Hôm nay,  

Cộng Hòa Bê Bối?

15/04/201000:00:00(Xem: 10664)

Cộng Hòa Bê Bối"

Vũ Linh

Cách chức ông chỉ củng cố hình ảnh đảng Cộng Hòa là đảng của mấy anh da trắng kỳ thị...

Trong bài viết gần đây “Chính Quyền Dân Chủ Thanh Liêm Hơn"”, kẻ viết này đã ghi nhận: “Đảng Cộng Hòa hình như học được bài học, hết lem nhem, hay ít ra thì ta cũng không thấy báo chí đăng tin lem nhem nào của Cộng Hòa nữa”.
Có lẽ tác giả phải có lời xin lỗi cùng độc giả vì đã viết … hơi quá sớm.
Thiên hạ tưởng rằng một số lớn chính khách đảng Cộng Hòa, sau hàng loạt xì-căng-đan về những lem nhem tiền bạc, tình dục, lạm quyền,… đã bị dân Mỹ mời về nhà đi câu cá, thua đậm trong hai cuộc bầu cử năm 2006 và 2008 liền tù tì. Và như vậy, tất đã học được bài học và sẽ cư xử phải đạo và phải phép chính trị hơn. Nhưng chứng nào tật nấy, khó trị!
Báo chí gần đây đăng tải tin tức về chuyện lem nhem mới của đảng Cộng Hòa.
Điều đáng nói bây giờ không phải là chuyện của mấy ông dân biểu hay nghị sĩ nữa, mà là chuyện của… ông Chủ Tịch đảng! Ông Michael Steele.
Ông Steele là một luật sư rất thành công trong nghề, nhưng với một thành tích chính trị không mấy gì đặc biệt. Ông đắc cử Phó Thống Đốc tiểu bang Maryland, là tiểu bang có thành phần cử tri da màu đông đảo. Sau bốn năm ngồi chơi xơi nước như tất cả các ông “phó”, ông ra tranh cử thượng nghị sĩ, nhưng thất bại, và rút lui về làm bình luận viên cho vài chương trình truyền hình.
Năm 2008, đảng Dân Chủ xôi động vì ngôi sao sáng đang lên Barack Obama, một người da đen. Đến tháng 11, như ta đã biết, ông Obama đắc cử tổng thống. Đảng Cộng Hòa không muốn chịu thua, bèn mau mắn bầu ông Steele, cũng là một người da đen, làm Chủ Tịch đảng  - hay đúng hơn, là Chủ Tịch Ủy Ban Toàn Quốc của đảng (Chairman of the Republican National Committee). Hiển nhiên để chứng minh mình cũng không thua gì Dân Chủ, cũng không có gì là kỳ thị. Cũng là lúc đảng Cộng Hòa quảng bá ngôi sao mới của đảng, Thống Đốc Louisiana, Bobby Jindal, một người gốc Ấn Độ. Thêm một bằng chứng Cộng Hòa không kỳ thị. Đảng cũng cố gắng khuyến khích những khuôn mặt mới lạ như các ông Cao Quang Ánh, Trần Thái Văn, để xác định tính đa dạng của đảng.
Trên quan điểm chính trị, ông Steele là người bảo thủ: chống hôn nhân đồng tính, chống phá thai, chống những can dự quá lớn của Nhà Nước, ủng hộ các biện pháp mạnh chống khủng bố, không tin chuyện hâm nóng địa cầu, chống lại các chương trình vĩ đại, tốn kém như chương trình kích cầu kinh tế, cải tổ y tế của TT Obama, v.v...
Sau khi đắc cử Chủ Tịch đảng, ông Steele đã bỏ thời giờ đi chu du khắp nước, để tổ chức cơ cấu đảng cũng như vận động gây quỹ cho đảng và cho các ứng viên của đảng. Đúng theo tổ chức đảng phái của Mỹ, vận động tiền bạc là vai trò thực sự của Chủ Tịch Ủy Ban Toàn Quốc, chứ ông không có quyền quyết định chính sách hay nhân sự gì. Ông cũng rất bận rộn họp báo, mạnh mẽ chỉ trích chính quyền Obama. Đảng Cộng Hòa không có nhiều khuôn mặt da màu, nên ông Steele đi khắp nơi để chỉ trích ông tổng thống da màu là điều tốt thôi.
Rồi bất ngờ câu chuyện mấy ông Cộng Hòa đi viếng một hộp đêm ở Hollywood, gần trung tâm Los Angeles, nổ bùng ra. Một số mạnh thường quân trẻ (young donors) của đảng Cộng Hòa đi chơi tối tại một hộp đêm. Chi phí gần hai ngàn đô do một mạnh thường quân trả, sau đó được bà Allison Meyers, phụ trách vấn đề liên lạc vận động khối mạnh thường quân trẻ này lấy tiền quỹ của đảng bồi hoàn lại. Đã vậy, cái hộp đêm lại là loại khá đặc biệt, giải trí khách bằng những màn S&M, sado-machosist. Văn hoá An Nam ta không có mấy cái trò quái quỷ bệnh hoạn này thành ra chưa biết phải dịch như thế nào cho sát nghĩa, chữ "khổ dâm" có người xài coi bộ chưa đủ khổ. Đại khái, sado-macho là kẻ khoái làm người khác khổ lại gặp kẻ bị khổ mới thấy khoái. Tr ên sân khấu thì đây là những màn show tình dục mang nặng mùi bạo hành, trong đó các giai nhân tài tử mặc quần áo bằng da màu đen hở hang, xiềng xích nhau lại rồi hành hạ nhau bằng roi vọt,…
Câu chuyện bị xì ra trên báo cả nước.
Ông Steele ra lệnh sa thải bà Meyers, bắt những “bị can” tham gia cuộc vui đêm đó phải hoàn trả tiền du hý lại cho đảng. Ông cũng mau mắn cải chính tin ông có mặt tại hiện trường. Có điều dường như là ông Steele có mặt tại Los Angeles trong thời gian đó, và ông từ chối bồi hoàn lại tiền chuyến đi của ông. Một chuyến đi rất đắt tiền. Vì ông Chủ Tịch có cái tật là xài rất sang, đi đâu cũng thuê tàu bay riêng, và thuê xe limo, tức là loại xe dài lê thê chục thước, trong đó có bar với đủ loại rượu đắt tiền. Trước đó, ông đã bỏ cả  chục ngàn ra sửa sang lại văn phòng Chủ Tịch của ông.
Theo ông Dick Morris, một cựu phụ tá của TT Clinton, thì trong năm 2009, ông Steele gây quỹ cho đảng được đâu một trăm triệu đô, nhưng đồng thời lại xài nhiều hơn vậy khá nhiều cho các công tác vận động tranh cử kể cả chi phí cho ông Chủ Tịch, tức là khiến đảng rốt cuộc bị… lỗ!
Chẳng những ông Chủ Tịch đảng, mà ngay cả các viên chức cao cấp trong Ủy Ban Toàn Quốc cũng mau mắn noi theo gương xài xang và gửi biên lai về cho đảng. Người ta khám phá ra trong cả ngàn biên lai tiền “văn phòng phẩm” có rất nhiều món hàng đắt giá chẳng có liên hệ gì đến “văn phòng” như quần áo hiệu, nước hoa và mỹ phẩm, nhà hàng, khách sạn, xe limo, …
Ông Steele này còn có một đặc điểm nữa: chuyên môn ăn nói vung vít, không khác gì ông tướng “Râu Kẽm” của chúng ta hồi xưa, khiến mấy anh phụ tá suốt ngày phải đi theo cải chính hay giải thích.


Cách đây không lâu, ông lớn tiếng chỉ trích Rush Limbaugh, một bình luận gia trên đài phát thanh, thần tượng của hàng chục triệu dân bảo thủ. Lời đả kích tạo nên một luồng sóng chống đối, khiến vài ngày sau ông phải chính thức rút lại lời và xin lỗi ông Limbaugh. Mới đây và nghiêm trọng hơn nữa, ông tuyên bố vấn đề phá thai là một sự “lựa chọn cá nhân” (individual choice). Cả đảng Cộng Hòa và khối bảo thủ lên cơn sốt. Ông Chủ Tịch đảng Cộng Hòa mà đi theo phe cấp tiến chấp nhận phá thai là chuyện lựa chọn của mỗi người" Hoàn toàn ngược lại quan điểm bảo thủ tôn trọng mạng sống của bào thai! Vài ngày sau, dĩ nhiên ông Steele đã phải ra thông cáo phân trần. Nhưng sự giải thích lòng vòng chẳng thỏa mãn ai hết.
Đây là những tin có thể nói là thuộc loại đại họa cho đảng Cộng Hòa. TT Obama và đảng Dân Chủ đang gặp đủ thứ khó khăn, và mọi người dự đoán có thể bị thua lớn trong kỳ bầu cử tháng 11 cuối năm nay, và như vậy đảng Cộng Hòa có hy vọng sẽ chiếm được một số ghế đáng kể, biết đâu chiếm lại được cả vị thế đa số tại cả thượng viện lẫn hạ viện không chừng. Và đảng đang tìm mọi cách để khai thác lợi thế đó, tấn công TT Obama và đảng Dân Chủ không ngừng nghỉ, từ các chuyện chính sách lớn lao như kích cầu kinh tế và, gần đây nhất, cải tổ y tế, cho đến các chuyện lem nhem của các chính khách Dân Chủ. Cộng Hòa tràn trề hy vọng lật ngược thế cờ, nắm lại thế chủ động ít nhất cũng là trong ngành lập pháp.
Con đường hoan lộ đang mở lớn thì bất ngờ lại gặp những chuyện vớ vẩn này! Nó chỉ nhắc nhở dân Mỹ những cái bê bối quá mức của mấy ông chính khách Cộng Hòa dưới thời Bush. Tệ nhất là cái kiểu giải trí quái gở trong hộp đêm Hollywood đã phá tan ngay mọi cố gắng gây dựng hình ảnh đảng Cộng Hòa như là đảng của giá trị gia đình, đối lại với những hình ảnh đồng tính, tự do phá thai, mèo chuột với con rơi con rớt, tài tử xi-nê-ma với những xì-căng-đan tình ái, v.v.. của phe cấp tiến và đảng Dân Chủ.
Quan trọng hơn cả, nhiều mạnh thường quân đã dè dặt hơn trước mỗi lần gửi tiền yểm trợ đảng Cộng Hòa. Chính trị ở cái xứ Cờ Hoa này, không có tiền thì miễn bàn đến. TT Obama đắc cử một phần lớn nhờ đã vận động được bẩy trăm triệu để tranh cử, bỏ xa bà Hillary hay ông McCain.
Những chuyện hộp đêm Hollywood và tiêu xài vung vít gây bất mãn lớn trong khối bảo thủ, nhất là trong các tổ chức tôn giáo. Ông Tony Perkins, Chủ Tịch một tổ chức tôn giáo bảo thủ rất lớn, Family Research Council, đã chính thức lên tiếng yêu cầu các giáo dân ngưng ngay tất cả các yểm trợ tài chánh cho Ủy Ban Toàn Quốc, mà hãy yểm trợ trực tiếp các cá nhân ứng viên Cộng Hòa. Ngay cả ông Dick Morris, tuy là cựu cố vấn cho TT Dân Chủ Clinton, nhưng nay đã là một trong những bình luận gia bảo thủ chống TT Obama rất mạnh, cũng kêu gọi ngưng yểm trợ tài chánh cho Ủy Ban đó. Cả bà Chủ Tịch Hiệp Hội Phụ Nữ Bảo Thủ Mỹ cũng vậy.
Tuần báo Time, viết về nguy cơ thất bại của đảng Dân Chủ trong kỳ bầu cử tới, cho rằng lý do quan trọng nhất Cộng Hòa sẽ không đại thắng được như hồi năm 1994  - khi Cộng Hòa lật ngược thế cờ, nắm quyền kiểm soát Hạ Viện và Thượng Viện - là vì ông Chủ Tịch đảng Michael Steele. Những chuyện ông làm và nói đã thu hút chú ý của thiên hạ, làm họ nhớ lại những bê bối của Cộng Hòa, mà quên đi những chính sách nguy hại của TT Obama.
Đảng Cộng Hòa lúng túng trong thế kẹt. Ông Chủ Tịch đảng trở thành một thứ “gân gà của Tào Tháo”, bỏ thì thương, vương thì tội. Không thể phớt lờ những biến cố quá tai hại này, nhưng cũng không thể cách chức ông Steele. Ông này được Ủy Ban Toàn Quốc gồm khoảng 170 đại biểu của đảng trên năm mươi tiểu bang bầu, và chỉ có thể bị cách chức bởi Ủy Ban này thôi, và hiện nay thì Ủy Ban không có ý định tạo xì-căng-đan khổng lồ là Chủ Tịch đảng bị cách chức, nhất là khi ông Chủ Tịch này lại là người da màu nữa. Cách chức ông chỉ củng cố hình ảnh đảng Cộng Hòa là đảng của mấy anh da trắng kỳ thị. Hơn nữa, người ta cũng không thể bỏ qua công trạng của ông Steele đã đóng góp đáng kể vào việc Cộng Hòa thắng lớn tại các tiểu bang Virginia, New Jersey, và Massachusetts gần đây.
Trước áp lực của các đồng chí, ông Steele đồng ý bổ nhiệm một viên chức đặc trách kiểm soát mọi chi tiêu của đảng. Ông tân giám đốc tài chánh này không ai khác hơn là ông cựu chủ tịch ủy ban tài chánh đảng, từng bị ông Steele cách chức vì đã gây khó khăn cho ông. Bây giờ ông Steele đành phải chấp nhận ông này trở lại. Cuộc bầu cử sắp tới quá quan trọng, không thể để những xì-căng-đan về tiêu xài vung vít gây hại cho hình ảnh của đảng.
Còn về chuyện ăn nói vung vít thì… chẳng có cách gì bịt miệng ông Chủ Tịch lắm mồm này. Các lãnh tụ Cộng Hòa chỉ còn cách yêu cầu, năn nỉ ông… bớt nói dzùm thôi.
Để xem từ giờ đến cuộc bầu cử tháng 11 tới, ông Chủ Tịch sẽ cư xử như thế nào, và dân Mỹ sẽ bỏ phiếu như thế nào. Kể cũng khó lựa thật. Nếu nói về chính sách và đường lối thì sự khác biệt giữa Dân Chủ và Cộng Hoà rõ ràng như ban ngày và ban đêm. Nhưng nếu nói về cá nhân thì các chính khách Dân Chủ hay Cộng Hoà phần lớn cũng chỉ khác nhau như ông Nỉnh khác ông Ninh thôi. Giữa những ông như ông Michael Steele này và ông Charles Rangel của Dân Chủ, chỉ nhờ làm dân biểu lâu năm mà thành triệu phú, bên tám lạng người nửa cân, biết làm gì bây giờ" (11-4-10)
Quý độc giả có thể liên lạc với tác giả để góp ý qua email: [email protected]. Bài của tác giả được đăng mỗi Thứ Ba trên Việt Báo, trừ số tuần qua, vì bận công vụ.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?
Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.
Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).
Không rõ ABC có lường trước được phản ứng của cộng đồng, khán giả đối với hành động cúi đầu trước áp lực và quyền lợi, dẫn đến dừng ngay lập tức Jimmy Kimmel Live! hay không, nhưng thực tế đã cho thấy một làn sóng tức giận đã bùng nổ. Viên đạn dường như quay ngược lại, xé gió, đâm thẳng vào ba ký tự khổng lồ của đế chế truyền thông. Các cuộc tẩy chay Hulu và Disney+ bắt đầu. Trang mạng Disney+ bị sụp đổ vì lượng khán giả đăng nhập để “cancel subcription” trong đêm họ ra lệnh tắt đèn sân khấu; Disney mất gần $4 tỷ trên thị trường. Hàng loạt cuộc biểu tình phản đối trước trụ sở của ABC và Disney. Về phía các nhà báo, nghệ sĩ giải trí, các nhà lãnh đạo chính trị – từ Stephen Colbert đến David Letterman đến cựu Tổng thống Barack Obama – cùng lên án việc làm của ABC, coi đó là sự đầu hàng nguy hiểm trước áp lực chính trị và là phép thử đối với quyền tự do ngôn luận.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.