Hôm nay,  

Trang Đất Việt: Tỉnh Nghệ An

18/10/201300:00:00(Xem: 5605)
TỈNH NGHỆ AN

Tỉnh Nghệ An diện tích: 16.490 km vuông. Dân số năm 2011 là: 3.113.000 người, mật độ 178 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Thái, Thổ, H’ Mông. Gồm có: Thành phố Vinh, 2 thị xã: Cửa Lò, Thái Hoà và 17 huyện: Diễn Châu, Quỳnh Lưu, Yên Thành, Đô Lương, Nghị Lộc, Hương Nguyên, Nam Đàn, Thanh Chương, Tân Kỳ, An Sơn, Con Cuông, Nghĩa Đàn, Quỳ Hợp, Quỳ Châu, Quế Phong, Tương Dương, Kỳ Sơn. Tỉnh lỵ ở thành phố Vinh. Nghệ An bắc giáp Thanh Hoá, tây giáp nước Lào, nam giáp Hà Tĩnh, đông giáp biển. Nhiệt độ trung bình là 23,5 độ C.

Lịch sử tỉnh Nghệ An: Vùng đất Nghệ An và Hà Tĩnh, khi xưa thuộc Việt Thường, đến thời Hùng Vương thuộc bộ Hoài Hoan, là một trong 15 bộ của nước Văn Lang. Thuộc Hán gọi là quận Cửu Chân, thuộc nhà Tuỳ gọi là quận Nhật Nam. Năm 1802, thời vua Gia Long gọi là trấn Nghệ An. Năm 1831, vua Minh Mạng gọi tỉnh Nghệ An. Năm 1976, sáp nhập Nghệ An và Hà Tĩnh gọi là Nghệ Tĩnh. Năm 1991, Nghệ Tĩnh lại tách ra thành Nghệ An và Hà Tĩnh cho đến nay.

Nghệ An, kinh tế phát đạt, nông, lâm, ngư nghiệp đều tiến triển, trường ốc khang trang, giao thông thuận lợi.

Lễ hội ở Nghệ An: Lễ hội đền Cuông ngày 15 tháng 2 (ÂL), tưởng nhớ Thục An Dương Vương và tướng Cao Lỗ, nơi Đền Cuông còn giữ được nhiều di vật giá trị từ thời xa xưa như: Trống, chiêng, tượng thờ, đồ tế tự...

Lễ hội Hang Bua được tổ chức nơi núi đá vôi Phà Én, thuộc huyện Quý Châu. Trong Hang Bua có nhiều nhũ đá tạo các hình trông ly kỳ. Lễ hội Hang Bua là lễ hội lớn của địa phương, được tổ chức từ ngày 20 đến 24 tháng giêng (ÂL).

Lễ hội đền vua Mai tại thị trấn Nam Đàn, cách thành phố Vinh khoảng 22 km. Mai Hắc Đế là người lãnh đạo cuộc khởi nghĩa, đánh đuổi quân Đường (Tàu), vào thế kỷ thứ 8. Lễ được tổ chức nơi mộ và đền của ông rất long trọng từ ngày 13 đến 15 tháng giêng (ÂL), Nghi lễ gồm có: Lễ khai quang, lễ cáo yết, lễ đại tế, sau phần lễ là các trò chơi truyền thống: Đua thuyền, đấu đô vật, cờ tướng...

Dân chúng còn cúng thần Núi, thần Đất, vì tin những vị thần này, phù hộ cho quốc thái dân an, có công với dân với nước.

Lễ đền Nguyễn Sư Hồi, người có công lập ra huyện Nghi Lộc, lễ được tổ chức hai ngày 15 và 16 tháng giêng (ÂL).

Đình Hoành Sơn, xây năm 1763, ỡ huyện Nam Đàn, đây là ngôi đình lớn ở Nghệ An, thờ Lý Nhật Quang (Tam Tòa Đại Vương), người có công khai khẩn vùng Nam Kinh vào thế kỷ 11.

Khu di tích Núi Quyết, rộng khoảng 160 ha (núi 56 ha), vua Quang Trung, đã cho xây Phượng Hoàng Trung Đô ở giữa Núi Quyết và núi Kỳ Lân, chu vi thành nội 1.680m, thành ngoại 2.820m, đứng trên thành thấy sông Lam, sông Vĩnh Danh, nhìn hướng đông thấy Hòn Ngư, Hòn Mát, thật kỳ vĩ. Núi Quyết vốn có thế: “Long, lân, quy, phụng”. Nhưng được nhắc nhở và nổi tiếng kể từ khi có bức thư Nguyễn Huệ gởi cho Nguyễn Thiếp, bức thư viết: “Nhớ lại buổi hồi loan kỳ trước, lúc qua Hoành sơn, quả cung (từ tự xưng khiêm cung) đã tỉ mỉ xem bản đồ, thấy nơi huyện Chân Lộc, xã Yên Trường (núi Quyết, Bến Thủy) hình thế rộng rãi, khí tượng sáng sủa, là đất tốt để đóng đô vậy...” (Trích trong chiếu của Nguyễn Huệ, gởi cho La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp, thư ngày 3-9-1788.

Thành cổ Nghệ An, do vua Gia Long cho xây dựng năm 1804, thành hình lục giác có 3 cửa, tường cao 4,4m, với diện tích 420.000 m2, chung quanh thành là hào nước sâu 3m.

Bãi biển Cửa Lò dài gần 10 km, cát trắng mịn màng, rừng phi lao xanh tốt, gió thổi réo rắt, Nhiệt độ luôn mát mẻ, nên nơi đây là nơi nghỉ mát lý tưởng.

Chợ Nậm Cắn ở biên giới Việt-Lào, nơi họp chợ là khu đất bằng phẳng, có hình bán nguyệt, được bao bọc bởi dòng suối Nậm Cắn, uốn khúc ngoằn ngoèo, nước chảy êm ả. Chợ được mở vào ngày giữa và đầu tháng, nhân dân hai nước buôn bán nhộn nhịp, hàng hoá bày la liệt trên bãi cỏ.

Khu rừng Pù Mát thuộc huyện An Sơn, rừng còn nguyên sinh, có nhiều dược thảo quí: Hà thủ ô, quế, thổ phục linh... có tới 240 loài thú, có 137 loài chim; phong cảnh hữu tình.

Thác Khe Kẽm trong khu thiên nhiên Pù Mát, thác có độ cao 120m, nước từ trên cao chót vót, đổ xuống ào ào qua ba thang bậc, tung bọt trắng xóa trông thật ngoạn mục.

Thác Xao Va thuộc huyện Quý Châu, thác cao 40m, nước đổ thoai thoải, trông luồng nước bạc thơ mộng.

Nghệ An non nước thênh thang
Núi cao, biển rộng, xóm làng thiết tha
.
Cảm tác: Non nước Nghệ An
.
Nghệ An non nước, bạt ngàn trông
Biển cả bao la ở phía đông
Tây giáp nước Lào, sừng sững núi
Bắc liền Thanh Hoá, phẳng phiu đồng
.
Nghệ An ruộng rẫy, rộng thênh thang
Buôn bán giao thông khá dễ dàng
Cây gỗ tràn trề, rừng rậm rạp
Cá tôm đầy rẫy, biển mênh mang
.
Đền Cuông lễ hội, đến dâng hương
Tưởng niệm tổ tiên giữ thổ cương
Kính cẩn anh hùng dòng giống Việt
Ghi ơn tiên đế, An Dương Vương
.
Quang Trung, núi Quyết đến thăm dò
Nguyễn Thiếp đắn đo khắp địa đồ
Sông núi vững vàng xây đế nghiệp
Đất đai liền lặn, dựng Trung Đô
.
Vùng biên Nậm Cắn chợ xôn xao
Đông đúc bán buôn Việt với Lào
Hàng hoá tờ mờ, la liệt đất
Quán lều chạng vạng, gọn gàng bao
.
Khu rừng Pù Mát, rừng nguyên sinh
Cây cỏ tốt tươi, cảnh hữu tình
Dược thảo sởn sơ, phong cảnh đẹp
Nghệ An rộng rãi, nước non xinh


Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.
Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...
Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.
Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.