Hôm nay,  

Cần Thêm Sách Dịch

17/05/201200:00:00(Xem: 23296)
Bạn thân,

Nền văn hóa đọc tại Việt Nam bây giờ èo uột quá, tuy là sách in quá nhiều nhưng lại với lượng ấn bản quá ít, khi so với dân số. Vấn đề đau đầu nữa là vì tuổi trẻ trong trường học không được khuyến khích đọc, và khi rời sách giáo khoa là lại vui chơi với nền văn hóa nghe, văn hóa nhìn... của các phương tiện truyền thông mới -- trong đó có truyền hình, phát thanh, game online và Internet...

Nếu không đọc nhiều, sẽ không có nhà văn xuất sắc trong các thế hệ tương lai, nghĩa là sẽ không có tác giả lớn. Thêm nữa, cũng sẽ hiếm người nắm bắt sâu sắc về văn học nước khác, bởi vì văn hóa đọc không chỉ cần đối với văn học Việt ngữ, mà vẫn cực kỳ quan trọng cho văn hóa dịch thuật.

Báo Thể Thao & Văn Hóa trong bài phỏng vấn dịch giả Lê Quang, cũng có đoạn ghi lại lời nói của một học giả Đức, khi ông bày tỏ mong muốn văn hóa Đức được dịch nhiều thêm ra tiếng Việt.

Đặc biệt, học giả Đức này nói lên điều ai cũng biết, rằng muốn dịch xuất sắc văn học Đức thì dịch giả cần phải tắm gội trong nền văn hóa Đức trước tiên -- nghĩa là “ít nhất cũng phải sống trong bầu văn hóa đó”.

Báo TT&VH ghi đoạn này như sau:

“Tiến sĩ Almuth Meyer-Zollitsch, Viện trưởng Viện Goethe ở Việt Nam: “Trước khi sang Việt Nam làm việc, tôi đã đi tìm các tác phẩm văn học Việt Nam được dịch ở Đức để đọc, nhưng kết quả chỉ là con số không. Đến khi đã làm việc Việt Nam, tôi cũng chỉ có thể đọc một số ít tác phẩm Việt Nam qua giới thiệu của các đồng nghiệp người Việt ở Viện Goethe. Tôi mong chính phủ Việt Nam có một hạn mức, nhỏ thôi cũng được, để đào tạo một đội ngũ biên dịch giỏi. Bởi để dịch tốt một thứ tiếng thì ít nhất cũng phải sống trong bầu văn hóa đó”...”

Nhưng thị trường có nuôi nổi dịch giả hay không cũng là một vấn đề. Dù vậy, đam mê văn học vẫn lưu giữ được một số người sống chết với nghề dịch thuật tại Việt Nam.

Báo này viết nơi đoạn khởi đầu:

“...“Các dịch giả có 100 lý do để bỏ nghề, nhưng rồi nhiều người vẫn ở lại, chỉ bởi nghề thanh tao quá”, dịch giả Lê Quang - dịch giả tiếng Đức uy tín với các bản dịch Tình ơi là tình, Người đọc… - chia sẻ trong tọa đàm về văn học dịch tại Ngày Văn học châu Âu diễn ra cuối tuần qua tại Thư viện Quốc gia (Hà Nội)...”

Dịch giả Lê Quang cũng nêu lên điều ông gọi là đau lòng:

“...điều tôi muốn nói là, độc giả khen hoặc chê là còn… may mắn chán, có một việc khiến dịch giả đau lòng hơn cơ, đó là: độc giả không thèm đọc tác phẩm...”

Không thèm đọc nữa? Thật buồn. Làm sao mời gọi tuổi trẻ say mê đọc sách? Thiết tưởng, say mê đọc sách là cách khẩn cấp nhất để cứu nền văn học VN vậy, và cần xem như một chiến lược phát triển thẩm mỹ cho nền giáo dục.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Có ai hiểu gì về thế giơi của người cõi âm? Và nếu có ai tự nhận là hiểu biết về thế giới cõi âm, có thật rằng họ hiểu được bao nhiêu phần cõi âm, giả sử là có thật, để rồi về khuyên chúng ta thế này, khuyên chúng ta thế kia?
Chuyện gì cũng vậy, cũng cần có một khuôn phép gọi là chuẩn mực, bấy giờ mới thấy hết cái đẹp, cái tinh vi. Nếu không có chuẩn mực, tất sẽ hỗn loạn, sẽ chỉ là tiếng ồn của người tâm thần.
Trong khi chúng ta đọc tràn ngập những tin hình sự hàng ngày ở Hà Nội, ở Sài Gòn, ở Cần Thơ... đời sống trở nên đầy những nỗi lo, những sợ hãi. Rồi may mắn, đôi khi gặp những bản tin làm dịu lòng mình xuống, khi niềm tin được khơi dậy về cái thiện bản nhiên trong lòng người.
Có những dòng chữ viết lên vách, và đời sau ca ngợi là thơ thần, bút thánh. Có những nét vẽ sau khi hoàn tất trên vách, lập tức trở thành bất tử.
Bạn hãy hình dung rằng khi một công nhân bị nợ lương, là bao nhiêu chuyện thảm họa dây chuyền sẽ xảy ra. Vậy mà đó lại là hiện thực đang diễn ra đối với hàng chục ngàn công nhân.
Tình yêu mang tới hạnh phúc cho đời người. Tình yêu là sự chia sẻ, là niềm vui, là chung bước để cặp tình nhân dìu nhau đi trên những năm tháng gian nan của đời người. Tình yêu như thế cũng là tránh nhiệm, là gánh vác một phần gánh nặng trăm năm cho nhau.
Cái đầu mình khá u tối, nên rất thường khi gặp những chữ viết tắt trên báo chí Việt Nam, nghĩ hoài cũng không ra nổi. Như thế, gặp các trưoòng hợp tối nghĩa, hay chữ ít gặp, thì đành chịu. Nghĩa là, mình nghĩ, chức năng truyền thông của báo chí chưa đạt nổi.
Mỗi người đều mang ơn một số thầy giáo, cô giáo nào đó. Từ bậc mẫu giáo, bậc tiểu học, bậc trung học và rồi đaị học... thế nào cũng có lúc chúng ta sơ xuất, vấp ngã và rồi được một thầy giaó hay cô giáo chìa tay ra giúp, đỡ lên và dìu chúng ta đi tiếp.
Quý thầy giáo và quý cô giáo, tức là ngành giáo dục, trên nguyên tắc là phải tuyệt vời trong sáng đạo đức. Lịch sử Việt Nam cũng đã từng có những thấy giáo tuyệt vời, như Thầy Chu Văn An, như Thầy Nguyễn Đình Chiểu...
Nghệ thuật là gì? Và làm vai MC để dẫn chương trình trong các buổi họp mặt, tiệc cưới... có cần tới nghệ thuật không? Và nếu thiếu nghệ thuật, các buổi đó có trở nên nhạt nhẽo hay không? Thậm chí, nếu không khéo, MC có thể làm mất vui cả một tiệc cưới hay không?


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.