Hôm nay,  

Chicago Gió Lạnh Tình Nồng

16/04/201400:00:00(Xem: 5359)

Tôi đã từng đến thăm viếng bạn hữu và bà con tại Chicago rất nhiều lần, hầu hết là vào mùa hè có nắng ấm. Nhưng chỉ có lần này vào đầu tháng Tư năm 2014, thì gặp trời lạnh với nhiệt độ ban ngày vào khỏang trên dưới 5 độ C – mà khi gặp gió thổi mạnh, thì buốt giá vô cùng. Anh Phan Lục là người bạn cùng trong ngành Hành chánh Tài chánh Quân lực Việt nam Cộng hòa hồi trước với tôi – thì anh có viết trong blogspot “bachhacthanhphogio” của mình hai câu thơ như thế này:

Chicago gió lạnh tình nồng

Dang tay đón bạn với lòng cảm thông.

Quả thật, trong mấy ngày đầu sống tại Chicago lần này, tôi đã thật “thấm đòn” với cái gió lạnh của nơi được bà con gọi là “Windy City” (Thành phố Gió). Nhưng về mặt tình cảm, thì bà con và bạn hữu thân thiết tất cả đều dành cho tôi sự chăm sóc ân cần và tình cảm nồng hậu. Tôi xin mượn câu thơ của anh bạn Phan Lục để làm nhan đề cho bài viết nhằm tường thuật chi tiết hơn về cái “tình nồng” ấy qua một số con người và sự việc cụ thể như sau đây.

1 – Dan Shaw là người cháu thuộc thế hệ thứ tư trong gia đình bác Nguyễn Ngọc Chương.

Gia đình bác Nguyễn Ngọc Chương là chỗ tôi có duyên gắn bó thân thiết từ trên 60 năm nay, bắt đầu từ cuối năm 1953 tại thành phố Nam Định ở ngòai Bắc. Anh Nguyễn Ngọc Đĩnh trưởng nam của bác Chương cùng trọ học chung với tôi ở Hanoi từ đầu năm 1954 cho đến khi chia tay nhau để di cư vào miền Nam. Cháu Diệp năm nay 56 tuổi là con gái lớn của anh chị Đĩnh, hiện cháu là giáo sư tại một đại học ở Chicago. Diệp có chồng là một mục sư người Mỹ vừa qua đời vài năm trước đây. Hai người sinh được 3 con trai nay đều trưởng thành.

Vào cuối tháng Năm 2013, tôi đã tới thăm và ở lại với gia đình Diệp vài ngày. Lần này, vì Diệp phải đi họp ở Philadelphia vào ngày 3 – 6 April, nên lúc đón tôi vào chiều ngày 2 ở phi trường O’Hare, cháu đã đưa tôi đến thẳng nhà con trai thứ là Dan Shaw tại căn nhà ở khu uptown Chicago, gần kề với khu vực có nhiều cơ sở kinh doanh của bà con người Việt. Trong bữa ăn tối hôm đó, Diệp đã giải thích cho con đại ý rằng: “Ông Liêm đây là người thân thiết với cả ba thế hệ trong gia đình phía bên ngọai của con - từ ông bà nội là thế hệ thứ nhất, đến bố mẹ và các cô chú là thế hệ thứ hai, rồi đến mẹ Diệp và các em là thế hệ thứ ba. Bây giờ ở đây Dan là thế hệ thứ tư của gia đình mà ông Liêm gặp gỡ đấy…”

Trong 2 ngày ngụ tại nhà Dan, tôi có dịp chuyện trò tâm sự thân mật với cháu. Ở vào tuổi 25, Dan trông như là một thanh niên Mỹ bình thường, không có dáng dấp nào của một người Mỹ lai Á đông. Nhưng Dan tỏ ra rất ngưỡng mộ người mẹ vì cố gắng học tập thành công và hội nhập sâu sắc với dòng chính trong xã hội Mỹ. Dan cho biết làm việc cho một công ty dịch vụ kỹ thuật mà được giao nhiệm vụ là phải giao tiếp với một số khách hàng có thái độ bất mãn giận dữ (angry customers).

Tôi đưa cho Dan mấy bài tôi viết bằng Anh ngữ về vụ án chính trị của tôi, về suy nghĩ trong thời gian ở tù và bài giới thiệu về văn hóa Việt nam. Tuy không nói được tiếng Việt, nhưng Dan có vẻ chú ý nhiều đến việc tìm hiểu văn hóa Việt nam – phát xuất từ lòng yêu thương quý mến sâu xa đối với bà mẹ của mình. Dan còn nhớ lần được mẹ dẫn về thăm Việt nam mấy năm trước đây và sẽ tìm cách trở lại thăm nơi đây lần nữa.

Riêng đối với tôi, thì Dan tỏ ra chăm sóc thật chu đáo về nơi ăn chỗ ở cho tôi trong 2 ngày mưa gió mà thật lạnh lẽo ở Chicago. Qua sáng ngày mồng 4, Dan đã phụ giúp xách hành lý cho tôi ra tận xe bus để đi về khu trung tâm Chicago tham dự Đại Hội của Amnesty. Rõ ràng là Dan đã để lại nơi tôi một ấn tượng tươi vui hồn nhiên đẹp đẽ, dù chỉ trong thời gian ngắn ngủi chưa đày 48 tiếng tôi cư ngụ tại nhà với cháu.

2 – Cháu Thiên Hương là trưởng nữ của anh chị Phạm Xuân Hương.

Vào chiều chủ nhật 6 tháng Tư, sau khi bế mạc Đại Hội của Amnesty, thì cháu Thiên Hương nhờ chồng là bác sĩ Minh Tâm đến đón tôi từ khách sạn về nhà các cháu tại thành phố Bolingbrook về phía Tây Chicago. Thiên Hương là con gái đầu lòng của anh chị Phạm Xuân Hương & Sum, trong nhà vẫn gọi cháu là Mimi. Anh Hương là người cùng quê với tôi ở vùng Xuân Trường Nam Định, chị Sum là người Huế. Chúng tôi thân thiết gần gũi gắn bó với nhau sau năm 1975 ở Saigon và mấy năm gần đây, thì lại hay gặp anh chị mới qua định cư tại Mỹ và thường hay ở nhà cháu Ti là con gái út ở Sacramento. Không may, chị Sum bị bệnh nặng và qua đời tại Sacramento vào mùa hè năm 2013 vừa qua.

Trong hơn một tuần ngụ tại nhà Mimi, tôi được vợ chồng cháu chăm lo săn sóc chuyện ăn uống và nơi ở thật ân cần tươm tất. Và dĩ nhiên là tôi đã có dịp hàn huyên tâm sự nhiều với hai vợ chồng cháu. Tôi nói với Mimi: “Ba mẹ cháu đều là những người bạn thật tốt lành, hiền hậu và rõ ràng như dân gian thường nói: “cha mẹ hiền lành để đức cho con”. Bác thấy các cháu nay đã trưởng thành mà đều có cuộc sống lương hảo và thành đạt dù ở Việt nam hay trên đất Mỹ. Đó là điều thật đáng mừng.” Rồi tôi nhắc lại một số kỷ niệm thân thương với mẹ cháu và đánh giá cao sự khôn ngoan bén nhạy của chị Sum trong chuyện kinh doanh làm ăn, mà chị lại có tấm lòng rất chân thành quý mến đối với bạn bè. “Và lần này, bác đến thăm gia đình cháu cũng là để cùng ôn lại những kỷ niệm tươi đẹp thân thương trìu mến như thế đó…”

Mimi tiếp lời: “Cháu biết rõ là mẹ cháu có lòng quý trọng và đặc biệt ngưỡng mộ đối với bác về những việc bác làm và nhất là thái độ ôn tồn bình tĩnh của bác giữa lúc thời thế bất an xáo trộn ở Việt nam trước đây. Nay bác đến với gia đình cháu, thì chúng cháu thật vui mừng được gặp lại người bạn thân thiết quý mến của ba mẹ cháu lắm lắm vậy đó …”

Minh Tâm chồng của Mimi là một bác sĩ làm việc nhiều năm trong một bệnh viện trong vùng Chicago và từ vài năm gần đây thì chuyển sang việc giảng dậy chuyên môn tại vài trường Y khoa ở gần nhà. Cậu của Tâm là giáo sư Đỗ khánh Hoan nguyên Trưởng Ban Anh Văn tại Đại Học Văn Khoa Saigon hồi trước năm 1975. Anh Hoan hiện ở Toronto Canada lại cũng là một người bạn lâu năm của tôi, nên Tâm bèn gọi điện thọai cho cậu Hoan để hai chúng tôi có dịp chuyện trò với nhau. Lần cuối cùng tôi đến nhà thăm anh Hoan tại Toronto là vào khỏang cuối năm 2012. Và liền sau đó thì chúng tôi lại gặp nhau cũng tại Toronto nơi nhà mấy người em của anh bạn Nguyễn Hữu Trụ hiện định cư ở Geneva Thụy Sĩ. Mimi nói: “Quả thật thế giới này nhỏ bé (It’s a small world), ai ai rồi ra cũng quen biết gặp gỡ nhau thôi…”

Vợ chồng Tâm & Mimi rất hiếu đễ với cha mẹ của Tâm, hai bác nay đã ở vào tuổi gần 90 mà vẫn sống tại nhà riêng, cũng gần kề với gia đình các con. Mỗi ngày Tâm thường đến thăm nom và mang đồ ăn do vợ nấu tại nhà đến cho cha mẹ. Trong một dịp Tâm chở tôi đến thăm cha mẹ, tôi thấy hai bác tuy đã cao tuổi mà vẫn chuyện trò với tôi vui vẻ tinh tường – dĩ nhiên là không thể tránh thóat khỏi tình trạng suy yếu về thể chất theo cái quy luật khắt khe của thiên nhiên đối với con người trong cõi nhân sinh này, đó là: “Sinh Lão Bệnh Tử”.

Khỏi phải nói là vì cả hai vợ chồng đều có tay nghề chuyên môn cao – (chồng là bác sĩ, vợ làm chuyên viên điện tóan cho Bộ Cựu Chiến Binh của Chính quyền Liên bang) - nên có được mức sống tương đối dễ chịu với nhà cửa khang trang tiện nghi thỏai mái, đồ đạc trang hòang thật gọn gàng mỹ thuật. Điều đáng nói hơn nữa là cả hai cháu gái con của Tâm & Mimi đều ngoan ngõan lễ phép và học hành chăm chỉ. Được chứng kiến cảnh sinh họat gia đình êm ấm hạnh phúc như tại nhà các cháu Mimi & Tâm nơi vùng phụ cận với Chicago này, quả thật tôi rất vui mừng cho anh chị bạn thân thiết Phạm Xuân Hương & Sum của nhiều anh em chúng tôi vậy.

3 – Anh Nguyễn Văn Thắng, người cháu của nhạc mẫu của tôi.

Anh Thắng là một nhà giáo lâu năm và là một vị thanh tra của Bộ Giáo Dục trước năm 1975. Vào năm 1979, anh cho hai cháu lớn đi vượt biên trước và từ năm 1986, anh chị và cháu út qua đòan tụ gia đình với 2 cháu này tại vùng Chicago. Chị Thắng cũng là một cô giáo, là người thuộc dòng họ Đặng tại làng Hành Thiện gần với làng Cát Xuyên quê tôi. Vào năm 2001, tôi đã có dịp đến nhà thăm và được anh chị đãi bữa cơm thật ngon miệng. Năm 2014 này, anh Thắng cũng lại đến nhà cháu Mimi để đón tôi về nhà ăn cơm nữa. Và lần này, chúng tôi có nhiều thời giờ hơn để tha hồ hàn huyên tâm sự về đủ mọi thứ chuyện với nhau.

Mối liên hệ thân tình giữa anh Thắng và tôi phát xuất từ sự kết nghĩa giữa bà cụ thân sinh của anh với bà nhạc mẫu của tôi từ hồi trước năm 1945 khi các bà cùng sinh sống và làm việc tại tỉnh Vĩnh Yên ở gần Hanoi. Mẹ của anh là một cô giáo, nhưng không may bà bị đau nặng và qua đời vào năm 1947 giữa thời lọan lạc phải chạy tản cư. Năm đó, anh Thắng mới có 12 tuổi và mồ côi cả cha lẫn mẹ vì ông cụ cũng đã mất trước vào năm 1941 lúc anh mới được 6 tuổi. Từ đó anh và cô em được gia đình Ông Bà Phán Mẫn bảo bọc chăm lo cho việc sinh sống và học hành – nguyên do là vì đây cũng là một gia đình đã từng kết nghĩa lâu ngày với cha mẹ anh. Các con của Bác Mẫn đều học hành đỗ đạt thành tài như các Bác sĩ Phạm Tu Chính, Phạm Chí Khải v.v… Và anh Thắng cũng tốt nghiệp văn bằng Cao đẳng Sư phạm để ra trường làm giáo sư tại các trường trung học.

Bà nhạc mẫu của tôi nhũ danh Trịnh Thị Thọ là một nữ hộ sinh từ hồi thập niên 1930, nên thường được gọi là Cô Đỡ Thọ. Vì bà cụ từ hồi đó là chị em kết nghĩa với mẹ anh, nên anh Thắng vẫn lui tới thăm viếng Bà Cô như là người ruột thịt của gia đình vậy. Vì thế mà chúng tôi có sự gần gũi gắn bó với nhau nhằm tiếp nối cái mối thâm tình quý báu khi xưa giữa các bà mẹ của mình. Lại nữa, anh Thắng cũng cùng lứa tuổi với tôi, nên chúng tôi còn có nhiều người bạn chung với nhau nữa.

Sau bữa ăn trưa vào ngày Chủ nhật 13 tháng Tư, tôi đã gọi điện thọai để anh Thắng nói chuyện được với Thục là bà xã nhà tôi ở Costa Mesa và cả với anh Thụy là ông anh nhà tôi hiện ở San Jose. Trong các cuộc điện đàm này, anh Thắng nhắc lại bao nhiêu kỷ niệm về những người thân trong gia đình ở Vĩnh Yên cũng như ở Saigon. Thật là một cuộc gặp gỡ trò chuyện lý thú giữa những người con của các bà mẹ là chị em kết nghĩa thâm tình những năm xưa với nhau.

Các con của anh chị Thắng đều thành đạt, cụ thể như cháu đầu thì có bằng Tiến sĩ về Electrical Engineering hiện làm việc tại Dallas Texas, còn cháu út thì làm nha sĩ với phòng mạch cũng ở gần nhà để anh có thể lui tới giúp đỡ trong việc quản lý điều hành. Rõ ràng là các cháu có cha mẹ đều là nhà giáo, thì thường được uốn nắn giáo dục thật nghiêm túc trong gia đình ngay từ tấm bé, nhờ thế mà sau này dễ gặt hái được những thành công ngòai xã hội.

* Ngòai mấy gia đình thân thiết nói trên mà tôi gặp gỡ trong gần hai tuần qua, thì cũng tại vùng Chicago tôi còn gặp nhiều bà con bạn hữu khác nữa. Tất cả đều bày tỏ lòng quý mến ân cần đối với tôi. Nhưng vì bài viết đến đây cũng đã dài rồi, tôi xin phép sẽ viết thêm trong một dịp khác vậy.

* Sau những cuộc viễn du như thế này, nhiều bà con hay thắc mắc hỏi tôi rằng “Anh đi miệt mài như vậy, liệu không biết mệt à?” Nhân tiện, tôi cũng xin thưa với bà con như thế này: “Dĩ nhiên là tôi cũng thấy mệt mỏi đấy chứ - tôi cũng chỉ là một con người bình thường với những hạn chế về sức chịu đựng gian khổ, nhất là lại đã ở vào cái tuổi bát tuần nữa rồi. Nhưng bù lại, vì đi tới đâu tôi cũng đều nhận được sự chăm sóc tiếp đãi ân cần – nhờ vậy mà tinh thần được thêm khích lệ phấn chấn để dễ dàng vượt qua được những mệt nhọc về thể xác.”

Và chính cái tình cảm yêu thương nồng ấm như bà con trong các gia đình ở Chicago đã dành cho tôi - giữa lúc thời tiết lạnh giá mấy ngày vừa qua, mà cụ thể là vào chiều ngày Thứ Hai 14 tháng Tư trời lại đổ tuyết làm trắng xóa các mái nhà, lối đi và các bãi cỏ trong vùng – thì đó thật là một niềm an ủi rất lớn lao khiến tăng thêm nghị lực cho tôi tại nơi đây vào lúc này./

Thành phố Naperville, Illinois ngày 15 tháng Tư 2014

Đoàn Thanh Liêm

Ý kiến bạn đọc
17/04/201414:39:20
Khách
Xin gửi bạn Hòang Duy Dương,
Người cháu mà tôi ở nhà tại Bolinbrook, thì cũng có căn nữa tại Naperville.
Để tôi chuyển yêu cầu của bạn cho người cháo đó nha.
Tôi đang trên xe lửa Amtrak từ Chicago đi Philadelphia.
Chúc An lành
Liêm
16/04/201415:14:21
Khách
Kính chào anh Liêm,
Cuối bài viết anh ghi là Napervile, tôi mong được làm quen với anh vì tôi đang sống ở nơi đây.
Naperville có rất ít người Việt, nếu được quen biết anh thì thật là tuyệt
Thân ái.
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.