Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 14420)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

Ban quản lý chợ Bến Thành (Q.1, Sài Gòn) cho biết, để hưởng ứng lễ hội áo dài TP Sài Gòn lần thứ 5, khoảng 6,000 tiểu thương tại chợ đã đồng loạt mặc áo dài trong suốt tháng 3 (mỗi thứ 2 và thứ 6 hằng tuần), theo Thanh Niên (TNO).
Tiến sĩ dòm là thấy rồi, khắp nơi... Bây giờ, trường hợp lộ quá, mới bị khởi tố. Báo Giáo Dục VN kể chuyện: Một Tiến sĩ dởm bị khởi tố... Trong khi đang bị điều tra, Tiến sĩ “dỏm” này vẫn gửi đơn xin việc đến một trường đại học ở Hà Nội.
Hàng chục, rồi hàng trăm ngàn nghìn người khắp các thành phố trên nước Mỹ đã xuống đường biểu tình đề đòi hỏi siết luật về việc bán súng để bảo vệ các trường học. Khoảng 75% người dân Mỹ nói rằng, họ muốn bảo vệ an toàn cho con em họ đến trường. Việc bán súng bừa bãi, ai cũng có quyền được mua, đã xẩy ra bao nhiều vụ giết người do thanh thiếu niên xách súng vào trường. Mà cũng không chỉ ở nhà trường, ngay chính trong mỗi gia đình, thảm kịch cũng đã xẩy ra với các em thiếu nhi. Mới đây, một bé trai mới 9 tuổi, vì giành chơi game điện tử đã bắn chết người chị mới 13 tuổi. Vụ nổ súng xảy ra nào khoảng 12:30 trưa ngày thứ Bảy 11 tháng 3 vừa qua tại một ngôi nhà ở miền đông Mississippi.
Vào một buổi tối, nhân viên khách sạn báo với ba, mẹ rằng: “Tối nay sẽ có rùa mẹ lên bờ đẻ trứng”. Chỉ có con và ba đi xuống xem rùa vì mẹ mệt nên không đi với ba và con.
Kỳ rồi, Tường Chinh nói về những nguyên do khiến trẻ mắc chứng tự kỷ. Và kỳ này Tường Chinh xin trình bày về nguyên nhân vì sao trẻ chậm biết nói. Có hai nhóm nguyên nhân khiến trẻ bị tự kỷ chậm biết nói: nguyên nhân tâm lý và nguyên nhân thực thể.
Tóm tắt: Xưa có một bà hoàng hậu già, vốn là phù thủy, sinh được một cô con gái xinh đẹp tuyệt trần. Mụ phù thủy có lệnh, ai tới cầu hôn phải trả lời được câu hỏi của mụ, nếu không sẽ bị rơi đầu. Có một vị hoàng tử nọ ốm tương tư cô gái đến ba năm, vua cha đành phải cho chàng đi cầu hôn. Dọc đường, chàng kết nạp được sáu người, mỗi người đều có một tài năng đặc biệt. Một người có cái bụng to cao như trái núi. Một người áp tai xuống đất thì nghe được mọi điều trong thế gian. Một người có cặp mắt sáng đến nỗi nhìn vật gì thì vật đó nổ tung. Còn một người dài, khi vươn xa đến gấp ba ngàn lần. Một người khác khi trời nóng rét run, khi trời rét, mồ hôi đổ như tắm. Người thứ sáu lại có cặp mắt nhìn thấy hết mọi vật trên thế gian... Khi đến nơi, mụ phù thủy bảo phải tìm cho mụ chiếc nhẫn rơi xuống biển. Gã cặp mắt sáng đã nhìn thấy chiếc nhẫn mắc trên một mỏm đá ngầm, và gã dài lưng thì có nhiệm vụ sẽ lấy chiếc nhẫn nhưng gã lại không nhìn thấy...
Tác giả sinh tại Saigon năm 1962, hiện cư trú tại Tulsa, Oklahoma. Nghề nghiệp: kỹ sư cơ khí, làm cho hãng Boeing, OKC. Học vấn: cao học. Gia đình: vợ và ba con: hai gái, một trai. Góp bài Viết Về Nước Mỹ từ năm đầu tiên, Lê Như Đức là một tác giả rất được quí trọng. Mừng ông tiếp tục viết.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.