Hôm nay,  

72 Năm Đan Võng

22/04/200800:00:00(Xem: 4454)

Bạn,

Chuyện kể trong lá thư này là chuyện về một cụ bà  nay đã 84 tuổi   thuộc những người sống thọ nhất trên xã đảo Tân Hiệp - Cù Lao Chàm ( tỉnh Quảng Nam) đã gắn đời mình chỉ với một nghề duy nhất từ năm bà lên 12 tuổi đến nay: đan võng . Đây là  nghề  mà  từ hàng chục đời   qua cùng với nghề biển đã nuôi sống nhiều thế hệ cư dân trên đảo.  Báo Pháp Luật TPSG viết về nghề đan võng của cụ bà  này  qua đoạn ký sự như  sau.

Những chiếc võng của cụ   bà không phải là thứ võng thông thường, nó được bện từ vỏ cây ngô đồng trên đảo, kỳ công vài tháng mới xong một chiếc. Khi góc nhà hết "sợi" ngô đồng, không đủ đan một chiếc võng mới, cụ bà Nguyễn Thị Muộn mang dao rựa tìm đến những rặng ngô đồng mọc nhiều trên núi, bà đi khi mặt trời chưa ló rạng trên biển để khỏi nắng. Nhiều khi không đủ sức đi chặt nhánh ngô đồng thì phải nhờ đến mấy đứa con cháu đi chặt giúp... Dù vậy, cụ vẫn muốn "sợi" ngô đồng mình tự tay chặt, đập vỏ, mang ngâm dưới suối, tước lấy mới yên tâm... 12 tuổi đã được dạy nghề đan võng, giờ đây đôi tay của cụ Muộn vẫn thoăn thoắt, thạo nghề.

Cụ kể, đây là nghề của người Chăm có từ rất lâu đời, khi lớn lên thì đã thấy cụ cố đan võng rồi, nhưng chỉ để dùng trong họ hàng. Một thời, khi Cù Lao Chàm buôn bán thông thương với bên ngoài thì việc đan võng cổ phát triển thành nghề, có thể bán để nuôi sống gia đình... Võng đan bằng sợi cây ngô đồng nên người mua cũng là thương gia, người giàu có. Và từ khi chiếc võng trở thành món hàng độc đáo được nhiều người biết cho đến nay, khi nào giá một chiếc võng cũng cao hơn chiếc võng thường cả chục lần... Một đời đan võng cổ, công việc của cụ Muộn 72 năm qua luôn tuân theo một qui trình hết sức đơn điệu đến mức khó tưởng tượng. Bà cụ đan võng đều đều mỗi ngày, như thể nghiệm đi, thể nghiệm lại một "bài học" về sự kiên nhẫn và sự "chiến thắng" nỗi buồn! Tự tay đốn nhánh ngô đồng (mỗi ngày một ít), mang về dùng búa đập dập vỏ sao thật khéo để khi thành sợi không bị gãy nát. Tiếp, phải mang ra suối, chọn nơi có nước thật trong để ngâm cho đến khi sợi ngô đồng rã thành sợi, phơi khô, tước thành sợi nhỏ... Một chiếc võng ngô đồng, cụ Muộn đan từ mùa con trăng này sang con trăng kia mới xong.

Bạn,
Cũng theo báo Pháp Luật, mấy mươi năm nay, chưa có bất kỳ cư dân nào trên Cù Lao Chàm gắn bó với nghề đan võng cổ lâu như cụ Muộn, cũng có người theo đuổi nhưng chỉ chừng một năm rồi thôi, không ai "chịu nổi" cái công phu, tỉ mỉ và... ít hiệu quả như nghề đan võng cổ.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Có những di sản văn hóa mang theo những mảng hồn dân tộc, mà chúng ta khi nhớ tới vẫn luôn luôn cảm động, vì đó là một phần lịch sử mở nước, dựng nước của ông bà mình.
Trong thời toàn cầu hóa, không chỉ kinh tế bị tác động lớn, cả lợi và hại, mà văn hóa cũng thế. Do vậy, bản sắc dân tộc cũng sẽ chuyển biến qua từng thế hệ, có nơi nhạt hơn một chút, và có nơi đậm hơn một chút -- và đôi khi, như ở các thành phố lớn, như tại Sài Gòn, văn hóa trở thành một tổng hợp chuyển biến, tác động lẫn nhau.
Gốm Việt Nam trước giờ nổi tiếng nhất là gốm Bát Tràng. Có lẽ một yếu tố làm cho gốm Bát Tràng được biết nhiều là nhờ vị trí điạ lý thuận lợi, nằm ngay ở Gia Lâm, Hà Nội – nghĩa là bên bờ thủ đô, và do vậy được các phóng viên báo chí viết nhiều. Nhưng như thế không có nghĩa là gốm Việt Nam mình chỉ duy có gốm Bát Tràng.
Làm thế nào có thể giữ gìn những điệu hát dân ca của Việt Nam? Có lẽ, đó làmột trong những khó khăn nhất đối với những người yêu mến nghệ thuật dân tộc.
Câu chuyện bằng giả là bình thường, vì chỉ cần một máy in đặt bên cạnh máy điện toán, nối dây xong, dùng Photoshop phù phép là xong.
Tình yêu đôi khi cần lời khuyên, bất kể rằng trái tim vẫn có những lý lẽ riêng của nó.
Đó là một chữ mới thấy trong hơn một thập niên nay, có thể là gần 2 thập niên: chém gió. Chữ này không rõ dịch chính xác ra ngôn ngữ bạn đang sử dụng thế nào... thôi thì mượn những chữ khá xưa mà bạn đã biết để đối chiếu: “chém gió” có nghĩa là “nổ,” là “xạo,” là “bẹt cà na”...
Nên “có tiếng“ hơn là nên “có miếng”? Những lựa chọn như thế có thể ảnh hưởng nhiều tới, không riêng cho bản thân người lựa chọn, nhưng sẽ tác động ra cả xã hội, nếu đây là một chính sách.
Chúng ta có bao giờ hài lòng với công việc của mình? Hoặc là chỉ hài lòng vào những ngaỳ cuối tuần khi được nghỉ ngơi, và bất mãn vào những ngày lao động nặng nhọc trong tuần?
Thế lào nà lói ngọng? Trời ạ, lại nói ngọng rồi. Không phải giỡn, nhưng nói ngọng là điều không nên, tuy là lỗi rất bình thường.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.