Hôm nay,  

Báo Về

28/10/200600:00:00(Xem: 10724)

Báo Về

- A, Báo về! Báo về!

Như một phản xạ có điều kiện, cả toà soạn đổ xô về phía cửa, nơi chiếc xe tải ngồn ngộn báo vừa xịch đỗ...

Mọi người, không ai bảo ai, vớ vội một số vừa ra lò rồi chúi vào một xó trong mọi ngóc ngách để chăm chú xem trang mình phụ trách, bài mình vừa viết có bị cắt, cúp nhầm lẫn gì không"

Chao ôi, những kẻ ngoại đạo không thể biết cảm xúc đó. Nó là giờ phút trang trọng nhất trong chuỗi ngày chờ báo ra, không khác gì người mẹ trẻ ngắm vuốt đứa con của mình sau cuộc "vượt cạn".

Góc tường cạnh cửa sổ, Thành Tựu, nhà báo có thâm niên cao nhất toà soạn, phụ trách trang kinh tế xã hội, bỗng vụt dây, la hoảng:

- Anh Kiên Trì ơi, ối giời ơi, anh Kiên Trì!

Thư ký Kiên Trì với đầy đủ các tội danh định sẵn của nghề báo: "Điếc tai - Chai đít, Công ít - Tội nhiều", ngẩng đầu lên bực bội:

- Cái gì thế"

Thành Tựu ném cho anh ta một cái lườm bỏng rẫy:

- Anh đúng là "kẻ sát nhân lương thiện" nhất mà tôi từng gặp. Sao anh dám cứa cổ tôi bằng đoạn sa pô chua... như dấm thế này: "Nhắc đến Ức Trai là người ta nhắc đến một vị anh hùng lao động, văn võ song toàn..."" Giời ơi, anh không được học lịch sử Việt Nam hay anh cố tình chơi khăm tôi"

- Ừ nhỉ, - thư ký toà soạn Trung Dũng ngồi tại bàn nghe chuyện trợn mắt lên nhìn chằm chằm vào tờ báo, rồi vỗ trán đánh bốp - tại sao lại thế này" Thời cụ Nguyễn Trãi, cách đây đã 600 năm, làm gì ra cái thứ Anh hùng lao động kia chứ... Thôi, bỏ mẹ rồi... lỗi tại thằng xếp chữ đây, chẳng nó thì còn ai, lẽ ra là anh hùng "dân tộc", nó lại tương ngay hai chữ "lao động" vào... Nó đinh ninh, các cậu ạ, cả năm chỉ gặp mấy chữ anh hùng lao động, thế là mấy chữ ấy nhảy vào mà nó không biết. Có chết cha người ta không kia chứ...

Thành Tựu rầu rĩ:

- Cũng may, cụ Ức Trai đã chết được gần sáu thế kỷ rồi, không thể sống dậy mà đi kiện tụi ta được... May nữa là không đụng phải mấy cụ còn sống!

Từ trong xó của mình, một anh thò đầu ra góp chuyện:

- Chuyện vặt. Ai người ta để ý" Bọn trẻ bây giờ thuộc sử Tàu hơn thuộc sử ta, chúng nó có biết Ức Trai là thằng cha căng chú kiết nào đâu. Lệnh Hồ Xung, Vi Tiểu Bảo, Đông Phương Bất Bại, Nhạc Bất Quần, Hoàng Dược Sư... đấy mới là những nhân vật lịch sử đáng nhớ.

Một anh khác góp chuyện:

- Trong cuộc thi tốt nghiệp phổ thông trung học vừa rồi có đứa học trò còn viết "đồng chí Quang Trung đã anh dũng chiến đấu chống quân Tàu trong cuộc xâm lăng biên giới năm 1991" đấy...

- Rồi chúng nó còn viết: "Bà Triệu là chủ tịch Hội phụ nữ Việt Nam" nữa kìa...

- Hoặc "Lê Lợi lúc bấy giờ là bí thư chi bộ Lam Sơn", hơ hơ...

Mọi âm thanh náo nhiệt bỗng chìm đi khi tiếng hét của Nhân Chi Sơ - Tính Bản Thiện vang lên:

- Anh Kiên Trì ơi là anh Kiên Trì, thà anh giết chết tôi còn hơn. Khốn nạn, cớ sao anh lại bôi gio trát trấu lên mặt tôi thế này"

"Điếc tai - Chai đít, Công ít - Tội nhiều" vội vã ôm cả bốn mắt chạy đến, ghé sát mặt vào trang thơ, làu bàu:

- Cái gì" Đâu" Cái nhà ông này đến là rách việc! Ông cứ làm như thơ của ông là "number one" chắc, sai một dấu phẩy, quên một dấu chấm là bao giờ cũng vậy, ông kêu như cha chết...

- Không phải "number one" mà là number... oan, ông hiểu chưa" - nhà thơ Nguyên Nguyên, ông chủ trang Câu lạc bộ Thơ, vò đầu bứt tai - Lại còn trách người ta nữa! Trời ơi, nếu đây không phải là vụ oan sai lớn nhất trong lịch sử báo ta thì tôi cứ đi đầu xuống đất. Đích thị ông chơi xỏ tôi, chứ không dưng sao ông lại tương cái "của nợ" vào giữa trang thơ của tôi như thế kia chứ"

- Cái gì nào" Vừa vừa cái mồm chứ. - "Điếc tai, Chai đít - Công ít - Tội nhiều" vặc lại - Của nợ nào" Đừng thấy tôi hiền lành mà bắt nạt, ăn nói cho cẩn thận nhé... Mà sao ông lại bảo tôi "tương"" Tương cái gì"

Dí tờ báo vào tận "bốn mắt" của Kiên Trì, giận dữ:

- Ông đọc đi, đây này, không phải của nợ thì là của quý hở" Lần này thì cách chức, treo bút, mất nghiệp, toi nghề, về vườn đuổi gà cho vợ, ông hiểu chưa"

"Điếc tai - Chai đít - Công ít - Tội nhiều" dùng cả bốn mắt lom lom đọc, rồi toát mồ hôi, lắp bắp:

- Chết! Chết cha tôi rồi... Trời ơi! sao lại có thể như thế này được" Gọi ngay cậu Hùng nhà in cho tôi.

Như cảm nhận được mức độ quan trọng của sự việc, cả phòng lập tức chật cứng người. Ai nấy đều bỏ qua trang của mình, chăm chắm nhìn vào trang thơ, cụ thể là bài thơ với tiêu đề thật gợi cảm: "Mùa Xuân".

Bài thơ chỉ vẻn vẹn 24 chữ, đọc lên thật mềm mại, dịu êm, song sức công phá của nó thì cực lớn:

Mùa Xuân

Tình em: như cỏ

xanh non

Muôn lớp

lô xô

Chim anh: nhỏ nhoi nhịp đập

Tìm trong cỏ... mượt,

êm, dày.

Điện thoại đã được nối, tiếng "Điếc tai - Chai đít - Công ít - Tội nhiều" oang oang giận dữ:

- Anh Hùng, anh là người sắp chữ lâu năm, mà để bị lỗi tày đình như thế này à" Anh định phổ biến thơ sex hay bắt chước phong cách Hồ Xuân Hương đây" Lên ngay đây! Lên ngay! Mà anh lại vừa được đưa lên sửa mo-rát nữa, tức là lên chức...

Cả toà soạn ồn ào, nhốn nháo. Chuyện này chẳng phải chuyện chơi. May là không đụng đến ai cụ thể, nhưng là tội không thể tha thứ.

Cuối cùng kẻ phạm tội cũng bị đưa ra trình diện

Gãi gãi mái tóc rối bù, hai má đỏ bừng như cua... luộc, anh chàng lắp bắp:

- Các anh, các chị thông cảm, lúc ấy đầu óc em lú lẫn, u mê thế nào chẳng hiểu, nên em mới xếp chữ t ở dòng trên vào chữ ch ở dòng dưới, lúc đọc mo-rát thì em ỉ chính mình sắp bài, chỉ đọc lướt qua, không để ý... Thông cảm cho em.

- Thông cảm làm sao được"

- Chuyện chết người mà đòi thông cảm.

- Người ta sẽ bảo: báo quảng cáo dâm ô, truỵ lạc.

- Kinh quá!

Một người đọc lại thật to, nguyên văn được đưa xuống nhà in:

Tim anh: nhỏ nhoi nhịp đập,

Chìm trong cỏ... mượt,

êm, dày...

- Này, các cậu ạ, tớ thấy bài thơ bị sai như thế mà lại đâm ra hay cơ đấy. Đừng làm ồn lên vì một chuyện con con. - Thịnh Vượng, "chuyên gia cù" của toà soạn, xoa đầu anh chàng xếp chữ - Này, anh khen chú mày đấy. Khá, khá lắm! Rất sáng tạo. Rất được. Đàn ông là phải thế. Thằng nào thì cũng rứa... Giữ nguyên như ý tác giả ấy à, đúng thật đấy, nhưng mà xoàng. Nô lệ quá, yếu đuối quá!

Anh chàng sắp chữ dở khóc dở cười năn nỉ:

- Em không cố ý thật mà, xin các anh đừng lập biên bản, đừng báo lại với ban giám đốc, kẻo em mất việc...

- Thế giờ chú định thế nào" - Kiên Trì vặn - Giờ gỡ sao đây" Chẳng lẽ để thế này, quá bằng vạch chỗ ấy cho người xem... chim. Hay là huỷ cả mấy vạn tờ báo đi để in lại từ đầu"

- Có mà chết.

- Bán cả toà soạn đi mà đền.

- Hở, chứ một mình chú mày có đủ tiền đền không"

Mắt thằng bé đỏ hoe bỗng sáng lên:

- Dạ em có kinh nghiệm, chỉ xin các anh các chị cùng giúp em... dạ, chỉ hai tiếng đồng hồ thôi ạ.

Đã dắt díu nhau đến nước này, đành phải dùng biện pháp thủ công, hiệu quả nhất, mỗi người một đống báo, một bút xoá...

Vừa làm, chàng chuyên gia cù vừa bảo:

- Này, phải kể lại những "tai nạn nghề nghiệp" để trả công các anh chứ. Đã mất mạng bao giờ chưa"

- Dạ rồi, - chàng xếp chữ đã hoàn hồn lanh chanh - Một lần, các anh ạ, bài tường thuật ban lãnh đạo cục X tiếp nữ phóng viên Y..., kinh lắm, còn hơn thế này nhiều...

- Hơn làm sao"

- Em xếp nhầm một chữ "lớn" thành ra... một chữ khác, hì hì... Nhà xuất bản bị kiện một phen hút chết ạ.

- Ha! ha! ha! chú mày giỏi, giỏi... - Cù Gia Truyền vỗ đùi cả cười - kể nữa đi, còn không"

- Dạ một lần khác, chủ tịch công đoàn thành ra "chủ tịch con đàn". Không phải em, thằng khác.

Lại một lần nữa, cáo phó "vô cùng thương tiếc báo tin đồng chí phó bí thư đảng uỷ xí nghiệp" qua đời... thành "đồng chó... bí thư"... Dạ... đúng thế đấy ạ. Kể ra thì còn nhiều lắm, nhưng nhiều người bị, không phải chỉ mình em.

- Thì kể nữa đi, - Cù Gia Truyền bảo - Anh mày đang muốn trở thành chuyên gia sưu tầm các loại cù, kể cả "cù nhầy" đây.

Chàng xếp chữ nhăn trán, cố nhớ:

- Dạ, có lần thế này, là tại em: "Nền kinh tế nước ta phát triển không qua con đường tư bản chủ nghĩa", em lại xếp chữ k thành chữ t thành ra thông qua... Bài chính trị, thành thử hút chết. Phải ngồi viết kiểm điểm ba tháng đấy ạ.

- Có ba tháng còn là may đấy. Đi tù có ngày. - một người thêm vào.

- Từ đấy em cạch, mỗi lần đụng tới cụm từ quan trọng này là em thay chữ không bằng chữ bỏ cho rõ nghĩa, cho nó chắc, có nhầm nội dung cũng không bị xuyên tạc, hiểu sai ạ.

- Đúng là sai một ly đi một dặm thật, - Cù Gia Truyền nhận xét - chỉ thiếu một dấu phảy, hay thêm một số không, hoặc nhầm một dấu hỏi là ngữ nghĩa nó khác ngay đi. Nhầm là thành tội.

- Dạ, đúng đấy, một lần nữa em vô tình xếp thừa một số không, cũng bị các anh ấy mắng gần chết...

- Một số không thì ăn nhằm gì"

- Khốn dân số Ấn Độ tăng gấp 10 lần trong có một thập niên. Các anh bảo có chơi như dê, đẻ như gà cũng không ra được ngần ấy.

"Điếc tai - Chai đít - Công ít - Tội nhiều" tò mò:

- Này, thế trong những lỗi nặng có dính dáng chính trị thì Giám đốc xí nghiệp xử lý thế nào"

- Dạ, đồng chí ấy gọi đích danh thủ phạm lên, bên cạnh đồng chí ấy là đồng chí công an văn hoá, nhưng lần nào thì chúng em cũng thế ạ: "Mong các đồng chí hiểu cho, gia đình tôi ba đời củ chuối măng mai, tôi giác ngộ từ nhỏ, không giáo điều, không xét lại, không có nòi chống Đảng, còn thủ phạm, tuỳ các đồng chí xem xét xử lý thích đáng... Cứ là "không cho chúng nó thoát" ạ.

- Ha! ha! ha...

Tiếng cười phá của chàng Cù Gia Truyền vừa cất lên, vấp phải cái nhìn lạnh lùng của Tổng biên tập báo vừa lừ lừ đi vào, liền tắt lặng, nhường chỗ cho việc "tranh công, đổ tội, ù xoẹ" truyền thống bắt đầu.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Sống giữa thời mắc dịch – thỉnh thoảng – tôi vẫn nghĩ đến chuyện bị Cô Vy (đột ngột) đến thăm, với đôi chút băn khoăn. Chết thì cũng chả oan uổng gì nữa nhưng mang cuộc đời về không thì kể cũng hơi buồn. Không công danh, sự nghiệp (gì ráo) đã đành; chút hư danh (liệt sỹ, thạc sỹ, tiến sỹ, kẻ sỹ, chiến sỹ, đấu sỹ, dũng sỹ, hàn sỹ, thi sỹ, văn sỹ, họa sỹ … ) cũng không luôn. Bia mộ chỉ ghi vỏn vẹn là “thường dân” ngó cũng kỳ
Thế giới những ngày gần đây chăm chú theo dõi việc chính quyền Mỹ tung gói cứu trợ khẩn cấp 2.2 ngàn tỷ USD trong khi Ngân Hàng Trung Ương Hoa Kỳ (NHTƯ) gấp rút bơm thêm 2.3 ngàn tỷ USD vào thị trường. Tưởng cũng nên tìm hiểu vai trò khác biệt giữa NHTƯ và chính quyền (trong giới hạn của bài này thì chính quyền bao gồm Hành Pháp cùng Lập Pháp) ở hai lãnh vực kinh tế và tài chánh trong nước Mỹ.
Nếu đây là một kịch bản Hollywood điển hình thì người hùng “nước Mỹ ngoại lệ” của chúng ta, sau khi trù trừ lưỡng lự trong Màn một, sẽ có quyết định đúng đắn tại điểm chuyển biến. Quái vật Covid-19 độc ác sẽ bị khống chế, trật tự thế giới được tái lập, và xã hội trở lại cái thời trước khi ác nhân xuất hiện. Nhưng nếu sau khi dập tắt được Covid-19 chúng ta quay về với cơ chế xã hội trước đây thì đó sẽ là một chiến thắng Pyrrhic mà đôi bên đều bị huỷ diệt. Có thể chúng ta sẽ có bộ phim thứ nhì, rồi thứ ba… cho đến hồi cuối: Đại nạn môi trường. Nếu cách chống dịch lủng cà lủng củng của chính phủ trong những ngày qua chỉ là dự thảo cho biện pháp đối phó đại nạn sắp tới thì trái đất này kể như tiêu. Tuy nhiên, vẫn có những tín hiệu của niềm hy vọng và lòng can đảm phát ra từ mớ bòng bong hỗn độn Covid: nhân viên các doanh nghiệp thiết yếu đồng loạt xuống đường đòi hỏi được bảo vệ sức khoẻ và trả lương xứng đáng; dân chúng tự động quyên góp và may khẩu trang cho các cơ sở y tế; bác
L.G.T.- Bất ngờ đọc được bài Tâm Tình Về Người Lính Năm Xưa, do ông Phạm Phú Nam – Giám Đốc Dân Sinh Media – phỏng vấn Điệp Mỹ Linh, Người Tưởng Đã Nhảy Xuống Biển Tự Tử từ Dương Vận Hạm Thị-Nại, HQ502, năm 1975, liên lạc với Điệp Mỹ Linh. Nhận thấy trường hợp di tản của cựu quân nhân này cũng rất hy hữu, Điệp Mỹ Linh thực hiện cuộc phỏng vấn ngắn để người Việt trốn thoát chế độ Cộng Sản Việt-Nam – cũng như hơn năm ngàn người Việt trên HQ502 đã chứng kiến cảnh Người Nhái Nguyễn Văn Kiệt tiếp cứu quân nhân Không Quân này trên biển – được hiểu rõ thêm nhiều chi tiết(1)
Vài năm trước, bên bàn nhậu, tui có nghe một cha bợm rượu kể lại chuyện sau: Khi còn tại chức, bà Phan Thúy Thanh – phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao của nước CHXHCNVN – có nuôi một con két nói năng rất sõi. Một hôm, chả may, nó sổ lồng bay mất. Bà Thanh nhờ báo đăng để tìm lại con thú cưng nhưng báo chưa ra mà đã có người đến gõ cửa. Hỏi: Sao anh biết là con vẹt này của tôi? Đáp: Nó chối leo lẻo nên nhà cháu biết ngay là của bà chứ còn ai vào đây nữa.
Ồ thì ra thế! Hoá ra là mặt của ông Đức chạm vào dầy của viên đại úy công an chứ đương sự không hề bị ai chà đạp gì ráo trọi. Trong mọi giao tiếp xã hội thì tránh sao được những chuyện đụng chạm, và những chạm đụng kiểu này vẫn diễn ra hằng ngày ở huyện ấy mà:
Có thêm bằng chứng đảng cầm quyền Cộng sản Việt Nam đã để mất chủ quyền ở Biển Đông, nhưng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng vẫn huyênh hoang:”độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ được giữ vững”.
“Việc xảy đến với Tuân… thật đột ngột và bất ngờ. Nó cứ như tai họa từ đâu bỗng giáng xuống gia đình Vương Thúy Kiều vào năm Gia Tĩnh triều Minh… Trong một khoảng thời gian ngắn, tai họa đến với ba người bạn tôi: Tuân Nguyễn, Bùi Ngọc Tấn, Vũ Huy Cương.”
Cuối cùng (hay nói chính xác hơn là cuối đời) rồi tôi cũng thấy một cây hoa gạo, mọc cạnh tường thành bao quanh Cung Điện Mandalay – kinh đô cuối cùng của vương triều Miến. Có thể vì mới đầu tháng ba, chưa tới giai đoạn mãn khai, và cũng vì tôi đứng khá xa (khoảng cách là cả một cái hào nước rộng) nên ảnh chụp những cành hoa gạo trông … không rõ nét! Kể cũng hơi đáng tiếc nhưng dù sao thì tôi cũng đã nhìn được tận mắt, và (tưởng) thế cũng đã đủ vui rồi.
Giữa nạn dịch thế kỷ Vũ Hán (Covid-19) mà bàn chuyện “phai Đoàn”, “nhạt Đảng” của Cộng sản Việt Nam có hợp thời không ? Không chỉ đúng và trúng mà còn khẩn trương, vì là chuyện sống còn của chế độ, theo cảnh báo của cơ quan tuyên truyền Tuyên giáo đảng.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.