Hôm nay,  

Trẻ Em Có Cần Thử Cholesterol?

10/03/200100:00:00(Xem: 6994)
Đó là câu hỏi của nhiều bậc phụ huynh về chuyện thử cholesterol cho trẻ em. Trong những năm tháng gần đây, ngừa bệnh cholesterol cho người lớn được nhắc nhở nhiều lần, từ đài phát thanh cũng như báo chí. Nhưng ít ai nêu lên vấn đề thử cholesterol cho trẻ em.

Chúng ta biết rằng bệnh tim mạch có thể bắt đầu từ thuở niên thiếu và sẽ từ từ phát hiện khi lớn lên. Nhưng, chúng ta thắc mắc không biết trường hợp nào sẽ phải thử cholesterol cho trẻ"

Gây đây, Hội Tim Mạch Hoa kỳ nhìn nhận bệnh tim mạch có thể bắt đầu khi còn nhỏ tuổi. Bệnh lần lần phát hiện khi tuổi cao dần. Rồi bệnh sẽ gây nguy hiểm, tử vong.

Rất nhiều chuyên gia khác đưa tới những kết luận tương tự sau đây:
. Bệnh cứng thành mạch máu-vữa xơ động mạch (atherosclerosis) khởi sự khi còn trẻ.
. Lúc còn nhỏ, nếu cholesterol đã cao trong máu sẽ dần biến chuyển, sinh ra bênh vữa xơ đông mạch khi lớn tuổi.
. Cách ăn uống cũng như vấn đề di truyền đều ảnh hưởng tới lượng cholesterol trong máu và gây cơ nguy cho bệnh tim mạch.
. Và sau hết, giảm cholesterol cho trẻ có thể là điều tốt nên làm trong mọi trường hợp.

Tuổi nào có thể thử cholesterol"
Có thể bắt đầu từ 2 tuổi. Nhưng, *không phải trẻ em nào cũng thử. Chuyên viên khuyên chỉ thử cholesterol cho trẻ trong những trường hợp sau đây:
. Nếu bố hay mẹ có lượng cholesterol cao quá 240 mg/dl.
. Có tiểu sử gia đình bố hay mẹ chưa tới 50 tuổi mà đã có nguy cơ bệnh tim mạch.
. Cũng cần thử cholesterol nếu trẻ có những nguy cơ gây bệnh tim mạch như: mập, cao huyết áp, tiểu đường, hút thuốc lá, hay có đời sống thiếu hoạt động (sedentary lifestyle).
. Trẻ em nuôi không biết nguồn gốc bố mẹ ra sao và từ đâu, cũng cần thử cholesterol.
. Nhiều bác sĩ chuyên khoa khuyến khích phụ huynh có tiềm ẩn bệnh tim mạch cần thử nghiệm cholesterol cho con em.

Đại khái trong vấn đề truy tầm cholesterol của trẻ em, phải có nhiều giai đoạn như sau:
. Nếu bố mẹ có lượng cholesterol cao hơn 240 mg/dl, nhưng con cái khi thử nghiệm có cholesterol dưới 170mg/dl thì không sao. Cần nhất là phải ăn uống lành mạnh, tránh không ăn nhiều dầu, mỡ, bơ. Không uống sữa có 2 phần trăm mỡ v..v..
. Nếu con cái có lượng cholesterol từ 170 tới 200 mg/dl thì cứ 3 tháng phải thử máu lại một lần.


. Nếu trên 200 mg/dl cần phải tìm hiểu nguyên nhân nào khác gây bệnh cholesterol. Phải kiêng cữ ăn uống tránh dầu mỡ. Đôi khi phải uống thuốc để giảm cholesterol.

Nếu bố mẹ còn trẻ, dưới 55 tuổi mà đã bi bệnh tim mạch, thì con cái càng phải thận trọng hơn:
. Cholesterol xấu (LDL) dưới 110 mg/dl thì không sao, chỉ cần kiêng cữ dầu mỡ.
. Cholesterol xấu từ 110 tới 130 mg/dl thì 3 tháng sau phải thử máu lại. Cần ăn uống kiêng khem tránh dầu mỡ.
. Cholesterol xấu trên 130 mg/dl. Cần tìm hiểu *nguyên nhân khác sinh ra bệnh cholesterol (thí dụ: thuốc uống corticosteroids, uống rượu, mập, bệnh tuyến giáp trạng hoạt động thấp, có bầu, v..v..). *Cần ăn uống giảm dầu mỡ. Có thể phải *uống thuốc giảm cholesterol.

Điều trị: Quan trọng hàng đầu là phụ huynh nên khuyến cáo và chỉ dẫn con cái cách ăn uống lành mạnh, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào: bị bệnh hay không bị cholesterol cao.

Cần ăn ít dầu mỡ và *tập thể dục. Tập thể dục giúp giảm mập, giảm cao huyết áp, làm mạch máu lưu thông tốt hơn. Nói chung sẽ giảm nguy cơ bệnh tim mạch.

Thuốc men cần bác sĩ chuyên khoa giúp đỡ. Có thể dùng thuốc tùy theo từng trường hợp, nhưng nhất quyết ráng kiêng cữ 12 tháng đầu để coi cholesterol có chịu xuống thấp hay không"

Sau đây là những đồ ăn lành mạnh để tránh nguy cơ bệnh tim mạch cho trẻ em:
. đồ ăn đầy đủ bổ dưỡng tức là đủ chất bột (carbohydrates), bạch đản (proteins), sinh tố (vitamins) và kim loại (minerals).
. Cần năng lượng (energy) đủ để trẻ có thể tăng trưởng và có sức nặng đúng mức (từ 4 tới 6 tuổi: cần đồ ăn chứa năng lượng khoảng 1800 calories mỗi ngày; từ 7-10 tuổi: 2000 calories mỗi ngày; 15-18 tuổi con trai cần khoảng 3000 calories mỗi ngày).

Đồ ăn uống chứa mỡ (saturated fats) dưới 10 phần trăm tổng số năng lượng calories tổng hợp.
Tổng số mỡ (total fat) không quá 30 phần trăm tổng số năng lượng calories.

Nói tóm lại, cholesterol hấp thụ cho cơ thể tính ra phải dưới 300 milligrams. Và chúng ta cũng nên lưu ý *tham khảo chuyên viên dinh dưỡng khi cần thiết.

(Ghi chú: bài này viết với muc đích nâng cao kiến thức, không dùng để tự trị liệu. Nếu bạn có thắc mắc về tình trạng sức khỏe hay thuốc men, xin hỏi bác sĩ gia đình).

Bác Sĩ Trần Mạnh Ngô, M.D., Ph.D., FAAFP; E-mail: [email protected] ;;Điện thoại: (714) 547-3915

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Việc thuốc trị béo phì Zepbound mới được thông qua đã bổ sung thêm lựa chọn cho các loại thuốc giúp giảm cân, nhưng nó cũng đi kèm với những thách thức về chi phí và khả năng tiếp cận, giống như các loại thuốc giảm cân khác trong cùng nhóm. Các loại thuốc trong nhóm này gồm chất chủ vận (agonists), hay chất bắt chước các hormone tự nhiên trong ruột có ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất của cơ thể và tín hiệu đói phát ra từ não. Nhưng các loại thuốc đã được chuẩn thuận, các phiên bản tổng hợp của các hormone này, là những phân tử có kích thước lớn nên quá trình sản xuất khá tốn kém và mất thời gian. Điều này khiến cho thuốc có giá cả đắt đỏ và ngày càng khan hiếm
Bên cạnh việc đi du lịch, thời gian quây quần bên gia đình và những lễ hội tưng bừng, mùa lễ cũng có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bịnh tim, đột quỵ và nhịp tim không đều. Theo một nghiên cứu được trình bày tại British Cardiovascular Society đầu năm nay, kỳ nghỉ lễ năm nay có thể còn nguy hiểm hơn bình thường vì Giáng sinh rơi vào thứ Hai. Nghiên cứu mới phát hiện rằng nguy cơ lên cơn đau tim vào thứ Hai cao hơn so với các ngày khác trong tuần.
Mỗi năm, ở Hoa Kỳ có nửa triệu người chết vì các nguyên nhân liên quan đến hút thuốc, trong khi ước tính có khoảng 16 triệu người đang sống với các bệnh mãn tính liên quan đến hút thuốc lá, như bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, các bệnh tim mạch, đột quỵ hoặc ung thư. Những rủi ro của việc hút thuốc thì chắc ai cũng đã biết rõ, nhưng cai thuốc vẫn là một việc rất khó khăn, khiến nhiều người bỏ cuộc giữa chừng; họ cho rằng dù gì thì sức khỏe cũng đã tổn thương rồi. Tuy nhiên, theo nhiều nghiên cứu, cai thuốc luôn có nhiều lợi ích.
Ngày 8 tháng 12, Cơ Quan Kiểm Soát Thực-Dược phẩm Hoa Kỳ đã phê duyệt liệu pháp chỉnh sửa gen CRISPR/Cas9 đầu tiên trên thế giới. Phương pháp điều trị này được gọi là Casgevy, nhắm vào bệnh hồng cầu hình lưỡi liềm (sickle cell), giúp cơ thể bệnh nhân tạo ra huyết sắc tố khỏe mạnh. Ở những người mắc bệnh hồng cầu hình lưỡi liềm, huyết sắc tố bất thường khiến cho các tế bào hồng cầu trở nên cứng và có hình lưỡi liềm, có thể gây tắc nghẽn mạch máu. Đến tháng 3 năm 2024, FDA sẽ ra quyết định liệu liệu pháp tương tự có thể được sử dụng để điều trị bệnh beta-thalassemia, một chứng rối loạn làm giảm sản xuất huyết sắc tố, hay không.
Mấy tháng nay chúng ta nghe nói nhiều đến bệnh phổi, “hội chứng phổi trắng” (White Lung Syndrome” và dịch sưng phổi hay “pneumonia” ở trẻ em bên Trung Quốc và ở Mỹ với tin đồn rằng có con vi khuẩn hay siêu vi mới gây ra bệnh này.
Số ca nhiễm vi rút hợp bào hô hấp (RSV) gia tăng, bệnh cúm đang lây lan rộng rãi và số lượng bệnh nhân phải vào bệnh viện cấp cứu ngày càng tăng. Tốt nhất là nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa để bảo vệ bản thân, khách khứa và gia đình quý vị. Theo một cuộc khảo sát của tổ chức vô vụ lợi KFF (trước đây gọi là Kaiser Family Foundation), một nửa người dân Hoa Kỳ dự định thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe trong mùa lễ này. Một số lo lắng về nguy cơ mắc bệnh của chính mình; những người khác muốn bảo vệ người thân vì các loại bệnh hô hấp rất dễ lây truyền.
11 năm trước, các khoa học gia Jennifer Doudna và Emmanuelle Charpentier lần đầu tiên mô tả một phương pháp mới để chỉnh sửa gen, được gọi là CRISPR, trong một bài báo khoa học. Phát hiện mới rất quan trọng và đã giúp cho hai khoa học gia đoạt giải Nobel Hóa học năm 2020: nó có thể thay đổi cách điều trị các căn bệnh di truyền. Vào ngày 8 tháng 12 năm 2023, Cơ Quan Kiểm Soát Thực-Dược Phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã chính thức chuẩn thuận phương pháp điều trị đầu tiên dựa trên công nghệ này ở Hoa Kỳ.
Dù lệnh cấm đã được công bố rộng rãi và có hiệu lực, người dân California – kể cả trẻ vị thành niên – vẫn có thể mua thuốc lá điện tử có hương vị trên mạng. Điều này được chỉ ra qua một nghiên cứu mới được xuất bản trên JAMA Network Open. Vào ngày 21 tháng 12 năm 2022, California ban hành Senate Bill 793 của Thượng viện, cấm bán hầu hết các sản phẩm thuốc lá có hương vị (flavored tobacco), bao gồm cả thuốc lá điện tử (e-cigarettes), cho mọi người ở mọi lứa tuổi. Shisha, các loại xì gà cao cấp và thuốc lá không khói (loose-leaf tobacco) được miễn khỏi luật này.
Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature, tình trạng buồn nôn và nôn mửa thường xảy ra trong giai đoạn ba tháng đầu của thai kỳ chủ yếu do một loại hormone gây ra. Các nhà nghiên cứu cho biết phát hiện này có thể dẫn tới những phương pháp điều trị tốt hơn cho tình trạng ốm nghén, kể cả những trường hợp hiếm gặp, nguy hiểm đến tánh mạng.
Thời tiết thay đổi có thể khiến cho tâm trạng và cảm xúc thay đổi theo, mùa lễ cũng có thể gây ra những thay đổi trong tâm trạng và hành vi của mọi người. Vào khoảng thời gian này trong năm, sẽ có nhiều người trong chúng ta cảm thấy căng thẳng, lo lắng và bực bội hơn bình thường. Những nguyên nhân gây căng thẳng có thể dẫn tới nguy cơ cao về các bệnh tim mạch, ngộ độc rượu và cả tỷ lệ tử vong do đột quỵ.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.