Đầu tuần này Hội Đồng Bảo An LHQ đã chấp thuận nghị quyết lần thứ ba trừng phạt Iran vì tội đã không chịu ngưng chương trình thanh lọc chất uranium, bị các nước Tây phương nghi là chế tạo nguyên liệu làm bom hạt nhân. Cuộc biểu quyết này đã được 14 trong 15 nước hội viên HĐBA chấp thuận, kể cả 5 nước thường trực Anh, Pháp, Mỹ, Nga và Trung Quốc. Trong các nước không thường trực, Indonesia không bỏ phiếu, còn Libya, Nam Phi và Việt Nam từ trước tỏ vẻ ngần ngại như Indonesia, nhưng đến phút chót lại bỏ thăm thuận. Thế nhưng chỉ một ngày sau, Iran đã thẳng tay gạt bỏ nghị quyết này, coi đó là "vô giá trị" và quả quyết sẽ tiếp tục tiến trình thanh lọc để tạo nhiên liệu chạy lò nguyên tử. Đồng thời hai nước Nga và Trung Quốc mới bỏ thăm thuận, lại trở cờ không cho nghị quyết đưa qua Ủy ban Nguyên tử năng để thi hành. Nga nói chỉ ủng hộ "trên nguyên tắc" và hăm dọa sẽ rút lại sự ủng hộ. Còn Trung Quốc vẫn có lệ đi theo chân Nga trong vấn đề này. Đây là bằng cớ rõ rệt cho thấy cơ quan quốc tế luôn luôn bị rạn nứt về những chuyện lớn. Vấn đề Iran có liên quan đến cuộc chiến tranh Iraq.
Một ngày trước cuộc bỏ thăm tại HĐBA, chủ nhật vừa qua Iraq có một vị khách quý đến thăm và được tiếp đón vô cùng long trọng, đó là Tổng Thống Iran Mahmoud Ahmadinejad. Dư luận kể cả bạn lẫn thù đều nhìn nhận đây là một cuộc viếng thăm ngoạn mục, làm nổi bật thế lực và ảnh hưởng sâu đậm của Iran ở Trung Đông. Khi đến phi trường Baghdad, Ahmadinejad ra khỏi phi cơ nét mặt tươi cười, tay vẫy vẫy. Ông ta được các chức sắc Iraq ôm hôn thắm thiết, trong số này có Ngoại trưởng Iraq Zebari, một người gốc Kurd. Hàng trăm lính peshmerga, được coi là những người lính gốc Kurd thiện chiến nhất trong quân lực Iraq, lo việc bảo vệ an ninh cho Ahmadinejad, trong khi đoàn xe chạy về tư thất của Tổng Thống Iraq Jalal Talabani, ông này cũng là người gốc Kurd. Talabani ôm hôn hai má Ahmadinejad theo lệ Hồi giáo đến bốn lần. Ahmadinejad tuyên bố: "Cám ơn đấng Allah đã cho chúng tôi ân sủng được đến thăm Iraq và hội kiến với những bằng hữu thân yêu của chúng tôi đã từng bị đầy đọa ở Iraq".
Ahmadinejad muốn nhắc nhở đến thời kỳ Saddam Hussein làm chủ Iraq, sắc dân Kurd bị sát hại tàn bạo và những người Á rập hệ Shi-a cũng bị đầy đọa. Nay Saddam Hussein đã bị Mỹ lật đổ và bị treo cổ, nhưng không thấy Ahmadinejad nói cám ơn Mỹ. Ngược lại ông ta còn nói xéo Mỹ. Trước khi trở về Iran ngày thứ hai Amahdinejad nói: "Chúng tôi tin rằng những lực lượng đã vượt cả đại dương và hàng ngàn cây số để đến vùng này nên rời khỏi nơi đây và trao trả lại mọi việc cho dân và chính quyền địa phương". Hôm thứ bẩy tuần trước ở Mỹ, khi nghe tin Ahmadinejad sắp đến Iraq, TT Bush nói ông không nghĩ chuyến đi đó phản lại nỗ lực của Mỹ muốn cô lập hóa Iran. Ông nói Mỹ chỉ cương quyết chống lại chương trình nguyên tử của Iran. Nhưng Bush cũng có một vài lời nhắn nhủ các nhà lãnh đạo Iraq: "Ông ta là hàng xóm, nên cũng cần phải nhắc ông ta rằng hãy ngưng gửi vũ khí tinh diệu đến Iraq để giết những người dân ở nước này".
Hôm thứ hai, tại Baghdad trong một cuộc họp báo chung sau khi hội kiến với Thủ tướng Iraq al-Maliki, Amahdinejad trả lời ông Bush: "Ông có thể nói với ông Bush rằng tố cáo những người khác chỉ làm cho các vấn đề của Mỹ ở vùng này phức tạp thêm. Mỹ cần phải thích ứng với thực tế: dân Iraq không thích Mỹ". Một phát ngôn nhân quân sự Mỹ ở Baghdad nói Iran tiếp tục huấn luyện và tài trợ cho dân quân Shi-a ở Iraq, nhất là những "nhóm công tác đặc biệt", và cho biết một trong những tay lãnh tụ của các nhóm thường bị tố cáo là giết hại quân Mỹ và quân Iraq, đã bị bắt hôm chủ nhật ở miền Nam thủ đô Iraq. Tên lãnh tụ này đã được huấn luyện bán quân sự và vũ khí ở Iran.
Tuy nhiên Thủ tướng Iraq al-Maliki (hệ phái Shi-a) lại hoan hô Iran đã góp phần cải tiến an ninh cho Iraq. Maliki nói: "Tôi có thể nói một cách trung thực rằng lập trường mới đây của nước Cộng Hòa Hồi giáo Iran rất có ích cho việc tăng cường an ninh và ổn định". Maliki còn khuyên các nước Á rập, thường có ít quan hệ với Iran, hãy coi chuyến viếng thăm của Ahmadinejad là "gương mẫu". Trước khi về Iran, Ahmadinejad còn đến gặp al-Hakim, lãnh tụ Hội đồng Tối cao (Shi-a) và cũng là một trong các chính đảng Shi-a thân Iran. Những người Shi-a khác ở Iraq trước đây vẫn chỉ trích Iran nay lại có cái nhìn khác sau chuyến viếng thăm này. Tại thành phố Najah có đền Shi-a, Salah al-Obeidi, phát ngôn nhân của Giáo sỹ al-Sadr, một trong những đối thủ của lãnh tụ Shi-a Hakim, đã ngỏ lời hoan nghênh chuyến đi của Amahdinejad nếu có lợi cho Iraq. Ngoài ra tại Basra, nơi thế lực của Iran rất yếu, Thống đốc tỉnh này cũng là Chủ tịch chính đảng Fadhila theo hệ Shi-a, mới tuần trước còn tố cáo Lãnh sự Iran ở Basra mưu toan ám sát ông ta, nay lại hoan nghênh Ahmadinejad.
Trong quá khứ khi Saddam Hussein còn cầm quyền, dân chúng Iraq theo hệ Shi-a sống ở Basra và hầu hết miền Nam Iraq đều không thích Iran, thậm chí còn đi lính Iraq đánh Iran trong cuộc chiến (1980-88) giữa Iran và Iraq. Ngày nay cuộc tấn công của Mỹ vào Iraq năm 2003 và cuộc nổi loạn và khủng bố cho đến nay có vẻ đã làm tình hình đổi khác. Sau khi Ahmadinejad rời khỏi Baghdad, Văn phòng của TT Iraq công bố một bản tuyên ngôn chung 14 điểm Ahmadinejad-Talabani ghi nhận tầm quan trọng của "tình láng giềng tốt, không xen kẽ vào nhau" và nhấn mạnh cần phải cải thiện quan hệ và giải quyết những bất đồng, đồng thời cám ơn Iran đã cho vay 1 tỷ đô-la Mỹ để giúp kinh tế và xây dựng hạ tầng cơ sở. Phía Iran nhấn mạnh sẽ nỗ lực giúp Iraq tạo đoàn kết quốc gia.
Ahmadinejad là người đã từng đã kích dữ dội TT Bush trên Diễn đàn Đại hội đồng LHQ ở New York năm 2007. Không quên chuyện cũ, nay Bút đánh đòn trừng phạt kinh tế Iran gọi là bom "Răng". A-má trả đòn Mỹ ở Iraq gọi là bom "Rắc". Đúng là hai quả bom kêu "Răng-Rắc".
Gửi ý kiến của bạn
