Hôm nay,  

Lời Nguyền Dòng Sông

12/04/200200:00:00(Xem: 5164)
Bạn,
Theo báo Tuổi Trẻ, tại miền Bắc Việt Nam, có một làng chài mà theo truyền thuyết được hình thành từ một lời nguyền. Đó là làng chài Thụy An nằm ven sông Hồng miền trung du Vĩnh Phúc. Từ xưa đã có một lời nguyền "dân vạn chài này suốt đời phải sống dưới dòng sông, không bao giờ được đặt chân lên bờ". Cứ thế từ đời này sang đời khác dân làng vạn chài này sinh ra, lớn lên và chết đi cũng không thể rời khỏi dòng sông. Qua nhiều thế hệ, họ đã cố thoát khỏi định mệnh, kéo nhau đi suốt các quãng sông để tìm đất sống. Họ đã đi, đi mãi nhưng đều vô vọng. Câu chuyện này được một phóng viên báo TT ghi lại qua đoạn ký sự như sau.

Về xã Tráng Việt, huyện Mê Linh, Vĩnh Phúc, nhìn ra phía xa, tận cùng bãi bồi ven sông, phóng viên TT thấy những con thuyền nhỏ bé tồi tàn lững lờ ven mép nước, những hình bóng li ti ngụp lặn. Gió mùa tràn về, trời rét như cắt. Đấy là dân vạn chài Thụy An. Đến Thụy An, người đầu tiên phóng viên gặp là ông Phan Đình Cấn, 61 tuổi, phong phanh trong chiếc áo sơ mi và chiếc quần dài rách bươm. Ông ngồi trên ghe cột đá vào chiếc rọ, ngư cụ mưu sinh của gia đình ông. Hỏi về cuộc sống, ông nói: "Mấy năm nay thất bát quá. Ba ngày nay không bắt được con nào. Chắc trời lại đày người Thụy An nữa rồi." Nhiều người vạn Thụy An cũng nói như thế. Họ cho rằng từ khi dời đền thờ thủy quan lên bờ, cuộc sống của dân vạn đò càng khổ hơn. Thì ra từ bao đời nay, dù đi đến quãng sông nào, dân vạn Thụy An vẫn kéo theo một bè nổi, trên đó thờ ba vị thần được gọi là Linh hồ thủy quan. Gần đây, đền thờ trên bè xiêu vẹo, xã Tráng Việt cấp cho một miếng đất nhỏ để đưa đền lên trên bờ cho dân vạn chài tiện việc cúng bái.

Phóng viên TT mượn thuyền ông Cấn và nhờ người chèo đưa suốt vạn chài. Nơi đây có đến 91 hộ, mỗi hộ là một con thuyền, khá lắm thì lại thêm một chiếc bè tre tự đóng để "dưới rộng cá, trên nuôi lợn, gà" tự cải thiện khi sông nước thất bát và đó là nơi cư trú của nhiều thế hệ vạn Thụy An. Cặp vào mạn một con thuyền ở cuối bến sông, con thuyền của gia đình ông Nguyễn Văn Thân, 48 tuổi, có đến 6 người con. Ông vỗ tay xuống sàn thuyền: Chúng đều sinh ra ở đây cả. Cũng do ám ảnh lời nguyền từ xa xưa, ông Thân quyết gả hai cô con gái cho hai người khác trên bờ, ở thật xa, bên tận Hà Tây, để hai cô thoát khỏi kiếp lênh đênh. Nhưng rồi cô Quyết, cô Tuyến tuy đã lên được trên bờ nhưng đói kém quá cũng quay về bến sông. Rít một hơi thuốc lào, ông Thân trầm ngâm: " Cứ nghĩ đời bố mẹ mình rồi tới đời mình khổ là xong, không ai khó mà ba đời mà, nhưng giờ nhìn đám con đói khổ thật không chịu được. Bà nhà tôi là người Bắc Giang, sống trên bờ. Chúng tôi cưới trên thuyền, sinh con đẻ cháu cũng trên thuyền, rồi đây hậu sự của tôi và bà nó không biết ra sao " Cũng đã nhiều lần định thay đổi số phận, tìm miếng đất nhỏ trên bờ đưa cả nhà lên, nhưng đã hơn hai mươi năm rồi, có thành được đâu. Cũng bởi mình không có tiền, cái ăn còn đong từng bữa lấy đâu ra bạc triệu mua đất, mua nhà."

Bạn,
Trên một thuyền nhỏ là một em bé 12 tuổi. Bé này ở bè một mình vì bố em phải đi đánh cá xa, chiều mới về. Một dân vạn chài tên Khích, người đã nửa đời sống với sông nước, kể: "Thường mùa gió rét hay mưa lũ, dân vạn chài không dám đưa con theo. Sông Hồng thì to lớn, còn thuyền của vạn chài bé tẹo và quá cũ rách, nên thuyền nào ở nhà thì gửi nhờ bè nuôi lợn, gà. Lợn gà ở trên bè cũng còi cọc như cư dân, bởi sóng gió quanh năm, đói rét cả đời làm sao lên được."

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.