Hôm nay,  

Lúa Gạo Cũng Là Gươm Giáo

26/04/200800:00:00(Xem: 9373)

Những ý đồ hắc ám - hay hoang tưởng - trong chén cơm của chúng ta...

Tuần qua, khi các hệ thống phân phối quy mô tại Hoa Kỳ như Costco hay Sam's Club mà phải đặt ra định mức bán gạo cho khách, dân Mỹ bắt đầu chú ý đến miếng ăn. Thật ra, nguy cơ đói ăn vì thóc cao gạo kém xảy ra từ đã lâu, khiến bạo động đã bùng nổ ở nhiều nơi sau khi nhiều chính quyền đã thất cử, nội các bị lật đổ. Những chuyện xa xôi ấy, người Mỹ không lý tới.

Nhưng khi dân Mỹ chú ý đến chuyện ấy thì dân ta, trong cộng đồng Việt Nam, càng thấy rằng đấy là sự hốt hoảng của một số người chưa gột bỏ được phản ứng tích trữ thời tao loạn, loại phản ứng luôn luôn có lợi cho bọn đầu cơ.

Nghĩa là một sự ngớ ngẩn dại dột khi Koa Kỳ là một quốc gia sản xuất nông nghiệp và xuất khẩu nông sản, kể cả ngũ cốc.

Sức mạnh nông nghiệp quá lớn của xứ này còn khiến Chính quyền phải nâng đỡ nông gia, một thành phần dân số rất nhỏ, bằng chánh sách trợ cấp và khuyến khích họ giảm bớt diện tích canh tác hầu hạn chế sản lượng và giữ giá cho cao. Trong một xứ như vậy mà nói đến nạn đói ăn vì thiếu gạo đến nỗi lật đật đi mua về tích trữ!

Nhưng hốt hoảng bậy vốn là phản ứng dễ hiểu của nhiều người, cho nên nhân một cuối tuần nhàn hạ - khi hai ứng viên Dân chủ còn đang quần thảo - tại sao mình không... chơi trò rung cây nhát khỉ"

Nghĩa là tưởng tượng ra vài kịch bản kinh hoàng nhất để... dể bề hốt hoảng...

Nhiều người vẫn cho rằng lãnh đạo Hoa Kỳ lắm mưu mô và thường có những kế hoạch mờ ám. Bàn tay nhám của CIA là cái gì đó đã in vào não trạng của họ. Vậy mà con quái vật ba đầu sáu tay ấy lại ôm đầu bó tay khi nước Mỹ bị vụ khủng bố 9-11.

Bây giờ, nếu quân khủng bố lại... đánh ngay vào chén cơm của mình thì sao"

Năm vừa qua, sản lượng ngũ cốc của thế giới đã lên tới mức kỷ lục, mà vẫn còn thấp hơn kỷ lục của số cầu, khiến dự trữ ngũ cốc trên toàn thế giới đang ở mức thấp nhất, kể từ năm 1960 đến nay. Hậu quả của tình trạng cung cầu bấp bênh ấy là giá lương thực tăng vọt, nhiều nơi bị đói đến độ dân chúng biểu tình trong bạo động. Chuyện ấy, dù có nhắm mắt không nhìn và bịt tai không nghe thì nhiều người cũng có thể biết. Trong số đó, có quân khủng bố.

Ở một nơi hắc ám điên cuồng nào đó, quân khủng bố có thể tự hỏi: đương khi thiên hạ đói ăn như vậy, sao không gây loạn" Thí dụ như đánh vào hệ thống canh nông và phân phối lương thực của Mỹ. Hoặc phá vỡ hệ thống cung cấp thực phẩm của thế giới.

Không chỉ có khủng bố al-Qaeda mới nghĩ tới chuyện ấy. Ngay sau vụ 9-11 tại Mỹ, nhà chức trách Hoa Kỳ đã cảnh báo nguy cơ khủng bố có thể tấn công vào hệ thống phân phối thực phẩm của Mỹ.

Nhưng, nếu muốn tấn công thì quân khủng bố có thể làm gì" Muốn dự đoán để phòng ngừa, mình cần tự hỏi thêm là quân khủng bố muốn gì"

Có thể gây ra đói kém trong nước Mỹ để chính quyền và dân chúng đều bị điêu đứng hỗn loạn. Hoặc đầu độc thực phẩm của người dân để gây ra hoang mang hốt hoảng. Mục tiêu là phá hoại xã hội, bằng cách khai thác nỗi sợ hãi - hay tánh hốt hoảng - của dân chúng. Định nghĩa của khủng bố luôn luôn bao hàm yếu tố tâm lý là gây sợ hãi cho một số nhỏ để đa số phải cúi đầu phục tòng.

Đồng ý như vậy rồi, ta hãy tưởng tượng tiếp.

Nếu muốn đánh vào gốc để gây ra nạn đói, quân khủng bố phải làm sao hủy diệt mùa màng và gia súc bằng những độc tố khiến lúa hết mọc và heo bò gà qué gì cũng chết sạch. Tìm đâu ra loại độc tố ấy" Có thể là trong kỹ nghệ hoá chất, như thuốc trừ sâu bọ hay diệt cỏ cây, hoặc trong kho vi trùng gây dịch bệnh, thí dụ như bệnh lở mồm long móng, độc chất E-Coli, v.v...

Nếu muốn đánh vào ngọn để đầu độc người tiêu thụ - chuyện không mới lạ nếu ta nhớ đến việc bỏ thuốc độc xuống giếng nước hay trên đầu sông - quân khủng bố có thể nghĩ đến việc cấy chất độc vào nông thực phẩm từ khi còn sống qua tới ngần ấy giai đoạn chế biến hay phân phối. Chỉ cần một số người bị trúng độc là cả khu vực hay xã hội có thể hốt hoảng và hết dám ăn... 

Nhưng, nói ra hay nghĩ tới là chuyện... dễ nhất trong kế hoạch. Thi hành mới là khó.

Làm sao lén lút phá hủy được việc canh tác nông sản trong một xã hội rộng lớn như Hoa Kỳ" Khi siêu cường vĩ đại và hung hăng này muốn tiêu diệt một số cơ sở trồng cần sa hay cây thẩu - nguyên liệu cho ma túy và thuốc phiện - mà còn làm không nổi, thì làm sao quân khủng bố có thể rải thuốc khai quang hay diệt lúa trên những diện tích bạt ngàn của xứ này"

Tinh vi hơn trong mục tiêu diệt lúa, quân khủng bố có thể nghĩ tới việc cấy mầm độc ngay vào cây lúa hay hạt bắp để một vài vụ mùa sau, lúa bắp gì cũng bị còi và hết mọc. Nghĩ ra thì dễ, tìm ra lại khó hơn, và sản xuất đủ loại độc tố ấy để đem đi cấy lại là chuyện gần với bất khả. Người ta có thể đã tìm ra các loại võ khí sinh hoá để giết người, nhưng làm sao diệt lúa trên một diện tích đủ lớn để gây ra khủng hoảng sản xuất"

Nông gia, bộ Canh nông và các cơ quan kiểm phẩm Hoa Kỳ đã dày kinh nghiệm đối phó với đủ loại độc tố sinh học hay hoá học, từ E-coli tới vi khuẩn salmonella, cho nên trừ phi quân khủng bố có thể cùng lúc ra tay trên một quy mô lớn, các trường hợp tấn công lẻ tẻ không thể có kết quả quyết định. Và lối tấn công này đòi hỏi những phương tiện không dễ huy động.

Bây giờ, nói đến chuyện đầu độc thực phẩm để gây hốt hoảng cho thị trường. Ta không quên rằng Mỹ đã từng bị tấn công với loại anthrax vào năm 2001, hay trái nho nhập cảng từ Chilea bị bơm chất cyanide vào năm 1989, hoặc năm 1978, cam của Israel bán qua Hoà Lan và Tây Đức đã bị quân khủng bố của tồ chức Abu Nidal vấy thủy ngân để phá hoại kinh tế Do Thái...

Mấy trường hợp ấy có xảy ra, nhưng không đạt kết quả. Một số người có bị bệnh, nhưng thiệt hại thật ra không đáng kể, và vận chuyển độc dược để giết hại người khác là chuyện vô cùng nguy hiểm cho... thủ phạm.

Thủ phạm có thể là một người khùng, vì điên bệnh mà thù oán xã hội và đánh độc dược... cho bõ ghét. Thủ phạm có thể là một nhóm khủng bố rất nhỏ, cố chơi bạo để lấy tiếng, chứ không phá hủy được hệ thống sản xuất, chế biến và phân phối thực phẩm. Chỉ có một quốc gia dưới sự lãnh đạo của một chế độ khủng bố mới có thể nghĩ tới kế hoạch có tầm cỡ toàn quốc như vậy. Venezuela, Iran, Liên bang Nga hay cả Trung Quốc cũng không dám đánh đòn khủng bố loại ấy. Vì ngậm chất độc phun người là cách tự sát mau nhất, và trước tiên sẽ gây họa cho kỹ nghệ thực phẩm của chính mình!

Cho nên, dù có đẩy trí tưởng tượng đến chân trời mở ảo nhất, người ta cũng khó tìm ra lý cớ hốt hoảng vì nước Mỹ hết lúa gạo và thực phẩm Mỹ có đầy chất độc. May lắm thì có một đề tài dựng truyện gián điệp chính trị giả tưởng cho vui mà thôi. Tôi ơi, xin đừng hốt hoảng!

Nhưng, theo đúng truyền thống của dân Mỹ, nếu không hốt hoảng bậy thì tại sao không... hồ hởi sảng"

Quân khủng bố có tà ma đến mấy cũng chưa thể làm bể bát cơm của chúng ta, chứ trong hoàn cảnh ngặt nghèo vì miếng ăn như thế này, một đế quốc hắc ám như Hoa Kỳ có thể nghĩ ra nhiều trò quỷ lắm!

Muốn nghĩ ra, trước hết, hãy ra khỏi bếp mà nhìn xuống nhà xe...

Dân Mỹ đang bị chấn động vì dầu thô lên giá, hôm qua đã vọt tới gần 120 đồng một thùng. Dầu thô lên giá kéo theo giá xăng dầu, nay vượt mức trung bình là ba đồng rưỡi một ga lông. Người Mỹ không biết rằng dân Âu châu đổ xăng đắt gấp ba, và đã từ lâu rồi, họ chỉ thấy rằng có cái gì đó không ổn trong thế giới này.

Đệ nhất siêu cường mà lại để cho mấy quốc vương rậm râu sâu mắt ở đất Á Rập làm mình mất vui vì xăng lên giá!

Thật ra, chuyện xăng dầu và cơm gạo có đi đôi với nhau. Và đấy là nơi nước Mỹ có thể tung ra ngón võ phản công.

Thế giới có loại thương phẩm gọi là "commodity" - Hà Nội ta dốt nát dịch ra "hàng hoá" theo kiểu Mác-xít Mác-xiêng - là các loại nguyên nhiên vật liệu mua bán trên một thị trường riêng. Đó là phẩm vật cần thiết cho kỹ nghệ chế biến, chủ yếu gồm năng lượng (dầu, khí), kim loại và nông sản, như lúa, mì, ngô, bắp, đậu nành, nước cam, v.v... Từ năm 2005 đến nay, giá thương phẩm đã tăng vọt vì cả nguyên nhân cung cầu, an ninh lẫn nạn đầu cơ của các nhà đầu tư.

Các nước kỹ nghệ giàu có thì chú ý đến nạn dầu thô lên giá vì đấy là máu huyết của kinh tế. Chẳng vậy mà các chính quyền Âu Mỹ vừa lên tiếng yêu cầu hiệp hội OPEC của các quốc gia xuất cảng phải bơm thêm dầu để nới giá trên toàn thế giới. Các nước nghèo thì chú ý đến chuyện lương thực tăng giá.

Hai khối "giàu-nghèo" có hai mối quan tâm khác nhau. Nhà nghèo sợ đói, nhà giầu sợ xăng dầu lên giá sẽ làm đời mất vui và kinh tế suy thoái.

Nhưng, hãy nhìn theo giác độ của... quỷ dữ mà xem.

Xăng lên giá, nhà giàu mất vui nhưng không ai mất mạng. Gạo lên giá, nhà nghèo chết đói và xã hội loạn to: cùng một mối lo, bên to bên bé. Năng lượng là sản phẩm chiến lược, lúa bắp là sản phẩm sinh tử. Khi đối đế, ai sẽ chết trước" Đó là một câu hỏi của ma quỷ.

Bài toán khắc nghiệt được đặt ra như vậy rồi, ta hãy lùi lại mà xem toàn cảnh.

Lúc bấy giờ mới thấy ra một nghịch lý của nhân loại.

Các nước đã phát triển đến độ không còn coi miếng ăn là trọng cũng lại là các quốc gia dư thừa thực phẩm để xuất cảng ra ngoài. Ngược lại, đa số các nước chưa phát triển thì cũng thuộc loại thiếu ăn. Tại đây, miếng cơm chiếm một tỷ lệ rất cao, từ 55 đến hơn 70%, của ngân sách chi tiêu gia đình. Các xứ này phải nhập cảng thực phẩm. Chỉ cần vài ba nước trời cho điều kiện canh tác thuận lợi - Việt Nam chẳng hạn - mà tạm ngưng xuất cảng gạo là các nước kia bị loạn vì đói.

Nghịch lý ấy còn khoả lấp một sự kiện éo le trái khoáy khác.

Các nước kỹ nghệ hoá có sức mạnh nông nghiệp rất cao, dù dân số gọi là nông gia ngày càng ít, và phải ban hành chánh sách bảo hộ nông nghiệp để bảo vệ quyền lợi nông gia. Chính là chánh sách bảo hộ nông nghiệp của Hoa Kỳ và Liên hiệp Âu châu đã khiến vòng đàm phán Doha về tự do mậu dịch lâm vào bế tắc từ tháng 11 năm 2001 đến nay!

Nông gia Âu Mỹ được trợ cấp để... sản xuất ít hơn. Nếu trồng ngô bắp để cất thành cồn chạy xe - hầu thay thế xăng dầu - họ còn được nâng đỡ nhiều hơn nữa. Vì vậy, thiên hạ càng đói tợn!

Mà chiều hướng này sẽ còn kéo dài.

Đất canh tác tại các nước nghèo đang bị thu hẹp dần vì tiến trình kỹ nghệ hoá và đô thị hoá, hoặc nhờ công lao của... đảng, cho đảng viên cán bộ đầu cơ đất đai kiếm tiền bỏ túi. Đây là chưa kể biệt tài của nhiều xứ lạc hậu - trong đó có Việt Nam - là hủy diệt môi sinh và diện tích trồng trọt.

Bây giờ, chúng ta dựng lại bàn cờ quốc tế về chuyện áo cơm mả xem.

Một bên là các nước nhà giàu thừa cơm, bên kia là các nước thiếu gạo. Có dư thừa dầu khí ngoài sa mạc, thì các nước Á Rập bán dầu cũng vẫn thiếu gạo. Về dài, loài người còn có thể tìm ra giải pháp năng lượng thay dầu - kể cả giải pháp nguyên tử nếu dân Mỹ không quá sợ chết - hoặc giải pháp chế biến rong biển hay cellulose làm cồn thay vì ngô bắp... Chứ về dài, người ta chưa thể tìm ra giải pháp kiểu Hà Nội "với sức người sỏi đá cũng thành cơm". Miếng ăn vẫn là chuyện sinh tử cho nhiều nước, và có thể là đòn bắt bí của nhiều nước khác!

Ba chục năm về trước, Liên bang Xô viết còn say đòn Mác-xít nên trồng lúa tại Ukraine và.. gặt mì tại vùng Midwest của Hoa Kỳ! Nạn thiếu ăn triền miên khiến Liên Xô phải giấu súng đi tìm lúa trên các thị trường quốc tế. Hoa Kỳ thời ấy đã cát tạn thị trường để nói chuyện áo cơm với đối thủ, và chỉ bán lúa với một số điều kiện thuộc phạm vi địa dư chiến lược! Bảo rằng Liên Xô sụp đổ vì thiếu ăn thì ít ai tin, nhưng không mấy sai sự thật!

Bây giờ, khi thị trường đang bị khan hiếm và sẽ còn khan hiếm rất lâu, Hoa Kỳ và Âu châu có thể làm gì" Trên bàn cờ áo cơm toàn cầu ấy, ta thấy họ thừa gạo, còn dư đất và có thể xoay chuyển hay phối hợp chánh sách canh nông để còn có nhiều nông sản hơn nữa... Với trình độ kỹ thuật cao về sản xuất lẫn tồn trữ, các nước này có cái thế rất mạnh để lấy lương thực làm võ khí! Và có khi còn lũng đoạn thị trường lương thực mà không sợ dân mình bị đói.

Ai sẽ làm khó ai trong hoàn cảnh ngặt nghèo ấy"

Và đã nói đến những âm mưu hắc ám hay ý đồ ma quỷ của Mỹ, sao không nghĩ đến hiệp hội các quốc gia xuất cảng lương thực - Organization of Foods Exporting Countries - OFEC" Lúc đó, trận đấu giữa OPEC và OFEC mới là trò ly kỳ và khi thị trường đang bị khủng hoảng như hiện nay, kẻ trường vốn sẽ là người thắng!

Khi đã nhịp giò nói chuyện hoang đưởng thì sao không đẩy chân trời hoang tưởng tới đấy, mà cứ sợ là Mỹ sẽ đói nên vùng chạy ra chợ như người khùng" 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Ngay chính cái tên “Tôi, Không Là Của Ai” đã là một tiếng kêu vừa thẳng thắn, vừa đau đớn. Tôi không là của ai trong cuộc đời này. Tôi không là con của cha tôi. Nhà văn, ký giả Amy Wallace từng lên tiếng, Virginia cũng từng bị chính cha mình ức hiếp khi cô 7 tuổi. Cô khước từ cái quyền sở hữu của những kẻ đã lạm dụng mình. Cô bị khước từ quyền được sống và được làm người, dù đó là những ngày hạnh phúc muộn màng của hơn 20 năm sau ngày cô thoát khỏi Jeffrey Epstein và Ghislaine Maxwell. Khi Virginia viết cuốn tự truyện này là lúc cô đã được hưởng 22 năm tự do. Tự do khỏi Epstein, Maxwell, đường dây mua bán tình dục trẻ em mà cô là một trong những nô lệ tình dục của Epstein. Hai mươi hai năm đó, cô tự thú, “không dễ dàng chút nào.” Không bao giờ có vết thương nào không để lại vết sẹo. Không bao giờ có sự hồi phục nào không để lại trầm tích.
Trump tắt CNN lúc ba giờ sáng. Không phải vì tức giận, mà vì ông vừa nảy ra ý tưởng điên rồ nhất đời mình. “Alexa, triệu tập Washington.” Câu lệnh vang lên trong bóng tối Phòng Bầu Dục như tiếng thần chú của một pháp sư già gọi linh hồn của quá khứ về để chứng minh rằng mình vẫn còn đúng. Thanksgiving năm nay, ông sẽ không ăn gà tây thật. Ông sẽ ăn ký ức. Phòng Bầu Dục rực ánh xanh lam – thứ ánh sáng lạnh của công nghệ và tự mãn. Trên bàn, con gà tây hologram vàng óng, chín hoàn hảo, không mùi, không khói, không có thịt thật. Một con gà tây ảo cho thời đại ai cũng sợ máu thật. Mọi thứ được lập trình để hoàn hảo: bàn tiệc dài, ly rượu đầy, bốn vị lập quốc hiện ra – George Washington, Benjamin Franklin, Thomas Jefferson, James Madison – được tái tạo bằng toàn bộ diễn văn, thư từ, và những câu họ chưa bao giờ nói. Bốn AI hoàn hảo.
Hội nghị khí hậu Liên Hiệp Quốc lần thứ ba mươi COP30 ở Belém, diễn ra trong bầu khí quyển nặng trĩu: trái đất nóng dần, còn các cường quốc vẫn cãi nhau về “mục tiêu” và “cam kết”. Biểu mức phát thải, phần trăm, hạn kỳ — tất cả lặp lại như những mùa họp cũ. Nhưng đằng sau lớp từ ngữ ấy, trật tự năng lượng của thế giới đã chuyển hướng. Cái trục quyền lực của thời đại đã dời khỏi phương Tây. Từ Tô Châu đến Quảng Đông, những nhà máy nối dài đã âm thầm định giá tương lai của mặt trời và gió. Trung Quốc không nói nhiều. Họ làm. Đến cuối năm 2024, Bắc Kinh vượt sớm mục tiêu 2030, đạt hơn một ngàn bốn trăm gigawatt gió và mặt trời — gấp bốn lần toàn Liên hiệp Âu châu. Tám phần mười chuỗi cung ứng quang điện nằm trong lãnh thổ của họ. Pin và xa điện xuất khẩu hàng chục tỉ Mỹ kim, kéo giá năng lượng sạch xuống một mức không còn cần trợ cấp.
Việc đình trệ gọi thầu dầu hỏa hai năm từ 1971 phải chờ qua 1973 rút cục đã giết chết chương trình tìm dầu của Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) và theo đó đã đốt cháy một cơ may lớn lao có nhiều triển vọng cứu vãn, duy trì và phát triển miền Nam. VNCH đã tìm được dầu hỏa ở Mỏ Bạch Hổ trong tháng Hai năm 1975. Thật nhiều dầu mà lại thật quá trễ.
“Tôi từ chức để có thể lên tiếng, ủng hộ các vụ kiện tụng và hợp tác với các cá nhân và tổ chức khác tận tâm bảo vệ pháp quyền và nền dân chủ Mỹ. Tôi cũng dự định sẽ bảo vệ những thẩm phán không thể công khai lên tiếng bảo vệ chính mình. Tôi không thể chắc chắn rằng mình sẽ tạo ra sự khác biệt. Tuy nhiên, tôi nhớ lại những gì Thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy đã nói vào năm 1966 về việc chấm dứt chế độ phân biệt chủng tộc ở Nam Phi: “Mỗi khi một người đứng lên vì một lý tưởng, hoặc hành động để cải thiện cuộc sống của người khác, hoặc chống lại sự bất công, người đó sẽ tạo ra một đợt sóng hy vọng nhỏ bé.” Khi những đợt sóng nhỏ bé này hội tụ đủ, lúc đó có thể trở thành một cơn sóng thần.
Khi lịch sử bị xem nhẹ, nó không ngủ yên mà trở lại, nghiêm khắc hơn. Và mỗi khi nước Mỹ bước vào thời kỳ chia rẽ sâu sắc, tiếng vọng ấy lại dội về – nhắc rằng ta từng đi qua những năm tháng hỗn loạn, và vẫn tìm được lối ra. Robert A. Strong, học giả tại Đại học Virginia, cho rằng để hiểu nước Mỹ hiện nay, ta nên nhìn lại giai đoạn giữa hai đời tổng thống Ulysses S. Grant và William McKinley – từ năm 1876 đến 1896. Hai mươi năm ấy là một bài học sống động về cách một nền dân chủ có thể trượt dài trong chia rẽ, rồi chậm chạp tự điều chỉnh để tồn tại.
Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (Indo-Pacific) đang nổi lên như trung tâm chiến lược của thế kỷ XXI, nơi giao thoa lợi ích của các cường quốc hàng đầu thế giới. Với 60% dân số toàn cầu, hơn một nửa GDP thế giới, và các tuyến hàng hải trọng yếu nhất hành tinh, khu vực này giữ vai trò quyết định trong ổn định an ninh, thương mại và năng lượng quốc tế...
Washington vừa bật sáng lại sau bốn mươi ngày tê liệt. Nhưng cái cảm giác “ổn rồi” chỉ là ảo giác. Đằng sau cái khoảnh khắc “chính phủ mở cửa trở lại” là câu chuyện nhiều tính toán, mà trung tâm của cuộc mặc cả chính là Obamacare – chương trình từng giúp hàng chục triệu người có bảo hiểm y tế – nay trở thành bệnh nhân bị đặt lên bàn mổ của chính quyền Trump, với con dao ngân sách trong tay Quốc hội.
Đã là người Việt Nam, nếu không trải qua, thì ít nhất cũng đã từng nghe hai chữ “nạn đói.” Cùng với lịch sử chiến tranh triền miên của dân tộc, hai chữ “nạn đói” như cơn ác mộng trong ký ức những người đã sống qua hai chế độ. Sử sách vẫn còn lưu truyền “Nạn đói năm Ất Dậu” với hình ảnh đau thương và những câu chuyện sống động. Có nhiều người cho rằng cũng vì những thăng trầm chính trị, kinh tế, mà người Việt tỵ nạn là một trong những dân tộc chịu thương chịu khó nhất để sinh tồn và vươn lên. Thế giới nhìn chung cho đến nay cũng chẳng phải là vẹn toàn. Dù các quốc gia bước sang thế kỷ 21 đã sản xuất đủ lương thực để nuôi sống tất cả mọi người, nạn đói vẫn tồn tại, bởi nhiều nguyên nhân. Có thể kể như chiến tranh, biến đổi khí hậu, thiên tai, bất bình đẳng, bất ổn kinh tế, và hệ thống lãnh đạo yếu kém.
Từng là một trung tâm thương mại sầm uất và biểu tượng cho niềm hy vọng đang dâng cao về tương lai dân chủ trong khu vực, Hồng Kông hiện đang đối mặt với các biện pháp kiểm soát ngày càng siết chặt của chính quyền Bắc Kinh. Từ năm 2019 cho đến nay, khoảng hơn 200.000 người đã ra đi để cố thoát khỏi bầu không khí chính trị ngày càng ngột ngạt. Với việc áp dụng Luật An ninh Quốc gia, quyền tự trị của Hồng Kông từng được cam kết trong mô hình “một quốc gia, hai chế độ” đã bị gần như hoàn toàn xoá bỏ. Xu hướng toàn trị của chính quyền Trung Quốc không những ảnh hưởng trực tiếp đến số phận nghiệt ngã của Hồng Kông mà còn gián tiếp đến trào lưu dân chủ hoá của Việt Nam.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.