Hôm nay,  

Một Vụ Đột Kích Lịch Sử

03/05/201100:00:00(Xem: 9986)

Một Vụ Đột Kích Lịch Sử

Nguyễn Xuân Nghĩa

Nước có tuần, dân có vận!

Vụ Hoa Kỳ đột kích một khu vực biệt lập và kiên cố gần thủ đô Islabamad của Pakistan để hạ sát trùm khủng bố Osama bin Laden là một biến cố lịch sử của nước Mỹ. Trong tình trạng dân Mỹ đang bải hoải về những khó khăn chồng chất bên trong, một chiến công hy hữu như vậy là liều thuốc bổ cần thiết để đánh thức bản năng quật khởi rất mạnh của dân tộc này.
Những tình tiết xứng đáng với phim ảnh - để xóa nỗi đau trong phim "Black Hawk Down" xuất hiện năm 2001 - sẽ còn được truyền thông báo chí nói tới khi có thêm dữ kiện về đoàn trực thăng Black Hawk đã đem lại kỳ tích hôm Chủ Nhật vừa qua. Nhiều loại thông tin khác thì chẳng khi nào được công bố. Chúng ta sẽ còn đợi.
Người viết không đợi mà sẽ nói về chuyện khác, dễ hơn nhiều. Vì là chuyện xưa!
Trong lịch sử cận đại của Hoa Kỳ, Tháng Tư năm 1961, cách nay đúng nửa thế kỷ, cơ quan CIA của Mỹ đã bày ra một cuộc đột kích Cuba. Vụ Đổ bộ Vịnh Con Heo! Mới chỉ tuyên thệ nhậm chức chưa đầy ba tháng, Tổng thống John Kennedy lãnh một vố nặng vì vụ đột kích thất bại thê thảm! Ngay sau đó, cũng vì Cuba mà khủng hoảng bùng nổ với Liên Xô. Nikita Krushchev thắng lớn vì từ không lại biến thành có - đưa hoả tiễn vào Cuba - rồi trở lại không: tháo gỡ hoả tiễn ra về. Mà thắng vì Hoa Kỳ nhượng bộ tại Turkey và cam kết sẽ không tấn công chế độ Cộng sản Cuba nữa.
Lãnh tụ Fidel Castro có thể yên chí là mình sẽ chết già, hơn hẳn số phận nhiều đồng minh khác của Hoa Kỳ.
Cũng từ những bẽ bàng yếu ớt tại Cuba, Chính quyền Kennedy phải bày tỏ quyết tâm ở một nơi xa hơn cho an toàn. Việt Nam mang họa vì là cái nơi xa đó. Và sự nóng ruột lẫn thiếu am hiểu của Hoa Kỳ khiến Đệ nhất Cộng hòa tiêu vong, hai anh em ông Diệm ông Nhu bị thảm sát. Cái điềm từ vụ Con Heo.
Bi thảm nhất là ba tuần sau khi ông Diệm bị lật và bị giết, John Kennedy cũng bị ám sát.
Một vụ đột kích ly kỳ và cũng là cái điềm xấu xảy ra năm 1970.


Ngày 21 tháng 11, lực lượng hỗn hợp của Không quân và Bộ binh Mỹ đột nhập vào một trại tù tại Sơn Tây, cách Hà Nội chưa đầy 40 cây số. Mục tiêu là để giải cứu 61 binh lính Mỹ được thông báo là bị giam tại đó. Vụ đột kích đầy kỹ thuật và rất ngoạn mục - vì trong khu vực, quân số Bắc Việt lên tới 12 ngàn - nhưng thất bại hoàn toàn vì không có tù binh Mỹ ở đó. Tin tức tình báo không đáng tin!
Ít ai còn nhớ tới vụ này và nỗ lực cải tổ lại hệ thống tình báo Hoa Kỳ sau một vụ dớ dẩn, nhưng làm sao mình không nghĩ đến sự chán chường của Chính quyền Richard Nixon, năm đó đã chuẩn bị nói chuyện với Bắc Kinh để rồi sẽ tháo chạy! Sau chiến công Mậu Thân 68 của Quân lực Việt Nam Cộng Hoà - nhờ truyền thông Mỹ chuyển thắng thành bại - vụ Sơn Tây năm 1970 quả là điềm gở cho nước Mỹ.
Dân ta lãnh họa lây!
Sau đó là vụ đột kích hồi tháng Tư năm 1980 dưới Chính quyền Jimmy Carter để giải phóng 52 nhân viên ngoại giao Mỹ bị "Cách mạng Iran" bắt làm con tin. Chiến dịch "Móng vuốt Chim ưng" thất bại thê thảm ngoài sa mạc khiến hai phi cơ bị hủy, tám lính Mỹ hy sinh vô ích! Các con tin bị giữ mất 444 ngày và chỉ được thả khi Tổng thống Ronald Reagan vừa đọc xong bài diễn văn nhậm chức. "Mềm nắn rắn buông" thì nói như thế nào bằng tiếng Ba Tư"
Đâm ra Chính quyền Carter đã buông rơi Quốc vương Iran Mohammad Reza Pahlavi và được các Giáo chủ Iran đáp lễ bằng một vụ khiêu khích và nhục mạ. Việc đột kích không thành coi như kết thúc một giai đoạn suy bại của Hoa Kỳ từ sau vụ Việt Nam nhưng cũng là nguồn cổ võ lớn cho các phần tử Thánh chiến đã được Chính quyền Mỹ yểm trợ tại A Phú Hãn. Nhằm làm suy yếu Liên Xô. Với kết quả là biến nhiều đặc công xưng danh Thánh chiến thành hạt nhân của lực lượng al-Qaeda sau này.
Ngẫm lại như vậy, có lẽ mình lại nhớ đến lời người xưa. "Nước có tuần, dân có vận!" May ra thành tích dù sao cũng là của Chính quyền Barack Obama sẽ xoay chuyển được tâm lý của dân Mỹ và đưa Hoa Kỳ ra khỏi thời trì trệ ngày nay. Hãy chờ xem.
(Vì tác giả Vũ Linh mắc bận, người viết được yêu cầu thay thế trong một ngày bận nhất tuần. Xin quý độc giả trở lại trang thường lệ của Vũ Linh vào Thứ Ba tới.)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.