Hôm nay,  

Bạn và thù

27/02/202600:00:00(Xem: 460)

tranh minh họa
Một cảnh minh họa trong truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine.
 
Tôi có đôi lần nói một cách tự hào là chẳng bao giờ giữ các cảm xúc ‘mạnh’ trong lòng. Người sống với sự quá khích thường là người bị mất sự vui sống trước tiên. Không ưa, không thích, không hợp, không ‘chịu nổi’ thì không làm bạn, thế thôi.
 
Nhưng những năm gần đây, các cảm xúc ‘mạnh’ lại tràn lan như quả cầu bồ công anh trong gió. Những sợi tơ trắng bám nơi nào, lúc nào không biết, nhưng chúng làm người ta ngứa ngáy vô cùng. Ngứa mắt, ngứa miệng. Không thể nào không dụi mắt, không thể nào không hé môi. Sự ngứa ngáy lại này rất ác ôn: nó thích xuất hiện bất ngờ. Khi ta đang ăn trưa với một người bạn, đang chuyện trò với người thân, chẳng hạn. Không lẽ bỏ bữa ăn? Không lẽ cúp điện thoại? Thế là phải dụi mắt, phải hé môi. Đã lỡ hé rồi, thì cho nó há ra luôn. Thế là người bạn, người thân cũng khoe cái lưỡi không xương nhiều đường lắt léo!
 
Ác ôn thật. Vì những ‘cuộc trao đổi’ này có thể đưa đến sứt mẻ tình cảm. Có thể mất bạn dễ dàng. Bạn nghĩ ta dại, ta nghĩ bạn cuồng. Thế là đường ai nấy đi. Nếu phải đi cùng đường thì người nhìn bên trái, người nhìn bên phải. Ngượng nghịu, khó chịu quá, phải không? Nếu bạn trở thành thù, thì lại càng đáng tiếc hơn nữa.
 
Nói chuyện bạn và thù, tôi nhớ đến truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine. Trong truyện, con gấu cầm hòn đá to đập vào mặt bạn của nó— người làm vườn— để giết con ruồi đang đậu trên mặt người này. Thành công mỹ mãn. Ruồi nào sống nổi dưới cục đá và bàn tay khổng lồ của gấu?! Chính người làm vườn còn vỡ mặt chết trong giấc ngủ kìa! Bài học rút ra: Không có gì nguy hiểm bằng một người bạn dại dột. Bạn loại này còn nguy hiểm hơn kẻ thù khôn ngoan nữa.
 
Ông La Fontaine đúng là bậc khôn ngoan. Dường như từ mấy trăm năm trước ông đã nhìn thấy các nan đề nước Mỹ sẽ trải qua vào thời điểm này: di dân bất hợp pháp, tội phạm, nghiện ngập... Dường như nhiều con ruồi đang tìm cách đáp vào mặt đất nước siêu việt này. Dường như nước Mỹ cần một vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng!
 
Nhưng bao giờ vị cứu tinh mới được sai đến? Hiện giờ cây vẫn xanh, rừng vẫn yên tĩnh. Lá cờ Mỹ vẫn bay ngạo nghễ. Trái tim mệt mỏi, có phải nước Mỹ đang ngủ giấc ngủ trưa? Và để giải quyết các chuyện ruồi bu, một người bạn cũng là tạm đủ?
 
Người bạn như thế nào mới phục vụ nước Mỹ hữu hiệu, xin ông La Fontaine vui lòng giúp ý cho. Nhưng trước hết, xin đừng khuyên nước Mỹ nhìn lại bài học “Con gấu và người làm vườn.” Gấu có ý tốt, người làm vườn chết trong giấc ngủ. Gấu mà không có ý tốt thì ông ta chết chẳng được toàn thây. Khi đó bạn chính là thù, kinh khủng quá!
 
Ông La Fontaine, thế giới này có lẽ khác hẳn thế giới ông đã sống. Tiến bộ mọi mặt đã xảy ra. Có lẽ ông đang sững sờ trước vẻ đẹp muôn màu và sự thăng hoa của nó. Có lẽ ông cần thời gian nghiên cứu trước khi đưa ra lời cố vấn thích hợp hoặc một truyện ngụ ngôn mới. Nhưng trong khi chờ đợi, có thể nào ông có lời khuyên nhỏ cho cá nhân tôi? Như nhiều người, tôi cũng bị những sợi tơ trắng bám vào nhưng vẫn lờ mờ chưa biết làm thế nào đối phó. Cứ bình thản, tin chúng sẽ được cuốn theo chiều gió? Hay cố giật chúng ra và làm rách áo mình? Và nếu đã chọn cách đối phó organic/tự nhiên thì phải làm gì để giảm huyết áp?
 
Những gì đang xảy ra ở nước Mỹ dĩ nhiên làm dân láng giềng lưu tâm. Nhiều người Việt ở Canada chia sẻ tâm tình người dân Mỹ. Họ bực dọc với những gì xảy ra… bên kia biên giới. Họ là di dân nhưng lại bất mãn di dân, có lẽ vì tin di dân có nhiều đẳng cấp khác nhau. Không đội nón MAGA, nhưng họ đã ước mong nước Mỹ có được vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng.
 
Nhưng lạ lùng thay, khi cái tay dài ngoằng vươn ra, cái miệng mạnh mẽ phát ra những lời ‘chân thật’, họ mở mắt tức thì. Chạy một mạch ra khỏi rừng, họ đóng chặt cửa nhà mình. Tình bạn là một cái gì rất mong manh trong ‘kỷ nguyên mới’ này. Lo việc nhà thay vì ‘việc ruồi bu’ xứ khác. Đó là bài học cho họ, tôi đoán vậy.
 
Bài học tự khám phá có lẽ sẽ được nhớ lâu. Thế nhưng tôi chưa tìm ra bài học cho mình. Cứ chờ những sợi tơ trắng ra đi một cách tự nhiên hay đưa tay gỡ chúng? Hỏi tức là trả lời, người ta hay nói. Trong khi chờ đợi lời khuyên của ông, có lẽ tôi nên gỡ những mũi tên bồ công anh sờ sờ trước mặt. Chỉ một vài cử chỉ nhẹ nhàng, biết đâu cũng đỡ xốn xang.
 
KC Nguyễn

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hôm nay, ngày 30 tháng 3 năm 2022, đúng 47 năm ngày kỷ niệm trận Khánh Dương, Lữ đoàn 3 Nhảy Dù rút quân về Phan Rang, theo sau là đoàn xe của quân đội và đồng bào theo chân quân đội quốc gia xuôi về nam lánh nạn cộng sản.
Anh ta là bạn cùng xóm và cùng lớp với anh tôi. Trong khi anh tôi hiền lành thật thà bao nhiêu thì anh ta mưu mô, gian xảo bấy nhiêu...
Chỉ có tình thương mới đem hòa bình cho thế giới, chỉ có lòng thương yêu bớt hận thù, và người bị bệnh nói nhiều cũng phải vì lý do gì đó, sự uất ức dồn nén trong đầu, trong tim...
Mùa xuân Tự Thánh nguyên niên, Trường An tưng bừng khai hội hoa xuân, bá tánh trong ngoài thành hớn hở trẩy hội, nam thanh nữ tú dập dìu, tài tử giai nhân lả lướt, đại gia quyền thế cũng chen chúc vào ra. Trường An chưa bao giờ rực rỡ và đẹp như thế....
Gái muộn chồng thì thậm khổ/ Trai muộn vợ cũng thậm khổ/ Mây trên trời thì kéo xuống/ Gió ngoài biển thì thổi vô...
Đại Quan họ Đỗ, quê cha đất tổ ở Huyện Nho Quan, Tỉnh Ninh Bình, một vùng núi non hùng vĩ, sơn thủy hữu tình nhưng nghèo. Ninh Bình là vùng đất hẹp, người đông cho nên đất đai quý hơn vàng. Tổ tiên bao đời sống bằng nghề nông, đổ mồ hôi nước mắt trên vài mẫu ruộng, sống chết với ruộng đồng nhưng cuộc đời vẫn không khá.
Gần 2 thập niên quen biết, học hỏi và làm việc cùng Thầy. Mới thấy sự tận tụy, miệt mài của Thầy, nhất là những khi dịch kinh điển. Tuổi cao mắt mờ và không rành máy tính, Thầy viết bằng tay, dò từ chữ với kính rọi phóng đại. Rồi nhờ người đánh máy, rồi Thầy dò lại, v.v… Nghiệp làm sách, trong đó có những tập kinh của Thầy dịch, có lần Thầy gởi tiền lì xì tặng "người thiết kế sách" và nhắc anh chàng tội nghiệp, bảo rằng "dẫu có hư, nhưng không hỏng", hãy thương yêu đùm bọc nhau và làm việc cho Phật giáo. Thầy là một số ít vị Tăng lữ xem việc ấn bản những kinh kệ, sách vở văn hoá Phật giáo là quan trọng và thường khuyến tấn. Thầy, một con người khiêm cung, hiền hoà và mẫu mực.
Alphonse Daudet (13/5/1840 - 16/12/1897) là một nhà văn Pháp và là tác giả của nhiều tập truyện ngắn nổi tiếng. Ông sinh ra ở Nîmes (thuộc miền Nam nước Pháp). Ông bắt đầu viết văn từ năm 14 tuổi, đến năm 18 tuổi Alphonse ra thi tập "Những Người Đàn Bà Đang Yêu" (Les Amoureuses, 1858) và được đón nhận ngay. Độc giả Pháp đặc biệt yêu mến ông qua các tiểu thuyết "Thằng Nhóc Con" (Le Petit Chose), gần như là thiên hồi ký của thời niên thiếu đau khổ của chính mình mà đôi khi cũng được ví với nhân vật trong tác phẩm "David Copperfield" của đại văn hào Charles Dickens của Anh. Những năm sau ông viết nhiều tiểu thuyết cũng thành công không kém, qua các đề tài xã hội của một nước Pháp dân chủ thay thế cho chế độ quân chủ. Cho đến cuối đời, Daudet dao động từ niềm vui thẳng thắn (Nhân vật huyền thoại Tartarin de Tarascon) đến sự mỉa mai như quất mạnh (Numa Roumestan), hoặc nỗi u sầu bệnh hoạn nhất.
Đôi tay, cánh tay, thân mình của anh bê bết máu, Anh đã men theo hàng rào kẽm gai suốt mười cây số mà không thể luồn bên dưới rào được. Anh cũng không hề thấy một nơi nào có kẽ hở để lách qua. Nhưng mà ở ngay phía bên kia, chỉ cách chừng năm mươi phân thôi, ở bên trên những vòng dây có gai nhọn hoắt làm rách toạc mọi thứ, một thế giới khác sẽ hiện ra, nơi đó nhà cửa không đổ sụp xuống, nơi đó đàn bà, trẻ con không lẩn trốn như thú vật, và đàn ông thì không còn sợ hãi, không còn chịu cảnh đói rách lạnh rét nữa.
Thế mà giờ đây, tôi mất đi khứu giác và vị giác, nghĩa là tôi chẳng ngửi được mùi hương của hoa, của ly cà phê, của người đẹp sức nước hoa Baccarat đắt tiền bước ngang qua; tôi cũng chẳng nếm được thức ăn ngon, mất đi cái sung sướng thưởng thức món sơn hào hải vị trong nhà hàng. -- Tùy bút của một nạn nhân Covid-19. Việt Báo trân trọng mời đọc.
Đã hẳn thân phận con người quả là nhục nhã khi chỉ có thể im câm thúc thủ trước mọi sự định đoạt, nhào nặn của Định Mạng và Ngẫu Nhiên, nhưng nếu được những thế lực vô tâm này xếp bày cho trúng số thì cũng không tệ lắm. Hỡi ông lão bán vé số, hởi anh phu hốt rác, đừng chết, đừng tuyệt vọng trước giờ xổ số!
Tôi bước ra cửa, vì biết không giành nổi với mấy bà đang chết mê chết mệt thằng bé con và thầm mỉm cười. Mới hôm kia, bà nào cũng hăng máu đả đảo hải tặc rất quyết liệt, tưởng như không có gì cản nổi, mà bữa nay ôm cưng thằng… con hải tặc quên trời đất, mà câu nào cũng có chữ “cha mày, cha mày” thiệt là âu yếm, đáng yêu làm sao!
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.