khắc cũ, nước Czech, từ trần được nhiều quốc trưởng đến dự tang lễ. Có lẽ trong các lãnh tụ thế giới thì nhà viết kịch Havel trở nên vị tổng thống mang tính nghệ sĩ nhất. Ông lên ngôi cũng do tình cờ của lịch sử và đã tạo được mối cảm hứng cho những tên nghệ sĩ mơ mộng muốn làm lãnh tụ chính trị.

Giã từ năm 2011, tháng 3 có trận động đất và sóng thần ở Nhật Bản gây thiệt hại mấy trăm tỉ đô la. Động đất tới 8.9 làm mười mấy ngàn người chết và mất tích và phá hủy nhà máy điện hạt nhân Fukushima làm rò rỉ chất phóng xạ nguyên tử gây lo ngại cho nước Nhật và các nước lân cận. Mặc dù đã tiên liệu các trận động đất hay xảy ra nhưng lần này khá lớn khiến cho xứ Phù Tang chới với. Và sự an toàn của các nhà máy điện nguyên tử được đặt ra cho dù kỹ thuật tiên tiến cỡ nào cũng khó mà đối phó với thiên tai. Các đoạn phim ghi nhận sức mạnh của thiên nhiên mà con người vẫn nhỏ bé. Cộng đồng Việt Nam tại San Jose cũng làm buổi tiệc gây quĩ giúp nạn nhân Nhật Bản, có mời lãnh sự Nhật đến từ San Francisco để nhận số tiền mấy chục ngàn đô la quyên được. Thế giới ngưỡng mộ tinh thần kỷ luật cao độ và chịu đựng của dân chúng Nhật, xếp hàng trật tự nhận thực phẩm trợ cấp, không có cảnh cướp bóc, chen lấn, hỗn loạn thường xảy ra tại các nước khác trong lúc có biến cố.

Giã từ năm 2011, tình hình nước Mỹ vẫn được người Việt Nam theo dõi cho dù hải ngoại hay ở trong nước. Tin nóng hổi là Osama Bin Laden bị biệt kích Mỹ đột nhập vào tòa nhà gần một trại lính ở Pakistan bắn chết đầu tháng 5 và sau đó thủy táng bí mật. Cả tòa Bạch Ốc hồi hộp theo dõi chiến dịch này qua hệ thống liên lạc bằng vệ tinh hiện đại. Đây là một chiến thắng cho dân Mỹ, tên trùm Al Qaeda tổ chức vụ khủng bố 9/11 đã đền tội. Nhắc đến vụ 9/11 thì dù kỷ niệm mười năm nhưng đến nay vẫn còn một vài thắc mắc không giải đáp là thời gian từ chiếc máy bay thứ nhất đâm vào tòa tháp đôi đến chiếc máy bay thứ nhì là mười mấy phút nhưng giới hữu trách không có phản ứng gì để ngăn chận. Cũng may là chiếc máy bay thứ ba không đâm vào Bạch Ốc hoặc tòa nhà Quốc Hội Mỹ, nếu không thì ê chề cho đế quốc Hoa Kỳ. Thượng đế vẫn còn ban phước lành cho nước Mỹ.

Giã từ năm 2011, phong trào chiếm lấy phố Wall Street của dân chúng Mỹ để phản đối chính sách yễm trợ tài chánh cho các ngân hàng trong thởi gian khủng hoảng kinh tế vừa qua gây chú ý dư luận. Phong trào lan tới một số thành phố ở Hoa Kỳ nhưng đây chỉ là một cách bày tỏ thái độ chứ chẳng có mục đích cụ thể như thế nào.

Hiện tượng biểu tình trở nên phổ biến, ngay cả ở nước Nga người dân cũng xuống đường phản đối bầu cử gian lận.Và đặc biệt hơn nữa, tại Hà Nội đã có mười mấy cuộc biểu tình chống Trung Quốc là một sự kiện lạ trong suốt mấy chục năm chế độ Cộng Sản. Tờ báo Time đã chọn nhân vật trong năm 2011 là những người biểu tình. Không cần một lãnh tụ đề xướng, không cần chủ thuyết nhưng nhờ sự liên lạc phổ biến qua Internet mà nhà cầm quyền khó ngăn chận và điều nhận thấy là trình độ hiểu biết về quyền dân chủ của người dân đã khá hơn; nên các phong trào biểu tình đã trở nên mạnh mẽ và thường xuyên hơn.

Giã từ năm 2011, nước Mỹ dù kinh tế khó khăn, chính phủ in thêm tiền để trang trải các chi phí làm đồng đô la mất giá, vàng có lúc lên tới 1800 Mỹ kim một lạng tây (ounce), hơn 2000 Mỹ kim một lượng ta; nhưng so ra còn khá hơn các nước Tây Âu nợ công tràn ngập và người ta đang nghĩ tới ngày sụp đổ của đồng Euro không xa.

Nước Mỹ đã sáng suốt chuyển trọng tâm sang châu Á Thái Bình Dương nơi Trung Cộng đang bành trướng thế lực mau chóng. Và đây cũng là một tin tốt cho Hà Nội đang cần sức mạnh của cựu thù này để đối phó với dã tâm của đàn anh phương Bắc.

Năm 2011 Đảng Cộng Sản Việt Nam đã họp đại hội để chọn các nhân vật lãnh đạo Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Tấn Dũng, Trương Tấn Sang như lời tiên đoán của hãng thông tấn Nhật trước đó mấy tháng. Tháng 6 tàu Trung Cộng cắt dây cáp thăm dò dầu khí của tàu Việt Nam và Việt Cộng chính thức lên tiếng phản đối, mở màn cho các cuộc biểu tình tại thủ đô chống Tàu âm mưu chiếm biển Đông. Bắt đầu vào chủ nhật 5 /6 và kéo dài tới 11 tuần lễ liên tiếp trước khi bị ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội ra lệnh cấm.

Người ta vẫn không hiểu rõ ảnh hưởng của Trung Cộng đối với giới chóp bu Việt Cộng cỡ nào nhưng chắc một điều là có hai phe thân Tàu và chống Tàu. Phe thân Tàu khá mạnh biểu hiện qua việc các nhà đấu tranh vụ Hoàng Sa Trường Sa bị bỏ tù trước đây vẫn chưa được thả ra và sự việc các thiếu nhi Việt Nam vẫy cờ Trung Cộng có tới 6 ngôi sao khi đón Phó chủ tịch Tập Cận Bình thăm Hà Nội trong tháng 12 làm xôn xao dư luận. Giả thuyết ngôi sao thêm vào lá cờ kia tượng trưng cho Việt Nam sẽ sáp nhập vào đế quốc Tàu được đưa ra. Phía Trung Cộng thì không thấy phản đối; giả sử lá cờ của họ bớt đi một ngôi sao thì chắc là có chuyện lớn.

Giã từ năm 2011, lực lượng đấu tranh dân chủ nhân quyền cho Việt Nam thất vọng khi thấy Hoa Kỳ o bế Hà Nội trong cuộc tranh dành ảnh hưởng với Tàu tại quốc gia hình chữ S này. Nếu dân tộc Việt Nam không tự lực tự cường thì vẫn còn khốn khó trong vòng vây của các thế lực quốc tế.

Trở lại với San Jose, thủ phủ của Bắc Cali, nơi từng là trung tâm điện tử thế giới Silicon Valley, nay đã không còn khi kỹ nghệ này phần lớn chuyển sang Trung Quốc và nạn thất nghiệp của California lên tới 10% trong đó có đồng hương Việt Nam. Kinh tế xuống lôi kéo theo bao sinh hoạt của cộng đồng đìu hiu. Chỉ có một tin vui là Vườn Việt Nam- Vietnamese Heritage Gardens đã khởi công vào tháng 6 sau nhiều năm dự tính, miếng đất rộng 4 mẫu trong khu Kelly Park của thành phố San Jose đã thuộc về về công trình này. Khách đi trên đường Robert Ave thấy bãi cỏ xanh tươi, bãi đậu xe, cột cờ và cổng chào, giai đoạn 1 của Vườn Việt sắp hoàn thành. Ít ra cộng đồng gốc Việt Nam sau hơn ba chục năm định cư đã có một dấu ấn cụ thể, mặc dù các đồng hương đã đóng góp rất nhiều tiền bạc cho nhiều cuộc quyên góp từ thiện, đấu tranh, cứu trợ thiên tai trong quá khứ.

Giã từ năm 2011, một năm trôi qua với bao điều không thể kể ra hết. Uống tách trà xanh lá hái từ cây trà rừng Thái Nguyên, thoáng nhớ quê hương và cám ơn Trời Đất cho còn cơ hội để ngồi viết những dòng tiễn biệt năm 2011.

San Jose- 30/12/2011

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hội nghị Trung ương 10/khóa đảng XIII kết thúc sau 3 ngày họp (18-20/09/2024) tại Hà Nội nhưng không có đột phá nào, mọi chuyện vẫn “tròn như hòn bi” dù đây là hành động đầu tiên của tân Tổng Bí thư Tô Lâm...
Việc nhà hoạt động dân chủ Trần Huỳnh Duy Thức được nhà cầm quyền Việt Nam trả tự do trước thời hạn có lẽ là một trong những vấn đề đã được nội các chính quyền Biden-Harris quan tâm và vận động từ năm 2021.
Đối với triết gia Immanuel Kant, lời nói dối là “cái ác bẩm sinh sâu xa trong bản chất con người” và cần phải tránh xa ngay cả khi đó là vấn đề sống còn1. Trong tác phẩm “Deciphering Lies”, Bettina Stangneth, 2017, viết rằng: “Trong số những lý do khiến người ta nói dối vì điều đó có thể giúp họ che giấu bản thân, ẩn náu và tránh xa những người xâm phạm vùng an toàn của họ.” Stangneth cho biết thêm, “cũng không khôn ngoan khi thả trẻ em ra thế giới mà không biết rằng người khác có thể nói dối chúng.” The Wasghington Post, ban kiểm tra sự thật, cho biết: Trong bốn năm làm tổng thống thứ 45, từ 2017-2021, đến cuối nhiệm kỳ, Trump đã tích lũy 30.573 lời nói dối trong suốt nhiệm kỳ tổng thống - trung bình khoảng 21 lời tuyên bố sai lầm mỗi ngày. Từ khi thua cuộc tái ứng cử vào tay tổng thống Joe Biden cho đến giờ này, tranh cử với bà Harris, ông Trump càng gia tăng khẩu phần nói dối, phong phú đến mức độ không thể đếm cho chính xác.
Câu chuyện hoang tưởng “di dân ăn thịt chó, mèo” của Donald Trump và JD Vance gây ra nỗi sợ hãi, tạo ra nhiều kích động tiêu cực, vì nó được nói ra trước 81 triệu dân Mỹ, từ một cựu tổng thống. Những lời vô căn cứ tràn đầy định kiến và thù hận đó như một bệ phóng cho con tàu “Kỳ Thị” bay vút vào không gian của thế kỷ 21, thả ra những làn khói độc. Nó như một căn bệnh trầm kha tiềm ẩn lâu ngày, nay đúng thời đúng khắc nên phát tán và lan xa. Nói như thế có nghĩa, con tàu “Kỳ Thị” này, căn bệnh này, vốn đã có từ rất lâu đời. Nó âm ỉ, tích tụ, dồn nén theo thời gian, chực chờ đến ngày bùng nổ. Một tuần qua, người Haiti, là nạn nhân của cơn bùng phát này. Gần nửa thế kỷ trước, và cho đến tận nay, là cộng đồng người gốc Việt.
Sự trỗi dậy của những nhóm cực hữu đang làm sống lại làn sóng kỳ thị chủng tộc, một căn bệnh trầm kha chưa bao giờ thực sự chấm dứt ở Hoa Kỳ. Để thực hiện những chương trình nghị sự của mình, những người theo chủ nghĩa thượng tôn da trắng đã thực hiện nhiều chiến lược, chiến thuật khác nhau. Trong những năm gần đây, nhiều nhà hoạt động đã cảnh báo các nhóm cực hữu đang cố sử dụng nền tảng giáo dục làm công cụ để bảo vệ chủ nghĩa phân biệt chủng tộc. Một bài viết trên trang mạng lithub.com của tác giả Jason Stanley đã phân tích sâu sắc về đề tài này.
Nhìn ở bề ngoài thì ông Benjamin Netanyahu, Thủ tướng Do Thái, đang làm cái việc của Tổng thống Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) Nguyễn Văn Thiệu từng làm với cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ 1968. Năm đó ông Thiệu bị cáo buộc là hành động để đảng Dân Chủ thua đảng Cộng Hòa còn bây giờ thì, xem ra, ông Netanyahu lại đang tháu cáy với nước cờ tương tự tuy nhiên bản chất hai vấn đề hoàn toàn khác nhau.
Khi còn tại chức, không ít lần, T.T Nguyễn Xuân Phúc đã khiến cho dân tình hoang mang hay bối rối khi nghe những câu chữ rất lạ kỳ: “Quảng Ninh là đầu tàu kinh tế của cả nước’, ‘Vĩnh Phúc sẽ vươn lên trở thành đầu tàu kinh tế của cả nước’, ‘Long An phải trở thành đầu tàu kinh tế của cả nước’, ‘Hải Phòng là đầu tàu quan trọng của cả nước’, ‘Bình Dương phải là đầu tàu phát triển kinh tế mạnh nhất của cả nước …”
Nhưng 64 năm sau (1960-2024), đảng đã thoái hóa, biến chất. Đảng viên thì tham nhũng, suy thoái đạo đức, lối sống tự diễn biến và tự chuyển hóa, bài bác Chủ nghĩa Mác-Lênin và cả “tư tưởng Hồ Chí Minh” nữa...
Một tuần sau, sau khi dư luận nổi sóng về phát biểu của thiếu niên Chu Ngọc Quang Vinh (“tôi coi đảng như một thế lực xấu chỉ biết lừa gạt dân”) tạm lắng – hôm 7 tháng 9 vừa qua – nhà văn Phạm Đình Trọng kết luận: “Sự việc cho thấy người dân, nhất là thế hệ trẻ đã có nhận thức sâu sắc về pháp luật, có ý thức về sự có mặt của cá nhân trong cuộc đời, trong xã hội”.
Nội dung phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 27/08/2024 về đường lối khóa đảng XIV cho thấy ông không dám đi ra khỏi quỹ đạo một người Cộng sản bảo thủ để được tồn tại...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.