Hôm nay,  

Mùa Thu Tóc Ngắn

01/03/201300:00:00(Xem: 6857)
“Em ở đâu hỡi mùa thu tóc ngắn.”

Câu thơ tình của thi sĩ Nguyên Sa mà ai cũng biết, lãng mạn ở nghĩa đen nhưng dưới con mắt tôi, nó lại trần tục ở nghĩa bóng! Nói thế vì tôi đang ở ngưỡng cửa “thất thập cổ lai hy”, chiều chiều ngồi nhìn hoàng hôn mà nghĩ đến thân phận nên có đầy đủ lý lẽ để giải thích.

Này nhé... Mùa thu tóc ngắn trong “Áo Lụa Hà Đông” là chân dung người yêu bé nhỏ có mái tóc ngắn nguyên thủy, một cô bé ngây thơ xuân thì tuổi vừa biết thổn thức khi chiếc lá vàng tình cờ rơi trên núm ngực! Ngược lại, trong bài viết có cùng tựa đề này là hình ảnh người đàn bà sau thời điểm mãn kinh, là cuộc đời đang đi vào mùa thu và tự ý quyết định... cắt tóc ngắn.

Hai mùa thu có hai vẻ đẹp đối nghịch là măng non và đậm đà chín ngọt tượng trưng cho hai đoạn đời: yêu cuồng lúc xuân xanh và sống vội thời vàng son tròn trĩnh của người phụ nữ. Chúng cũng mang hai nghĩa khác nhau: nghĩa đen mầu xanh, nghĩa bóng mầu vàng mặc dù cùng là mùa thu cả.

Nghĩa đen liên tưởng đến nét mặt hồn thu man mác nhạc tình Chopin của cô bé tóc đời chưa đủ dài... Nghĩa bóng dính liền với người phụ nữ từng trải, bờ vú nặng vì dĩ vãng qua nhiều lần những bàn tay ân ái! Có thể bây giờ đã được nâng đầy bằng silicone và nhất là đúng vào thời kỳ “menopause” nên muốn đổi kiểu tóc... Cắt ngắn!

Mùa thu “xanh” thứ nhất có hương da thịt thơm mùi trinh trắng, thân chưa lấm bụi trần nên rụt rè tinh khiết... Tả chân đến đây dù muốn hay không tôi cũng phải dừng lại vì chẳng còn gì để viết thêm! Nàng sửa soạn bước vào đời, mọi khổ đau và hạnh phúc chỉ vừa mới bắt đầu...

Từng chiếc lá thu la đà rời cành nằm yên dưới gốc cội: Cảnh mùa thu “vàng” thứ hai này chính là chân dung người đàn bà từ lâu đã qua tuổi 20, chung quanh tấm thân còn thoang thoảng mùi sữa mẹ lẫn với mùi thơm lúa chín theo gió thổi về từ cánh đồng xa. Ký ức của mùa thu “vàng” là một quãng đời dài nên nói mãi dĩ nhiên cũng không hết chuyện...

Nhận thấy dấu vết sự từng trải ẩn hiện trên từng nếp nhăn nhưng ánh mắt kia dường như vẫn chưa dứt tình yêu sôi nổi. Tuy khuôn mặt đã mất nét hồn nhiên mà xuân cũ bao lần đi qua nhưng nhiều nhà tâm lý vẫn quả quyết rằng mùa thu “vàng” cực kỳ quyến rũ dựa trên hai sắc thái tinh tế của người đàn bà đứng tuổi: Tình yêu bề ngoài luôn luôn quang đãng như mưa tạnh che lấy bề trong có tâm thân an lạc, biết thỏa mãn đợi chờ nên dễ chia sẻ sự thăng hoa tuyệt đỉnh lúc yêu đương.

Phong cách an nhàn bên trong tâm hồn người đàn bà khác hẳn với những cô gái xuân thì! Cái đẹp thanh tịnh của mặt hồ thu không gợn sóng, êm đềm trong sáng để có thể nhìn rõ những viên sỏi nằm bên nhau dưới đáy hồ. Nghĩa đen là thế, còn nghĩa bóng muốn ám chỉ lúc giao tình người phụ nữ ấy cảm nhận từng xúc động với đam mê tuyệt đỉnh dâng trào tự đáy lòng.

Một chuyên gia tâm lý nói với tôi khi người đàn bà cắt tóc, thay đổi kiểu thì đó là một hiện tượng đổi đời tựa như hồn thu thích hợp với cảnh thu khi cơn mưa đầu mùa bắt đầu đổ xuống những con đường thành phố. Cuộc đời phụ nữ chẳng khác hình ảnh bốn mùa là mấy! Thời con gái mơ xuân về để yêu đương, nắng hè râm ran mơ chuyện vợ chồng, thu sang chìm vào cảnh vật tĩnh lặng và khi đông đến là lúc đã cảm thấy già, sửa soạn đi về nơi giá lạnh!

Người nghệ sĩ lưu luyến nhìn thu đi, đến khi thu về họ vui mừng quyến luyến chẳng khác gì đứng trước “mùa thu tóc ngắn” bằng xương bằng thịt của mình. Họ yêu đương đến tận cùng cảm xúc, miên man xác thịt như cây mùa thu rụng vàng cội đến chiếc lá cuối cùng! Người đàn bà bước vào mùa thu cuộc đời có mái tóc ngắn nên gọi là “mùa thu tóc ngắn” giống mùa gặt vào độ đầu thu nên đến khi lõa thể tỏa mùi lúa chín, mùi hoa trái lẫn cả hương hoa dại ngạt ngào...

Vài người bạn già trần tục như tôi chán ngán với cảnh thu buồn, không sao nhìn ra nét đẹp khi thu về để mà vui nên họ đi tìm mùa xuân mơn mởn trên quê hương và cố tình đứt gánh với “mùa thu tóc ngắn” đã già trên đất Mỹ nhưng thiết nghĩ chẳng có mùa nào đẹp mãi nếu không có sự vun sới chăm sóc theo chu kỳ. Đọc những dòng tản mạn về “mùa thu vàng” của tôi ở trên, đẹp cũng tùy người đối diện nên ước mong sao ai cũng để ý và nhìn ra nét hiếm quý của mùa thu trong bộ áo nâu sòng. Đó cũng là mùa trái chín trên cây, mùa của “blueberries and thyme” nên quả quyết không thiếu những hương thơm vừa thân quen vừa lạ.

Trời mùa thu có những ngày ảm đạm, thiếu cả nắng mặt trời, có khi mưa ướt lê thê nên thiết nghĩ vợ chồng già cần chỉnh đốn bề ngoài và sửa soạn tâm hồn bên trong khi bước vào mùa thu cuộc đời để hòa đồng trong yêu thương và bắt nhịp cầu thông cảm. Tay trong tay đi bộ trên những con đường lá rụng để nghe lòng thấm vào tình thu. “Tóc ngắn” cũng xin đừng mặc cảm vì thân mình đã đổi thay! Hãy để người tình già tìm ra những khác lạ bởi vì tình yêu với khám phá là một thú vui luôn hỗ trợ nhau. Như thế, các ông chồng hảo ngọt sẽ không bay về quê hương đi tìm mùa thu “xanh” thứ nhất theo nghĩa đen, còn hiểu là “mùa thu tóc ngắn” của thi sĩ Nguyên Sa mà nhiều phần sẽ là cảnh sướng chỉ một chiều và có khi chỉ một lần nhưng đã... mù con mắt. Tình yêu nhẹ dạ ở tuổi già tứ bề sẽ gánh mọi ưu phiền sau vở tưồng chéo cẳng ngỗng... Ờ! Không phải thế! Phim chéo (x) cẳng “người” thì mới đúng chứ...

“Người đi qua đời tôi” vừa cắt tóc! Bây giờ nàng đúng là “mùa thu tóc ngắn” trong bài viết. Những sợi tóc buông trước vầng trán rộng mà tôi hằng ưa thích và khen tặng không còn nữa... Như chuyên gia tâm lý đã nói ở trên: “hồn thu phải thích hợp với cảnh thu khi cơn mưa đầu mùa đổ xuống những con đường phố nhỏ”. Tôi luôn luôn hiểu rằng hạnh phúc được cấu tạo từ con số trên số 1 nên cố đừng để ai thiệt thòi!

Tiết thu êm dịu nên cảnh thu hữu tình, không gian thiền lặng này giúp nội tâm thanh tịnh lúc bất ngờ nghe tiếng nai vàng ngơ ngác đạp nhẹ trên lá khô... “Em ở đâu hỡi mùa thu tóc ngắn” hình như tôi đã có câu trả lời cho thi sĩ!

Cao Đắc Vinh (2/2013)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Kể từ khi tổ chức khủng bố Hamas tấn công vào Israel vào ngày 7 tháng 10 năm 2023, các vụ xung đột đẫm máu xảy tại Dải Gaza cho đến nay vẫn chưa kết thúc. Nhưng gần đây, cộng đồng quốc tế còn tỏ ra lo ngại nhiều hơn khi giao tranh giữa Israel và lực lượng dân quân Hezbollah ở Lebanon đang gia tăng. Bằng chứng là sau cái chết của thủ lĩnh Hamas Ismail Haniya và thủ lĩnh Hezbollah Hassan Nasrallah, tình hình càng trở nên nghiêm trọng hơn.
Trong vài tháng qua, người dân Mỹ, dù muốn hay không muốn, cũng đã có nhiều cơ hội để nhìn về một bức tranh mà trong đó có quá nhiều sự tương phản. Những mảnh ghép từ hai tầm nhìn, hai chiến lược, hai mục đích hoàn toàn khác biệt đã dần dần rơi xuống, để lộ ra hai con đường hoàn toàn khác biệt cho người Mỹ lựa chọn. Dù có một bức màn đã rơi xuống (như nữ hoàng Oprah Winfrey đã ví von) cho một thuyền trưởng bước ra, trao lại cho người dân sự hy vọng, lòng tin, trách nhiệm, thì sâu thẳm bên trong chúng ta vẫn muốn biết, những giá trị thực của một triều đại đã mang lại. Từ đó, niềm tin sẽ được củng cố.
Bi hài kịch “ngoại giao cây tre”, với hoạt cảnh mới nhất là “cưỡng bức đặc xá”, đã giúp chúng ta nhận ra rằng, dẫu khác nhau nước lửa, “phóng sinh” và “hiến tế” vẫn có thể hội tụ ở ý nghĩa “triều cống” khi phải chiều lòng hai cường quốc ở hai đầu mút của hai hệ tư tưởng trái ngược nhau. Để đẹp lòng bên này thì phải nhẫn tâm “hiến tế”, mà để làm hài lòng bên kia thì phải diễn tuồng “phóng sinh” để có một dáng dấp khai phóng, cởi mở. “Chiến lược ngoại giao” này, phải chăng, là một trò chơi “ăn bù thua” mà, diễn đạt bằng ngôn ngữ toán học của Game Theory, là có tổng bằng không?
Trận Điện Biên Phủ kết thúc vào hôm 7 tháng 5 năm 1954. Bẩy mươi năm đã qua nhưng dư âm chiến thắng, nghe chừng, vẫn còn âm vang khắp chốn. Tại một góc phố, ở Hà Nội, có bảng tên đường Điện Biên Phủ – cùng với đôi dòng chú thích đính kèm – ghi rõ nét tự hào và hãnh diện: “Tên địa danh thuộc tỉnh Lai Châu, nơi diễn ra trận đánh quyết liệt của quân và dân ta tiêu diệt tập đoàn cứ điểm thực dân Pháp kéo dài 55 ngày đêm”.
JD Vance đã chứng tỏ một “đẳng cấp” khác, rất “Yale Law School” so với thương gia bán kinh thánh, giày vàng, đồng hồ vàng, Donald Trump. Rõ ràng, về phong cách, JD Vance đã tỏ ra lịch sự, tự tin – điều mà khi khởi đầu, Thống đốc Walz chưa làm được. Vance đã đạt đến “đỉnh” của mục tiêu ông ta muốn: lý trí, ôn hoà, tỉnh táo hơn Donald Trump. “Đẳng cấp” này đã làm cho Thống Đốc Tim Walz, người từng thẳng thắn tự nhận “không giỏi tranh luận” phải vài lần phải trợn mắt, bối rối trong 90 phút. Cho dù hầu như trong tất cả câu hỏi, ông đã làm rất tốt trong việc phản biện lại những lời nói dối của JD Vance, đặc biệt là câu chất vất hạ gục đối thủ ở phút cuối: “Trump đã thua trong cuộc bầu cử 2020 đúng không?” JD Vance đáp lại câu hỏi này của Tim Walz bằng hàng loạt câu trả lời né tránh và phủ nhận sự thật. Và dĩ nhiên, rất “slick.” “Trump đã chuyển giao quyền lực rất ôn hoà.” Cả thế giới có thể luận bàn về sự thật trong câu trả lời này.
Phải nhìn nhận rằng chuyến đi đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Mỹ đã được giới chức ngoại giao Việt Nam thu xếp để ông gặp được nhiều lãnh đạo, xem như xã giao ra mắt để hợp tác, hỗ trợ Việt Nam trong nhiều lãnh vực trong tương lai. Bài diễn văn của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trước diễn đàn Liên Hiệp Quốc chỉ lặp lại các chính sách đối ngoại của Hà Nội, nên không được truyền thông quốc tế chú ý nhiều như các diễn văn của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, là đại diện cho những quốc gia trực tiếp liên can đến các xung đột ở Trung Đông, ở Ukraine mà có nguy cơ lan rộng ra thế giới. Ông Lâm mới lên làm chủ tịch nước kiêm tổng bí thư Đảng Cộng sản được vài tháng, sau khi Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng qua đời, nên ông muốn dịp đến Liên Hiệp Quốc là dịp để thể hiện vai trò lãnh đạo của mình và nhấn mạnh đến chính sách ngoại giao du dây của Hà Nội.
Sự bất mãn lan rộng với các hệ thống thuộc chủ nghĩa tư bản hiện tại đã khiến nhiều quốc gia, giàu và nghèo, tìm kiếm các mô hình kinh tế mới. Những người bảo vệ nguyên trạng tiếp tục coi Hoa Kỳ là một ngôi sao sáng, nền kinh tế của nước này vượt xa châu Âu và Nhật Bản, các thị trường tài chính của nước này vẫn chiếm ưu thế hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, công dân của nước này cũng bi quan như bất kỳ công dân nào ở phương Tây.
Sau 38 năm quyết định “đổi mới hay là chết” (1986-2924) CSVN vẫn còn là quốc gia do một đảng độc quyền lãnh đạo; không có bầu cử tự do; không cho lập đảng đối lập và không có báo chí tư nhân. Vì vậy, những khẩu hiệu “nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân”, hay “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” được Đại hội lần thứ X khẳng định là những khoe khoang nhàm chán...
Việc Donald Trump được gần phân nửa người Mỹ chấp nhận và ủng hộ trong những năm gần đây đã khiến nhiều người trí thức trong xã hội Hoa Kỳ đặt câu hỏi về sự tồn tại của “human decency”, hay dịch nôm na là “sự đàng hoàng, sự tử tế, đạo đức nhân tính của con người”. Liệu xã hội ngày nay đã hạ thấp chuẩn mực “đàng hoàng”, hay có thể nào sự đàng hoàng, tử tế giờ đây không còn là một nhân tính cần thiết trong giá trị nhân bản? Dĩ nhiên trong mỗi xã hội, mỗi người có mỗi “thước đo” riêng về mức độ của “đàng hoàng”, nhưng từ ngữ tự nó phải phần nào nói lên một chuẩn mực nhất định. Theo một số tự điển tiếng Việt, chúng ta có thể đồng ý rằng: 1. Đàng hoàng là một tính từ tiếng Việt mô tả cuộc sống đầy đủ, đáp ứng được các nhu cầu chung của xã hội. Ví dụ: cuộc sống đàng hoàng, công việc đàng hoàng, nhà cửa đàng hoàng. 2. Đàng hoàng còn được dùng để chỉ những biểu hiện về tính cách mẫu mực, hay tư cách con người tử tế đáng được coi trọng.
Thư tịch cổ ghi rằng… Lịch sử trên thế giới thật sự rất hiếm người tài vừa là vua đứng đầu thiên hạ vừa là một hiền triết. Nếu văn minh La Mã có Marcus Aurelus, hoàng đế triết gia, vừa minh trị dân, độ lượng với mọi người và để lại tác phẩm triết học nổi tiếng “Meditations” thì ở phương Đông hơn mười hai thế kỷ sau có Vua Trần Nhân Tông của nước Việt. Theo Đại Việt Sử Ký Toàn Thư, triều đại của Vua Trần Nhân Tông là triều đại cực thịnh nhất của sử Việt. Ông là vị vua liêm chính, nhân đức, một thi sĩ, đạo sĩ Phật giáo. Do là một vị vua đức độ, trọng dụng nhân tài, nên ông thu phục nhiều hào liệt trong dân, lòng người như một. Quốc triều có Thái sư Trần Quang Khải, về binh sự có các danh tướng Trần Quốc Tuấn, Trần Quốc Toản, Phạm Ngũ Lão, Trần Khánh Dư, Trần Nhật Duật…Về văn thơ có những người uyên bác như Trương Hán Siêu, Mạc Đĩnh Chi. Vua Trần Nhân Tông thương dân như con, xem trung hiếu làm đầu, lấy đạo nghĩa trị quốc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.