Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15440)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

Thuốc uống bởi hơn 1/3 người lớn ở Mỹ có thể có phản ứng phụ trầm cảm, theo một nghiên cứu mới cho thấy.
SAN FRANCISCO (KRON) - Thành phố nào tệ hại nhất để cư trú tại Hoa Kỳ? Đó là Detroit, tại tiểu bang Michigan.
SAIGON -- Nợ thuế không thu nổi là bao nhiêu? Trả lời: Hơn 32.000 tỉ nợ thuế không có khả năng thu hồi. Con số 32.000 tỷ đồng VN là tương đương 1,4 tỷ đôla Mỹ.
TAIPEI, Đài Loan -- Chính phủ Đài Loan vẫn lạc quan vì công nhân VN chí muốn chống Trung Quốc, không hại Đài Loan.
Vài năm gần đây, trà sữa – còn gọi là trà sữa trân châu - đã trở thành thức uống được giới trẻ ưa chuộng bởi ngon miệng và tiện lợi. Do vậy cửa hàng, điểm bán trà sữa mọc lên như nấm ở các thành phố, trong đó đứng đầu là Hà Nội và Sài Gòn. Có điều là khó có thể cho là thức uống này, nhất là loại trà sữa giá rẻ bán tràn lan trên đường phố, là an toàn cho sức khỏe, đặc biệt là khi xét đến những nguyên liệu chế biến không rõ xuất xứ, theo Người Tiêu Dùng (NTD).
Đầu năm nay, thời tiết khắc nghiệt, mưa và lạnh kéo dài ảnh hưởng đến sự phát triển của cây vải ở huyện Lục Ngạn (tỉnh Bắc Giang) - nơi được xem là "vương quốc vải thiều" của Việt Nam với diện tích gần 20,000ha. May mắn là, theo người dân Lục Ngạn cho biết, nhìn chung toàn huyện năm nay may mắn được mùa vải, sản lượng vải thiều lại cao hơn so với năm 2013, ước đạt từ 150,000 đến 180,000 tấn quả tươi. Nhưng y như rằng, tình trạng “được mùa mất giá” lại tái diễn, theo Người Tiêu Dùng (NTD).
Tiền đổ vào Hà Nội nhiều hơn, trong khi các đại gia Thái Lan đang muốn kiểm soát kinh tế Việt Nam. Không rõ các đại gia Thái Lan có lệ thuộc mấy anh Trung Quốc hay không.
Chủ Nhật tuần này là Father’s Day 2018 tại Hoa Kỳ. Mời đọc bài viết về thân phụ của một nhà giáo. Với bài “Hành Trình Văn Hóa Việt tại UC Irvine”, tác giả đã nhận Giải Việt Bút Trùng Quang 2016. Ông tốt nghiệp cử nhân về Ngôn Ngữ Tây-Ban-Nha tại UC Irvine. Sau 5 năm rời trường để theo học tại UCLA, tốt nghiệp với hai bằng cao học và tiến sĩ về ngành Ngôn Ngữ Học các thứ tiếng gốc La-Tinh, ông trở lại trường cũ và trở thành người đầu tiên giảng dạy chương trình tiếng Việt, văn hoá Việt tại UC Irvine từ năm 2000 cho tới nay. Sau khi nhận giải Trùng Quang 2016, tác giả vẫn tiếp tục góp thêm bài viết về nước Mỹ.
Ngày Hiền Mẫu vừa qua đi trong tháng trước, hôm nay là Ngày Hiền Phụ, nhất là những ai còn Cha, cần phải có thái độ bằng lời nói hay bằng hành động cụ thể, để tỏ lòng biết ơn, báo hiếu
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.