Hôm nay,  

Văn Hóa Chàm, Đất Việt

05/08/201200:00:00(Xem: 11939)
Bạn thân,
Một thời chúng ta say mê tiếng hát Chế Linh... Vân đó là giọng ca gốc Chàm. Nền văn hóa Chàm đã quyện vào văn hóa Việt sau nhiều thế kỷ, với những tinh hoa bồi đắp cho những thế hệ tương lai.

Và rồi một thời tớ bắt gặp thơ của Inrasara, một nhà thơ Chàm nhưng sử dụng ngôn ngữ Việt tuyệt vời thơ mộng.

Như các dòng thơ này:
Có người thơ tấp tểnh đi buôn
lận lưng ít nắng quê làm vốn
đi, cứ đi phiêu giạt đất trần
chân sạn, buồn đầy, hai tay trắng

Trời ạ, ai mà làm thơ tuyệt vời như thế. Mà lại là nhà thơ Chàm, có bút hiệu là Inrasara.

Nhưng quá khứ vẫn còn nhiều di tích của nền văn hóa độc đáo Champa.

Thông tấn Infonet mới loan tin rằng Đà Nẵng vừa phát hiện "mỏ vàng" di tích Việt - Chăm.

Bản tin kể:

“Chiều 2/8, ông Võ Văn Thắng, Giám đốc Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng cho hay, nền móng của một ngôi đền tháp Chăm có niên đại sau thế kỷ thứ X vừa được phát hiện sau hơn nửa tháng khai quật khảo cổ học tại khu vực tổ 3, làng Phong Lệ (phường Hòa Thọ Đông, quận Cẩm Lệ, Đà Nẵng).

Phát lộ nền móng đền tháp Chăm ngàn năm tuổi

Theo đó, đợt khai quật này đang được Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng phối hợp với Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn thực hiện. Trên tổng diện tích khoảng 500m2, các nhà khảo cổ đã phát hiện một quần thể phế tích, trong đó đáng chú ý nhất là nền móng của ngôi đền tháp Champa được xây dựng cách đây khoảng 1.000 năm.

"Qua xác định ban đầu, ngôi đền tháp Champa này có diện tích khoảng 16x16m với 4 góc tháp, 3 cửa phụ, 1 cửa chính. Các nhà khảo cổ đã xác định vị trí tháp chính, kích thước, vị trí trung tâm nơi đặt bệ thờ… Sắp đến chúng tôi sẽ tiếp tục xác định các bậc lên xuống ở các cửa tháp, độ dày của tường tháp, xác định độ rộng của tường tháp, kết cấu nền móng dưới tháp…" - Ông Nguyễn Xuân Mạnh, cán bộ giảng dạy bộ môn khảo cổ học (Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn) đang trực tiếp làm việc tại hiện trường cho biết.

Giám đốc Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng Võ Văn Thắng cho biết, trong lần khai quật này tại di chỉ làng Phong Lệ không phát hiện các hiện vật quý giá như lần khai quật trước mà chỉ phát hiện dấu tích nền móng của khu đền tháp, tuy nhiên khu đền tháp này rất to lớn. Hiện các nhà khảo cổ đang tiếp tục khai quật để làm rõ ngôi tháp Chăm này. Qua đó, có kế hoạch bảo vệ nhằm phục vụ công tác bảo tồn, giáo dục và du lịch...”

Tuyệt vời là thế. Nền văn hóa Chàm như thế đã có những chiều sâu chưa được dò ra hết. Nhưng chính nơi đây chúng ta mới biết rằng, trong dòng máu người Đà Nẵng vẫn lưu chảy một phần của dân tộc Champa.

Lẽ vô thường của trời đất đã xóa sổ nhiều đền đàp, tháp cổ... và rồi vẫn lưu giữ trong máú chúng ta chút gì của người xưa. Đừng nói rằng anh thế naỳ, chị thế kia. Từ một thời thật xưa là xưa, và rồi chúng ta bây giờ, trong chủng tử vẫn là những gì chia sẻ lẫn nhau. Mà chúng ta không biết hết được. Ai biết được, lẽ ra tớ phải mang họ Chế mới phải.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Theo báo Người Lao Động, liên tục những ngày qua, tại miền Tây Nam phần, rất nhiều người hiếu kỳ từ khắp nơi kéo đến ấp An Thuận, xã Phú Đức, huyện Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long để chứng kiến một cụ bà có thể nổi trên mặt nước. Cụ bà này tên làTrần Thị Đang, tuy đã 82 tuổi, nhưng rất khỏe mạnh, cách đây 12 năm, trong 1 lần xuống sông
Theo báo quốc nội, tại Lào Cai, miền Bắc VN, cơ quan điều tra của công an CSVN địa phương vừa khởi tố 8 người trong vụ án làm giả 500 ngôi mộ để nhận nửa tỷ đồng tiền đền bù giải tỏa đất của 1 dự án. Cầm đầu đường dây này lại là 1 cán bộ địa phương. Báo Công An CSVN ghi nhận diễn tiến vụ việc này như sau.
Tại tỉnh Hà Tây, miền Bắc VN, có 1 ngôi làng "nổi tiếng" về sản xuất hàng giả. Đó là làng Ngọc Động, xã Tiền Phong, huyện Thường Tín. Từ nhiều năm nay, người dân nơi đây kiếm sống bằng nguồn hàng giả dán mác đủ loại. Làng này còn được các làng lân cận đặt cho biệt danh "làng buôn xuyên Đông Dương". Các sản phẩm như khoan, bạt, áo mưa...
Theo báo quốc nội, tại Sài Gòn, vẽ móng tay là một trong những dịch vụ đang thu hút nhiều phụ nữ trẻ theo học nhất hiện nay.Với sự ra đời của hàng loạt kỹ thuật làm đẹp và trang trí móng mới như: vẽ tranh trên móng, vẽ móng nổi, đính hạt đá, điêu khắc tạo hình, dán đề can... những người thợ làm móng đã biến những chiếc móng bình thường, đôi khi thô kệch thành những tác phẩm nghệ thuật độc đáo.
Tại Sài Gòn, ngay sau khi kỳ thi tốt nghiệp phổ thông trung học kết thúc vào ngày 8 tháng 6, các trung tâm luyện thi đại học đã đồng loạt khai giảng nhộn nhịp đón sĩ tử đến ghi danh các khóa luyện thi cấp tốc trong vòng 3 tuần lễ. Đa số thí sinh theo học tại các trung tâm luyện thi là học sinh từ các tỉnh đến, còn học sinh tại Sài Gòn thì luyện thi tại các lò riêng của các giảng viên giỏi.
Theo báo quốc nội, sau đợt khô hạn kéo dài, khu vực đồng bằng sông Cửu Long tại miền Tây Nam phần đang bước vào mùa mưa. Nước từ những trận mưa lớn đầu mùa đang khoét sâu các vết nứt ven sông, liên tiếp gây nên các vụ sạt lở lớn. Cư dân sống ven sông luôn lo sợ với hiểm họa này. Mới đây, tại thành phố Cần Thơ xảy ra 3 vụ sạt lở lớn , SGGP ghi nhận tình trạng sạt lở tại miền Tây như sau.
Theo báo quốc nội, tại huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây, có làng Dư Dụ nổi tiếng về nghề đúc tượng Phật bằng gỗ. Làng nghề này có lịch sử mấy trăm năm, tưởng đã mai một vì đời sống của dân làng phải đối mặt với bao khó khăn, nhưng thời gian gần đây lại thịnh hành, biến vùng quê nghèo trở thành một địa điểm hấp dẫn những ai muốn tìm hiểu nguồn cơn linh khí cõi Phật.
Mùa thi tuyển sinh viên vào các trường đại học trong nước đến gần, các Trung tâm luyện thi ở các thành phố Sài Gòn, Hà Nội đang nóng dần lên, các sĩ tử dồn hết thời gian vào ôn thi đại học thì các lò luyện thi cấp tốc càng nóng. Tuy nhiên không phải ai ra thành phố ôn thi cũng vì mục đích duy nhất là "mua kiến thức".
Tại Sài Gòn, giới kinh doanh địa ốc ví nghề này như canh bạc, có ăn có thua. Không ít người chưa kịp ăn đã bị thua khi mua đất đụng phải nằm trong khu vực bị giải tỏa, mua đất chưa kịp bán đã giảm giá. Ngoài tư nhân kinh doanh đất, nhiều công ty địa ốc phá sản tính tốn nhữngsai lầm trong kinh doanh. Báo TT viết như sau.
Trong vùng biển thuộc tỉnh Khánh Hòa, có hòn đảo Bình Hưng là đảo xa nhất nằm về phía cực Nam của tỉnh này. Đây là 1 xóm đảo có 319 gia đình với khoảng1,600 người. Trẻ em ở đây không chỉ phải vất vả kiếm tiền phụ giúp gia đình mà còn mong ước được đi học. Báo Khánh Hòa ghi nhận về tình cảnh của trẻ em trên đảo này như sau.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.