Hôm nay,  

Làng Hang Dơi

20/05/200000:00:00(Xem: 7679)
Bạn,
Cách Đà Nẵng 120 km về phía Tây Nam, nằm trong địa phận huyện Hiên, tỉnh Quảng Nam, có một làng của người sắc tộc Cờ Tu được địa phương đặt bằng một cái tên rất lạ: làng Hang Dơi. Hiện nay làng có 29 nóc nhà với 430 người, trung bình mỗi nóc nhà có gần 15 người ở. Một tục lệ rất đặc biệt của làng là cứ đến 20 tháng 8 âm lịch, cả làng tập trung đi bắt dơi. Một phóng viên báo Tuổi Trẻ đã đến làng và ghi lại sự tích về tục lệ trên như sau.

Theo chuyện kể của người Cơ Tu, cách đây lâu lắm ở làng Hang Dơi có tên gọi là Pà Xưa, trong làng có một cậu bé mồ côi cha mẹ, nghèo khổ. Năm 10 tuổi, cậu sống tự lập bằng nghề săn bắn bởi cha mẹ cậu không có nương rẫy để lại. Năm 12 tuổi, cậu trở thành người săn bắn nhất làng. Một hôm cậu vào rừng tìm cây toong làm cung ná. Khi cậu đốn cây, nó ngã đập vào vách núi gây tiếng động một vùng. Ngay lúc đó, tiếng gió ù ù trên đầu, ngửa mặt lên cậu nhìn thấy đàn dơi từ một hang đá bay ra nhuộm đen cả bầu trời. Lần ra vách núi, cậu tìm ra được đàn dơi trú ngụ.
Theo tục lệ của làng, cậu bé có công phát hiện nghiễm nhiên trở thành ông chủ của hang dơi. Cuộc sống của cậu cũng khá lên dần nhờ vào hang dơi mà người dân Pà Xưa gọi là kho thịt của Giàng ban tặng. Năm 19 tuổi, cậu yêu con gái của làng già Cha Cheng nên quyết định dùng hang dơi làm của hồi môn. Kể từ đó hang dơi thuộc quyền cai quản của bố vợ Cha Cheng và ông truyền lại cho con cháu trong dòng tộc của mình. Người chủ hang kế tục bây giờ là Bnước Hói, cháu đời thứ năm của Cha Cheng. Đối với người dân làng Cơ Tu này, hang dơi là nơi linh thiêng, ngoài chủ hang ra không một người nào dám vào hang bắt dơi. Chính vì vậy mà đàn dơi mỗi ngày một đông đúc. Mỗi năm chủ hang chọn một ngày cho dân làm lễ tế thần hang để vào bắt dơi làm thức ăn cả năm cho làng, nếu ai trái điều cấm sẽ bị phạt vạ.

Vào ngày 20 tháng 8 âm lịch, cả làng vui như trẩy hội vào hang bắt dơi về làm thức ăn cho cả năm. Trước giờ vào hang, Bnước Hói là người đứng ra làm lễ cầu khẩn, cúng thần hang một con gà, một chén rượu và bốn chén xôi nếp mới. Anh đại diện cho dân làng hứa với thần hang không làm ô uế hang, hứa luôn hòa thuận cùng chia nhau miếng thịt dơi mà thần ban phát và hứa chỉ bắt đúng một nửa lượng dơi trong hang. Khi phóng viên hỏi làm sao để biết một nửa lượng dơi thì Bnước Hói nói: Biết chứ, bắt đến khi có con dơi trắng bay ra thì không ai được bắt nữa, nếu ai tiếp tục bắt sẽ bị thần trừng phạt.

Vào ngày bắt dơi, cả làng được nghỉ việc nương rẫy để chuẩn bị. Mọi người phải tắm rửa nước suối tại đầu nguồn cho sạch mình trước lúc vào hang. Riêng chủ hang và đám thanh niên chưa vợ phải kiêng cữ đủ điều. Số người này phải ra nhà rông ngủ trước đó nửa tháng. Sau khi chủ hang làm lễ khấn vái thần hang thì lập tức cửa hang được vây kín bằng lá tà vạt, đồng thời đám thanh niên vào hang đốt đuốc. Dơi thấy lửa bay ra, gặp lửa rơi xuống đất, dân làng cứ thế mà nhặt bỏ rồi gùi mang về. Tất cả chừng 60-70 gùi. Đêm đó cả làng tổ chức lễ hội, làm thịt dơi uống rượu no say. Phần dơi còn lại được chia đều cho từng nhà đem về làm thịt, phơi khô hoặc làm mắm để ăn quanh năm, để dành đãi khách quí. Và để nhớ ơn thần linh, làng Pà Xưa lấy tên hang đặt tên mới cho làng: làng Hang Dơi.

Bạn,
Theo báo Tuổi Trẻ, những ai được sinh ra và lớn lên từ làng Hang Dơi phải tuân theo một một quy định nghiêm ngặt bất thành văn: phải biết giữ gìn bảo vệ hang dơi cho con cháu, không một ai được tự do vào hang bắt dơi, dù chỉ là thăm viếng.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hơn một tháng nữa mới đến Tết Bính Tuất nhưng vào những ngày này, tại SG, Đồng Nai, dân lao động từ các tỉnh đến kiếm sống, đã tăng tốc độ "cày", tính chuyện kiếm tiền về quê đón Tết. Những lo toan cho ngày Tết dường như càng đè nặng đôi vai của họ vốn dĩ thường trực nỗi lo cơm áo gạo tiền như ghi nhận của báo Đồng Nai qua đoạn ký sự như sau.
Theo báo quốc nội, trong khi hiện tượng "lấy chồng Đài Loan" chưa lắng dịu thì tại Sài Gòn lại xuất hình "chợ tìm chồng". Cách đây hơn 2 năm, tại địa bàn phường 8, quận 11, mỗi ngày có hàng trăm cô gái Việt Nam, hầu hết là gái quê ở dân miền Tây ngồi la liệt ở các công viên, vỉa hè của một số đường để tìm chồng. Bây giờ, các "chợ tìm chồng" tuy không còn nhộn nhịp như xưa, nhưng hàng ngày
Tại miền Tây Nam phần, tiên phong trong đánh bắt xa bờ chính là nghề câu mực. Một thời, nghề câu mực thu hút đông đảo ngư dân ven biển đồng bằng sông Cửu Long, giải quyết công ăn việc làm cho hàng vạn lao động sau mùa gặt. Vào những ngày biển không trăng, tàu câu mực ra khơi, vì đó là lúc mực xuất hiện nhiều. Đêm nào trời giông bão, biển động, mực "rong chơi" càng nhiều.
Theo ghi nhận của báo quốc nội, sau một thời gian ngăn chận hiểm họa dịch cúm gia cầm, các cơ quan chuyên môn thành phố Sài Gòn đã khuyến khích người dân sử dụng lại các sản phẩm gia cầm sạch đã qua kiểm dịch. Tuy nhiên, sự khuyến khích này vẫn chưa trấn an được những người nội trợ, thực khách. Tại các chợ đầu mối, các chợ bán lẻ tại TPSG, người mua bán gia cầm vẫn chưa tăng về số lượng.
Theo báo Người Lao Động, một vấn đề đã và đang gây nhiều tranh luận trong ngành giáo dục tại VN hiện nay là chuyện dạy thêm, học thêm. Không ít thầy cô giáo đua nhau dạy thêm; trong nhiều trường công lập đều có thêm các trung tâm văn hóa ngoài giờ thi nhau mở hết "công suất" sau giờ làm việc. Và một khi người thầy biến kiến thức thành hàng hóa và cư xử với trò như một thứ khách hàng thì mối quan hệ thầy trò chỉ mang tính hình thức thương mại trong giáo dục.
Theo báo quốc nội, còn hơn 1 tháng nữa mới đến Tết, nhưng tình hình buôn lậu dọc theo tuyến biên giới Tây Nam của Việt Nam đã diễn ra sôi động. Các mặt hàng thiết yếu như đường cát, hàng điện máy, ly, tách, điện thoại di động, thuốc lá, tân dược, phụ tùng xe hơi... được dân buôn lậu tập trung vận chuyển do giá chênh lệch cao, thu lời nhiều.
Theo Thời báo Kinh Tế VN, 3-4 năm gần đây, số lao động nghèo từ các vùng quê ra các thành phố, thị xã kiếm sống ước tính tăng 25-50%. Thời báo Kinh Tế Sài Gòn dẫn báo cáo của Ngân hàng thế giới cho biết, tình trạng nghèo khổ ở đô thị Việt Nam sẽ tập trung chính yếu ở nhóm người từ các vùng quê nhập cư và trong vòng hai thập niên tới, mỗi năm sẽ có khoảng 1 triệu người rời nông thôn ra thành phố.
Tại miền Tây Nam phần, hàng năm lượng nước sông Cửu Long đổ ra biển trung bình khoảng 500 tỉ mét khối. Mực nước trên lưu vực sông phân định thành hai mùa tương phản rõ rệt: mùa mưa từ tháng 6 đến tháng 11 chiếm đến 90% tổng lượng nước hàng năm. Từ mực nước thấp vào mùa khô có thể tăng khoảng 15m vào đỉnh lũ.
Việt Nam có nhiều làng nghề sản xuất gốm, và trong số những làng gốm nổi tiếng, có làng Thổ Hà tại miền Bắc VN được các nhà nghiên cứu nhân văn gọi là "kinh đô" gốm ngày xưa. Thế nhưng từ hơn 20 năm qua, Thổ Hà trở thành "phế đô" gốm với cảnh tượng hoang tàn, và là phim trường của nhiều tay săn ảnh chuyên nghiệp, giới hội họa, bởi cảnh quan ở Thổ Hà thấm đẫm hồn xưa.
Theo báo SGGP, ngày 8 tháng12 vưà qua, ga Sài Gòn bắt đầu bán vé tàu Tết cho hành khách đi các ga từ Đông Hà đến Hà Nội. Ngay từ trưa hôm trước tại nhà ga đã có hàng trăm người ngồi chực chờ để mua vé tàu về quê ăn Tết. Lúc "cao điểm", có gần 3 ngàn người tập trung tại khu vực phát phiếu mua vé.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.