Hôm nay,  

Bộ Tộc Thờ Hổ

02/01/200000:00:00(Xem: 7684)
Bạn thân,
Bạn còn nhớ các truyện đường rừng một thời chúng ta cùng chia nhau đọc" Để tôi ghi ra thư trích các đoạn trong bài nghein cứu trên Tạp Chí Du Lịch Việt Nam cho bạn những điều có thể làm bạn hứng thú như thời thơ dại của mình: chuyện của một bộ tộc thờ hổ.

Người Khmú sống ở Tây Bắc và miền tây Nghệ An với nhiều dòng họ khác nhau, trong đó có họ Rvai, tức họ hổ. Trong họ Rvai lại có nhiều nhóm nhỏ: Rvai Veng Ung (hổ vằn có chấm to), Rvai Xêng Khương (hổ không có vằn, mầu lông hung hung)... Đến nay, các nhóm thuộc dòng họ hổ đều đã có tên họ bằng tiếng Thái. Nhóm Rvai Xêng Khương gọi là họ Lự, nhóm Rvai Thắp gọi là họ Lường... Tên gọi bằng tiếng Thái của người Khmú có giá trị trong quan hệ hành chính và chỉ còn sử dụng trong quan hệ nội tộc, ít dùng nhưng có lẽ không bao giờ bị lãng quên.
Một tập quán ăn sâu vào tình cảm và tiềm thức của người Khmú thuộc họ Rvai đó là nghi lễ cúng ma nhà (Hrôigang). Vào dịp tết Nguyên đán, người Khmú thuộc họ hổ (Rvai) đã diễn lại các động tác của hổ - vật tổ của dòng họ với ý thức tự nhắc nhở và giáo dục những người trong cộng đồng rằng mình là người họ hổ.

Trong đêm giao thừa, chủ nhân lặng lẽ thức dậy giết lợn. Khi bắt lợn ông ta đưa qua cửa sổ. Giết lợn xong, ông chủ gọi cả nhà dậy để tiến hành lễ cúng ma nhà. Vào lễ cúng, ông chủ nhà bò bằng hai chân và hai tay, mồm cắn một con lợn (thường nặng khoảng vài kg) tha đi như hổ tha lợn. Cả nhà bò theo ông chủ, vừa bò họ vừa gầm gào như hổ. Khi tha thịt lợn tới bếp thờ ma nhà, chủ nhà khấn mời tổ tiên ăn, sau đó, lấy một ít thịt và tiết lợn bôi vào bếp, bôi vào đầu gối của mọi người trong gia đình. Động tác này có ý nghĩa khẳng định rằng tổ tiên và mọi người trong gia đình là người trong cùng một dòng họ hổ. Tiếp theo, cả gia đình ra nhà ngoài, cùng nhau ăn hết con lợn đó (đồng bào miền núi hay giết lợn nhỏ từ 5 - 10 kg để cúng ma). Trong khi ăn, mọi người không được cười, nói gây tiếng động. Ăn xong, chủ nhà mang một ít xương lợn, lòng lợn để cạnh nơi thờ ma nhà. Khi cúng ma nhà, mọi người trong gia đình phải vẽ lên mặt, lên người những vằn như lốt hổ.

Với quan niệm hổ là tổ tiên của mình, người Khmú thuộc họ Rvai kiêng không động tay vào hổ, không săn bắt hổ, không giết hổ và không ăn thịt hổ. Người ta cho rằng, ăn thịt hổ sẽ bị đau bụng, rụng răng, sờ vào hổ sẽ bị bỏng tuột da tay mà chết... Trong các hội hè, các nghi lễ người hóa trang giống như hổ. Khi gặp hổ chết, người Khmú thuộc họ Rvai phải khóc than thật sự như tổ tiên của mình qua đời. Người ta tin rằng khi chết đi, họ sẽ hóa thành kiếp hổ. Khi còn sống, người ta kiêng đắp chăn sặc sỡ như lông hổ, khi chết, người ta đắp cho chiếc chăn khác mầu lông hổ và đặt chiếc chăn giống mầu lông hổ bên cạnh người chết, để hồn được siêu thoát và trở về với hổ, có nghĩa là về với tổ tiên.

Ngày nay, trong khi cả nhân loại đang ra sức đấu tranh ngăn chặn tệ nạn phá hoại môi trường sinh thái thì tục thờ hổ, bảo vệ hổ, không săn bắt và ăn thịt hổ... của người Khmú thuộc dòng họ Rvai là một tập quán tốt cần được phát huy. Chúng ta hãy cùng người Khmú kêu gọi mọi người bảo vệ môi trường, bảo vệ các loài thú quý hiếm, bảo vệ hổ.

Bạn thân,
Các lời cuối nghe có vẻ lạc điệu, y hệt như lời cán bộ dạy dân chúng. Nhưng dù vậy, chắc chắn là hợp tai các nhà hoạt động môi trường. Nhưng vào năm 2000, chắc là cũng phải nghĩ đến chueỵn cứu hổ chứ bạn nhỉ.

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trang đầuTrang trước534535536537538539540Trang sauTrang cuối

Tại miền Tây, cứ vào độ tháng 10-12 (âm lịch) làng bánh truyền thống xứ dừa Bến Tre lại rộn ràng, hoạt động hối hả để kịp ra lò những ổ bánh phồng, bánh tráng bán trong dịp Tết. Đã xuất hiện gần trăm năm nhưng đến nay món ăn dân dã này vẫn được người dân nông thôn, thị thành miền Tây ưa chuộng. Dân gian có câu truyền miệng:

Miền Trung dọc dài 14 tỉnh, đang đối mặt với nạn cổ thụ mất từng ngày. Những vựa cổ thụ ngày đêm rầm rộ tung người đi khai thác từ Thanh Hóa vào Bình Thuận, thu lợi hàng trăm triệu đồng, kiểm lâm biết, nhưng chỉ xử phạt hình thức nên cây vẫn đổ, rừng xanh vẫn mất cổ thụ. Báo SGGP ghi nhận hiện trạng này như sau.

Theo ghi nhận của báo quốc nội, trên địa bàn TPSG, tại nhiều hàng quán chuyên bán món gà, nơi mà chưa đầy 1 tháng trước đây vẫn tấp nập người ra kẻ vào, thì nay đã vắng vẻ đi nhiều. Có nơi trước kia trung bình có khoảng 600 lượt khách/ngày, bây giờ chỉ còn trên dưới 300 lượt/ngày. Dù lượng thực khách giảm, nhưng hầu hết những hàng quán, nhất là nơi có uy tín

Theo báo Tuổi Trẻ, từ tháng 1-2005, học sinh hệ thống bán công ở TP.SG phải đóng học phí với mức mới, cao hơn hẳn so với trước đây, gấp 6 lần mức học phí của các trường công. Trước quy định này, tất nhiên hầu hết phụ huynh, những người chịu ảnh hưởng trực tiếp, đều tỏ ý không đồng tình với việc tăng học phí.

Theo ghi nhận của báo quốc nội, những gia đình sống tại các chung cư trên địa bàn thành phố Sài Gòn đang khốn đốn vì giá nước quá cao, gấp ba lần so với những gia đình ở ngoài chung cư. "Giá nước như vầy làm sao chúng tôi chịu nổi!", đó gần như là câu nói cửa miệng của người dân ở hầu hết các chung cư trên địa bàn TPSG từ hàng chục năm qua.

Theo báo quốc nội, trong những này vưà qua, tại những tỉnh bùng phát dịch cúm gia cầm, tất cả những người chăn nuôi gia cầm chưa bị dịch bệnh bắt đầu kêu trời vì gia cầm và các sản phẩm gia cầm không thể tiêu thụ được. Nhiều trại chăn nuôi theo mô hình gia đình đứng trước nguy cơ phá sản khi những khoản tiền vay các ngân hàng nông nghiệp không có khả năng thanh toán.

Tại thị xã tỉnh lỵTrà Vinh, có khoảng 700 cây cổ thụ từ 100 tuổi trở lên, 26 năm qua, công việc mé nhánh và chăm sóc những cây cổ thụ này được giao cho một phụ nữ tên là Nguyễn Thị A. Dù đã có nhiều người thử việc nhưng do công việc quá nguy hiểm, đến nay vẫn chưa có ai thay thế phụ nữ này. Báo Người Lao Động viết về chị Nguyễn Thị A như sau.

Đã từ lâu, tại miền Bắc VN, đào Nhật Tân đã trở thành linh hồn của người dân sống trên mảnh đất này. Cũng không biết từ bao giờ hàng trăm con người đã dựa vào những nhánh đào hồng rực, đỏ ối mà sống, mà mang lại tiếng thơm cho con cháu mai sau. Nhưng giờ thì khác rồi, làng đào Nhật Tân xơ xác, vắng hẳn những nhánh đào khi đất trồng đào đem bán cho dân các nơi đến xây nhà.

Theo ghi nhận của báo quốc nội, vẫn như năm vưà qua, trong thượng tuần tháng 1/2005, miền Tây Nam phần VN lại trở thành điểm nóng trong đợt dịch cúm gia cầm tái phát lần này, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu thịt, trứng gia cầm tăng lên khi Tết Nguyên đán đang tới gần. Báo Lao Động ghi nhận về tình hình dịch cúm tại miền Tây Nam phần như sau.

Theo ghi nhận của báo quốc nội, tháng chạp năm nay, tại phía Nam của miền Trung, nắng và gió vẫn đổ dài, rát bỏng trên nhiều vùng đất ở Ninh Thuận, địa phương được xác định như "tâm hạn" của cực Nam Trung phần.Và khi những ngày giáp Tết Nguyên đán đã cận kề, không chỉ chật vật cho miếng ăn, ngày ngày, người dân tỉnh này còn phải khốn khó lo cho cái uống vì sông suối
Trang đầuTrang trước534535536537538539540Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.