Hôm nay,  

Thời Lập Quốc

23/02/201100:00:00(Xem: 15553)

Tây tạng lập quốc hồi thế kỷ thứ 7, do vua Song tán Tư cam (Srong-btsan-Sgampo). Xưa kia là một quốc gia độc lập, với Phật giáo rất thịnh. Các vương quốc của người Tây Tạng ngày xưa bao gồm vùng đất ngày nay là Khu tự trị Tây Tạng thuộc Trung Quốc và một phần Ấn Độ, Nepal, Bhutan. Các cuộc tranh giành quyền lực giữa các nhóm đối nghịch trong lòng Tây Tạng đã khiến vương quốc này bị suy yếu.

Lhassa_map

  • Tây Tạng, Trung Quốc và Mông Cổ:

Tây Tạng vốn có một lịch sử nhiều biến động. Có lúc, Tây Tạng là một quốc gia độc lập, nhưng cũng có những thời, họ bị các triều đại hùng mạnh của Trung Quốc và Mông Cổ cai trị.


Đến đầu thế kỷ 13, đế quốc Mông Cổ bắt đầu xâm chiếm Tây Tạng, và sau đó Hoàng đế Mông Cổ đã chia Tây Tạng ra nhiều phần để ban thưởng cho bà con thân thích. Sau Thành cát Tư hãn, đến thời Hốt tất liệt lập ra nhà Nguyên, về mặt lý thuyết thì Tây Tạng nằm dưới ách đô hộ của nhà Nguyên. Tuy nhiên, do đặc điểm địa lý của mình (hiểm trở), vùng đất này vẫn là một quốc gia độc lập trên thực tế.


Vị Đạt lai Lạt ma(Dalai Lama) đầu tiên nắm được quyền lực chánh trị trên toàn miền trung Tây Tạng là Lobsang Gyatso(Blo-bzang Rgya-mtsho), Đạt lai Lạt ma thứ 5 (1617-1682), được biết như là người đã thống nhất Tây Tạng dưới quyền điều khiển của tông phái Gelukcủa Phật giáo Tây Tạng, sau khi đánh bại phái đối lập Kagyuvà Jonangvà một người cai trị không tôn giáo, hoàng tử xứ Shang, sau một cuộc nội chiến kéo dài. Thành công của ông một phần là nhờ sự giúp đỡ của Gushi Khan, một tướng quân Oirathùng mạnh. Các tu viện theo phái Jonang hoặc là bị đóng cửa hoặc là bị chuyển sang phái Geluk, và phái này vẫn lẫn tránh cho đến phần sau của thế kỷ 20.


Năm 1652, vị Đạt lai Lạt ma thứ 5 thăm hoàng đế Mãn ChâuShunzhi. Đạt lai Lạt ma thứ 5 cho khởi công việc xây dựng cung điện Potala(Bổ đà lạc ca) ở Lhasa(La sa, Lạp tát), và dời trung tâm nhà nước về đó từDrepung.


Lhasa từ đó trở thành thủ phủ của Tây tạng cũng như thánh địa của tín đồ phật giáo Tây Tạng. Mỗi năm có hàng triệu tín đồ ở Tây Tạng và các nước gần đó như: Mông Cổ, Mãn Châu, Trung Quốc, Tân Cương, Ấn Độ, đến hành hương và làm lễ trước điện Potala của đức Đạt lai Lạt ma. Lhasa có nhiều đền chùa nguy nga tráng lệ, ba chùa nổi tiếng nhất là Sera, Drepung và Gaden.


Cái chết của Đạt lai Lạt ma thứ 5vào năm 1680được giữ bí mật trong 15 năm bởi người trợ lý thân cận của ông là Desi Sangay Gyatso(De-srid Sangs-rgyas Rgya-'mtsho). Các vị Đạt lai Lạt ma vẫn là người đứng đầu nhà nước cho đến năm 1959.


Trong thời Đạt lai Lạt ma thứ 5, những người châu Âu đầu tiên ghé Tây Tạng. Họ đã thất bại khi cố gắng chuyển người Tây Tạng sang Thiên Chúa giáo. Các đoàn truyền giáo khác cũng trải qua một thời gian ở Tây Tạng, và cũng không thành công mấy, và tất cả đều bị trục xuất.

WASHINGTON - TT Trump tuyên bố ngày Thứ Sáu 19/07: không dùng trần nợ công trong thương lượng ngân sách với Lập Pháp.
SEATTLE - LA Times đưa tin ngày 18/07: nhà sản xuất Boeing ước lượng chi phí giải quyết khủng hoảng 737 MAX là 4.9 tỉ MK, và phi cơ này có thể trở lại phục vụ trong quý 4.
CHICAGO - Cựu sinh viên ban tiến sĩ của đại học Illinois Brendt Christensen 30 tuổi bị trừng phạt bằng án tù chung thân về tội bắt cóc và giết nữ sinh viên Zhang Yingying tại khuôn viên trường hồi giữa năm 2017.
NAPERVILLE - 1 thu ngân viên của tiệm tạp hóa mất việc, sau khi video an ninh cho thấy anh ta hỏi quốc tịch của khách hàng.
WASHINGTON - Thi hành lệnh của đại bồi thẩm đoàn vào ngày 18/07, thám tử liên bang đã tìm bắt các viên chức và dược sĩ của hãng bán sỉ dược phẩm Miami-Luken.
WASHINGTON - Khoa học gia dự báo nhiệt độ tháng này là kỷ lục tiếp theo kỷ lục được ghi nhận trong Tháng 6.
MINNEAPOLIS - Khi trở về tỉnh nhà tối Thứ Năm 18/07, dân biểu Ilhan Omar được cảm tình viên nghênh đón như hiệp sĩ tại phi trường.
WASHINGTON - Các dân biểu DC đang gấp rút chuẩn bị các câu hỏi để chất vấn công tố viên đặc biệt Robert Mueller khi ông điều trần về 22 tháng điều tra “hồ sơ Nga”.
WASHINGTON - Khảo sát thường lệ của Quỹ Dự Trữ Liên Bang (FED) về điều kiện kinh doanh khắp nước cho biết: hoạt động kinh tế tiếp tục mở rộng với tốc độ trung bình từ giữa Tháng 5.
CALIFORNIA -- Các bậc cha mẹ trong một cộng đồng tại California đang đấu tranh đòi câu trả lời sau khi ít nhất 7 trẻ em được chẩn đoán mắc bệnh ung thư trong 4 năm qua, theo tin của CBS News hôm 19 tháng 7 cho biết.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.