Hôm nay,  

Bạn và thù

27/02/202600:00:00(Xem: 258)

tranh minh họa
Một cảnh minh họa trong truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine.
 
Tôi có đôi lần nói một cách tự hào là chẳng bao giờ giữ các cảm xúc ‘mạnh’ trong lòng. Người sống với sự quá khích thường là người bị mất sự vui sống trước tiên. Không ưa, không thích, không hợp, không ‘chịu nổi’ thì không làm bạn, thế thôi.
 
Nhưng những năm gần đây, các cảm xúc ‘mạnh’ lại tràn lan như quả cầu bồ công anh trong gió. Những sợi tơ trắng bám nơi nào, lúc nào không biết, nhưng chúng làm người ta ngứa ngáy vô cùng. Ngứa mắt, ngứa miệng. Không thể nào không dụi mắt, không thể nào không hé môi. Sự ngứa ngáy lại này rất ác ôn: nó thích xuất hiện bất ngờ. Khi ta đang ăn trưa với một người bạn, đang chuyện trò với người thân, chẳng hạn. Không lẽ bỏ bữa ăn? Không lẽ cúp điện thoại? Thế là phải dụi mắt, phải hé môi. Đã lỡ hé rồi, thì cho nó há ra luôn. Thế là người bạn, người thân cũng khoe cái lưỡi không xương nhiều đường lắt léo!
 
Ác ôn thật. Vì những ‘cuộc trao đổi’ này có thể đưa đến sứt mẻ tình cảm. Có thể mất bạn dễ dàng. Bạn nghĩ ta dại, ta nghĩ bạn cuồng. Thế là đường ai nấy đi. Nếu phải đi cùng đường thì người nhìn bên trái, người nhìn bên phải. Ngượng nghịu, khó chịu quá, phải không? Nếu bạn trở thành thù, thì lại càng đáng tiếc hơn nữa.
 
Nói chuyện bạn và thù, tôi nhớ đến truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine. Trong truyện, con gấu cầm hòn đá to đập vào mặt bạn của nó— người làm vườn— để giết con ruồi đang đậu trên mặt người này. Thành công mỹ mãn. Ruồi nào sống nổi dưới cục đá và bàn tay khổng lồ của gấu?! Chính người làm vườn còn vỡ mặt chết trong giấc ngủ kìa! Bài học rút ra: Không có gì nguy hiểm bằng một người bạn dại dột. Bạn loại này còn nguy hiểm hơn kẻ thù khôn ngoan nữa.
 
Ông La Fontaine đúng là bậc khôn ngoan. Dường như từ mấy trăm năm trước ông đã nhìn thấy các nan đề nước Mỹ sẽ trải qua vào thời điểm này: di dân bất hợp pháp, tội phạm, nghiện ngập... Dường như nhiều con ruồi đang tìm cách đáp vào mặt đất nước siêu việt này. Dường như nước Mỹ cần một vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng!
 
Nhưng bao giờ vị cứu tinh mới được sai đến? Hiện giờ cây vẫn xanh, rừng vẫn yên tĩnh. Lá cờ Mỹ vẫn bay ngạo nghễ. Trái tim mệt mỏi, có phải nước Mỹ đang ngủ giấc ngủ trưa? Và để giải quyết các chuyện ruồi bu, một người bạn cũng là tạm đủ?
 
Người bạn như thế nào mới phục vụ nước Mỹ hữu hiệu, xin ông La Fontaine vui lòng giúp ý cho. Nhưng trước hết, xin đừng khuyên nước Mỹ nhìn lại bài học “Con gấu và người làm vườn.” Gấu có ý tốt, người làm vườn chết trong giấc ngủ. Gấu mà không có ý tốt thì ông ta chết chẳng được toàn thây. Khi đó bạn chính là thù, kinh khủng quá!
 
Ông La Fontaine, thế giới này có lẽ khác hẳn thế giới ông đã sống. Tiến bộ mọi mặt đã xảy ra. Có lẽ ông đang sững sờ trước vẻ đẹp muôn màu và sự thăng hoa của nó. Có lẽ ông cần thời gian nghiên cứu trước khi đưa ra lời cố vấn thích hợp hoặc một truyện ngụ ngôn mới. Nhưng trong khi chờ đợi, có thể nào ông có lời khuyên nhỏ cho cá nhân tôi? Như nhiều người, tôi cũng bị những sợi tơ trắng bám vào nhưng vẫn lờ mờ chưa biết làm thế nào đối phó. Cứ bình thản, tin chúng sẽ được cuốn theo chiều gió? Hay cố giật chúng ra và làm rách áo mình? Và nếu đã chọn cách đối phó organic/tự nhiên thì phải làm gì để giảm huyết áp?
 
Những gì đang xảy ra ở nước Mỹ dĩ nhiên làm dân láng giềng lưu tâm. Nhiều người Việt ở Canada chia sẻ tâm tình người dân Mỹ. Họ bực dọc với những gì xảy ra… bên kia biên giới. Họ là di dân nhưng lại bất mãn di dân, có lẽ vì tin di dân có nhiều đẳng cấp khác nhau. Không đội nón MAGA, nhưng họ đã ước mong nước Mỹ có được vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng.
 
Nhưng lạ lùng thay, khi cái tay dài ngoằng vươn ra, cái miệng mạnh mẽ phát ra những lời ‘chân thật’, họ mở mắt tức thì. Chạy một mạch ra khỏi rừng, họ đóng chặt cửa nhà mình. Tình bạn là một cái gì rất mong manh trong ‘kỷ nguyên mới’ này. Lo việc nhà thay vì ‘việc ruồi bu’ xứ khác. Đó là bài học cho họ, tôi đoán vậy.
 
Bài học tự khám phá có lẽ sẽ được nhớ lâu. Thế nhưng tôi chưa tìm ra bài học cho mình. Cứ chờ những sợi tơ trắng ra đi một cách tự nhiên hay đưa tay gỡ chúng? Hỏi tức là trả lời, người ta hay nói. Trong khi chờ đợi lời khuyên của ông, có lẽ tôi nên gỡ những mũi tên bồ công anh sờ sờ trước mặt. Chỉ một vài cử chỉ nhẹ nhàng, biết đâu cũng đỡ xốn xang.
 
KC Nguyễn

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Mẹ và hai chị em tôi đã chuẩn bị xong một bữa ăn ngon lành. Chiều nay nhà có khách. Gia đình bác Hải từ tiểu bang California đến Salt Lake City du lịch và sẽ ghé nhà tôi, mục đích chính là cho trưởng nam của hai bác là anh Nhân gặp Kim Thịnh chị tôi...
Trời xanh lơ, dịu dàng. Chơi vơi đôi ba cánh ưng chao liệng tìm mồi. Rừng thông bát ngát xanh kín rặng núi trùng điệp xa xa. Con đường đất từ ngôi nhà ra đến khu rừng chỉ vừa hai người đi lọt, cỏ tranh mọc um tùm hai bên. Đến bìa rừng, con đường bỗng doãng ra thành khu đất trống, trên đó trơ trọi một mái nhà nhỏ cũ kỹ làm toàn bằng thân gỗ thông trông như nơi trú ẩn của những người liều mạng đi khai phá đất đai, tìm vàng thuở miền đất này còn hoang vu, yên ắng...
Từ muôn đời nay tình yêu là một giấc mộng đẹp giữa đời thường cuộc sống. Có tình yêu, cuộc sống của con người ý nghĩa hơn vì mọi hỷ, nộ, ái, ố cũng như... thất tình sẽ "được" tình yêu mang đến cuộc sống của chúng ta một cách nhanh chóng và "đầy đủ"...
Cơn mưa đột ngột buổi chiều vào ngay giờ cao điểm đông xe, đông người trên phố. Trở lại công việc ngay mùng Ba Tết, bữa nay thì phải chạy giao hàng từ sáng sớm, tôi mệt mỏi tách chiếc ‘cánh én’ cà tàng của mình ra khỏi luồng xe, tấp đại vô một mái hiên. Một chiếc hai bánh khác cũng tấp theo và một cặp trai gái hối hả bỏ xe chạy vô đứng cạnh tôi...
Từ mấy ngày nay, chợ Đầm đã rộn rịp cho bốc thăm, chia lô để làm chợ Tết. Năm nay, theo lệnh nhà nước, Tết đến sớm hơn mọi năm một tháng. Như để nhắc nhở, lịch năm mới được bày nhan nhản khắp các cửa tiệm. Đặc biệt là các cửa hàng quốc doanh thì lại chẳng có cuốn lịch nào, vì lịch đã chui ra ngoài cả rồi. Lịch năm nay trông tiến bộ lắm, thôi thì các tài tử tha hồ mặc đủ loại áo quần thời trang từ nước ngoài gửi về, nghiêng bên này, liếc bên kia, õng ẹo không kém gì các minh tinh màn bạc Hồng Kông. Có cô còn cầm trên tay một trái táo đỏ nhập theo hàng hoá của các tàu buôn chở đến, ra cái điều sung túc lắm. Ngự Chiêu và Thư Hương nắm tay nhau đi thơ thẩn qua các cửa hiệu, vừa chỉ trỏ các cô tài tử trên lịch, vừa cười khúc khích phê bình vô tội vạ. Thư Hương cười đến suýt ngất khi thấy hình một cô gái miền Bắc mặc áo dài cổ cao thật là cao kiểu một ngàn chín trăm... hồi đó!
Sáng hai mươi tám tết, tôi đạp xe xuống quán cà phê Quỳnh Giao ở gần nhà. Quỳnh Giao học sau tôi hai lớp ở trường trung học vài năm trước, nay thì mức độ nổi tiếng của cô ấy như vết dầu loang ra khỏi vùng ngoại ô, lên tới cổng trường đại học bên Sài gòn vì nhan sắc hơn người. Quỳnh Giao đẹp rực rỡ trong mấy chị em gái đều xinh xắn, nhưng tính nết dễ gần của cô được lòng người lớn kẻ nhỏ hơn chị em trong nhà có quyền thế trước biến cố lịch sử. Họ cắn răng chịu đựng cuộc đổi đời hơn là thả lỏng để hoà vào cuộc sống đã đổi thay nhiều như Quỳnh Giao.
Vài cái Tết thuộc những năm người dân cả nước ‘ăn độn’ trong thập niên 1970 thế kỷ trước đã để lại trong tâm khảm tôi dư vị rất chua chát. Nay ngồi chợt nhớ lại mà không khỏi chạnh lòng, vừa sượng sùng vừa tội nghiệp chính mình...
Thật ra mỗi năm đến Tết Ba Má đều xếp vàng bạc để cúng và đặc biệt nhớ tới ông bà và cha mẹ, chứ mình không có tin dị đoan con ạ! Người chết là hết, vàng bạc đối với họ đâu có ý nghĩa gì! Ý nghĩa là với người sống thôi! Sống sao cho đẹp, đó là mình đã làm cho họ vui lòng.
Chị Bông gọt sát vỏ bưởi vỏ chanh, nấu nước lấy tinh dầu gội đầu. Xem mấy Youtube và bạn bè chỉ dẫn chị Bông đã từng làm theo, từ dễ cho đến khó: nào gội đầu bằng baby shampoo ít hóa chất để bảo vệ da đầu trẻ em thì cũng tốt cho da đầu người lớn, nào hạn chế nhuộm tóc, hạn chế gội đầu xấy tóc thường xuyên, nào massage đầu với dầu ô liu, nào massage đầu với dầu dừa rồi quấn khăn lại ủ tóc 15 phút, công phu và khó chịu như thế chị Bông cũng kiên nhẫn làm đến hết chai dầu ô liu xong hết cả hũ dầu dừa organic cũng chẳng thấy kết quả gì mà hình như tóc càng rụng thêm...
Tôi còn nhớ một cái Tết năm xưa, tôi lái xe đưa gia đình từ Seattle xuống Tacoma một thành phố lân cận để đến lễ đầu năm tại một ngôi chùa và chọn cho đúng hướng xuất hành năm mới. Ngôi chùa này và nhà sư trụ trì còn trẻ, lại là một nhà thơ mà tôi đã nghe một người bạn nhắc đến và đây là lần đầu chúng tôi đến lễ...
Dù có nao nức đợi chờ hay hững hờ thờ ơ, dù có mong mỏi hay chẳng cầu vọng thì mùa xuân vẫn hiển hiện trong đất trời, trong lòng người. Nhớ ngày xưa còn bé, như muôn vạn đứa trẻ khác trên đời này, gã cũng mong chờ, nao nức tết để được lì xì, được mặc áo mới, được đi chơi thoải mái mà không bị la, được nghỉ học và không phải học bài…
Gần nửa thế kỷ rồi, mà giờ đây, nhắc tên Nguyên, trong trí nàng hiện lên hình ảnh nhà Hường, êm đềm, thân thiết. Lệ thường, khi nàng đến, Hường lôi tuồn tuột nàng vào phòng học. Ngang qua phòng khách, “giang sơn” của bạn bè anh Hưng, nàng liến thoắng chào hỏi các anh...
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.