Hôm nay,  

Tị Nạn Trần Gian

25/12/201500:00:00(Xem: 7304)

Tháng Mười Hai là tháng cả thế giới cùng ăn mừng ngày Lễ Giáng Sinh. Dù người ta có thay đổi cách viết, cách bầy tỏ, cách nói thế nào chăng nữa thì hàng năm, người ta cũng quay về để bắt gặp lại hình ảnh về một gia đình Nazareth với người chồng dắt con lừa và trên lưng nó có người vợ bụng mang dạ chửa, lang thang gõ cửa từng quán trọ tìm nơi cư trú. Hình ảnh về một máng cỏ, một hài nhi, vài con bò con lừa, về một gia đình nhỏ bé, trơ trụi không một chút tài sản nào trong tay ngoài cây gậy của người chồng và cái tay nải nhỏ của người vợ, ở nơi đồng không mông quạnh, vẫn được cả thế giới chăm chú nhìn vào.

Gia đình “Thánh Gia” nhỏ bé đó là tượng trưng tiêu biểu nhất cho người tị nạn từ thế kỷ này qua thế kỷ khác.

Hình ảnh đó dạy cho nhân loại đời sống “tay không”, đời sống tị nạn, từ khi chào đời của con Thiên Chúa.

Sinh ra ở trần gian là bắt đầu đời tị nạn, tị nạn mỗi ngày suốt một đời người. Nếu hiểu rõ mình là kẻ tị nạn trong chốn trần gian này, sẽ mở lòng bao dung đón người khác vào ở chung với mình được. Thánh Giuse đã gõ từng cánh cửa, cửa mở ra rồi lại đóng vào. Trần gian rộng rãi thế mà không có chỗ cho một hài nhi. Nơi tị nạn đầu tiên của gia đình Thánh Gia là cái máng lót cỏ trong hang của chiên, của lừa, của bò.

Chúng ta hãy nhìn vào hình ảnh đông như kiến vỡ tổ chạy tán loạn của người dân Syria để hiểu thế nào là tị nạn. Trong cái tổ kiến hoảng loạn đáng thương này chắc chắn có trà trộn vào đó những phần tử xấu, những phần tử giết người như một trò giải trí, như đóng phim.

Làn sóng Trung Đông đang tràn lan vào Âu Châu. Mới đầu con số còn ít ỏi.

Càng ngày càng tăng lên, khiến những quốc gia như Đức, Pháp phải nghĩ lại với lời hứa ban đầu.

Nhiều Thống Đốc Hoa Kỳ đã thẳng thắn tuyên bố không chấp nhận dân tị nạn Syria vào tiểu bang của mình. Họ không muốn phải đối đầu với những kẻ thù nguy hiểm trong bóng tối. Nước Mỹ nổi tiếng về lòng nhân đạo đã dao động, bối rối, trong việc mở tay ra đón những người này.

Vụ thứ Sáu 13 tháng 11 vừa qua ở Paris càng đẩy lùi lòng nhân đạo của các quốc gia, muốn lánh xa người tị nạn.

Con số 10,000 người Tổng Thống Obama hứa hẹn đang bị từ chối, hoặc hoãn lại.

"Khi tôi nghe các lãnh đạo chính trị đề nghị sẽ có một cuộc kiểm tra về tôn giáo đối với những người đang trốn chạy khỏi một đất nước đang bị chiến tranh tàn phá, khi mà một số trong những người đó (tức các lãnh đạo chính trị-- chú thích của tác giả bài này) bản thân họ sinh ra trong những gia đình đang được hưởng sự bảo vệ khi họ đã từng chạy trốn khỏi sự đàn áp, thì điều đó thật đáng xấu hổ”. Tổng thống Obama nói thêm: “Đó không phải là người Mỹ, đó không phải là chúng ta”. (VOA)

Liệu người dân Mỹ có cái nhìn và suy nghĩ như vị nguyên thủ của quốc gia họ không?

Nước Pháp bị khủng bố liên tiếp như thế mà Tổng Thống Pháp vẫn tuyên bố là người Pháp có nhiệm vụ phải giữ lời cam kết sẽ nhận 30,000 dân tị nạn trong vòng hai năm tới. Ông cho rằng những người tị nạn từ Trung Đông và bọn khủng bố không liên hệ gì với nhau cả.

Cả hai vị Tổng Thống đều có cái nhìn của một tấm lòng bao dung.

Nhưng nhìn hình ảnh phát tán trên mạng: những thanh niên Trung Đông với nét mặt hung hãn, vứt tung những két nước của hội Hồng Thập Tự mang đến xe hỏa để tặng người tị nạn. Ai xem cũng phải kinh hoàng, đặt những dấu hỏi: Những thanh niên này là ai? Họ có thật sự là dân di tản? Liệu những người này vào nước mình rồi có cầm súng bắn lại người mình không? Một người Mỹ cắt nghĩa: Vì Hồng Thập Tự có dấu chữ thập (ý chỉ cây thánh giá) có nghĩa thuộc Kitô Giáo, nên những thanh niên này theo Hồi Giáo, không muốn nhận những gì thuộc về dị giáo.


Nếu họ không nhận sự giúp đỡ của Hồng Thập Tự thì họ tới đây làm gì?

Nhưng khoan, hãy xem tiếp: Hình ảnh kế tiếp là mấy cụ già và mấy em bé năm, bẩy tuổi cũng trên chuyến tàu hỏa đó, len lén đi xuống, nhặt những vỉ nước mang lên tầu. Như vậy thì rõ ràng có những phần tử xấu, trong những người tị nạn khốn khổ này.

Nếu chúng ta vì một số rất nhỏ mà làm ngơ bao nhiêu kẻ hiền lương cần sự giúp đỡ thì có đúng không?

Nhận hay không nhận số người di cư ồ ạt từ các vùng Tây Á (West Asia) và Đông Nam (South eastern) bao giờ cũng là một vấn đề khó khăn cho Âu Châu.

Hơn hai mươi năm trước, vào ngày 08 tháng 8 năm 1991, một số tàu chở khoảng 15,000 người di cư Albania đã thành công trong việc tấp vào cảng Bari, Italy. Phản ứng của chính phủ Ý rất khắc nghiệt. Hầu hết các người Albania đã bị giam giữ tại một sân vận động thể thao, không có đầy đủ thức ăn, nước, phòng vệ sinh. Nhà chức trách Ý chỉ thả thực phẩm cung cấp cho các người di cư bị bắt bằng trực thăng. Trong vòng vài tuần hầu hết các người di cư bị trục xuất về lại Albania. Sự đối xử khắc nghiệt của họ đã bị chỉ trích bởi các tổ chức nhân quyền và Giáo hoàng, nhưng đã được chính phủ Ý chứng minh đó là một điều cần thiết để ngăn chặn những đợt di dân khác sẽ tiếp tục từ Albania. (Wikipedia)

Bây giờ nhìn lại sự việc này, chúng ta có thể thông cảm với thái độ của chính quyền Ý khi đó. Năm 1991 là thời gian chế độ cộng sản ở Đông Âu sắp sửa tan vỡ, dân chúng tại đó cảm thấy là thời cơ đã tới cho một cuộc di dân với cái cớ tị nạn cộng sản. Nhưng chính quyền Ý thấy ngay việc chấp nhận họ sẽ làm cho đất nước Ý bị tràn ngập, khi các biên giới các nước Đông Âu đã rệu rã. Quyết định cứng rắn đó có vẻ nhẫn tâm, nhưng ngăn chặn được một đợt di dân khổng lồ mà chính nước Ý không kham nổi. Cai trị đồng nghĩa với tiên liệu là vậy.

Khi Thánh Giuse gõ cửa những quán trọ, người chỉ nhận được sự từ chối vì các quán trọ đều có những người khác đã đến đó trước. Cuối cùng Thánh Gia được một người chủ quán thương hại hướng dẫn đến cái chuồng của bò bên cạnh một sườn đồi. Nơi đó Chúa Hài Đồng được sinh ra. Chúa đã ra đời trong hoàn cảnh là người tị nạn. Một người tị nạn nghèo khó đơn sơ nhất.

Có ai nghĩ gia đình nhỏ bé của Chúa bị đối xử như thế là khắc nghiệt không? Không viện trợ chăn mền giữa mùa đông, lò sưởi là hơi thở của mấy con bò mấy con lừa. Không thực phẩm cho sản phụ, Đức Mẹ vừa qua một cuộc hành trình dài, lại vừa sanh xong, chắc là đói lắm. Thánh Giuse vừa đói, vừa mệt, vừa ôm cái lo của một người chủ gia đình.

Không biết Chúa ở trong chuồng bò, lừa, đó bao lâu?

Nhưng trường hợp “tị nạn” của Thánh Gia cách đây hai ngàn năm dĩ nhiên không thể so sánh với từng khối người đông đảo phải chạy trốn khỏi cảnh kinh hoàng của chiến tranh lẫn khủng bố của thế giới ngày nay. Nhưng ý nghĩa muôn đời cho loài người từ những sự việc này là: những người đang yên hàn sẽ đối xử với kẻ cơ nhỡ và cơ hàn như thế nào? Nếu bây giờ có người đến gõ cửa nhà bạn xin cho được ở trọ, bạn có mở cửa đón vào không? Có cho ăn, cho mặc không?

Đừng quên chúng ta, tất cả đều là người tị nạn ở chốn trần gian này.

Trần Mộng Tú

Dec.1st.2015

Ý kiến bạn đọc
26/12/201512:54:57
Khách
Oh! I see !
Chờ Kiểm Duyệt !
Lâu lắm rồi, kể từ sau khi ra khỏi cái xứ sở do Cộng Sản cai trị, tôi mới " nghe lại" mấy chữ này trên 1 tờ báo mà người chủ là Anh Trần Dạ Từ !
26/12/201512:33:22
Khách
" Nếu bây giờ có MỘT NGƯỜI TỪ TRUNG ĐÔNG đến gõ cửa nhà của tác giả TRẦN MỘNG TÚ XIN CHO ĐƯỢC Ở TRỌ THÌ TRẦN MỘNG TÚ CÓ MỞ CỬA ĐÓN VÀO KHÔNG ?

Đừng quên là đã có quá nhiều người bị giết chết một cách vô cớ trên đất nước này nhân danh tôn
giáo

Xin tác giả của bài viết _ TRẦN MỘNG TÚ _ vui lòng trả lời và sau đó thì xin vui lòng post lên YouTube để những người đang trong hoàn cảnh cơ nhỡ được giúp đỡ.
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.
Ông X. Nguyễn bị trục xuất vào sáng sớm của một ngày trong tháng Tư. Cuối ngày hôm đó, vào lúc 5 giờ chiều, cô K. Nguyễn bay về Sài Gòn. Cô đến phi trường Tân Sơn Nhứt sau chuyến bay trục xuất anh cô khoảng một ngày.“Khi đến Tân Sơn Nhứt, họ đưa anh tôi và mấy người bị trục xuất một lối đi đặc biệt để vào nơi làm thủ tục hải quan. Họ phỏng vấn, lăn tay, làm giấy tờ. Rồi họ đọc tên từng người, nếu có thân nhân, họ sẽ dắt ra cổng, bàn giao lại cho người nhà. Với ai không có thân nhân, nhưng có tên trong danh sách của Ba Lô Project (BLP) thì tình nguyện viên của nhóm sẽ nhận. BLP cho mỗi người một ba lô, trong đó có những vật dụng cá nhân cần thiết, một điện thoại có sim sẵn và $50”, cô K. kể.
Tôi có một người bạn viết lách văn nghệ. Chị cho rằng mình có chút tài nghệ, đủ để khi cần móc túi lấy ra xài. Chị không viết đều. Chỉ viết khi thích – đôi khi chị viết gửi vài tạp chí mạng, có khi chỉ viết để đó, không gửi ai. Chị sống trên căn gác nhỏ, gọi đó là "giang sơn sáng tác" của riêng mình. Mỗi ngày chị dậy lúc gần trưa, pha ly cà phê nguội, rồi mở máy tính. Có bài chị viết ngay sau ngụm cà-phê đầu tiên – vài chục phút là xong – gửi đi ngay rồi gập máy, đi ngủ tiếp. Có bài để ba năm hôm, không sửa gì cả, gửi đi như vậy. Tôi hỏi: “Sao không đọc lại?” Chị nhún vai: Lúc viết là thật nhất. Sửa nhiều, mất hồn. Tôi hỏi tiếp: Không sợ thiếu sót? Chị cười, lấy ngón tay chỉ lên bức thư pháp trên tường:“Tri túc giả phú” (Biết đủ là đủ).



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.