Vụ quả bom Iran chưa hết, nó vẫn kêu tâng tâng như cây đàn đường tơ chưa dứt. Sau khi có bản tin ước lượng của 16 cơ quan tình báo Mỹ cho biết Iran đã ngưng chương trình làm bom nguyên tử từ năm 2003, dư luận và giới truyền thông Mỹ bàn tán sôi nổi với chủ đề Iran đã hết nguy hiểm hay chưa. Tuần trước khi được biết tin này, Tổng Thống Iran Mahmoud Ahmadinejad khoái trá huênh hoang nói ông ta "thắng lớn" vì Mỹ đã nhìn nhận sự thật. Tổng Thống Bush và nhiều nước Âu châu nói cần phải tiếp tục giữ gọng kìm, không thả lỏng chính quyền Iran. Kế đó Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức đã họp để bàn thảo dự án nghị quyết LHQ trừng phạt Iran nếu không chịu ngưng phong phú hóa chất Uranium.
Tuần này có sự biến chuyển mới. Ahmadinejad, một nhân vật có chủ trương cứng rắn với những lời lẽ hằn học chống Tây phương, đột nhiên đổi giọng, nói bản ước lượng của tình báo Mỹ là "một bước tiến" cụ thể. Ông ta tuyên bố với báo chí: Một tình trạng "hoàn toàn khác" sẽ thành hình trong mối bang giao Mỹ và Iran, nếu có thêm những bước tiến sau bản ước lượng nói trên. Ý đồ của ông ta đã rõ là muốn Mỹ quên đi những chuyện cũ để mở một một giai đoạn mới trong mối bang giao với Mỹ. Đặc biệt ông ta muốn Mỹ "thay đổi lập trường đối với những vấn đề của Trung Đông". Các quốc gia trong vùng có các quyền của họ và muốn được thực thi đầy đủ các quyền đó. Tôn trọng các quyền đó là một sự thay đổi nghiêm chỉnh về chiến lược. Đây là một bước kế tiếp cần thiết. Nếu Mỹ đi thêm bước nữa...nhiều vấn đề sẽ được giải quyết. Nếu không, kể cả vấn đề từ 60 năm cũ sẽ không thể giải quyết.
Ahmadinejad không nói rõ, nhưng người ta hiểu đó là cuộc xung đột Do thái-A Rập đã có từ năm 1948. Hiện nay lộ trình hòa bình bắt đầu tiến hành với sự tham gia trực tiếp của Ngoại trưởng Mỹ Rice, nhưng Iran bị gạt ra ngoài. Vậy Mỹ tính sao" Trước hết có lẽ nên nhìn lại vụ bom nguyên tử của Iran. Ước mơ làm bom của Iran đã có từ lâu, nó chỉ ngừng lại vào năm 2003. Vậy có gì bảo đảm nó sẽ không trở lại ước mơ đó" Phương pháp chế tạo Bom A (nguyên tử) không còn là một sự bí mật như sau Đệ nhị Thế chiến hơn 60 năm trước. Ngày nay các học sinh năm chót Trung Học hay sinh viên năm đầu của Vật lý đều biết cách làm cho nguyên tử nổ. Sự thật nguyên tử không nổ, chỉ có hạt nhân của nó nổ, bởi vậy phải gọi làm bom hạt nhân mới đúng. Cái nhân nhỏ xíu của nó chứa năng lượng rất lớn, bởi vậy làm bể cái nhân đó là giải tỏa ra ngoài một sức mạnh ghê gớm. Cố nhiên không phải nguyên tử nào cũng nổ, chỉ có nguyên tử của chất Uranium 235 mới dễ nổ và khi nổ nó gây ra một loạt nổ của hàng tỷ tỷ hạt nhân khác ở quanh nó, nên gọi là phản ứng dây chuyền, tạo thành sức mạnh phá hoại vô cùng khủng khiếp.
Đó là nguyên lý của bom hạt nhân, nhưng việc chế tạo đòi hỏi một loạt những tiến trình và máy móc vô cùng phức tạp. Trước hết phải thanh lọc chất Uranium 235, gọi là phong phú hóa thứ quặng này để lấy nhiều chất tinh chế. Muốn thanh lọc phải có hàng loạt máy ly tâm. Sau khi có chất tinh chế rồi, làm thế nào cho nó nổ" Nên nhớ chất U 235 khi có đủ một liều lượng (tức khối lượng khẩn trương) là tự nhiên nó nổ. Bởi vậy khi sản suất Uranium tinh chế, quan trọng nhất là phải để riêng ra từng khối nhỏ, nếu để chung là "bùm" một phát...bom nổ. Nếu dùng cho lò hạt nhân để lấy sức nóng chạy máy sản xuất điện, người ta chỉ cần 3% tinh chế. Nếu dùng làm bom, phải cần đến 90% tinh chế. Làm lò hạt nhân thì dễ, vì chỉ có 3% tinh chế, nó không thể nổ mau, vả lại các lò hạt nhân đều có máy hãm kiến hiệu, khi độ nóng lên cao, máy tự động hãm ngay các vụ phản ứng dây chuyền. Còn làm bom, nguyên tắc là phải chia các phần tinh chế ra từng khối nhỏ đặt trong bom, để cách xa nhau trong các ngăn có rào cản. Khi muốn cho bom nổ, phải có cơ quan đẩy các ngăn đó vào chung với nhau để họp thành đủ khối lượng khẩn trương. Cơ năng đó có thể điều khiển do tín hiệu từ xa hay tự động điều khiển theo giờ phút định trước. Tóm lại làm bom hạt nhân không phải chuyện dễ. Vậy Iran có làm bom không" Các cơ quan tình báo Mỹ nói Iran vẫn tiếp tục tinh chế Uranium, nhưng với tình trạng hiện nay, Iran chỉ có thể làm một quả bom trong thời gian từ năm 2010 đến năm 2015.
Chúng tôi nghĩ mục tiêu chính của Ahmadinejad không phải làm bom mà chỉ nhằm mong được dự phần vào các mối ăn chia của tình hình Trung Đông hiện nay. Cái gọi là "bom Iran" chỉ là một cách hù dọa để ép buộc Mỹ phải nhượng bộ. Mỹ đã đoạn giao với Iran từ 1979 sau khi cuộc cách mạng Hồi giáo nổi lên chiếm chính quyền. Nay Iran muốn có một thế bang giao mới với Mỹ để dễ bề len lỏi vào tình hình Trung Đông, từ lộ trình hòa bình Do thái-A rập cho đến vấn đề Iraq. Nhưng trước khi mở lại bang giao chính thức, tất nhiên phải có những cuộc thương lượng tay đôi về đủ mọi vấn đề. Trong các cuộc điều đình quốc tế, không khi nào người ta đi tay không đến nói chuyện để cầu mong một sự hòa giải. Từ ngữ bang giao vẫn có câu nói quen thuộc "cây gậy và củ cà rốt". Nếu anh chỉ có củ cà rốt cho nó ăn để mong có hòa giải là anh thua. Ở đây "cây gậy" có nghĩa là áp lực. Chưa biết bao giờ cuộc thương thuyết trực tiếp giữa Mỹ và Iran bắt đầu. Nhưng cả hai bên chắc chắn đều không quên mang theo "cây gậy và củ cà rốt" của họ.
Chúng tôi thiết nghĩ đây là cơ hội tốt để chính phủ Bush từ bỏ một chiến lược đã lỗi thời. Hãy quên đi ảo tưởng cho rằng chỉ cần xiết chặt gọng kìm kinh tế kèm theo những hăm dọa úp mở sẽ dùng vũ lực là có thể gây ra một cuộc cách mạng bên trong làm thay đổi chế độ và người lãnh đạo. Hãy dùng một sách lược mới chúng tôi tạm gọi là "cloning": cấy tế bào để nó tự phát triển trong một dung dịch đổi mới là mở rộng giao thương quốc tế và kiến thức đa nguyên. Giao thương quốc tế sẽ thúc đẩy tư doanh nở rộ và khi dân sinh phát triển, dân quyền sẽ lặng lẽ thay thế thần quyền lúc nào mà không ai biết. Chẳng cần đánh trống thổi kèn rùm beng hay cách mạng đẫm máu, rút cuộc dân sinh sẽ làm chế độ bắt buộc phải cởi mở mọi sự trói buộc về tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tư tưởng và mọi quyền của một xã hội dân sự.
Gửi ý kiến của bạn
