Hôm nay,  

Diễm nay

22/12/202219:48:00(Xem: 3922)
Truyện

hoangquan
Lặng lẽ -- Tranh Hoàng Thanh Tâm.


 

Mùa Giáng Sinh, hai vợ chồng nàng có sứ mệnh đặc biệt: hộ tống thân mẫu chàng và thân phụ nàng về Việt Nam. Đi chung đường bốn người. Nhưng đến Sài Gòn, chia thành hai nhóm. Chồng nàng cùng thân mẫu tá túc nhà người bà con ở quận Mười. Nàng cùng thân phụ ở tạm vài hôm bên quận Ba, trước khi hai cha con bay ra Huế. Ông anh họ có xe hơi, lo liệu mọi chuyện đưa đón cha con nàng. Hôm nàng đi Huế, chồng nàng một mình chạy xe gắn máy ra Tân Sơn Nhất để thì thầm “Từ nay cách xa nghìn trùng, người em bé bỏng...” Chàng đến hơi trễ, nhưng cũng còn kịp gặp nhau vài phút. Giữa đám đông rộn ràng, chàng hôn nhẹ má nàng:

 

– Em đi đứng cẩn thận. Cho anh gởi lời thăm bà con ngoài đó.

 

Nàng bịn rịn:

 

– Em cố gắng thu xếp vô Sài Gòn sớm. Mình đặt vài chuyến đi chơi loanh quanh Nha Trang, Đà Lạt... nhe anh.

 

Chàng trấn an:

 

– Em yên tâm lo cho Ba. Anh ở đây có Má mà. Không buồn đâu.

 

Đáp xuống phi trường Phú Bài, vì điện thoại của nàng gần hết pin, nàng mượn tạm điện thoại của bà chị, gọi báo tin cho chàng. Đường dây không rõ, nàng nghe tiếng chàng lẫn trong tiếng lào xào bị nhiễu sóng:

 

– Anh đây nè, anh đây nè.

 

Nàng áp điện thoại sát tai nói nhanh:

 

– Anh ơi.

 

Tiếng chàng vội vàng:

 

– Diễm hả Diễm?

 

Nàng chưa kịp nói gì, tiếng chàng lại hối hả:

 

– Diễm hả Diễm?

 

Nàng chột dạ, hay là mình quay nhầm số. Nhưng đó là giọng của chồng nàng kia mà. Luống cuống, nàng cúp máy. Nàng nghĩ, lát nữa nạp điện đầy đủ, gọi báo tin cho chồng cũng được. Về nhà ông bác, họ hàng tụ tập đông đủ, chào hỏi xôn xao, nàng quên khuấy. Mãi đến tối nàng gọi, xuýt xoa cắt nghĩa lý do không liên lạc với chàng sớm hơn. Chàng vui vẻ:

 

– Không sao, quan trọng là đến nơi bình an. Vậy nhe.

 

Nàng chưa kịp thủ thỉ thêm đôi lời, đường dây đã bị ngắt. Có lẽ nàng mua thẻ điện thoại loại rẻ tiền, cho nên mạng cứ hay bị chập choạng. 

 

Sắp xếp xong mọi việc cho thân sinh ở Huế, nàng trở lại Sài Gòn, kịp buổi tiệc đêm Giáng Sinh ở nhà bạn chồng. Chàng cho biết vẫn chưa đặt chuyến đi chơi. Nàng bảo, trong lúc chờ đợi chàng tìm chỗ, nàng tận dụng thời gian đi thăm viếng thầy cô, bạn bè ngày xưa. Khi nàng nói, sẽ ở lại nhà nhỏ bạn, để hôm sau rộng rãi thì giờ đi đó đây. Chàng cười cười:

 

– Anh gởi tặng một con vịt. Vậy là hai cô đủ điều kiện họp chợ nhé.

 

Chàng âu yếm vuốt tóc nàng:

 

– Còn bao nhiêu ngày ở Việt Nam, cứ vui với bạn bè nhe em. Về Đức, vợ chồng mình đi chơi bù cũng được.

 

Gần đến giờ hẹn, nhỏ bạn báo tin sẽ đến hơi trễ, vì có khách bất ngờ. Chồng nàng và anh bạn ra sân hút thuốc. Mấy đứa trẻ con túm tụm bên đồ chơi điện tử. Nàng muốn xuống bếp phụ giúp. Nhưng chủ nhà đã xua tay lia lịa:

 

– Thôi, chị cứ ngồi chơi. Em làm chút là xong. Bếp em chật lắm.

 

Ngồi một mình, chẳng biết làm gì, nàng lấy điện thoại vọc vọc. Chuẩn bị cho chuyến đi mấy tuần lễ, nàng mua hai điện thoại di động đời cũ, giống y chang nhau, để hai vợ chồng xài trong thời gian ở Việt Nam. Bạn nàng trêu: “Chà, ông bà mùi mẫn dữ. Xài điện thoại tình nhân nữa ta ơi.” Nàng phân trần: “Tình nhân, tình chia gì! Mua một, tặng một, buy one, get one free. Điện thoại xấu xí, đỡ lo bị cướp giật. Hàng rẻ tiền, lỡ mất, hư hỏng, khỏi đau bụng tiếc của.” Bâng quơ nghĩ đến lời chọc ghẹo của bạn, nàng tủm tỉm cười. Bỗng nhiên, nàng giật mình, thấy tin nhắn từ tên lạ hoắc. Thu Diễm: “Anh ơi, đã ăn xong chưa?” Nàng ngạc nhiên, chẳng hiểu gì cả. Nàng lật lên tin trước: “Mình vẫn gặp nhau ở Lê Thánh Tôn nhé anh.” Như phản xạ tự nhiên, nàng đọc tiếp những tin nhắn ngược thời gian. “Chín giờ mới được, Diễm ơi. Tiệc xong, anh chạy ra chỗ em liền.” Trong mấy phút, qua những mẫu nhắn tới lui của hai người, nàng đã kết hợp được câu chuyện. Chồng của nàng báo cho người tên Diễm biết rằng sau chín giờ, tiệc ở nhà người bạn xong, chàng sẽ chạy ra chỗ hẹn với Diễm ở đường Lê Thánh Tôn. Bây giờ thì nàng hiểu. Lúc nãy, vào bàn ăn, hai vợ chồng cùng để điện thoại trên góc tủ. Chồng nàng đã cầm nhầm điện thoại của nàng ra sân. Còn điện thoại trong tay nàng là của chồng. Vừa lúc ấy, một tin nhắn của Thu Diễm hiện lên màn hình: “Anh ơi, chờ anh sốt cả ruột. Gọi cho em biết bao giờ anh đến em nhé.”

 

Nàng nhìn ra sân, anh và người bạn vẫn còn chuyện trò. Nàng ngồi lặng, toàn thân lạnh buốt. Mấy ngón tay để hờ trên điện thoại tê cứng. Nhưng đầu óc nàng nóng hừng hực, bừng bừng với những câu hỏi. Thu Diễm là ai, Lê Thánh Tôn là chốn nào, tại sao lại hẹn gặp nhau sau chín giờ trong đêm Giáng Sinh... Những sự kiện rời rạc đó đây trong những ngày nàng ra Huế, từ từ sống động trong trí nàng, kết thành những mắt xích hợp lý.

 

Ở Huế, nàng gọi điện thoại về thăm mẹ chồng. Nói chuyện với bà cụ xong, nàng xin phép gặp chồng. Bà cười xòa:

 

– Nó nói, thằng Khắc rủ nó ở lại. Bạn bè lâu ngày gặp nhau. Má bên đây có dì Sáu, dì Bảy chăm sóc. Để nó ở bển, rộng rãi, thoải mái mà vui nữa.

 

Khi định đi thăm vài người bạn cũ ở Huế, nàng mới phát giác mình quên sổ địa chỉ trong va– li lớn của hai vợ chồng. Nàng phải nhờ chàng lục tìm, chụp hình gởi cho nàng. Hơn chín giờ sáng, nàng gọi điện thoại di động cho chồng, không nghe chàng nhấc máy. Nàng gọi điện thoại nhà anh Khắc. Giọng anh Khắc lúng túng:

 

– Ờ ờ, tụi này hôm qua thức khuya. Giờ này nó còn ngủ.

 

Nàng ngập ngừng:

 

– Dạ, em có chút chuyện cần. Nhờ anh kêu anh Định dậy, cho em nói chuyện với ảnh một chút.

 

Anh Khắc ấp úng:

 

– Để để... anh coi.

 

Lặng yên một chút, anh Khắc gượng gạo:

 

– Cái thằng ngủ mê quá, anh kêu không dậy. Thôi, chờ chút nữa nó dậy, anh biểu nó gọi liền cho em.

 

Mãi tới chiều, chàng gọi lại. Nhưng bảo phải tối khuya mới giúp được vì chàng đang trên đường đi gặp người bà con nào đó. Mấy hôm ở Huế, nàng bận rộn tíu tít với việc thăm viếng họ hàng, bạn bè, nàng không gọi cho chồng. Nghĩ, chàng ở Sài Gòn có anh bạn thân, chắc cũng vui, nàng yên tâm. Đang thẫn thờ với những hồi tưởng về những ngày qua, nàng giật bắn người khi nghe tiếng chàng. Chàng chìa tay đưa nàng điện thoại:

 

– Anh cầm lộn điện thoại của em. Bạn em gọi nè.

 

Nàng máy móc đổi điện thoại với chàng. Giữa những tiếng còi xe ì xèo, giọng nhỏ bạn hấp tấp :

 

– 10 phút nữa tao tới. Tụi mình dọt liền nghen. Càng trễ, càng kẹt xe dữ dội hơn.

 

Nàng bước ra sân, cố nuốt cục nghẹn, giữ giọng tự nhiên:

– Em đi chơi bây giờ, ngủ lại bên nhà bạn luôn.

 

Anh Khắc và chàng đồng thanh:

 

– Chúc hai cô đi chơi vui vẻ.

 

Về đến nhà bạn đã gần nửa đêm. Xen giữa tiếng thút thít của nàng, là tiếng chắt lưỡi, chép miệng liên tục của nhỏ bạn. Đến đoạn nàng kể cô Diễm nhắn chàng gọi điện thoại, nhỏ bạn tức tối la lên:

 

– Tại sao mày không gọi để biết bà đó là ai và nói cho bả biết mày là vợ của ổng?

 

Nàng lắp bắp:

 

– Lúc đó tao bấn loạn tinh thần, đâu biết nên làm gì.

 

Nhỏ bạn lắc đầu ngán ngẩm:

 

– Thiệt tình! Mày lù đù phát sợ. Mày có nghĩ đó là bồ cũ của ổng không?

 

Nàng cố nhớ tên của những nhân vật nữ trong câu chuyện kể của chàng về kỷ niệm. Diễm, Diễm. Không, nàng chắc chắn chưa bao giờ nghe chàng nhắc đến tên Diễm. Nàng khẽ khàng:

 

– Chắc không phải Diễm xưa nào đâu.

 

Nhỏ bạn buông thõng:

 

– Vậy là Diễm nay!

 

Thấy nàng thiểu não quá, nhỏ bạn cầm tay nàng lắc lắc, dịu giọng:

 

– Không chừng vậy dễ xử hơn. Lửa rơm rụi nhanh. Chớ cái màn tình cũ không rủ cũng tới, cháy tầm ngầm là khó chữa lắm à.

 

Nhỏ bạn nhìn nàng đầy thương cảm, dặn dò:

 

– Thôi, mày ráng ngủ, để tỉnh táo tính chuyện. Sáng mai tụi mình đi thăm thầy cô nhanh nhanh. Trưa tao chở mày về nhà anh Khắc. Mày ở luôn đó, hễ chồng mày đi đâu, mày bám theo sát cho tao. Nhất định không rời ổng nửa bước, cho tới khi về bên Đức, nghe chưa!

 

Nàng chợt nhớ bài hát Diễm xưa. Nghe bài hát bao nhiêu năm, nàng vẫn không hiểu những “Mưa vẫn mưa bay trên tầng tháp cổ, xót xa, cơn đau vùi, hằn lên nỗi đau...” và tựa bài hát liên quan gì với nhau. Nhưng đêm nay, một đêm Giáng Sinh khô ráo ở Sài Gòn, “Diễm nay” đồng nghĩa với cơn buồn tê tái trong lòng nàng.

 

Hoàng Quân

 

(Trích lời trong những nhạc phẩm của các nhạc sĩ:Tiễn em nơi phi trường, lời Việt Phạm Duy/ Adieu jolie candy by Alain Boublil & Michel Hursel; Diễm xưa, Trịnh Công Sơn).

Mùa Thu ở Seattle hiện tại và mùa Thu ở làng Cau, tỉnh Thái Bình mấy mươi năm về trước cùng bềnh bồng trôi trong trái tim của một người di tản, như những con tằm qua bao bàn tay của người phụ nữ lao động thành tấm áo tơ đẹp như gấm trên nước Trung Hoa… mà người dệt lụa không bao giờ được mặc, và người mặc áo tơ tằm đó cũng không bao giờ biết được công lao và tài hoa của người làm nên sản phẩm quý đó.
Mỗi lần đến thăm, Cụ đều vui vẻ, minh mẫn, kể chuyện xưa, nụ cười hiền hậu và giọng nói ấm áp. Cụ thường bảo: “Nhà giáo là nghề, nhà văn là nghiệp.” Cái nghiệp dĩ văn chương ấy, với Cụ, là hành trình tu tập – văn là thiền, chữ là tâm. Văn chương Cụ Doãn là cõi thần thoại của chính cuộc đời này: nơi cô bé bán diêm, chú lính chì, hay người tù trong lao lý đều tỏa sáng bằng ánh sáng của lòng người tỉnh thức. Trong Khu Rừng Lau, Cụ từng viết: “Cách giữ nước hiệu nghiệm là phải phát triển ngay khu rừng văn hóa…”. Một lời nhắn gửi vượt thời gian – giữa đạo pháp và dân tộc.
Nhà văn Doãn Quốc Sỹ sinh ngày 17/2/1923 tại Hà Đông, ngoại ô Hà Nội. Thời trẻ, ông theo Việt Minh chống Pháp, nhưng sau khi nhận ra bộ mặt thật của cộng sản, ông đã bỏ về thành. Ông từng học luật và muốn thi làm thẩm phán. Năm 1946, ông kết hôn với cô Hồ Thị Thảo, con gái của nhà thơ trào phúng Tú Mỡ - Hồ Trọng Hiếu. Đưa gia đình di cư vào nam sau Hiệp định Geneve năm 1954, ông tiếp tục nghề dạy học và sinh hoạt văn học nghệ thuật suốt thời Việt Nam Cộng hòa cho đến tháng 4/1975. Ông đã dạy nhiều trường trung học, từ trường Nguyễn Khuyến ở Nam Định, đến Chu Văn An, Hồ Ngọc Cẩn ở Sài Gòn. Ông cũng là giáo sư của Trường Quốc gia Sư phạm, Đại học Văn Khoa và Đại học Vạn Hạnh.
Thế giới sẽ tuyệt vời hơn, nếu những cuộc chiến tranh bỗng nhiên biến mất, để rồi những bất đồng giữa người với người sẽ giảm nhiệt để chỉ còn là những cuộc phản kháng không làm hại ai. Lúc đó, bạn hãy hình dung, cõi này sẽ không cần tới súng đạn hay phi cơ, tàu chiến. Lúc đó, vũ khí phản kháng chỉ còn là thơ, tượng, hình vẽ... Người ta sẽ kể chuyện tiếu lâm, sẽ vẽ tranh hí họa... để chọc quê nhau, giễu cợt nhau. Lúc đó, những tờ giấy trắng và những bức tường sẽ là vũ khí tiềm năng, khi chúng ta viết chữ lên giấy và vẽ lên các bức tường. Đó là những bức tường biết nói. Các họa sĩ đã biến khu phố lịch sử Bo-Kaap của Cape Town thành một cuộc triển lãm nghệ thuật công cộng nhằm thể hiện tình đoàn kết với người Palestine ở Gaza. Dự án mang tên "Tranh tường cho Gaza" (Murals for Gaza) được khởi động vào tháng 12 năm 2023 bởi cư dân địa phương Obeidullah Gierdien.
Từ nhỏ, mẹ tôi đã đọc cho tôi nghe truyện Trương Chi và Mỵ Nương nên tôi biết Trương Chi thổi sáo rất hay. Lớn lên, khi học trung học đệ nhất cấp, tôi nghe được ca khúc “Trương Chi” của nhạc sĩ Văn Cao, tronng bài đó, có câu “Anh Trương Chi, tiếng hát vọng ngàn xưa còn rung…” tôi mới biết Trương Chi không thổi sáo mà hát trên sông. Vậy thì tiếng sáo hoặc tiếng ca đã làm Mỵ Nương say đắm? Văn Cao nổi bật với hai ca khúc “Thiên Thai” và “Trương Chi.” Cả hai đều được viết trong dạng truyện với kịch tính. “Trương Chi” là ca khúc có hình thức vừa, nghĩa là có chiều dài giữa ca khúc bình thường và trường ca. Tại sao có kịch tính?
Phạm Duy là một trong số nhạc sĩ đặt lời thành công từ bình dân đến cao kỳ cho ca khúc do ông sáng tác, do ông dịch hoặc viết lời cho nhạc ngoại quốc. Trình độ nghệ thuật ngôn ngữ và khả năng nhạy cảm với ngôn từ của ông có khi còn cao hơn những người làm thơ chỉ để làm thơ. Phạm Duy là người sáng tác lời hay, có ý nghĩa và quan trọng là thể hiện được cảm xúc trong giai điệu và tinh thần của ca khúc. “Nghìn Trùng Xa cách,” một ca khúc tôi cho là hoàn tất về nhạc lẫn ca từ. Có thể xác nhận, đây là một bài thơ tình đầy đủ cảm xúc và trí tuệ, được xây dựng trên ba đoạn, theo cách văn học, gọi là ba mảnh. Không theo cấu trúc của ca khúc, ví dụ như A,B,A’ mà theo tâm sự ký ức và ý nghĩ, ba mảnh rời tạo nên tổng thể.
Phế tích của ảo ảnh, nhan đề một tập thơ của nhà thơ Trịnh Y Thư, do Nhà xuất bản Văn Học Press ấn hành năm 2017 tại Hoa Kỳ. Một nhan đề chất chứa không biết mấy lớp không gian và thời gian, không biết mấy thức của cảm xúc; nó như một sợi chỉ mà khi kéo ra chỉ thấy vô tận. Điều gì làm hoang mang và quyến rũ tôi đến vậy? Chữ “Phế tích” tác giả dùng cho “Ảo ảnh” khiến cảm xúc cuốn theo chiều hút của vực thẳm, trong đó nỗi hoài niệm treo lơ lửng trên dốc thời gian, lịch sử và thân phận, như một thách thức...
Chiều thứ Bảy 23 tháng 8 sắp tới đây, chúng ta sẽ được xem màn trình diễn Hợp Xướng "Chinh Phụ Ngâm" lần đầu tiên ở Hoa Kỳ. Nhà hát Rose Center Theater chuyên dùng cho các buổi hoà nhạc hay nhạc kịch ở Quận Cam sẽ là nơi vở hợp xướng trang trọng này được diễn ra. Cùng với màn hợp xướng, Đoàn Văn Nghệ Lạc Hồng sẽ giới thiệu Chương Trình Ca Vũ Nhạc Kỷ Niệm 50 năm viễn xứ "Cánh cò xa xứ" tại đây. Rất phấn khởi với tin tức này, tôi lại có cơ duyên quen biết và tiếp xúc với Nhạc Sĩ Vũ Đình Ân, tôi tìm gặp ông để tìm hiểu thêm về vở hợp xướng "Chinh Phụ Ngâm".
TÔI LÀ AI? Dường như mãi mãi là một câu hỏi cho cuộc sống của con người tại thế. Và câu trả lời của nó, hẳn nhiên, không thể và không chỉ là một cụm từ, cho dù có thể sâu xa đến đâu. Phùng Thanh Hà, một phụ nữ tôi quen biết, tuy cùng ở một thành phố nhưng phải đánh một vòng đến Thuỵ Sĩ, qua một người bạn (đạo diễn Síu Phạm), tôi mới gặp được cô ấy. Tôi kể điều này để muốn nói rằng, tương ngộ là tuỳ duyên, không chỉ trong các mối quan hệ mà còn là những vấn đề liên quan, những cơ sự sắc tướng hoặc vô sắc tướng nơi mỗi cá nhân.
Độc giả Việt Báo hẳn đã quen với Bùi Chát – nhà thơ – qua nhiều thi phẩm đặc sắc từng đăng tải trên trang báo này suốt bao năm qua. Tuần rồi, Việt Báo vừa giới thiệu tập thơ mới Chúng Ta Đang Trôi Đi Đâu với bài viết của Nguyễn Đức Tùng. Hôm nay, mời bạn đọc gặp lại một Bùi Chát - người họa sĩ. Anh đang có cuộc triển lãm tranh mang tên “đang trôi” khai mạc từ hôm nay và kéo dài đến hết ngày 24 tháng 7, tại Sài Gòn – một dịp hiếm quý dành cho các độc giả Việt Báo hiện đang có mặt tại Tân Định.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.