Hôm nay,  

Đam Rong Pháo Nổ

10/10/201700:00:00(Xem: 7499)
Đam Rong Pháo Nổ
Đường Bình
 

Tiếng súng đã im lặng trên chiến trường Việt Nam hơn bốn mươi năm rồi, bao nhiêu vành khăn tang đã phai mờ theo dĩ vãng. Mọi tâm tư năm xưa tưởng đâu đã gói trọn vào tận đáy lòng trái đất, nào ngờ những chuyện hãi hùng bất chợt làm tôi khó ngủ giữa đêm khuya, hình ảnh cái đêm pháo nổ huyện Đam Rong năm 1969, như hiển hiện rõ trong trí nhớ tôi đêm nay tưởng chừng như chuyện mới xảy ra ngày hơm qua.

 Mới có 2 giờ sáng bầu trời mùa Đông Olympia tối đen như mực, tôi cố tình nhắm mắt mong ngủ thêm chút nữa để sáng mai dậy sớm chở con cháu đi học, nhưng bất lực, không tài nào ngủ được. Tôi đành nhắm mắt xuôi theo trí nhớ cái đêm Việt Cộng về Đam Rong giữa lúc tốn tâm lý chiến của chúng tôi đang chiếu phim tại chợ Đam Rong cho đồng bào coi.. Một kỷ niệm đáng nhớ trong cuộc đời quân ngũ của tôi.

Đam Rong là một huyện cao nguyên đất đỏ hẻo lánh, trước 1975 thuộc tỉnh Tuyên Đức, nay thuộc tỉnh Lâm Đồng cao nguyên Trung Phần Việt Nam. Từ Đức Trọng đi về hướng Tây Bắc khoảng chục cây số là tới nôi. Địa Phương Quân phụ trách an ninh xã. Một đội pháo 105 ly yểm trợ các đồn vòng đai xa xôi. Một tốn cố vấn Mỹ MACV thường trú.Ở đây có mơt nhà thờ Tin Lành do vị Mục Sư Tin Lành Mỹ lo cho giáo dân. Một tốn Peace Corp và Chí Nguyện Quốc Tế gồm các thanh niên Mỹ, Úc, Tân Tây Lan hoạt động dân sự vụ tại đây.

Đặc biệt của tốn cố vẩn ở đây có một Đại Úy Mỹ tên "N. W." Ơng ta ở vùng này lâu rồi. Ơng Đại Úy này thân hình ốm tong teo, nhỏ hơn những người Mỹ bình thường. Khuôn mặt xương xẩu, luôn luôn bận quân phục rằng ri áo giáp tác chiến, luôn luôn mang khẫu súng cold45 đặc chế loại dài, mang dây nịt có gắn vài chục viên đạn xệ xuống dưới đì thật thấp, cộng thêm mấy sợi giây da trang điểm dài sát dất trông rất "hot". Chiếc xe Jeep mui trần rất là bụi, cần anten dài từ phía sau xe anh móc vào kiếng trước, bộ đàm tối tân gắn sợi giây ruột gà dài từ sau ra phía trước, thế là bất kể ngày đêm anh luôn luôn sẳn sàng lên xe một mình một ngựa anh quất ngựa truy phong khắp hang cùng ngỏ hẽm, rừng núi cao nguyên Tuyên Đức nơi nào anh cũng có "Agent". Anh ta rất gan dạ.

Tốn Tâm Lý Chiến của chúng tôi gồm có ba người. Một Trung Úy Mỹ làm trưởng tốn. Hạ Sĩ Simpson là chuyên viên và tôi Trung Sĩ Việt Nam Thông Dịch Viên. Dụng cụ Tâm Lý Chiến gồm có một chiếc xe 4X4, trên xe trang bị một máy điện, một cái loa phóng thanh 3000watt. Một máy chiếu phim, nhiều phim tuyên truyền, truyền đơn đủ loại, bánh kẹo, tập vở bút mực phát cho trẻ em. Trước khi chợ tan, tôi và Hạ Sỉ Simpson xách chiếc xe chạy vài vòng thánh phố, mở máy phóng thanh kính mời bà con tối nay về nhà lòng chợ xem chiếu bóng. Chiều tan dần, nhà lòng chợ giờ chỉ còn một ít quán lưa thưa mở cửa, một vài hàng thức ăn cho khách muộn màng.Mấy cố gái thượng nhà gần chợ mang gùi nán lại chờ xem chiếu phim.


 Mấy em nhỏ bu quanh coi chúng tôi dựng màn ảnh dã chiến, thử máy chíếu phim sẵn sàng cho đêm nay. Hai anh lính Mỹ thì phát quà cho các em, trị chuyện thật vui trong khi loa phóng thanh liên tiếp phát những bản nhạc trử tình cho đến khi màn đêm buông xuống. Chiều mát, khi nhà lòng chợ đãđđông nghẹt người coi, màn chiếu phim bắt đầu. Tiếng cười, tiếng vổ tay vang rền làm cho buổi chiếu phim thật vui nhộn.

Khoảng một giờ đồng hồ sau, trong lúc buổi chiếu phim đang tiến hành vô cùng nhộn nhịp vàvui vẻ, bất thình lình có một số người lớn hốt hoảng chạy đến với nét mặt sợ sệt thúc dục các em nhỏ phải ra về gấp.Cùng lúc này có một anh lính địa phương quân y phục tác chiến bước tới nói với tôi "Việt Cộng đãvề tới đầu làng rồi" và "Các anh phải chấm dứt chiếu phim, tắt đèn về đồn ngay" Anh ta nói chưa hết lời, tôi liền tắt máy chiếu phim rồi rút hết giây điện, gom hết mấy chục cuộn phim ảnh bỏ vô thùng, xong bỏ vơ xe. Hai anh lính Mỹ chạy đi tắt máy điện, hai người rinh nó bỏ vơ thùng xe phía sau. Cả ba người nhảy vơ xe, anh Trung Úy rồ máy xe, Simpson lanh lẹ nhảy vơ ngồi giữa, còn tôi vì chậm chạp ngồi ngồi, ngay lập tức xe chạy. Cuộc tháo lui tiến hành chớp nhống.

 Trời tối đen, xe chạy về gần đồn, tốn lính ứng chiến đứng vòng ngồi hơ lớn bảo chúng tôi tắt đèn xe. Tài xế không thấy đường, chiếc xe mị chậm chạp về đến cổng vào Chi Khu, đúng lúc đó đại bác trong chi khu bắn yểm trợ cho các đồn bót ngồi vòng đai,nhiều tiếng nổ lớn ầm ĩ chát chúa. Mấy anh lính kéo phăng hai hàng giây kẻm gai rồi ra hiệu cho xe chạy vơ. Chiếc xe rồ máy thật mạnh nhưng xe không nhúc nhích. Anh Trung úy nhấn ga, xe cũng không chạy tới được. Tôi mở cửa nhảy xuống thì thấy xe bị vướng cái hàng rào kẻm gai. Mơt anh lính thấy tôi kéo sợi kẻm gai anh hét lớn "Coi chừng (mìn) Claymore. Đừng kéo nó" Vừa lúc đó một trái sáng Tracer bị kích động sáng rực, tôi hỗng hổn nhảy qua một bên, vơ tình kéo luôn vòng kẻm gai qua một bên, chiếc xe vượt tới lọt vơ cổng thốt nạn.

Trên trời hỏachâu chiếu sáng, tôi chun vô cái bunker, nằm thiêm thiếp ngủ quêên luôn tiếng đại bác cho đến sáng, tôi và Simpson chạy xuống chợ lấy tấm màn chiếu phim bỏ lại chợ tối qua.

Hè năm 1974 tôi và Đại Uý Mỹ tên “N. W” gặp nhau tại Bộ Chỉ Huy Phòng Tùy Viên Quân Sự Tòa Đại Sứ Hoa Kỳ Saigon Tân Sơn Nhứt. Anh nhắc lại chuyện cái đêm chiếu phim ở Chi Khu Đam Rong năm 1969 thật là hồi hộp và hãi hùng trong công tác dân sự vụ khiến ai nấy không bao giờ quên.

 
Đường Bình

 

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
1234567Trang sauTrang cuối

Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?

Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.

Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.

Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.

Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.

Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.

Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.

Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...

Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.

Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.
1234567Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.