Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15277)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

JAKARTA - Bộ công thương Indonesia loan báo: Afghanistan đồng ý mở rộng quan hệ kinh tế và thương mại với Indonesia.
WASHINGTON - Giới hữu trách đã xin lỗi 1 dân biểu Canada bị nhân viên an ninh phi trường ép gỡ bỏ khăn đóng truyền thống (turban) của người Ấn Độ tại phi trường Detroit, cả sau khi ông này đã qua kiểm soát an ninh để tới cổng khởi hành – bộ trưởng canh tân Navdeep Bains đã tiết lộ chuyện này trong 1 cuộc phỏng vấn của CTV.
TOKYO - Dân số nước Nhật tiếp tục giảm trong vài năm gần đây, tỉ lệ người cao niên tăng - 1 dân biểu của đảng cầm quyền hô hào phụ nữ sinh ít nhất 3 con.
MANILA - Tư lệnh hải quân Philippines loan báo: chiến hạm trang bị phi đạn đầu tiên bắt đầu hoạt động trong 3 tháng tới, nhận các nhiệm vụ phòng thủ, chống nổi dậy và răn đe.
WASHINGTON - 1 phái bộ cao cấp của Trung Cộng đã đến thủ đô Hoa Kỳ trong ngày Thứ Sáu, để mở vòng đàm phán thứ nhì về giao thương vào ngày Thứ Ba.
SEOUL - TT Moon cam kết dồn nỗ lực thúc đẩy không ngừng nghỉ các trao đổi với Bắc Hàn. Trong buổi tiếp đoàn nghệ sĩ đi Bắc Hàn và trình diễn tại Pyongyang trong tháng qua, nguyên thủ Nam Hàn khẳng định: ngưng đối đầu để tạo điều kiện hội ngộ dân 2 miền. Ông ngỏ lời cảm ơn giới nghệ sĩ về chuyến trình diễn của họ như là 1 phần quan trọng của tiến trình hoà hoãn, hoà giải.
SACRAMENTO, CALI F – Kinh tế du lịch mạnh của California phát triển trong năm 2017, tăng thêm 132 triệu đô la trong việc chi tiêu du lịch, 10.9 tỉ đô la vào tiền thuế doanh thu, và 1.1 triệu việc làm trong các cộng đồng trên khắp Tiểu Bang Vàng.
Không khí ô nhiễm đi đôi với thời tiết lạnh hơn có thể làm tăng gấp đôi bệnh tim của phụ nữ, làm cho họ dễ bị chết vì bệnh tim bất ngờ, theo một nghiên cứu mới cho thấy.
WASHINGTON -- Khi tính giá đất trung bình mỗi mẫu acre, tiểu bang nào có giá đất cao nhất? Trả lời: đất ở tiểu bang New Jersey. Tiểu bang nào có giá đất rẻ nhất?
WASHINGTON -- Dân chúng Hoa Kỳ đang nhanh chóng rơi vào trầm cảm. Nghiên cứu mới cho thấy có mức tăng vọt các hô sơ trầm cảm nặng nề tại Mỹ mấy năm gần đây, đặc biệt là giới trẻ -- cả vị thành niên và giới trẻ thiên niên kỷ (millennials == sinh trong khoảng từ 1981 và 1996, tức là từ 22 tuổi tới 37 tuổi trong năm 2018).
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.