Hôm nay,  

Cuộc đời đẹp làm sao!

29/04/202314:49:00(Xem: 3156)
Đoản văn dịch

couple-in-love

Sáng nay tôi thức dậy và tôi đã lên ba tuổi rồi. Mẹ đánh thức tôi bằng nụ hôn và ôm choàng lấy tôi. Mẹ đã làm bánh kếp(*). Ôi! Ngon quá! Trời rất đẹp và chúng tôi đi dạo bây giờ đây. Ánh nắng mặt trời chói lọi mơn man trên mắt tôi. Đến công viên, tôi gặp bạn bè của tôi. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi đã lên bảy tuổi. Hôm nay chúng tôi đến xem xiếc, với anh chị em họ của tôi. Tôi đã cười phá lên vui sướng với những màn của anh hề. Tôi mở tròn mắt kinh ngạc khi nhìn người làm trò đu bay và người luyện tập sư tử. Chú tôi mua cho tôi một cây kem. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi đã lên mười hai tuổi. Cha dắt tôi đi dạo, lang thang đây đó và kể cho tôi nghe về cha, về tuổi thơ của cha. Chúng tôi tìm chỗ để bày ra các thứ và ăn ngoài trời. Rồi cha và tôi cùng nhau chơi một trận bóng đá thật tuyệt vời. Sau đó chúng tôi nhảy xuống hồ để bơi lội. Cha công kênh tôi rồi lại ném tôi xuống hồ. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được mười tám tuổi. Lần đầu tiên tôi đã hôn một cô gái. Nàng là người đẹp nhất trong số những người kia. Tôi yêu nàng say đắm và tim tôi đập loạn xạ vì nàng. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và hôm nay tôi đã hai mươi ba tuổi. Tôi đã kết hôn với người yêu đầu tiên của tôi. Áo cưới của nàng trắng tinh, viền ren cùng khắp. Mái tóc nàng được bới cao thành búi tóc tuyệt đẹp, có gắn những hạt ngọc trai lấp lánh. Nàng thật xinh, thật khả ái, dịu dàng và thông minh. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được hai mươi lăm tuổi. Con trai đầu tiên của tôi đã ra đời. Cháu khóc, nhưng đã nín ngay tức khắc khi nằm trên tay tôi. Cháu nhìn tôi, nhìn chằm chằm vào tôi, và tôi cảm thấy vô cùng hoan hỉ, như thể tôi chìm đắm trong ánh mắt của bé. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được ba mươi tuổi. Con trai thứ nhì của tôi đã ra đời. Bé cũng thật tuyệt như anh của bé. Và tôi lại tìm được những cảm giác như năm năm trước. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được ba mươi lăm tuổi. Tôi mang hai thằng con đi cắm trại vào cuối tuần. Tôi dạy cho chúng cách tự xoay sở trong thiên nhiên. Tôi đốt lửa trại lên và chúng tôi ngẫu hứng nhảy một điệu nhảy của bộ tộc Sioux quanh lửa. Rồi chúng tôi nướng kẹo dẻo. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được bốn mươi ba tuổi. Cùng với vợ tôi, chúng tôi ăn mừng kỷ niệm hai mươi năm ngày cưới của chúng tôi. Nàng vẫn luôn rực rỡ tươi vui và dịu dàng, vẫn luôn tuyệt vời, và tôi càng yêu nàng say đắm hơn cả ngày đầu tiên. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được năm mươi tuổi. Cô con dâu tôi vừa mới sinh một em bé thật tuyệt vời, đứa cháu đầu tiên trong số các cháu nội của tôi. Tôi bế bé trên tay, rất nhẹ nhàng rụt rè, bé trông có vẻ thật yếu ớt. Và nhìn xem, cái mảnh cu cậu bé nhỏ kia đang bấu lấy ngón tay tôi, bấu thật mạnh vào. Và rồi niềm hạnh phúc của người ông như thế lại được lặp lại thêm bốn lần nữa trong mười năm kế tiếp. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được sáu mươi ba tuổi. Cùng với vợ tôi, chúng tôi ăn mừng kỷ niệm bốn mươi năm ngày cưới của chúng tôi, chúng tôi vẫn yêu nhau như thuở nào, nếu không muốn nói là càng say đắm hơn. Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được bảy mươi bảy tuổi. Đứa chắt đầu tiên của tôi được ra đời ngay hôm nay. Tôi được bế bé trên tay, nhưng vẫn luôn có người bên cạnh tôi, nhỡ như có chuyện gì. Nhưng tôi cảm thấy mình vẫn khỏe như trước. Có chi đâu, chẳng có gì quan trọng, và tôi không hề bị phật ý tí nào cả! Cuộc đời đẹp làm sao!
     Sáng nay tôi thức dậy và tôi được tám mươi ba tuổi. Hôm nay đáng lý ra tôi phải ăn mừng kỷ niệm ngày cưới của chúng tôi, nhưng tôi đang nằm trên giường ở bệnh viện, tôi đang bệnh nặng. Quanh tôi, các nhân viên nói chuyện với nhau làm như thể tôi không nghe được, làm như tôi không hiểu được.
     "Ông ấy không còn ăn được nữa, không còn nói chuyện được, không còn dậy được. Gia đình đến thăm ông ấy, nhưng hình như ông ấy không có vẻ gì là nhận biết nữa. Kết thúc cuộc đời như thế trông buồn bã làm sao!
     Ôi! Nếu như mọi người biết được! Ôi! Nếu như ít ra mọi người có thể cảm nhận rằng... Thân thể của ta bị yếu đau, chính hắn khiến cho ta không thể cử động được. Nhưng trí lực của ta vẫn còn đó, vâng nó đó, hoàn toàn lành mạnh. Ta ở đây này, và ta nhìn thấy mọi người rõ lắm, ta vẫn nghe được các ngươi và vẫn hiểu rõ những gì các ngươi nói.
     Ta không hề đau khổ, mà đơn giản ta chỉ kiệt sức. Ta chỉ cần nhắm đôi mắt lại là ta đã có thể đang sống ở độ tuổi mà ta muốn. Thế là bao nhiêu kỷ niệm êm đềm tuyệt với lại tràn ngập và thấm đẫm tâm hồn ta. Ta đang được ba tuổi, rồi sáu mươi ba, rồi mười tám. Thật là tuyệt diệu, ta có thể sống ở bất kỳ tuổi nào mà ta muốn!
     Vợ yêu dấu của ta, em đừng khóc; các con của ta, các con đừng khóc; các cháu của ta, đừng khóc; các chắt của ta, đừng khóc cháu ạ. Các ngươi là những gì mà ta đã có công xây dựng suốt cuộc đời của ta. Các ngươi là thành công khôn cùng của ta. Các ngươi là thành quả khiến cho cuộc đời ta tươi đẹp.
 
***
 
Ngày hôm nay, thân thể của tôi không thể gánh vác tôi nổi, tay của tôi không thể cử động được, miệng mồm tôi từ chối không muốn nuôi dưỡng tôi nữa. Nhưng tâm hồn tôi vẫn còn nhận cảm tình yêu của các người, nhận cảm những bài hát, những lời nói sau cùng của các người, và tôi đã uống, nuốt toàn bộ từng lời nói ấy.
     Hãy ở gần bên tôi, nắm lấy tay tôi, hãy đi cùng tôi trong cuộc hành trình sau cùng này. Rồi hãy ra khỏi căn phòng tối tăm này đi, hãy ra khỏi bệnh viện sầu thảm này, đi vào rừng chơi một cuộc săn kho tàng, đi bơi lội đi, chơi những trò chơi mà các con yêu thích, hãy sống, hãy đi hít thở không khí trong lành, hãy để cho ánh mặt trời ấm nồng mơn man đôi mắt.
     Tôi không hề đau khổ. Cuộc đời của tôi thật đẹp. Chỉ là thân thể của tôi không được khỏe như tâm hồn của tôi. Thế thì các người hãy sống và tận hưởng, để rồi, một ngày nào đó, nằm trên giường, các người sẽ mong ước rằng có thể nhắm mắt để được sống lại cuộc đời của các người.
Cuộc đời đẹp làm sao!

 

– Julie

tháilan dch

 

(*) Crêpe: Bánh tráng mỏng làm bằng bột lúa mì hoặc lúa mạch, với trứng và bơ, ăn với mứt, hoặc mật ong.

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tôi bị bắt tại huyện Tân Hiệp chiều ngày hai mươi, giáp Tết. Lý do, mang theo hàng không giấy phép. Thế là tiêu tan hết vốn lẫn lời mà tôi chắt chiu, dành dụm gần cả năm nay. Nhớ đến mẹ và gia đình trong những ngày Tết sắp tới, tôi vừa buồn vừa tức đến bật khóc. Xui rủi, biết trách ai. Tiễn, anh phụ lơ, đã cẩn thận cất dấu hàng cho tôi, vã lại anh cũng quá quen biết với đám công an trạm kiểm soát. Không ngờ chuyến nầy bọn công an tỉnh xuống giải thể đám địa phương, nên tôi bị “hốt ổ” chung cả đám. Đây không phải là lần đầu bị bắt, nhưng lại là lần đầu tiên tôi đi chuyến vốn lớn như vầy. Năm ký bột ngọt, năm ký bột giặt, hơn chục ống thuốc cầm máu và trụ sinh hàng ngoại. Bột ngọt, bột giặt không nói gì, nhưng hai thứ sau hiếm như vàng mà giới “chạy hàng” chúng tôi gọi là “vàng nước”. Nên thay vì đưa về khu tạm giam huyện chờ lập biên bản, hồ sơ xét xử tôi nghe bọn công an thì thầm, bàn tán giải thẳng về khám lớn tỉnh Rạch Giá.
Quỳnh Lâm báo tin sẽ đến Đức trong tuần lễ đầu tháng 10. Nisha vội vàng thu xếp “sự vụ lệnh“ để công du sang Đức. Nisha lo đi chợ sắm sửa đầy mấy tủ lạnh, tủ đá, để mấy cha con sống còn trong thời gian nữ tướng đi xa. Chúng tôi hồi hộp quá, ngày nào cũng thư từ, nhắn nhủ, dặn dò đủ điều tẳn mà, tẳn mẳn. Điện thư qua, về hoa cả mắt. Thư nào chúng tôi cũng nhắc nhở nhau giữ gìn sức khoẻ, vì đứa nào cũng “lão” rồi. Khi gặp nhau, tụi tôi nhất thiết phải đầy đủ tinh thần minh mẫn trong thân thể tráng kiện. Có hôm, đến trưa, chưa nghe tăm tiếng, tôi sốt ruột, xuất khẩu làm thơ... bút tre:
Sống ở đây an toàn và bình an gần như một trăm phần trăm trong hiện tại và tương lai, nhưng không thể bình thản hóa quá khứ. Cuộc chiến khốc liệt giữa thiên thần và ma quỉ luôn ám ảnh ông. Có những điều gì thao thức, âm thầm nghi hoặc, nhoi nhúc sâu thẳm trong ông. Lòng tin vào ông Gót có phần nào lung lay. Đông cảm thấy có lỗi khi nghi ngờ bố, người đã giúp đỡ, bảo vệ ông và Vá. Nhưng nghi ngờ là một thứ gì không thể điều khiển, không thể đổi đi, không thể nhốt lại. Nó vẫn đến, mỗi lần đến nó vạch rõ hơn, nhưng vẫn mù sương như đèn xe quét qua rồi trả lại sương mù.
Trâm gật đầu nhè nhẹ. Đoan nghĩ thật nhanh đến một cảnh diễn ra mỗi đầu tháng trong sân trường. Nơi đó, các sinh viên xúm xít cân gạo và các loại “nhu yếu phẩm”, mang phần của mình về nhà. Rồi thì trong khu phố, cảnh những người dân xếp hàng “mua gạo theo sổ” cũng diễn ra mỗi ngày. Nói “gạo” là nói chung thôi, thật ra trong đó phần “độn” chiếm đa số. Phần “độn” có thể là bo bo, có thể là bột mì, cũng có thể là khoai lang hay khoai mì xắt lát phơi khô. Nồi cơm nấu từ gạo và một thứ khác được gọi là nồi “cơm độn.” Mỗi ngày hai bữa cơm độn. Bo bo thì quá cứng vì vỏ ngoài chưa tróc, nấu trước cho mềm rồi cho gạo vào nấu tiếp, trở thành một “bản song ca” chói tai. Khoai lang hay khoai mì xắt lát phơi khô thường bị sượng, ghế vào cơm rất khó ăn. Chỉ có bột mì tương đối dễ ăn hơn, vì người nấu có thể chế biến thành bánh mì, nui hay mì sợi
Mùa đông, tuyết đóng dầy trên mái nhà. Ấy là lúc bà ngoại cũng lo là lũ chim - những con chim của ngoại - sẽ chết cóng. Nhưng bà không biết làm gì để cứu chúng nó. Ngoại đi tới đi lui từ phòng khách qua nhà bếp. Thở dài. Rên rỉ. Rồi lẩm bẩm, “Lỗi tại tôi, lỗi tại tôi mọi đàng.” Bà ngoại tội nghiệp những con chim chết lạnh. Sinh nhật ngoại, chúng tôi chung tiền mua quà. Một con sáo trong chiếc lồng tuyệt đẹp. Bà ngoại cưng nó hơn cưng chị em tôi. Cho nó ăn, ngắm nghía bộ lông đầy màu sắc của nó. Chăm chú lắng nghe tiếng hót véo von lúc chớm nắng bình minh và buổi hoàng hôn nắng nhạt. Rồi một buổi sáng nọ tiếng chim thôi líu lo. Bà ngoại chạy ra phòng khách. Hấp tấp tuột cả đôi guốc mộc. Con chim sáo nằm cứng sát vách lồng. Hai chân duỗi thẳng. Cổ ngoặt sang một bên. Con chim của ngoại đã chết. Bà ngoại buồn thiu cả tuần lễ. Bố mẹ tôi bàn tính mua con chim khác. Bà gạt ngang.
Tôi là người viết báo nghiệp dư. Từ khi khởi viết vào năm 1959, tay cầm viết luôn là nghề tay trái. Tôi sống bằng nghề tay phải khác. Cho tới nay, nghề chính của tôi là…hưu trí, viết vẫn là nghề tay trái. Tôi phân biệt viết báo và làm báo. Làm báo là lăn lộn nơi tòa soạn toàn thời gian hoặc bán thời gian để góp công góp sức hoàn thành một tờ báo. Họ có thể là chủ nhiệm, chủ bút, tổng thư ký, thư ký tòa soạn hay chỉ là ký giả, phóng viên. Nhưng tôi nghĩ người quan trọng nhất trong tòa soạn một tờ báo là ông “thầy cò”. Thầy cò ở đây không có súng ống hay cò bóp chi mà là biến thể của danh từ tiếng Pháp corrector, người sửa morasse. Morasse là bản vỗ một bài báo cần sửa trước khi in.
Sáu tuần. Nàng đã đi ra khỏi mụ mị từ trong mối tình hiện tại của mình. Cô bạn gái hỏi "Tỉnh chưa?". Tỉnh rồi, nhưng tỉnh không có nghĩa không yêu anh ấy nữa, chỉ là không còn mụ mị mê muội nữa thôi...
Trong bóng tối dày đặc, dọ dẫm từng bước một, hai tay vừa rờ vào hai bên vách hang động, vừa quơ qua quơ lại trước mặt, dù cố mở mắt lớn, chỉ thấy lờ mờ, nhiều ảo ảnh hơn là cảnh thật. Cảm giác bực bội vì đã trợt té làm văng mất ba lô, mất tất cả các dụng cụ, thực phẩm và nước uống cần thiết. Bối rối hơn nữa, đã rớt chiếc đèn bin cầm tay, mất luôn chiếc đèn bin lớn mang bên lưng và máy liên lạc vệ tinh có dự phòng sóng AM. Giờ đây, chỉ còn ít vật dụng tùy thân cất trong mấy túi quần, túi áo khoát và hoàn toàn mất phương hướng. Chỉ nhớ lời chỉ dẫn, hang động sẽ phải đi lên rồi mới trở xuống. Trang nghĩ, mình có thể thoát ra từ lối biển. Là một tay bơi có hạng, nàng không sợ.
Cô người Nha Trang, lớn lên và đi học ở đó. Cô sinh trưởng trong một gia đình gia giáo, mẹ cô đi dậy học, ông thân cô cũng là hiệu trưởng một trường trung học lớn ở Phú Yên. Năm 22 tuổi, cô học năm cuối đại học văn khoa Huế thì gặp gỡ chú Hiếu trong một dịp hội thảo sinh viên do các biến động thời cuộc miền Trung bắt đầu nhen nhúm. Chú Hiếu lúc đó đang theo cao học luật. Họ thành đôi bạn tâm giao tuổi trẻ, sau thành đôi uyên ương. Ba năm sau khi Trang vừa 25 tuổi, Hiếu đã nhậm chức chánh án tòa thượng thẩm.
Nhà trẻ kế bên bệnh xá. Trong góc một trại giam. Nhà trẻ có sáu đứa con nít. Bệnh xá có mấy bệnh nhân già. Coi bệnh xá là một tù nam nguyên là y tá ngoài đời. Coi nhà trẻ là một tù nữ án chung thân. Coi cả hai nơi ấy là một công an mà mọi người vẫn gọi là bác sĩ! Sáu đứa con nít đều là con hoang. Mẹ chúng nó là nữ tù bên khu B, đừng hỏi cha chúng đâu vì chúng sẽ không biết trả lời thế nào. Cũng đừng bao giờ hỏi mẹ chúng nó về chuyện ấy vì rằng đó là chuyện riêng và cũng là những chuyện rất khó trả lời. Thảng hoặc có ai đó được nghe kể thì lại là những chuyện rất tình tiết ly kỳ lâm ly bi đát… chuyện nào cũng lạ, chuyện nào cũng hay
Thăm nuôi năm thứ mười: trại Z30D Hàm Tân, dưới chân núi Mây Tào, Bình Tuy. Cuối năm 1985, mấy trăm người tù chính trị, trong đó có cánh nhà văn nhà báo, được chuyển từ trại Gia Trung về đây. Hồi mới chuyển về, lần thăm nuôi đầu, còn ở bên K1, đường sá dễ đi hơn. Cảnh trí quanh trại tù nặng phần trình diễn, thiết trí kiểu cung đình, có nhà lục giác, bát giác, hồ sen, giả sơn... Để có được cảnh trí này, hàng ngàn người tù đã phải ngâm mình dưới nước, chôn cây, đẽo đá suốt ngày đêm không nghỉ. Đổi vào K2, tấm màn hoa hòe được lật sang mặt trái: những dãy nhà tranh dột nát, xiêu vẹo. Chuyến xe chở người đi thăm nuôi rẽ vào một con đường ngoằn nghoèo, lầy lội, dừng lại ở một trạm kiểm soát phía ngoài, làm thủ tục giấy tờ. Xong, còn phải tự mang xách đồ đạc, theo đường mòn vào sâu giữa rừng, khoảng trên hai cây số.
Ông Hải đứng trước của nhà khá lâu. Phân vân không biết nên mở cửa vào hay tiếp tục đi. Tâm trạng nhục nhã đã ngui ngoai từ lúc nghe tiếng chim lạ hót, giờ đây, tràn ngập trở lại. Ông không biết phải làm gì, đối phó ra sao với bà vợ béo phì và nóng nảy không kiểm soát được những hành động thô bạo.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.