Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15203)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

PARIS - Tổ chức “Phóng viên không biên giới - RSF” đánh giá Ghana là đất nước tạo môi trường thuận lợi nhất cho hoạt động của truyền thông.
RIO DE JANEIRO - Dân số bằng 8% thế giới, nhưng bạo động giết người tại lục địa Nam Mỹ chiếm 33% án mạng toàn cầu.
OROMIA - Thẩm quyền quản trị tình trạng khẩn cấp tại Ethiopia từ giữa Tháng 2 vừa trả tự do 4 sinh viên bị giam sau cuộc biểu tình ôn hoà của sinh viên cùng trường Ambo từ hôm Thứ Hai, theo tin Africanews.
TOKYO -- Trữ lượng cá ngừ vây xanh Thái Bình Dương đang giảm dần. Bản tin NHKghi rằng để bảo vệ nguồn cá, quy định về hạn ngạch đánh bắt hàng năm được đề ra cho mỗi nước đánh bắt cá.
LOS ANGELES, California -- Tiểu bang California có thể bị các trận lụt khổng lồ chết người, làm ngập nhiều ngôi nhà dưới 30 feet (= 9.15 mét) nước trước cuối thế kỷ này, theo một cuộc nghiên cứu.
NEVADA -- Tiểu bang nào có cư dân nghiện đánh bạc nhất? Trả lời: Nevada.
WASHINGTON - Song thân của sinh viên Otto Warmbier đã nộp đơn kiện Bắc Hàn tại toà liên bang về cái chết của con trai, giữa thời điểm của vận động ngoại giao tế nhị.
COLONIA BEACH, Virginia - Truyền đơn tuyển mộ của tổ chức kỳ thị KKK đuợc đăng lại trên báo Westmoreland News ở tiểu bang Virginia như là phần của 1 bài báo hàng ngày, gây bất bình trong dư luận.
WASHINGTON - Trở lại công kích giám đốc FBI bị ông cách chức đầu Tháng 5-2017, TT Trump mô tả ông James Comey là người bệnh hoạn và đần độn, không phân biệt tin bịa đặt.
SAN DIEGO – San Diego được biết như là “Thành Phố Tốt Nhất Của Mỹ,” nhưng nó cũng được xem như là một trong những thành phố tốt nhất trên toàn quốc để cho gia đình sống.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.