Hôm nay,  

Cùng Bạn Đọc!

10/09/201300:00:00(Xem: 18863)
Sáu năm đã trôi qua, kể từ ngày tôi vinh dự được cơ sở thi văn cội nguồn in tác phẩm đầu tiên: “Viết từ hang đá, nhỏ lệ cùng dân”. Đúng là thời gian không đợi không chờ, thời gian đi như tên bắn...Trong khoảng thời gian sáu năm ấy, đã không ít những biến động xảy ra trong đời tôi, ghi khắc bởi hai lần ngồi tù. Lần đầu là ngày 21 tháng 4/2007, khi đó phong trào đấu tranh của bà con dân oan dâng lên mạnh mẽ, một cuộc tập hợp quần chúng lên tới cả nghìn người trước cửa văn phòng tiếp dân 210 Nguyễn thị Minh Khai kéo dài suốt 27 ngày đêm, khiến cộng sản phải dùng vòi rồng phun nước vào đoàn người biểu tình mới mong dập tắt.

Lo sợ trước khí thế của bà con, sợ bị mất chính quyền, cộng sản đã lên chuyên án 30-4 để bắt tôi, hòng chặt tung chiéc rễ cái để cả tán cây “dân oan” không thể tồn tại, rung bão, trút gió xuống đầu quan tham được nữa...Chưa đầy 5 tháng sau ngày định mệnh kinh khủng ấy (15-9-2007), cuốn “Viết từ hang đá nhỏ lệ cùng dân” chào đời, khóc váng lên ở San Jose và Westminster...và còn tiếp tục khóc “thút thít” ở nhiều nơi sau đó, thậm chí trong lòng các vị dân biểu Mỹ. Nhờ thế sau 9 tháng 10 ngày chịu khổ, nhục, vật vã trong lao tù, huyệt mộ, tôi đã được bà con người Việt tại Hải ngoại cùng các tổ chức nhân quyền cứu ra khỏi cổng trại tù B14...

Khỏi phải nói tôi đã “nhỏ lệ” cùng các anh các chị Diên Nghị, Song Nhị, Diễm Hương, Huệ Thu, Ngọc Bích, Lê Diễm và Bích Huyền như thế nào khi biết đứa con tinh thần của mình đã được những con người tài hoa, giàu lòng trắc ẩn và cùng “xót thương quê hương Việt Nam” giúp đỡ, để tác phẩm của tôi như con thuyền độc mộc rời khỏi bờ bến độc tài, chết chóc đến với bến bờ dân chủ tự do, xanh ngắt một màu. Nhờ có tác phẩm này mà tư tưởng của tôi được chuyên chở đi xa hơn, neo đậu vào bến bờ tâm cảm của hàng nghìn người đọc trong cộng đồng người Việt tại Mỹ, Úc, Việt Nam, Ca Na Đa v.v.

Ngoài số người gom góp nguyên vật liệu “đóng thuyền, hạ thủy” là những tên tôi tuổi vừa kể trên, còn biết bao các tay lái điêu luyện khác như chú Đoàn Thanh Liêm, Anh Đỗ Tiến Đức, anh Chu Tất Tiến, Bác Vũ Ánh, Vi Anh, chị Bùi Bích Hà v.v... Những người đã bỏ thời gian, chất xám của mình để ngồi viết bài giới thiệu trong buổi ra mắt sách, giúp đôi cánh tâm hồn tôi được bay cao, bay xa, chiếm ngự cả một khoảng không gian riêng trong bầu khí quyển văn học nước nhà tại hải ngoại lúc đó

Sự lặp lại hai lần phải chăng là số phận?

Ngay từ khi tôi đặt chân lên đất Mỹ( sau chuyến vào tù cộng sản lần 2, kéo dài 21 tháng), anh Song Nhị đã mong muốn in một tác phẩm mới của tôi để khẳng định tính “trước sau như một” của tác giả với nhà xuất bản Cội Nguồn. Tất nhiên, phải trước cộng đồng, trong diện rộng chứ không chỉ đơn thuần là “áo gấm đi đêm”, “thương nhau tay nắm lấy bàn tay” với anh chị em trong cơ sở thi văn cội nguồn, vốn đã nhiều lần đàm đạo qua điện thoại hoặc internet. Cho dù tôi đã viết trong lần gặp mặt đầu tiên (ngày 14-8-2011):

Cội Nguồn thật đáng tin yêu

Vì tôi mà đã chịu nhiều xót xa

Trái tim tôi đủ thiết tha

Để yêu cả Cội Nguồn và... nỗi đau(!).

Song hiểu nhau, thương nhau, tin cậy lẫn nhau là một chuyện, còn phải chứng tỏ lòng mình bằng hành động thiết thực, hiệu quả nữa.

Và bây giờ cuốn sách đã hiện hữu trước bạn đọc, như một bông hoa đời bật ra từ những mầm, nụ, chồi xanh non tơ, mướt mát, phản ánh những ô trọc, bi hài của cây đời xã hội chủ nghĩa. Tuy muộn mằn, nhưng thực sự là những thao thức, trăn trở, trằn trọc của tác giả suốt 30 năm cầm bút trong cái gọi là “đỉnh cao trí tuệ”, “Tham nhũng muôn năm” cũng như “nhân đạo gấp triệu lần tư bản chủ nghĩa” tại quốc nội, mà nếu không in ở Hải Ngoại thì không thể nào “khóc, cười, thủ thỉ” cùng bàn dân thiên hạ được

Đây cũng là ý niệm của anh Đỗ Tiến Đức trong ngày ra mắt sách “ đầu tiên(15-9-2007): “Tôi hy vọng trong thời gian ngắn nữa, cộng đồng hải ngoại sẽ có tin vui, sẽ chung tiền mua vé máy bay gửi về Việt Nam, mời nhà văn Trần Khải Thanh Thủy sang Mỹ dự buổi ra mắt tác phẩm thứ hai của bà, với tên là “Viết Từ Hà Nội, hát cười cùng dân."

Mẹ Thêrêsa Calcutta nói: “Hãy dành thì giờ cất cao tiếng cười, bởi đó là tiếng nhạc của tâm hồn”. Vì thế tuy là chuyện viết từ trong nước, chưa phải “hát, cười cùng dân” song thực sự là “khóc, cười cùng dân” trong thời điểm 2013 này, theo đúng phong cách sáng tác quen thuộc của tác giả: Nước mắt lăn nghiêng về phía nụ cười, hay nói như nhận xét của nhà văn Vũ Thư Hiên: “Nụ cười và nước mắt song hành”.

Về phía tác giả, dù sao cũng đã có một vài khoảnh khắc gắn bó với cộng đồng người Việt mình tại Hải ngoại qua sức mạnh của nụ cười, thông qua các bài viết đã tập hợp trong “Viết từ hang đá, nhỏ lệ cùng dân”, hoặc “Ở tù cộng sản, đố ai không cười”,“Hồ Chí Minh trăm tên nghìn mặt”, “Nghĩ cùng thế sự” v.v. Hy vọng cuốn “Chuyện cười xã hội chủ nghĩa” lần này cũng sẽ được người đọc yêu mến và ủng hộ, coi như một phép màu nho nhỏ, một món quà tuyệt vời mà chúng ta có thể dành cho nhau trong cuộc đời ngắn ngủi nơi xứ người lạnh lẽo vì buộc phải ly hương, xa xứ.

Cuối cùng không thể không nhắc tới ông bà luật sư Nguyễn Hữu Thống với tất cả sự ngưỡng mộ và biết ơn chân thành, cũng như các quý độc giả và ân nhân đã yểm trợ cả về vật chất lẫn tinh thần để tác giả tiếp tục cầm bút và dấn thân, bập bùng ngọn lửa tranh đấu trong tim suốt những tháng năm dài sau đó.

Xin gửi lời cám ơn trân trọng tới ban nhạc Xuân Điềm và các ca sĩ, nghệ sĩ đã tham gia và yểm trợ chương trình Văn nghệ trong những ngày ra mắt sách ở San Jose và Westminster. Hy vọng, lời ca tiếng nhạc của ban nhạc còn được tiếp tục vang lên trong các buổi ra mắt cuốn “chuyện cười xã hội chủ nghĩa (tập I và tập 2 )lần này

Đặc biệt xin cám ơn người yểm trợ một phần ấn phí cho tác phẩm này. Người ban ơn mà không cần nhận ơn, dù chỉ là lộ diện tên tuổi để mọi người cùng ngưỡng mộ và tri ân.

Sacramento 27/7/2013.

Ngày Thương Binh Liệt Sĩ

(Bới xác, mò xương, đếm khăn tang và đong máu chiến hào của người Việt tại quốc nội)

Trần Khải Thanh Thủy

GHI CHÚ: Nhà văn Trần Khải Thanh Thủy sẽ ra mắt bộ sách “Chết Ngoài Kế Hoạch: Chuyện Cười Xã Hội Chủ Nghĩa” gồm 2 tập. Vào Chủ Nhật 15-9-2013 từ 1:00PM-4:00PM tại Hội Trường Việt Báo, 14841 Moran St, Westminster, CA 92683. Tel: 714-894-2500. Kính mời đồng hương tham dự.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?
Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.
Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.