Đường Dài Trung Đông
Sơn Điền Nguyễn Viết Khánh
Đầu tuần này, nhiều nước và đại diện các tổ chức quốc tế đã họp ở Bonn để bàn về kế hoạch chuyển tiếp sau khi Mỹ và các lực lượng quốc tế rút khỏi Afghanistan vào năm 2014. Chính quyền Karzai của Afghanistan còn đặt ra một mức dài hơn là đến năm 2024 mới hoàn tất việc chuyển tiếp.
Tổng Thống Karzai và các giới chức nước này kêu gọi sự ủng hộ chính trị và quân sự thêm trong 10 năm – và yểm trợ tài chính cho đến năm 2030. Như vậy tính từ ngày bọn khủng bố al-Qaida mà chủ tướng của chúng là Osama bin Laden lãnh đạo, đánh vào New York tháng 9 năm 2001, là có thể coi như 30 năm đã trôi qua. Và người ta không quên chính TT George W. Bush năm 2001 đã ra lệnh cho quân đội Mỹ đổ bộ vào Afghanistan vì lúc đó bin Laden có mặt ở vùng núi tại nước này.
Sau khi bọn Taliban kế vì al-Qaida bị thất bại trong cuộc chiến du kích, Karzai và chính phủ kể cả những người ủng hộ ông đã tổ chức mừng những tiến bộ đạt được trong việc canh tân đất nước: 60% dân chúng Afgha ngày nay đã có “phôn tay cầm” so với năm 2001 là thời chưa ai có loại phôn này. Karzai tuyên bố: “Chúng tôi cần sự ủng hộ vững chắc thêm ít nhất trong 10 năm tới”. Karzai đã nói như vậy trong cuộc hội nghị ở Bonn, nhằm củng cố nền tảng chính trị của chính phủ Afghanistan.
Tuy nhiên nỗ lực của Mỹ thương thuyết về một thỏa hiệp chiến lược trong mối quan hệ với Afghanistan, cũng giống như mối quan hệ của Mỹ với Iraq hiện nay, đã vướng phải nhiều vấn đề phức tạp. Chẳng hạn như những cuộc hành quân ban đêm của lực lượng đặc biệt và việc chuyển giao tù nhân người Afgha đã có những sự khác biệt rất lớn giữa hai nước về vấn đề đối xử với tù nhân. Về cuộc họp ở Bonn người ta không quên sự hiện diện của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, khi bà đứng chụp hình chung với các phụ nữ Afghanistan, đại diện trong phái đoàn của chính phủ Afghanistan đến dự cuộc hội nghị này.
Ngoài ra tình hình Trung Đông vẫn còn nhiều chuyện rắc rối. Liên đoàn Á rập đã gạt bỏ Syria ra ngoài vì nước này đã không chịu thực thi một kế hoạch hòa bình do Liên đoàn đề nghị, và bỏ luôn cả kế hoạch phái 500 quan sát viên đến Syria. Chính phủ Syria hôm chủ nhật loan báo hiện còn phải thương thuyết với Liên đoàn Á rập về việc Liên đoàn yêu cầu được phái quan sát viên đến nước này. Như chúng ta đã biết dân chúng Syria đang nổi lên biểu tình liên tục từ 8 tháng qua chống chính quyền độc tài của Assad và đang bị đàn áp dữ dội. Một phát ngôn nhân bộ Ngoại giao Syria gợi ý là đã có cánh cửa hé mở cho một sự thỏa hiệp, nhưng không có lời tuyên bố chính thức nào của chính quyền Syria về việc ký kết thỏa hiệp này.
Hôm Chủ nhật vừa qua, sự đàn áp của chính quyền đã làm 9 người bị bắn chết, trong đó có một nữ giáo sư Đại học và một người cha với 3 đứa con ở miền Trung Syria. Mặt khác, số người biểu tình bị bắn chết vẫn gia tăng. Các Uỷ ban phối hợp biểu tình hôm Chủ nhật loan báo số bị bắn chết là 22 người. Con số này vẫn chưa được xác nhận bởi các nhóm hoạt động khác.
Ngoài ra các nhóm hoạt động còn cho biết một phụ nữ Mỹ gốc Syria đã bị bắn chết hôm Chủ nhật tại biên giới Syria-Jordan trên đường đi họp với Ủy ban đòi hỏi tự do báo chí trong thế giới Á Rập.
Vào sáng thứ Ba tuần này, tin chính thức từ Iraq cho biết 3 vụ đánh bom đã giết chết 59 người Hồi giáo Shi-a và làm bị thương gần 100 người khác. Chúng ta đã biết Mỹ sẽ rút hết quân khỏi Iraq vào cuối năm nay. Những người Shi-a hành hương theo truyền thống Ashoura thường bị phía Hồi giáo Sun-ni cực đoan chống đối, tố cáo người Shi-a không phải là Hồi giáo thực sự.
Trong quá khứ mọi người đã biết sau khi độc tài Sadam Hussein bị hạ bệ và cả nhóm Hồi giáo Sun-ni bị mất hết quyền hành năm 2003, nhóm Shi-a đã lên thay thế. Từ đó phái Shi-a đã lấy lại đuợc quyền hành và được truyền bá, rao giảng tự do, tụ họp rất nhiều người, bất chấp sự hăm doạ của bọn khủng bố.
Chúng tôi thiết nghĩ bất luận tình thế biến chuyển ra sao, Mỹ nên rút hết quân khỏi Iraq. Bởi vì để cho người dân Iraq cũng như hai phe Sun-ni và Shi-a tự giải quyết những vấn đề của họ là tốt nhất. Đó là thời đại mới của Thế kỷ 21.
Sơn Điền Nguyễn Viết Khánh
Đầu tuần này, nhiều nước và đại diện các tổ chức quốc tế đã họp ở Bonn để bàn về kế hoạch chuyển tiếp sau khi Mỹ và các lực lượng quốc tế rút khỏi Afghanistan vào năm 2014. Chính quyền Karzai của Afghanistan còn đặt ra một mức dài hơn là đến năm 2024 mới hoàn tất việc chuyển tiếp.
Tổng Thống Karzai và các giới chức nước này kêu gọi sự ủng hộ chính trị và quân sự thêm trong 10 năm – và yểm trợ tài chính cho đến năm 2030. Như vậy tính từ ngày bọn khủng bố al-Qaida mà chủ tướng của chúng là Osama bin Laden lãnh đạo, đánh vào New York tháng 9 năm 2001, là có thể coi như 30 năm đã trôi qua. Và người ta không quên chính TT George W. Bush năm 2001 đã ra lệnh cho quân đội Mỹ đổ bộ vào Afghanistan vì lúc đó bin Laden có mặt ở vùng núi tại nước này.
Sau khi bọn Taliban kế vì al-Qaida bị thất bại trong cuộc chiến du kích, Karzai và chính phủ kể cả những người ủng hộ ông đã tổ chức mừng những tiến bộ đạt được trong việc canh tân đất nước: 60% dân chúng Afgha ngày nay đã có “phôn tay cầm” so với năm 2001 là thời chưa ai có loại phôn này. Karzai tuyên bố: “Chúng tôi cần sự ủng hộ vững chắc thêm ít nhất trong 10 năm tới”. Karzai đã nói như vậy trong cuộc hội nghị ở Bonn, nhằm củng cố nền tảng chính trị của chính phủ Afghanistan.
Tuy nhiên nỗ lực của Mỹ thương thuyết về một thỏa hiệp chiến lược trong mối quan hệ với Afghanistan, cũng giống như mối quan hệ của Mỹ với Iraq hiện nay, đã vướng phải nhiều vấn đề phức tạp. Chẳng hạn như những cuộc hành quân ban đêm của lực lượng đặc biệt và việc chuyển giao tù nhân người Afgha đã có những sự khác biệt rất lớn giữa hai nước về vấn đề đối xử với tù nhân. Về cuộc họp ở Bonn người ta không quên sự hiện diện của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, khi bà đứng chụp hình chung với các phụ nữ Afghanistan, đại diện trong phái đoàn của chính phủ Afghanistan đến dự cuộc hội nghị này.
Ngoài ra tình hình Trung Đông vẫn còn nhiều chuyện rắc rối. Liên đoàn Á rập đã gạt bỏ Syria ra ngoài vì nước này đã không chịu thực thi một kế hoạch hòa bình do Liên đoàn đề nghị, và bỏ luôn cả kế hoạch phái 500 quan sát viên đến Syria. Chính phủ Syria hôm chủ nhật loan báo hiện còn phải thương thuyết với Liên đoàn Á rập về việc Liên đoàn yêu cầu được phái quan sát viên đến nước này. Như chúng ta đã biết dân chúng Syria đang nổi lên biểu tình liên tục từ 8 tháng qua chống chính quyền độc tài của Assad và đang bị đàn áp dữ dội. Một phát ngôn nhân bộ Ngoại giao Syria gợi ý là đã có cánh cửa hé mở cho một sự thỏa hiệp, nhưng không có lời tuyên bố chính thức nào của chính quyền Syria về việc ký kết thỏa hiệp này.
Hôm Chủ nhật vừa qua, sự đàn áp của chính quyền đã làm 9 người bị bắn chết, trong đó có một nữ giáo sư Đại học và một người cha với 3 đứa con ở miền Trung Syria. Mặt khác, số người biểu tình bị bắn chết vẫn gia tăng. Các Uỷ ban phối hợp biểu tình hôm Chủ nhật loan báo số bị bắn chết là 22 người. Con số này vẫn chưa được xác nhận bởi các nhóm hoạt động khác.
Ngoài ra các nhóm hoạt động còn cho biết một phụ nữ Mỹ gốc Syria đã bị bắn chết hôm Chủ nhật tại biên giới Syria-Jordan trên đường đi họp với Ủy ban đòi hỏi tự do báo chí trong thế giới Á Rập.
Vào sáng thứ Ba tuần này, tin chính thức từ Iraq cho biết 3 vụ đánh bom đã giết chết 59 người Hồi giáo Shi-a và làm bị thương gần 100 người khác. Chúng ta đã biết Mỹ sẽ rút hết quân khỏi Iraq vào cuối năm nay. Những người Shi-a hành hương theo truyền thống Ashoura thường bị phía Hồi giáo Sun-ni cực đoan chống đối, tố cáo người Shi-a không phải là Hồi giáo thực sự.
Trong quá khứ mọi người đã biết sau khi độc tài Sadam Hussein bị hạ bệ và cả nhóm Hồi giáo Sun-ni bị mất hết quyền hành năm 2003, nhóm Shi-a đã lên thay thế. Từ đó phái Shi-a đã lấy lại đuợc quyền hành và được truyền bá, rao giảng tự do, tụ họp rất nhiều người, bất chấp sự hăm doạ của bọn khủng bố.
Chúng tôi thiết nghĩ bất luận tình thế biến chuyển ra sao, Mỹ nên rút hết quân khỏi Iraq. Bởi vì để cho người dân Iraq cũng như hai phe Sun-ni và Shi-a tự giải quyết những vấn đề của họ là tốt nhất. Đó là thời đại mới của Thế kỷ 21.
Gửi ý kiến của bạn
