Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 14690)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

Bắc Hàn vẫn có những trò quái chiêu, và do vậy Hoa Kỳ không ưa, kể cả khi Bắc Hàn lộ vẻ hòa dịu với Nam Hàn.
Trong khi Vatican nói chuyện với chính phủ Trung Quốc, nhà nước Đài Loan phải lo trấn an dân chúng rằng chưa có chuyện Vatican rời bỏ đaỏ quốc này.
Vậy là rủ nhau tham nhũng... Đó là chuyện cán bộ. Hối lộ, tham nhũng đều là hành vi lấy tiền của công quỹ, của công ty nhà nước hay của dân chún
Trẻ em, thanh thiếu niên đầu xanh, tuổi trẻ đâu có tội tình gì! Người lớn nhứt là quí vị dân biểu, nghị sĩ, thống đốc, tổng thống Mỹ có quyền thế không vì lý do gì để trẻ em vô tội chết hàng loạt vì các vụ bắn giết bừa bãi bằng súng đạn trong trường học, ngoài đường phố, công viên. Tội nghiệp trẻ em lắm hỡi những ông lớn ơi! Tội lỗi lắm mấy ông lớn ơi, nhân dân cử quí Ông lên để bảo quốc an dân, mà quí Ông để một số lớn trẻ em, thanh thiếu niên, tương lai của đất nước bị bắn giết chết ngay trên quê hương mình, là một điều không thể chấp nhận được.
SHANGHAI - Hoa Kỳ nên học kinh nghiệm của người Tàu để bảo vệ nhân quyền bằng cách hạn chế quyền làm chủ súng.
BRUSSELS - Dự chi cho hoạt động chống khủng bố của lực lượng đa quốc G-5 đuợc tăng gấp đôi để khống chế quân nổi dậy Hồi Giáo tại vùng Sahel thuộc miền tây châu Phi – mục tiêu rộng lớn hơn của kế hoạch là ngăn cản dân trong vùng di tản.
PYEONGCHANG - Huy chương vàng đuợc trao tặng các đấu thủ Canada, Thụy Điển và Hoà Lan trong ngày thứ 14 của thế vận hội PyeongChang.
NAYPIDAW - Tổ chức Human Rights Watch (HRW) loan báo: nhà cầm quyền Myanmar đưa xe ủi tới làng Rohingya, phá hủy nhà cửa bị đốt với ý định phi tang bạo động chống lại người thiểu số theo đạo Hồi tại tỉnh bang Rakhine.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.