Hôm nay,  

Văn Hóa Chàm, Đất Việt

05/08/201200:00:00(Xem: 11686)
Bạn thân,
Một thời chúng ta say mê tiếng hát Chế Linh... Vân đó là giọng ca gốc Chàm. Nền văn hóa Chàm đã quyện vào văn hóa Việt sau nhiều thế kỷ, với những tinh hoa bồi đắp cho những thế hệ tương lai.

Và rồi một thời tớ bắt gặp thơ của Inrasara, một nhà thơ Chàm nhưng sử dụng ngôn ngữ Việt tuyệt vời thơ mộng.

Như các dòng thơ này:
Có người thơ tấp tểnh đi buôn
lận lưng ít nắng quê làm vốn
đi, cứ đi phiêu giạt đất trần
chân sạn, buồn đầy, hai tay trắng

Trời ạ, ai mà làm thơ tuyệt vời như thế. Mà lại là nhà thơ Chàm, có bút hiệu là Inrasara.

Nhưng quá khứ vẫn còn nhiều di tích của nền văn hóa độc đáo Champa.

Thông tấn Infonet mới loan tin rằng Đà Nẵng vừa phát hiện "mỏ vàng" di tích Việt - Chăm.

Bản tin kể:

“Chiều 2/8, ông Võ Văn Thắng, Giám đốc Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng cho hay, nền móng của một ngôi đền tháp Chăm có niên đại sau thế kỷ thứ X vừa được phát hiện sau hơn nửa tháng khai quật khảo cổ học tại khu vực tổ 3, làng Phong Lệ (phường Hòa Thọ Đông, quận Cẩm Lệ, Đà Nẵng).

Phát lộ nền móng đền tháp Chăm ngàn năm tuổi

Theo đó, đợt khai quật này đang được Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng phối hợp với Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn thực hiện. Trên tổng diện tích khoảng 500m2, các nhà khảo cổ đã phát hiện một quần thể phế tích, trong đó đáng chú ý nhất là nền móng của ngôi đền tháp Champa được xây dựng cách đây khoảng 1.000 năm.

"Qua xác định ban đầu, ngôi đền tháp Champa này có diện tích khoảng 16x16m với 4 góc tháp, 3 cửa phụ, 1 cửa chính. Các nhà khảo cổ đã xác định vị trí tháp chính, kích thước, vị trí trung tâm nơi đặt bệ thờ… Sắp đến chúng tôi sẽ tiếp tục xác định các bậc lên xuống ở các cửa tháp, độ dày của tường tháp, xác định độ rộng của tường tháp, kết cấu nền móng dưới tháp…" - Ông Nguyễn Xuân Mạnh, cán bộ giảng dạy bộ môn khảo cổ học (Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn) đang trực tiếp làm việc tại hiện trường cho biết.

Giám đốc Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng Võ Văn Thắng cho biết, trong lần khai quật này tại di chỉ làng Phong Lệ không phát hiện các hiện vật quý giá như lần khai quật trước mà chỉ phát hiện dấu tích nền móng của khu đền tháp, tuy nhiên khu đền tháp này rất to lớn. Hiện các nhà khảo cổ đang tiếp tục khai quật để làm rõ ngôi tháp Chăm này. Qua đó, có kế hoạch bảo vệ nhằm phục vụ công tác bảo tồn, giáo dục và du lịch...”

Tuyệt vời là thế. Nền văn hóa Chàm như thế đã có những chiều sâu chưa được dò ra hết. Nhưng chính nơi đây chúng ta mới biết rằng, trong dòng máu người Đà Nẵng vẫn lưu chảy một phần của dân tộc Champa.

Lẽ vô thường của trời đất đã xóa sổ nhiều đền đàp, tháp cổ... và rồi vẫn lưu giữ trong máú chúng ta chút gì của người xưa. Đừng nói rằng anh thế naỳ, chị thế kia. Từ một thời thật xưa là xưa, và rồi chúng ta bây giờ, trong chủng tử vẫn là những gì chia sẻ lẫn nhau. Mà chúng ta không biết hết được. Ai biết được, lẽ ra tớ phải mang họ Chế mới phải.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Vườn cây trái Lái Thiêu thuộc huyện Thuận An, tỉnh Bình Dương nổi tiếng bậc nhất ở miền Nam từ trước 1975, với các loại cây trái sầu riêng, măng cụt, bòn bon... đặc sản. Lái Thiêu vẫn danh bất hư truyền, trở thành nơi lý tưởng cho mọi người đến xem và thưởng thức cây trái. Vườn nối tiếp vườn ngày nào sum sê xanh mát là thế, mà nay ngày càng xơ xác
Tại miền núi tỉnh Quảng Nam, có mỏ vàng Bồng Miêu nổi tiếng từ đầu thế kỷ 20. Hơn 10 năm qua, mỏ vàng này đã trở thành mục tiêu của các băng nhóm khai thác vàng chui, bãi chiến trường của dân "vàng tặc". Địa phương đã bất lực trước tình trạng vô chủ của mỏ vàng này. Báo SGGP ghi nhận thực trạng tại mỏ vàng này qua đoạn ký sự như sau.
Hàng năm, trên địa bàn thành phố Sài Gòn, cứ vào mùa mưa đến là cả quận Bình Thạnh lại ngập lụt tràn lan và tin dữ về sạt lở bán đảo Bình Quới - Thanh Đa lại dồn dập đổ về. Mùa mưa năm nay, hàng trăm ngàn dân Bình Thạnh lại phải chấp nhận sống chung với ngập lụt và sạt lở. Báo Lao Động ghi nhận thảm trạng này như sau.
Chuyện kể với bạn trong lá thư này là chuyện về một phụ nữ tên là Trương Thị Hơn, đội vệ sinh 4 của Công ty Dịch vụ công ích quận 8 TPSG, sinh ra và lớn lên trong một gia đình khá đặc biệt với trên 20 người công tác trong ngành vệ sinh, trong đó có 15 người vẫn đang gắn bó với chiếc chổi tre. Cha mẹ của phụ nữ này cùng là công nhân vệ sinh
Tại VN, nếu như bóng tròn có hàng triệu người hâm mộ thì môn bi-da cũng có những tín đồ riêng của nó và bi-da cũng bị biến tướng thành một trò cờ bạc trá hình, tệ nạn cá độ cũng không thể tránh khỏi. Trò cá độ đơn giản nhất là người thua phải trả tiền thuê bàn. Còn nặng hơn thì ở mức hàng triệu đồng. Báo Kinh Tế-Đô Thị viết về chuyện cá độ ở các quán bida tại Hà Nội như sau.
Tại miền Tây Nam phần, trong những năm vừa qua, từ nạn phá hoại mùa màng của ốc bươu vàng , nhiều nông dân đã tự khuyến khích con cháu trong gia đình hoặc chòm xóm diệt ốc bươu vàng bằng cách trả công tính trên số ký ốc bươu vàng bắt được. Và "nghề" diệt ốc bươu vàng cũng bắt đầu có từ đó. Báo Lao Động viết như sau.
Theo báo Tuổi Trẻ, tại thành phố Sài Gòn, thị trường địa ốc luôn biến động do giới đầu cơ đất đã thao túng giá cả. Về giao dịch, chỉ có 20% người tham gia mua, bán đất hiện nay có nhu cầu ở thật sự, 80% kia là những người tham gia thị trường để mua đi bán lại hưởng lợi nhuận hoặc mua để dành, chưa có nhu cầu sử dụng. Báo Tuổi Trẻ viết như sau.
Cách đây 3 tháng, UB chính quyền CSVN thành phố Sài Gòn đã ra thông báo quy định rằng hoạt động kinh doanh, giết mổ, buôn bán gia cầm sống và đã qua giết mổ ở tất cả chợ nội thành đã bị cấm. Trong thành phố, người dân chỉ mua được gia cầm đã qua giết mổ tại các cơ sở đã được kiểm dịch hoặc các siêu thị. Đối với gia cầm sống, người dân chỉ có thể mua được ở các chợ ngoại thành
Theo báo quốc nội, trên địa bàn tỉnh Đồng Nai, có thị trấn Gia Ray, huyện Xuân Lộc đang là tụ điểm của gái mại dâm mà các báo trong nước ví von là "hoa độc" của khách làng chơi. Ngang qua tuyến đường thuộc thị trấn này, bỏ ra từ 70 ngàn đồng đến 100 ngàn đồng (chưa đến 7 Mỹ kim), khách làng chơi sẽ được một gái mại dâm phục vụ hết mình
Trong số các huyện ngoại thành Sài Gòn, huyện Cần Giờ là huyện nghèo nhất. Do diện tích trồng trọt quá ít, nhiều gia đình nông dân mưu sinh bằng nghề nuôi trồng thủy sản, trong đó, nuôi tôm là nguồn mưu sinh chính. Thế nhưng, theo báo SGGP, trong 6 tháng đầu năm 2004, nhiều gia đình cư dân ở huyện Cần Giờ mưu sinh bằng nghề nuôi tôm đã khốn đốn vì nạn trộm tôm


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.