Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 14383)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

Sự kiện và thời sự. Tin RFI 24-1-2018, “Nga: Chính sách hỗ trợ sinh con đối phó với tỷ lệ sinh giảm”. “Tỷ lệ sinh con tại Nga lại một lần nữa bị giảm sút. Theo dự báo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược công bố hồi cuối năm 2017, nước Nga từ nay đến năm 2035 rất có thể sẽ bị mất từ 400 ngàn đến một triệu dân. Trong bối cảnh này, Nga thông báo ban hành chính sách hỗ trợ sinh con ngay từ đứa trẻ đầu lòng để kích thích tăng trưởng dân số.
MOSCOW - Ông Zamir Kabulov, đặc phái viên của TT Nga, báo tin: ISIS hiện có khoảng 7000 chiến binh dự bị tại Afghanistan.
WASHINGTON - Viên chức Bạch Ốc cao cấp khẳng định Hoa Kỳ sẵn sàng dùng biện pháp quân sự với chế độ Assad đuợc tin là đang phát triển phương cách mới để phóng vũ khí hơi độc.
TOKYO - Đặc sứ của TT Trump loan báo: đã chuẩn bị mọi phương án để giải quyết khủng hoảng nguyên tử tại bán đảo Hàn, và không thấy biện pháp quân sự là gần kề.
ZURICH - Toà trọng tài thể thao (CAS) loan báo: buổi điều trần tuần qua tại Geneva nhận thấy không có đủ bằng chứng 28 đấu thủ của Nga vi phạm lệnh cấm dùng thuốc tăng lực (hay doping) tại thế vận hội Sochi 2014.
JERUSALEM - Trong buổi hội thảo về an ninh tại trường đại học Tel Aviv, bộ trưởng quốc phòng Avigdor Lieberman loan báo: Israel sẵn sàng tung toàn lực quân bộ chiến tấn công Lebanon nếu xung đột bùng nổ giữa 2 nước.
BEIJING - Thông tấn chính thức Xinhua đưa tin: Trung Cộng đặt 4 trạm theo dõi địa chấn và phóng xạ do nổ nguyên tử gây ra để phát giác hữu hiệu hơn các hoạt động nguyên tử trong vùng, như nổ nguyên tử tại Bắc Hàn.
SAN FRANCISCO, Calif.(VB)-- Một cư dân San Francisco bị cáo buộc tội dùng một cái chai đập chết bạn gái đã đổi lời khai trước tòa, bây giờ nói rằng anh vô tội vì khi hành động là do cơn điên khùng.
WASHINGTON (VB)-- Thuốc chủng ngừa bệnh ung thư đã cho thấy giết được nhiều loại ung thư trong khi thử nghiệm ở loài chuột.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.