Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15240)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

NEW YORK - Khoảng 1400 cựu sinh viên và viên chức của St Lawrence University hô hào thu bằng tiến sĩ danh dự tặng nghị sĩ Susan Collins trong năm qua – lý do: bà biểu quyết chấp thuận với ứng viên TCPV của TT Trump.
WASHINGTON - Vận động gây quỹ tài trợ cuộc tái tranh cử của TT Trump thu hơn 8 triệu MK trong 3 tháng qua, tổng cộng là 106 triệu hơn 2 năm trước ngày cử tri đi bầu.
Có tới 70,000 chữ ký, tính tới tối 16 tháng 10, của người dân Việt trong ngoài nước trong bản kiến nghịn đói chính quyền và quốc hội CSVN hoãn thi hành luật an ninh mạng, theo tin của Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ (VOA) hôm 16 tháng 10 cho biết.
Mỹ ngày càng lôi kéo Việt Nam về phía mình trong cuộc chiến chống Trung Quốc mà cụ thể là chuyến thăm VN lần thứ 2 trong năm nay của Bộ  Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ James Mattis hôm 16 tháng 10, theo bản tin của Đài Á Châu Tự  Do (RFA) cho biết hôm Thứ Ba.
HÀ NỘI -- Chuyện cười ra nước mắt vừa xảy ra tại Hà Nội khi một cô gái 28 tuổi phát điên phải vào bệnh viện tâm thần chỉ vì cứ bị người thân hỏi thúc giục lấy chồng, theo bản tin hôm 17 tháng 10 của báo Vietnamnet.vn cho biết.
Quy hoạch gì đi nữa, rồi cũng có phá rào. Các quan chức luôn luôn biết cách làm ra ngoài lề… và thoát hiểm.
Tác giả định cư tại Pháp nhưng thường lui tới với nước Mỹ, tham gia Viết Về Nước Mỹ từ tháng Ba 2010. Họp mặt giải thưởng năm 2011, bà đã bay từ Paris sang California để nhận giải Vinh Danh Tác Giả -thường được gọi đùa là giải Á Hậu. Sau đây, thêm một bài mới của tác giả.
Trong khoảng hai tuần qua, tôi đã nhận được rất nhiều lời nhắn cùng emails liên quan đến ý nguyện cứu giúp nạn nhân người Indonesia sau biến cố động đất và tsunami xẩy ra tại quốc gia này vào ngày 28 tháng 9, 2018 vừa qua, giết hại gần 2000 người
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.