Hôm nay,  

CHƠN ĐẾ

25/07/202519:19:00(Xem: 4904)

CHƠN ĐẾ
 

Tác giả: Thích Nữ Diệu Không

Dịch giả: Nguyên Giác

  

Lời dịch giả: Bài thơ "Chơn Đế" được Ni Trưởng Thích Nữ Diệu Không (1905-1997) sáng tác, in trong Tạp chí Liên Hoa, số 9, tháng 9 năm Ất Mùi, tức là năm 1955. Tạp chí Liên Hoa thành lập năm 1955, với Thượng toạ Thích Đôn Hậu trú trì chùa Linh Mụ ở Huế làm chủ nhiệm, Thượng toạ Thích Đức Tâm làm chủ bút, và Ni sư Thích Nữ Diệu Không làm quản lý. Trong bài này, Ni sư ký tên tác giả là Diệu Không.
 

Trong phần I, tác giả giải thích phần cốt tủy trong bài Bát Nhã Tâm Kinh. Chỉ cần riêng hiểu phần I để tu, chỉ cần thường trực thấy diệu lý của Sắc và Không là người tu cũng đủ tư lương để giải thoát. Chỉ cần thấy rằng Sắc -- tức là, những cái được thấy, nghe, ngửi, nếm, chạm xúc, tư lường -- thực sự là Không, là vô ngã, là không tự tánh, và do vậy người tu không chấp vào bất kỳ những gì trong và ngoài, và tâm vô trụ này chính là thể chơn như không nhiễm. Bởi vì Kinh SN 12.70 Sutta và Kinh SA 347 ghi rằng không cần làm gì phức tạp, rằng chỉ cần thường trực thấy vô ngã là đắc quả A la hàn, đủ để giải thoát. Tất cả các phần sau đó là giải thích rộng hơn, chi tiết hơn. Tất cả 79 câu thơ đầu đều nói lên ngôn ngữ Thiền Tông, chỉ trừ câu cuối, câu thứ 80, nhắc tới niệm Di Đà, "Cùng nhau gắng sức niệm Di-Đà." Như vậy có thể nghĩ rằng Ni trưởng muốn nói tới niệm Phật Tánh trong tâm người tu.

blank

.... o ....
 

CHƠN ĐẾ

(Cùng người Phật-tử)

 

I

Không sắc xưa nay thể vẫn đồng

Người thời chấp có kẻ rằng không,

Chỗ không nói có, không thành có,

Nơi có mà không, có hóa không

Không có, có, không, thôi mặc cảnh.

Diệt, sanh, sanh, diệt, chẳng nao lòng,

Miễn sao giữ vững chơn như tánh,

Đâu để hàm linh luõng đợi trông.

 

II

Đợi trông những kẻ khéo đem đường,

Gọt ái mài si, sạch vết thương,

Nhẹ bổng tinh thần nhường gió tuyết,

Sạch làu tâm trí tợ đài gương.

Lục trần xét lại toàn hư-huyễn,

Ngũ-ấm thôi đừng mãi vấn vương.

Tự-độ, độ-tha xin gắng sức,

Pháp ma, pháp Phật phải cho tường.

 

III

Cho tường Pháp Phật kẻo đi lầm,

Phật ấy, tìm đâu Phật tại tâm ?

Tâm được, không sanh tâm giải-thoát,

Tánh còn chấp trước tánh trầm ngâm.

Hể là thủ cảnh đều là vọng.

Như thể vô tình ấy mới thâm,

Sóng thức dồi dào xin gắng xét,

Kìa xem bỉ-ngạn cách ngàn tầm,

 

IV

Ngàn tầm, bỉ ngạn cố chèo qua.

Quyết chí thời nên chớ ngại xa,

Nếu thuận nguồn chơn thì đến Phật.

Bằng theo nẻo tục chắc về ma.

Quán khi nhất niệm tâm thường lặng.

Xét lúc muôn hình ý tạo ra,

Trở lại mà xem tâm tự tại,

Nhận ra cho dược mới không tà.

 

V

Không tà là chánh, chánh không thiên,

Vì biết muôn hình ấy khởi duyên,

Duyên đến thì sanh, sanh rỡ rỡ,

Duyên đi tức diệt, diệt liền liền,

Xưa kia chấp đắm tâm phân biệt,

Nay phải trau dồi tánh tự nhiên,

Một niệm không sanh tiêu vạn tội,

Lấy gươm bát - nhã chặt gông xiềng.

 

VI

Gông xiềng ta đã trót làm nên,

Bởi giống mê tình tạo trước tiên,

Thương ghét vô thường, thương hóa khổ

Ái ân như huyễn ái thành phiền,

Vì thương nên ghét thương thêm tức,

Bởi ghét rồi thương lại ghét thiên.

Ghét mãi, thương hoài thêm mệt dạ,

Chi bằng không tạo với không duyên.

 

VII

Không duyên vạn pháp thảy đều như,

Bình đẳng không phân một thể từ,

Lòng chẳng cầu hơn cùng sợ kém,

Trí không muốn đắc chẳng phiền hư,

Mặc dầu vạn pháp thường sanh diệt,

Nhậm giải muôn hình chẳng nghị tư,

Song chiếu song vong chơn tục đẽ,

Hư nên ai bảo cũng đều ừ.

 

VIII

Đều ừ với chúng thế là xong,

Học đạo thời ta quyết phải thông,

Thông được tâm kinh tìm vết đục,

Thông làu trí quán xét nguồn trong.

Ngày đôi ba buổi đừng cho lãng,

Đêm một hai thời chớ bỏ không.

Như vậy lâu lâu thời đặng thấy.

Thấy tâm tự -tại tánh thành đồng.

 

IX

Thành đồng mới độ đặng người sau,

Bổ thuốc cho dơn trị bệnh sầu,

Giống ác mầm tham đều xép mộng,

Giây duyên, mối nợ hết trời dầu,

Y lời nguyện ước khuyên người khổ,

Thuận ý từ bi giúp kẻ đau.

Công quả chơn thành theo Phật-Pháp,

Hễ ai giác trước dắt dìu nhau,

 

X

Dìu nhau ra khỏi cõi Ta-bà,

Muôn kiếp ngàn dời quyết chẳng xa.

Một niệm tương ưng tâm pháp giới,

Ngàn năm khỏi lụy kiếp hằng sa,

Ấy vì đã rõ sanh vô chủ,

Nên phải xa lìa chấp có ta

Xin nhắn cùng ai người trí thức.

Cùng nhau gắng sức niệm Di-Đà.

DIỆU - KHÔNG

.

Nguồn:

. Liên Hoa Văn Tập - số 9 năm Ất Mùi (1955)

https://thuvienphatgiao.com/application/uploads/book/tc_lienhoa/TapChiLienHoa-NamThu1-So09.pdf

 

.... o ....

 

The Noble Truth
 

Author: Thích Nữ Diệu Không

Translator: Nguyên Giác
 

Translator's note: The poem "The Noble Truth" was authored by Abbess Thích Nữ Diệu Không (1905-1997) and published in Liên Hoa Magazine, issue 9, in September of the year Ất Mùi, which corresponds to 1955. Liên Hoa Magazine was founded in 1955, with Venerable Thích Đôn Hậu, abbot of Linh Mụ Pagoda in Huế, serving as the publisher; Venerable Thích Đức Tâm as the editor-in-chief; and Abbess Thích Nữ Diệu Không as the managing editor. In this long poem, the author signed her name as Diệu Không.
 

In Part I, the author elucidates the essence of the Heart Sutra. Understanding Part I alone provides the practitioner with sufficient insight to attain liberation by recognizing the profound principles of Form and Emptiness. The realization that Form—encompassing all that is seen, heard, smelled, tasted, touched, and thought about—is fundamentally Emptiness, devoid of self and inherent nature, allows the practitioner to relinquish attachment to both internal and external phenomena. This unconditioned mind, free from support, embodies the pure true nature. The SN 12.70 Sutta and the SA 347 Sutra suggest that complex practices are unnecessary. Just constantly recognizing that everything is non-self is sufficient to attain the fruit of Arhatship, which leads to liberation. The subsequent sections offer broader and more detailed explanations. All 79 initial poetic lines are articulated in Zen language, with the exception of the final line, the 80th, which emphasizes the importance of reciting Amitabha: "Together we strive to recite Amitabha." This suggests that the Venerable Nun intended to convey the significance of cultivating Buddha Nature within the practitioner's mind.

.

The Noble Truth

(Written for Buddhists)

I

Emptiness and form have always been intertwined. However, some individuals cling to form, while others hold onto emptiness.

Where emptiness is said to be form, emptiness becomes form. Where forms are said to be emptiness, forms become emptiness.

Let the world be, whether it is emptiness or form, form or emptiness. Do not allow your mind to waver, regardless of whether things vanish and then arise, or arise and then cease.

You must uphold the true nature of the mind. Do not let sentient beings down because you cannot live in that manner.

 

II

Seek advice from knowledgeable people who can enlighten your journey, reduce your greed and illusions, and mend your karmic scars.

Maintain a lightness of mind, regardless of the wind and snow. Keep your mind like a clear mirror, free from any dust.

The six sense bases, upon closer examination, are all illusions. Cease clinging to the five aggregates.

Strive to liberate yourself, and, in turn, liberate others. It is essential to discern clearly which teachings belong to the Buddha and which belong to the devil.

 

III

You must clearly understand the Dharma of the Buddha to avoid going astray. To seek the Buddha, you can only do so within your mind.

When you can live with the unborn mind, that is the liberated mind. However, if you still cling to habitual patterns, you are mistaken.

If the mind continues to grasp, then all experiences are mere illusions. Only when the mind is undisturbed can one access the truth.

Consider this: when the waves of consciousness are still numerous, you remain ten thousand miles from the other shore.

 

IV

Even though you may feel as if you are still thousands of miles away from the other shore, strive to row forward. Be steadfast and diligent, undeterred by the distance.

If you follow the true source of Dharma, you will encounter the Buddha. Conversely, if you pursue the worldly path, you will encounter the devil.

Observe that when there is only one thought, the mind remains calm. Notice that when countless images arise, they are generated by consciousness.

Turn inward, focus on the state where the mind feels at ease, and understand that only then can you avoid going astray.

 

V

To maintain an unbiased mindset is to recognize that countless images emerge due to various causes and conditions.

When these causes and conditions are present, phenomena manifest; when they dissipate, phenomena cease to exist.

Up until now, a discriminating mindset has bound us. Now, let us embrace the natural essence of awareness.

When your mind is free from even a single thought, countless sins are eradicated; such awareness is akin to wielding the sword of Prajna to sever the shackles that bind us.

 

VI

The shackles we experience are self-imposed, originating from our ignorance and emotions.

Both love and hate are transient; affection can ultimately lead to suffering. Intimacy is fleeting and can feel illusory, causing love to transform into sorrow.

Because love can give rise to hate, it often leads to increased suffering. Similarly, hate can provide birth to love, resulting in greater bias.

Continuously oscillating between love and hate can exhaust your mind. It is advisable to avoid creating further causes and conditions.

 

VII

When conditions cease, all dharmas are perceived as they truly are. All are equal, without distinction, existing in a state of compassion.

Your mind will neither crave more nor fret about having less. Your wisdom desires nothing, resembling space, free from fear.

Although all things are constantly arising and passing away, your mind can remain at ease amidst all the images without engaging in thought.

In this state, your mind will be illuminated, allowing you to perceive and transcend both the noble truth and the secular truth. Since your mind is akin to space, you will discover yourself in agreement with whatever anyone expresses.

 

VIII

Do not hold any opinions or engage in arguments with others. Maintain a clear mind and perceive no obstacles.

Reflect on the scripture in your mind and seek out any impurities. Wisdom requires observation; look deeply to uncover the essence of a pure mind.

During the day, one should dedicate two or three sessions to observing one's mind diligently. At night, one should spend one or two sessions reflecting on the pure essence of the mind, also with diligence.

Practicing this way will help you realize that the mind is at ease, and in this realization, all things share the same nature.

 

IX

Only by recognizing the interconnectedness of nature can we empower future generations to achieve liberation. Only then can we become healers, alleviating the world's suffering.

In that moment, the seeds of evil and greed will vanish, as foretold in last night's dream. At that time, all causes and debts will be entirely resolved.

At that time, we will honor our commitment to alleviate suffering and rely on our compassionate hearts to assist those in pain.

Our actions and thoughts will align with the teachings of the Buddha Dharma, upholding the vow that whoever attains enlightenment first will aid those who follow.

 

X

For many lifetimes, one will stay together in the ideal of helping each other escape samsara.

When the mind focuses solely on a single thought that encompasses the entire dharma realm, one will not regress into the myriad past sufferings for thousands of years.

Because we have observed that all phenomena arise without an owner, we can completely abandon our attachment to the self.

I encourage those with wisdom and understanding to join together in their efforts to recite the name of Amitabha Buddha in their minds.

DIỆU – KHÔNG

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Với số phiếu 222-209, Hạ Viện tối thứ Tư đã thông qua dự luật chi tiêu để mở lại chính phủ. Khoảng 9 giờ 45 phút tối nay, Trump sẽ ký, chấm dứt thời gian đóng cửa chính phủ dài nhất trong lịch sử quốc gia, 43 ngày.
Tại phiên họp thường niên mùa thu, hàng giáo phẩm Công Giáo Hoa Kỳ đã thông qua một tuyên bố đặc biệt về di dân, với số phiếu gần như tuyệt đối. Đây là hành động mục vụ mạnh mẽ nhất của các giám mục trong nhiều năm qua, nhắm đến chiến dịch trục xuất quy mô lớn của chính quyền Trump. Tuyên bố không nêu đích danh Tổng thống Trump. Nhưng nội dung phê phán rõ rệt các biện pháp cưỡng chế hiện hành và đưa ra lập luận luân lý: Giáo Hội Công Giáo tại Hoa Kỳ phản đối mạnh mẽ đường lối cưỡng chế di dân đang được áp dụng.
- Hạ Viện Công Bố Email Epstein: ‘Trump Đã Ở Nhà Tôi Nhiều Giờ với Một Nạn Nhân (tình dục)'. - Hạ Viện Tin Tưởng Sẽ Bỏ Phiếu Mở Cửa Chính Phủ Tối Nay. - Cháu Trai Của Cố Tổng Thống JFK Ứng Cử Vào Quốc Hội 2026. - Lưỡng Đảng Dự Đoán Hôm Nay Sẽ Có Đủ Chữ Ký Công Khai Hồ Sơ Epstein. - Trump: ‘Nước Mỹ Thiếu Nhân Tài’. - Đổi Tên Bộ Quốc Phòng Tốn Khoảng $2 tỷ. - Hơn 850 Chuyến Bay Ở Mỹ Bị Hủy Đầu Ngày Thứ Tư. - Trump Thúc Giục Israel Ân Xá Netanyahu. - Việt Nam Hy Vọng Sớm Đạt Thỏa Thuận Thuế Quan.
- Mamdani: sẽ phone cho Trump để NYC không bị Trump trù dập - Nghị viên NYC mời Netanyahu tới NYC vào tết tây 2026, thách Mamdani dám bắt - Nhiều dân gốc Do thái bị bạn bè rầy vì bầu cho Mamdani làm thị trường NYC - Thống đốc NY không giúp Mamdani vụ miễn phí xe buýt NYC - 100 triệu đôla đổ vào bất động sản Florida khi hàng trăm ngàn người giàu NYC di tản để né thuế - CEO của Bank of America muốn giúp Mamdani
- Trump Xử Lý Khủng Hoảng Nhân Sự Hàng Không Như Một ‘Gameshow’. - Cựu Tổng Thống Obama Bất Ngờ Chào Đón Cựu Chiến Binh Ở Washington. - Trump Gõ Cửa TCPV Đòi Lật Phán Quyết Chiến Thắng Của Nhà Văn E. Jean Carroll. - Lãnh Đạo Hạ Viện Chuck Schumer Đối Diện Làn Sóng ‘Truất Phế’. - Utah Bác Bỏ Kế Hoạch Vẽ Lại Bản Đồ Quốc Hội Của Đảng Cộng Hòa. - FDA Gỡ Bỏ Cảnh Báo Lâu Nay Trên Thuốc Mãn Kinh, Bất Chấp Lo Ngại Từ Chuyên Gia. - Đánh bom tự sát ở thủ đô Pakistan, 12 người thiệt mạng. - Chính Phủ Anh Ở Giữa Cuộc Chiến Trump Và BBC. ‘001’ Của Squid Game Phần 1 Thoát Án Quấy Rối Tình Dục
J341. Kandari Jātaka -- Không chung thủy sẽ dẫn đến nhiều hậu quả. Tóm tắt: Hoàng hậu Kinnarā, vợ của vua Kaṇḍari xứ Benares, ngoại tình với một người đàn ông tàn tật sống trên cây. Khi bị phát hiện, nhà vua muốn giết chết bà, nhưng vị sư của ông, Pañcālacaṇḍa, giải thích rằng hành vi này đơn giản là bản chất của phụ nữ, và lưu ý rằng ngay cả những phụ nữ trẻ trên thế gian cũng hành động tương tự.
Báo The Independent ghi rằng, theo một báo cáo mới, Bộ Tư pháp đã bị mất nhân sự dưới thời Tổng thống Donald Trump, với hàng ngàn luật sư rời đi và rất ít người được tuyển dụng để thay thế. Kể từ tháng 1, gần 5.500 nhân viên lâu năm của Bộ Tư pháp đã nghỉ việc, nhận tiền bồi thường hoặc bị sa thải, theo Justice Connection, một nhóm vận động bao gồm các cựu nhân viên của Bộ.
"Tuyển tập II chân dung văn nghệ sĩ" là một công trình mới của Nhà văn Ngô Thế Vinh, giới thiệu 18 văn nghệ sĩ và nhà văn hoá thành danh thời trước 1975 ở miền Nam Việt Nam. Những tác phẩm, chân dung và chứng từ trong tuyển tập này minh chứng cho một nền văn nghệ nhân bản, năng động và đột phá đã bị bức tử sau biến cố 30/4/1975. Do đó, tuyển tập là một nguồn tham khảo quí báu về di sản của nền văn nghệ và giáo dục thời Việt Nam Cộng Hoà.
Tối Cao Pháp Viện hôm Thứ Hai 10/11 từ chối xét xử vụ kiện tạo cơ hội lật ngược án lệ về hôm nhân đồng giới đã ghi vào hiến pháp trên toàn quốc. Tin cho hay tòa không giải thích lý do đưa ra quyết định này.
- Nhật-TQ đấu khẩu vì Thủ tướng Takaichi nói nếu TQ tấn công Đài Loan sẽ buộc Nhật tham chiến. 1 quan chức TQ đòi chặt đầu bà Takaichi. - Thượng viện Mỹ OK cấp lại ngân sách cho chính phủ. Vẫn còn vài thủ tục để chính phủ có thể mở cửa lại. - Trump: sẽ tặng tiền thu thuế quan 2000 USD cho mỗi đầu người Mỹ // Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent thanh minh: không phải tiền mặt, có thể là khấu trừ khi mua xe hay giảm thuế - Lộ các clip Chủ tịch Hội đồng Trường THPT Tô Hiến Thành ở Ninh Bình vui sex với nhiều phụ nữ tại văn phòng. Cơ nguy dìm tin: có Luật sư nói người tung clip sex sẽ bị truy tố vì phát tán hình ảnh riêng tư (tin có video). - Thẩm phán liên bang Mark Wolf từ chức để có quyền tự do tố cáo Trump đang phá hoại nền dân chủ Mỹ. - Thái Lan, Campuchia nổ súng tiếp, dẹp thòa thuận ngưng bắn - Mỹ bắn chìm thêm 2 thuyền ở vùng biển quốc tế ở Đông Thái Bình Dương vì nghi chở ma túy. Báo động: Mỹ giết người không cần đưa ra tòa - Mỹ tạm dừng điều tra 1 năm việc TQ thống trị các
Tối Chủ nhật, Thượng viện bắt đầu biểu quyết để mở đường cho dự luật mở lại chính phủ, sau khi các nhà thương lượng cho hay một nhóm thuộc đảng Dân chủ đã nhượng bộ chấp thuận một gói chi tiêu tạm thời tài trợ đa số cơ quan liên bang đến tháng Giêng. Jeanne Shaheen (New Hampshire) và Angus King (Maine, liên danh với Dân chủ) nói đã gom đủ phiếu phía mình. King giải thích: bốn mươi ngày đóng cửa và thiệt hại lan rộng khiến vài thượng nghị sĩ Dân chủ đổi ý, chịu thỏa hiệp với Cộng hòa, trong khi yêu cầu gia hạn tín thuế y tế theo đạo luật ACA không được cộng hòa xét đến.
Bản tin trên tạp chí tài chính Fortune hôm 8/11/2025 đưa ra lời báo động minh bạch, qua nhan đề "Billionaire Peter Thiel warns if you ‘proletarianize the young people,’ don’t be surprised they end up communist" (Tỷ phú Peter Thiel cảnh báo nếu "vô sản hóa giới trẻ", đừng ngạc nhiên khi họ sẽ trở thành cộng sản). Bản tin dịch như sau.
- Kiểm Chứng Tin Sai Lệch Về Chương Trình SNAP - Thượng Viện Bác Dự Luật Trả Lương Công Chức, Bế Tắc Đóng Cửa Chính Phủ Tiếp Diễn - Chính Quyền Trump Mở Rộng Ưu Đãi Thuế Cho Giới Giàu Và Các Tập Đoàn Lớn - Indiana: Người Giúp Việc Bị Bắn Chết Khi Đến Nhầm Nhà Để Dọn Dẹp - Dân Chủ Tại Quốc Hội Bị Phớt Lờ Trong Các Yêu Cầu Về Dự Án Phòng Khiêu Vũ Của Trump - UPS Đình Chỉ Toàn Bộ Phi Đội MD-11 Sau Tai Nạn Chết Người Ở Kentucky - Tranh Cãi Truyền Thông: Trưởng Phòng Báo Chí Tòa Bạch Ốc Mắng Chửi BBC Là “100% Fake News” - Bão Fung-Wong (Phượng Hoàng) Mạnh Lên Thành Siêu Bão, Sắp Vào Biển Đông - Đàm Phán Hòa Bình Afghanistan–Pakistan Đổ Vỡ, Nhưng Lệnh Ngừng Bắn Vẫn Còn Hiệu Lực - Đan Mạch Dự Kiến Cấm Trẻ Em Dưới 15 Tuổi Sử Dụng Mạng Xã Hội - Trump Tuyên Bố Không Cử Viên Chức Đi Dự Hội Nghị Thượng Đỉnh G20 Tại Nam Phi - Ukraine: Nga Tuyển Mộ Hơn 1,400 Công Dân Phi Châu...
Tôi xin được nói ít lời thay mặt các bạn của tôi, những học sinh của trường Trung học công lập Nguyễn Khuyến, thành phố Nam Định, niên khóa 1952-53, đúng 73 năm trước đây.
Gabrielle Oliveira của Đại học Harvard đã mô tả cha mẹ di dân coi giáo dục là "sự thể hiện tình yêu" (currency of love), là ý nghĩa cho sự hy sinh để đầu tư một tương lai tươi sáng hơn cho con cái.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.