Hôm nay,  

Đa Thê Ngay Ở Mỹ

29/11/201700:00:00(Xem: 9671)
TT Thành, WA

 
Trước đây khi nghe ai nói có chuyện đa thê ở Mỹ này tôi liền cươì lớn và nói là, thôi đi ông, thôi xạo vừa vừa chứ!  Mới hôm qua đây tôi mới thấy là mình đúng là “ ếch ngồi đáy giếng … Mỹ”!

Số là mỗi ngày tôi thường vào thư viện để lên internet để xem tin tức, đọc và trả lời emails.  Lần nào tôi cũng đi đến góc thư viện nơi những người hảo tâm đến bỏ những sách báo cũ mình đã đọc rồi để người khác tìm đọc.  Hôm đó tôi thấy có một chồng nguyệt san rất uy tín của Hội Điạ lý Quốc gia, National Geographic Society, tôi liền xem qua coi có số nào có đề tài mình thích đọc không.  Mắt tôi sáng lên khi tìm thấy số tháng Hai năm 2010, có bài viết với tựa đề là “Polygamy in America” (xin tạm dịch là “Đa thê ở Mỹ”) do ký giả Scott Anderson và nữ nhiếp ảnh gia Stephanie Sinclair bỏ ra cả năm trời sống trong cộng đồng của giáo phái này cung cấp chính xác với những hình ảnh và dữ liệu.  Nhìn hình bìa của một trưởng lão giáo phái tám mươi tám tuổi tên Joe Jessop chụp với năm bà vợ và 46 đứa con và 239 [hai trăm ba mươi chín] cháu chắt, tôi đem về đọc ngay.

Trước tiên xin phép được nói sơ qua về giáo phái cho phép đa thê này.  Trong khoản những năm 1840 thì giáo chủ sáng lập ra “đạo Mormon” ( Latter-Day Saints  hay LDS) [người Việt ta có người gọi là “”đạo Mặc môn”) tên là Joseph Smith  ở tiểu bang Utah với chủ trương đa thê để theo lời dạy của Bề  Trên là  cưới nhiều vợ  để  “nhân nhân số, làm sinh sôi con người trên trái đất.”  Sau đó ông Smith bị những người chống đối giết chết.  Người giáo chủ kế tiếp là ông Brigham Young có 5 người vợ và 57 đứa con.  Vì bị luật pháp cấm đoán và có biện pháp mạnh nên đạo Mormon từ bỏ chế độ đa thê.  Tuy nhiên có một nhóm tín đồ ly khai và thành lập chi phái gọi tên là Fundamentalists Latter –Day Saints hay FLDS ( xin tạm dịch là Những Người nồng cốt của các Vị Thánh Ngày sau) và vẫn giữ chế độ đa thê.

Vai trò của đàn ông trong cộng đồng của giáo phái này rất khiêm nhường kém hẵn so với các bà.  Trong một gia đình có ba bà thì bà thứ nhứt lo việc nấu ăn, bà nhì lo dạy học cho con cái (trẻ con thường được dạy học tại nhà không đến trường), bà thứ ba thì lo việc may vá.  Phụ nữ ăn mặc rất giản dị và theo cung cách cổ kính, váy dài tới gót, không kiểu cọ, tóc thì phía mái trước chảy bồng ngược lên phía trên theo kiểu thời xưa.  Trẻ con cũng ra đồng trồng trọt, không cho xem tv, không ăn qùa vặt và không bị ảnh hưởng bởi những xu hướng của xã hội bên ngoài.  Họ có tinh thần tương trợ rất cao.  Đám tang của một người sẽ được cả ngàn người đến dự dù đó là đám của một trẻ em.  Đám tang của người vợ đầu của giáo chủ Merril Jessop có đến năm ngàn tín hữu đến dự tại Colorado City.  Họ cùng giúp nhau xây dựng một căn nhà mới từ nền đến nóc chỉ trong một ngày.  Có người chỉ trích lối sống này là “lạc hậu”, là thụt lùi và bị áp lực chi phối của những người cầm đầu.  Nhà cầm quyền đã từng bố ráp trang trại tên là FYX Ranch của giáo phái này và giải tán  cộng đồng ở đó. Giáo chủ kế tiếp là ông Merille Jessop đã từng tuyên bố là: “Tuân theo luật đa thê để xây dựng Vương Quốc của Thượng Đế.”  Ở cộng đồng Hilldale Colorado, các tín đồ sinh sống bằng việc tự trồng các loại cây ăn trái, có người sống bằng nghề điều hành khách sạn hay làm việc trong các nhà máy chế tạo.


Trong cộng đồng kép kín này và theo chế độ đa thê này người đàn bà chấp nhận vai trò của mình vì theo họ thì  “đây là thử thách của Bề Trên” để họ vượt qua sự ganh ghét và lòng kiêu hãnh đối với các bà vợ khác của chồng mình.  Tuy nhiên không phải là không có sự xung đột ngấm ngầm trong nội tâm của họ.  Dù vậy rất hiếm có người ly khai khỏi cộng đồng này để ra ngoài xã hội.  Lý do là họ đã quen cách sống và sinh hoạt vốn được tổ chức chặt chẽ của cộng đồng giáo phái.  Người “bỏ đạo” khi ra ngoài xã hội sẽ bị đặt vào vị thế như bị lạc vào một hành tinh khác vì không quen với những  lề lối và qui luật của xã hội bên ngoài.  Họ sẽ không biết cách nào để tìm việc vì thiếu khả năng chuyên môn.  Có người, theo tác giả bài khào cứu, còn chưa biết cách cân bằng tạp chi phiếu ngân hàng là như thế nào!

 Ông bà  ta thường nói là: “Một vợ nằm giường lèo, hai vợ nằm chèo queo, ba vợ thì ra chuồng heo mà nằm!”  Câu này nếu đem ra áp dụng cho các “sư phụ có râu dê” của giáo phái đa thê này này thì coi như là sai bét!  Tôi tự nhủ là dù cho mình nay sức yếu , tuổi già, tài chánh eo hẹp nhưng thế nào cũng rán một ngày nào đó đế viếng thăm cộng đồng đa thê này.  Tôi sẽ tìm cách gặp các “sư phụ” để học bí quyết làm sao có được nhiều vợ vì có lẽ các ông này đã tìm được phương thuốc hay hơn toa thuốc của vua Minh Mạng ta!  Dù có thế nào đi nữa thì khi nằm liệt giường sẽ có được mấy bà xúm nhau khóc và mầy chục đứa con, hàng lới cháu chắt quỳ mọp kế bên.  Nghỉ ra cho cùng thì có thể nói là giáo phái này đã thực hành đúng như lơì các cụ đã từng xác định là “trai năm thê bảy thiếp, gái chính chuyên chỉ có một chồng”.  Ở khía cạnh này ta thấy tư tưởng Mỹ và Việt đã tay bắt mặt mừng, tâm đầu ý hợp  gặp nhau, có phải vậy không các bạn.  Hồi tối đêm qua mình còn nằm chiêm bao là đã “lên lớp” bà xã là : “ Em thấy không? Mỹ mà họ còn cho có nhiều vợ nữa đó!”  Bả liền nhéo bắt đùi non của mình một cái đau thấu trơì và nói: “Đừng có già mà ham!  Có mình tôi mà ông lo chưa xong bổn phận …bộ muốn lên chầu Trời  sớm phải hông!?”

Nếu bạn nào cùng tuổi và có cùng… chí hướng như mình thì xin liên lạc ngay với mình  đề chúng ta cùng “hành hương” đến miền cực lạc của các “sư phụ” kẻo trể!  Bởi vì:

Trăm năm nào có là bao

Chỉ có một vợ uổng đời nam nhi. /.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trump tắt CNN lúc ba giờ sáng. Không phải vì tức giận, mà vì ông vừa nảy ra ý tưởng điên rồ nhất đời mình. “Alexa, triệu tập Washington.” Câu lệnh vang lên trong bóng tối Phòng Bầu Dục như tiếng thần chú của một pháp sư già gọi linh hồn của quá khứ về để chứng minh rằng mình vẫn còn đúng. Thanksgiving năm nay, ông sẽ không ăn gà tây thật. Ông sẽ ăn ký ức. Phòng Bầu Dục rực ánh xanh lam – thứ ánh sáng lạnh của công nghệ và tự mãn. Trên bàn, con gà tây hologram vàng óng, chín hoàn hảo, không mùi, không khói, không có thịt thật. Một con gà tây ảo cho thời đại ai cũng sợ máu thật. Mọi thứ được lập trình để hoàn hảo: bàn tiệc dài, ly rượu đầy, bốn vị lập quốc hiện ra – George Washington, Benjamin Franklin, Thomas Jefferson, James Madison – được tái tạo bằng toàn bộ diễn văn, thư từ, và những câu họ chưa bao giờ nói. Bốn AI hoàn hảo.
Hội nghị khí hậu Liên Hiệp Quốc lần thứ ba mươi COP30 ở Belém, diễn ra trong bầu khí quyển nặng trĩu: trái đất nóng dần, còn các cường quốc vẫn cãi nhau về “mục tiêu” và “cam kết”. Biểu mức phát thải, phần trăm, hạn kỳ — tất cả lặp lại như những mùa họp cũ. Nhưng đằng sau lớp từ ngữ ấy, trật tự năng lượng của thế giới đã chuyển hướng. Cái trục quyền lực của thời đại đã dời khỏi phương Tây. Từ Tô Châu đến Quảng Đông, những nhà máy nối dài đã âm thầm định giá tương lai của mặt trời và gió. Trung Quốc không nói nhiều. Họ làm. Đến cuối năm 2024, Bắc Kinh vượt sớm mục tiêu 2030, đạt hơn một ngàn bốn trăm gigawatt gió và mặt trời — gấp bốn lần toàn Liên hiệp Âu châu. Tám phần mười chuỗi cung ứng quang điện nằm trong lãnh thổ của họ. Pin và xa điện xuất khẩu hàng chục tỉ Mỹ kim, kéo giá năng lượng sạch xuống một mức không còn cần trợ cấp.
Việc đình trệ gọi thầu dầu hỏa hai năm từ 1971 phải chờ qua 1973 rút cục đã giết chết chương trình tìm dầu của Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) và theo đó đã đốt cháy một cơ may lớn lao có nhiều triển vọng cứu vãn, duy trì và phát triển miền Nam. VNCH đã tìm được dầu hỏa ở Mỏ Bạch Hổ trong tháng Hai năm 1975. Thật nhiều dầu mà lại thật quá trễ.
“Tôi từ chức để có thể lên tiếng, ủng hộ các vụ kiện tụng và hợp tác với các cá nhân và tổ chức khác tận tâm bảo vệ pháp quyền và nền dân chủ Mỹ. Tôi cũng dự định sẽ bảo vệ những thẩm phán không thể công khai lên tiếng bảo vệ chính mình. Tôi không thể chắc chắn rằng mình sẽ tạo ra sự khác biệt. Tuy nhiên, tôi nhớ lại những gì Thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy đã nói vào năm 1966 về việc chấm dứt chế độ phân biệt chủng tộc ở Nam Phi: “Mỗi khi một người đứng lên vì một lý tưởng, hoặc hành động để cải thiện cuộc sống của người khác, hoặc chống lại sự bất công, người đó sẽ tạo ra một đợt sóng hy vọng nhỏ bé.” Khi những đợt sóng nhỏ bé này hội tụ đủ, lúc đó có thể trở thành một cơn sóng thần.
Khi lịch sử bị xem nhẹ, nó không ngủ yên mà trở lại, nghiêm khắc hơn. Và mỗi khi nước Mỹ bước vào thời kỳ chia rẽ sâu sắc, tiếng vọng ấy lại dội về – nhắc rằng ta từng đi qua những năm tháng hỗn loạn, và vẫn tìm được lối ra. Robert A. Strong, học giả tại Đại học Virginia, cho rằng để hiểu nước Mỹ hiện nay, ta nên nhìn lại giai đoạn giữa hai đời tổng thống Ulysses S. Grant và William McKinley – từ năm 1876 đến 1896. Hai mươi năm ấy là một bài học sống động về cách một nền dân chủ có thể trượt dài trong chia rẽ, rồi chậm chạp tự điều chỉnh để tồn tại.
Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (Indo-Pacific) đang nổi lên như trung tâm chiến lược của thế kỷ XXI, nơi giao thoa lợi ích của các cường quốc hàng đầu thế giới. Với 60% dân số toàn cầu, hơn một nửa GDP thế giới, và các tuyến hàng hải trọng yếu nhất hành tinh, khu vực này giữ vai trò quyết định trong ổn định an ninh, thương mại và năng lượng quốc tế...
Washington vừa bật sáng lại sau bốn mươi ngày tê liệt. Nhưng cái cảm giác “ổn rồi” chỉ là ảo giác. Đằng sau cái khoảnh khắc “chính phủ mở cửa trở lại” là câu chuyện nhiều tính toán, mà trung tâm của cuộc mặc cả chính là Obamacare – chương trình từng giúp hàng chục triệu người có bảo hiểm y tế – nay trở thành bệnh nhân bị đặt lên bàn mổ của chính quyền Trump, với con dao ngân sách trong tay Quốc hội.
Đã là người Việt Nam, nếu không trải qua, thì ít nhất cũng đã từng nghe hai chữ “nạn đói.” Cùng với lịch sử chiến tranh triền miên của dân tộc, hai chữ “nạn đói” như cơn ác mộng trong ký ức những người đã sống qua hai chế độ. Sử sách vẫn còn lưu truyền “Nạn đói năm Ất Dậu” với hình ảnh đau thương và những câu chuyện sống động. Có nhiều người cho rằng cũng vì những thăng trầm chính trị, kinh tế, mà người Việt tỵ nạn là một trong những dân tộc chịu thương chịu khó nhất để sinh tồn và vươn lên. Thế giới nhìn chung cho đến nay cũng chẳng phải là vẹn toàn. Dù các quốc gia bước sang thế kỷ 21 đã sản xuất đủ lương thực để nuôi sống tất cả mọi người, nạn đói vẫn tồn tại, bởi nhiều nguyên nhân. Có thể kể như chiến tranh, biến đổi khí hậu, thiên tai, bất bình đẳng, bất ổn kinh tế, và hệ thống lãnh đạo yếu kém.
Từng là một trung tâm thương mại sầm uất và biểu tượng cho niềm hy vọng đang dâng cao về tương lai dân chủ trong khu vực, Hồng Kông hiện đang đối mặt với các biện pháp kiểm soát ngày càng siết chặt của chính quyền Bắc Kinh. Từ năm 2019 cho đến nay, khoảng hơn 200.000 người đã ra đi để cố thoát khỏi bầu không khí chính trị ngày càng ngột ngạt. Với việc áp dụng Luật An ninh Quốc gia, quyền tự trị của Hồng Kông từng được cam kết trong mô hình “một quốc gia, hai chế độ” đã bị gần như hoàn toàn xoá bỏ. Xu hướng toàn trị của chính quyền Trung Quốc không những ảnh hưởng trực tiếp đến số phận nghiệt ngã của Hồng Kông mà còn gián tiếp đến trào lưu dân chủ hoá của Việt Nam.
Ở New York, khoảng 2 triệu cử tri đã đi bỏ phiếu cho cuộc bầu cử thị trưởng lần này, cao nhất từ năm 1969, theo dữ liệu của NBC. Tất cả người dân hiểu được tầm quan trọng của lá phiếu lần này. Mười tháng qua, có vẻ họ hiểu được mức an toàn cuộc sống của họ ra sao, và sức mạnh của nền dân chủ hơn 200 năm của Hoa Kỳ đang lâm nguy như thế nào.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.